YÊU CẦU: - Học sinh nắm được những đặc điểm của trọng lực và lực hấp dẫn, hiểu được trọng lực chỉ làtrường hợp riêng của lực hấp dẫn - Vận dụng được những đặc điểm của trọng lực và của l
Trang 1Bài 20: Lực hấp dẫn
A YÊU CẦU:
- Học sinh nắm được những đặc điểm của trọng lực và lực hấp dẫn, hiểu được trọng lực chỉ làtrường hợp riêng của lực hấp dẫn
- Vận dụng được những đặc điểm của trọng lực và của lực hấp dẫn để giải thích một số hiện tượng vật lý
B LÊN LỚP:
1 Ổn định:
2 Kiểm tra bài cũ:
3 Bài mới:
Trong tự nhiên, chuyển động rất
phong phú và đa dạng, muôn hình
muôn vẻ Vậy phải chăng có rất
nhiều loại lực làm cho vật chuyển
động như vậy?
Trong thực tế không có nhiều loại
lực như vậy mà chỉ có 4 loại lực chủ
yếu
Trong cơ học ta chỉ giới hạn khảo
sát: lực hấp dẫn, lực đàn hồi và lực
1 Trọng lực
a Định nghĩa: Trọng lực là lực hút của trái đất tác dụng lên vật ở gần mặt đất Ở cùng một nơi trên trái đất, trọng lực truyền cho mọi vật gia tốc rơi tự do như nhau
Ký hiệu: P
Trang 2ma sát
Khi vật rơi từ trên cao xuống thì
chứng tỏ đã có một lực tác dụng lên
vật có chiều hướng vào trái đất Đó
chính là lực hút của trái đất, người ta
gọi lực này là trọng lực
Dưới tác dụng của trọng lực, ta luôn
cảm giác mọi vật đều có sức nặng
Đó chính là trọng lượng của vật
b Biểu thức trọng lực:
P = m.g hay
Pr mgr
c Đặc điểm của trọng lực:
- Điểm đặt tại trọng tâm của vật
- Có phương thẳng đứng,
- Chiều từ trên xuống (hướng vào tâm trái đất)
- Độ lớn: P = mg
Vì g thay đổi theo vị trí trên trái đất nên trọng lực cũng thay đổi theo
d Trọng lượng của vật:
- Là lực tác dụng lên giá đỡ
dây treo Ký hiệu: P
- Trọng lượng được đo bằng lực kế
- Trong điều kiện bình thường,
Trang 3Trái đất đã tác dụng lên vật một lực
hút, vậy vật có tác dụng lực hút lên
trái đất hay không?
trong hệ qui chiếu gắn liền với mặt đất thì trọng lượng của vật bằng trọng lực tác dụng lên vật
P = m.g
e Phép cân:
Tại cùng một nơi trên trái đất
ta có:
P1 = m.g P1 m1
P2 = m.g P2 m2
Do đó, nguyên tắc của phép cân là so sánh khối lượng của một vật với khối lượng chuẩn thông qua so sánh trọng lực tác dụng lên chúng
2 Lực hấp dẫn:
- Trong tự nhiên mọi vật đều hút nhau, lực hút giữa các vật gọi là lực hấp dẫn
- Định luật vạn vật hấp dẫn:
Trang 4Hai chất điểm bất kỳ hút nhau với một lực tỉ lệ thuận với tích của hai khối lượng và tỉ lệ nghịch với bình phương khoảng cách giữa chúng
1 2
2
hd
m m
r
với G = 6,68.10-11 N.m2/kg2
3 Trọng lực là trường hợp riêng của lực hấp dẫn: