b, Lập dàn ý : - Mở bài : + Bài thơ ra đời vào những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.. - Thân bài : + Hình ảnh : Trăng, hoa, cây cổ thụ, tiếng suối… + Nổi bật lên trong
Trang 1NGHề LUAÄN VEÀ MOÄT BAỉI THễ, ẹOAẽN THễ
I – MUẽC TIEÂU:
- Có kĩ năng vận dụng các thao tác phân tích, bình luận, chứng minh, so sánh… để làm bài nghị luận văn học
- Biết cách làm bài văn nghị luận về một bài thơ, đoạn thơ
II – PHệễNG TIEÄN DAẽY HOẽC III – TIEÁN TRèNH DAẽY HOẽC.
1 OÅn ủũnh lụựp:
2 Kieồm tra baứi cuừ:
Dửù kieỏn Caõu hoỷi:
3 Baứi mụựi
Noọi dung Hoaùt ủoọng daùy Hoaùt ủoọng hoùc T.G
1 - Tìm hiểu đề và lập dàn ý
- Thơ không chỉ là sự thăng hao của cảm xúc mà còn là kết
quả của những trải nghiệm, suy nghĩ của t/g Tìm hiểu thơ,
vì vậy phảI có những cách thức và kỉ năng riêng Bài học
"Nghị luận về một bài thơ, đoạn thơ" sẽ cung cấp cho chúng
ta những cách thức và kỹ năng cơ bản đó
Đề 1 : Phân tích bài “Cảnh khuya” của Hồ Chí Minh.
a, Tìm hiểu đề :
- Nắm đợc hoàn cảnh ra đời của bài thơ
- Phân tích t tởng và nghệ thuật của bài thơ trong hoàn
cảnh sáng tác mới thấy hết giá trị của tác phẩm
b, Lập dàn ý :
- Mở bài :
+ Bài thơ ra đời vào những năm đầu của cuộc kháng chiến
chống thực dân Pháp Địa điểm là vùng chiến khu Việt Bắc
Lúc này, Chủ tịch Hồ Chí Minh đang trực tiếp lãnh đạo
cuộc kháng chiến chống Pháp đầy gian khổ nhng vô cùng
oanh liệt của nhân dân ta
- Thân bài :
+ Hình ảnh : Trăng, hoa, cây cổ thụ, tiếng suối…
+ Nổi bật lên trong bức tranh thiên nhiên là ngời chiến sĩ
cách mạng nặng lòng “lo nỗi nớc nhà” (có thể so sánh,
trong thơ cổ, cảnh đẹp thờng đi liền với hình ảnh ngời ẩn sĩ
lánh mình chốn thiên nhiên, xa lánh cõi trần Nhng trong
bài, nổi bật trong khung cảnh thiên nhiên ấy là hình
ảnh ngời chiến sĩ cách mạng nặng lòng “Lo nỗi nớc nhà”
+ Thể hiện trong thơ luật Đờng cùng với hình ảnh thiên
nhiên làm cho bài thơ có màu sắc cổ điển nhng hình ảnh
nhân vật trữ tình “lo nỗi nớc nhà” đã làm cho bài thơ mang
tính hiện đại
+ Những hình ảnh thơ đẹp trong sáng, gợi cảm, bài thơ tái
hiện sinh động vẻ đẹp núi rừng Việt Bắc vào đêm trăng
khua yên tĩnh
+ Cảm nhận đợc tấm lòng yêu nớc thơng dân của Bác
- Gv giới thiệu
- Gọi một h/s đọc đề
- Bài thơ ra đời trong hoàn cảnh nào ?
- Hớng dẫn h/s sinh lập dàn ý bằng cách nêu câu hỏi
- Hoàn cảnh sáng tác của bài thơ ?
- Vẻ đẹp của núi rừng
đêm trăng khuya đợc miêu tả nh thế nào ?
- Nhân vật trữ tình trong bài thơ có gì khác với các ẩn sĩ trong thơ cổ
?
- Vì sao lại nói bài thơ
vừa có tính chất cổ điển, vừa hiện đại?
- H/s chú ý lắng nghe
- H/s đọc đề
- Nhớ lại kiến thức
đã học ở THCS để trả lời
- Suy nghĩ, trả lời
- Bài thơ ra đời vào những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp
- Trao đổi, thảo luận
và trả lời
- Trăng, hoa, cây cổ thụ, tiếng suối
- Suy nghĩ, trả lời
- Hình ảnh thiên nhiên làm cho bài thơ có màu sắc cổ
điển nhng hình ảnh nhân vật trữ tình “lo nỗi nớc nhà” đã làm cho bài thơ mang tính hiện đại
Trang 2- Kết bài :
+ Sự hài hoà giữa tâm hồn ngệ sĩ và ý chí chiến sĩ trong bài
thơ
Đề 2 : Phân tích đoạn thơ trong bài “ Việt Bắc” của Tố
Hữu
a,Tìm hiểu đề :
+ Tháng 10 năm 1954, Trung ơng Đảng và chính phủ rời
chiến khu Việt Bắc về Hà Nội
+ Trong hoàn cảnh chia tay cán bộ về xuôi
b, Lập dàn ý :
- Mở bài :
+ Giới thiệu bài thơ, đoạn thơ
- Thân bài : Chia đoạn thơ làm 2 phần :
+ Tác giả nhớ lại quang cảnh chiến đấu sôi nổi, hào hùng
của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp ở Việt Bắc
+ Niềm vui khi tin tức chiến thắng từ mọi miền đất nớc
tiếp nối báo về
+ Phân tích :
- Nghệ thuật điêu luyện thể thơ lục bát dân tộc
- Cách dùng từ ngữ, hình ảnh thơ biện pháp nghệ thuật tu
từ; Giọng thơ sôi nổi, hào hùng
- Chỉ qua một đoạn thơ ngắn, Tố Hữu đã thể hiện đợc
không khí của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của
nhân dân ta một cách cụ thể, sinh động
- Kết bài :
+ Đoạn thơ đã thể hiện thành công cảm hứng ngợi ca cuộc
kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta
2, Ghi nhớ :
3 - Luyện tập :
Phân tích đoạn thơ trong bài thơ “Tràng giang” của Huy
Cận
- Nhận định về giá trị t tởng và nghệ thuật của bài thơ ?
- Hớng dẫn h/s tìm hiểu
đề số hai
- Gọi h/s đọc d0oạn thơ
- Hoàn cảnh ra đời bài thơ “Việt Bắc” ?
- Giới thiệu bài thơ ?
- Chia đoạn thơ ?
- Phân tích ?
- Hình thành ý kết bài ?
- Gọi h/s đọc ghi nhớ
- Hớng dẫn h/s lập dàn ý
- Suy nghĩ, trả lời
- H/s đọc bài
- Tháng 10 năm
1954, Trung ơng Đảng
và chính phủ rời chiến khu Việt Bắc về Hà Nội
- Chia làm hai đoạn
- Nhận xét về nghệ thuật
- Cách dùng từ ngữ, hình ảnh
- Nội dung của đoạn thơ
- Mỗi h/s viết một kết bài hoàn chỉnh
- H/s đọc và chéop bài
- Nhớ lại bài giảng văn lớp 11 để làm bài
IV – Cuỷng coỏ – daởn doứ :
- Heọ thoỏng laùi kieỏn thửực baứi hoùc
- Veà nhaứ xem laùi baứi hoùc, làm bài tập còn lại Chuaồn bũ baứi mụựi cho buoồi sau
PHEÂ DUYEÄT
Lyự Thị Hồng
Ngaứy thaựng naờm
Giaựo vieõn Nguyeón Thũ Hửụng