Mọi sự việc đều được kể từ cảm nhận của Tôi - Bố cục: chia làm 5 đoạn - Đ1: Từ đầu-> Tưng bừng rộn rã: Khơi nguồn kỉ niệm - Đ2: Buổi mai hôm ấy -> Tên ngọn núi: Tâm trạng và cảm giác của
Trang 1- Cốt truyện, nhân vật, sự kiện trong đoạn trích “Tôi đi học”
- Nghệ thuật miêu tả tâm lý của trẻ nhỏ ở tuổi đến trường trong một văn bản tự sự qua ngòi bút Thanh Tịnh
2.Kĩ năng
- Đọc – hiểu đoạn trích tự sự có yếu tố miêu tả và biểu cảm
- Trình bầy những suy nghĩ ,tình cảm về một sự việc trong cuộc sống của bản thân
2 Kiểm tra bài cũ (4ph)
- Kiểm tra việc chuẩn bị sách vở của hs đầu năm
3.Bài mới
vừa đi vừa khóc, mẹ dỗ danh yêu thương Ngày đầu tiên đi học em mắt ướt nhạt nhòa, cô vỗ về an ủi, chao ôi sao thiết tha Ngày đầu như thế đó, cô giáo như mẹ hiền, em bây giờ cứ ngỡ cô giáo là cô tiên , em bây giờ khôn lớn vẫn nhớ về ngày xưa, ngày đầu tiên đi học mẹ cô cùng vỗ về.- thơ Viễn Phương
trường được lưu giữ bền lâu trong trí nhớ Đặc biệt càng đáng nhớ hơn là các
kỷ niệm ấn tượng của ngày tựu trường đầu tiên Đọc truyện ngăn Tôi đi học phần nào đưa chúng ta trở về với kỷ niệm của tuổi học trò Văn bản có nội dung như thế nào cô trò ta cùng học
b.Giảng bài mới
1
Trang 2của ông là: Thinh Không,
Pathé (trước 1945), Thanh
Thanh, Trinh Thuần (sau
1945)
Thanh Tịnh là nhà văn đã có
sự nghiệp dài hơn nửa thế
kỷ, với số lượng trước tác
dồi dào, đa dạng Nhưng kỷ
niệm bền chặt nhất mà ông
để lại trong lòng người đọc
là tập truyện đầu tay Quê
Mẹ, 1941, với hình ảnh thơ
mộng của làng Mỹ Lý (1)
và buổi tựu trường trong
truyện Tôi đi học Truyện
- Tên khai sinh: Trần Văn Ninh
- Năm sinh: 1911- 1988
- Quê: Thành phố Huế-Quan niệm sáng tác: thơ văn: đậm chất trữ tình đằm thắm, tình cảm êm dịu, trong trẻo
c Sự nghiệp sáng tác viết trên nhiều lĩnh vực:
Truyện ngắn, truyện dài, thơ, bút ký văn học Thành công nhất ở truyện ngắn
và thơ
- Tôi đi học in trong tập Quê mẹ, xuất bản năm 1941
I Giới thiệu tác giả - văn bản(5phút)
1 Tác giả- Tên khai
sinh: Trần Văn Ninh
- Năm sinh: 1911- 1988
- Quê: Thành phố Huế-Quan niệm sáng tác: thơ văn: đậm chất trữ tình đằm thắm, tình cảm êm dịu, trong trẻo
c Sự nghiệp sáng tác viết trên nhiều lĩnh vực: Truyện ngắn, truyện dài, thơ, bút ký văn học Thành công nhất ở truyện ngắn và thơ
2 Tác phẩm
- Tôi đi học in trong tập Quê mẹ, xuất bản năm 1941
Trang 3này đã nổi tiếng một thời
gian dài vì được trích dẫn
trong các sách giáo khoa,
làm bài học thuộc lòng cho
nhiều thế hệ học trò
- VB Được trích dẫn và
truyền tụng, vì giá trị giáo
dục : đoạn văn ca ngợi buổi
đi học đầu tiên, ngày tựu
trường, và đề cao việc học,
văn hóa, trong giai đoạn
người đi học chưa nhiều
? Tâm trạng của em như thế
nào sau khi đọc song tác
phẩm
GV: Thời ấy trường học, và
người đi học, còn ít Trẻ con
nhiều em sợ học, sợ đến
trường ; vì đi học… là
chuyện không bình thường
Huy Cận, kém Thanh Tịnh
8 tuổi, kể lại : « Tôi còn nhớ
mấy ngày đầu đến nhà bác
Thự tôi lười học, cứ trốn về
nhà Sau đó mẹ tôi và chú
tôi phải trói tôi lại, gánh tôi
bằng một cây tre như gánh
lợn đi chợ, mẹ đi trước, chú
đi sau, đến giao cho bác
- Kiểu văn bản biểu cảm
II.Đoc và tìm hiểu chú thích(5 phút)
III Tìm hiểu văn bản(23 phút )
1 Thể loại – Bố cục
a Thể loại:
3
Trang 4? Văn bản được chia làm
mấy đoạn, nội dung của
- Nhân vật Chính : Tôi vì nhân vật này được kể nhiều nhất Mọi sự việc đều được kể từ cảm nhận của Tôi
- Bố cục: chia làm 5 đoạn
- Đ1: Từ đầu-> Tưng bừng rộn rã: Khơi nguồn kỉ niệm
- Đ2: Buổi mai hôm ấy ->
Tên ngọn núi: Tâm trạng
và cảm giác của “tôi ” trên đường cùng mẹ đến
- Đ5: Còn lại -> Tâm trạng của Nghi vở Tôi khi ngồi vào nghế của mình và đón nhận tiết học đầu tiên
- Trình tự sự việc : từ thời gian và không khí ngày tựu trường ở thời điểm hiện tại, nhân vật Tôi hồi tưởng về kỉ niệm ngày đầu
- Thể loại: Truyện ngắn giàu chất trữ tình
- Kiểu văn bản biểu cảm kết hợp với kể, tả
b Bố cục
- Bố cục: chia làm 5 đoạn
- Trình tự sự việc : từ thời gian và không khí ngày tựu trường ở thời
Trang 5? Dựa vào bố cục hãy kể
+ Tôi nhớ lại con đường
cùng mẹ đến trường vốn rất quen nhưng lần này tự nhiên thấy lạ, “tôi” cảm
thấy có sự thay đổi lớn
lúng túng muốn thử sức
nên xin mẹ được câm cả bút , thước như các bạn khác
+ Khi nhìn thấy ngôi trường ngày khai giảng,
“tôi ” thấy ngạc nhiên vì sân trường hôm nay dày đặc cả người, ai cũng ăn mặc sạch sẽ , gương mặt tươi vui và sáng sủa Ngôi trường vừa xinh xắn vừa oai nghiêm khác thường, tôi cảm thấy mình nhỏ bé ,
do đó lo sợ vẫn vơ
+ Đặc biệt, khi ngồi vào chỗ của mình trong giờ học đầu tiên , nghe thầy giáo gọi tên, bắt đầu bài học thứ nhất, tôi vừa thấy hồi hôp, ngỡ ngàng lại vừa
tự tin sung sướng: hôm nay tôi đi học
điểm hiện tại, nhân vật Tôi hồi tưởng về kỉ niệm ngày đầu tiên đi học
c Tóm tắt
5
Trang 6- Chú ý vào đoạn 1
? Em hiểu tựu trường có
nghĩa là gì
? Nỗi nhớ buổi tựu trường
của tác giả được khơi nguồn
từ thời điểm nào ?
? Vì sao thời điểm ấy trở
thành kỉ niệm trong tâm trí
tác giả
=>Khung cảnh hiện tại đã
đánh thức kỉ niệm quá
? Khi nhớ lại những kỷ
niệm cũ, tâm trạng của tác
giả được diễn tả qua những
- Thời điểm: “ Hằng năm
cứ vào cuối thu”
+ Cảnh thiên nhiên: Lá rụng nhiều, mây bàng bạc
-> Những biến chuyển của trời đất cuối thu thường gợi cho lòng người những bâng khuâng, hoài nhớ là thời điểm tựu trường sau
ba tháng hè + cảnh sinh hoạt:” Mỗi lần thấy mấy em nhỏ… rã”
-> Hả đáng yêu này đã làm cho tác giả xúc động nhớ về dĩ vãng nói cách khách nhân vật đã nhìn thấy chính hình ảnh tuổi thơ của mình qua hình ảnh những đứa trẻ
- Tâm trạng: náo nức, tưng bừng, rộn rã, mơn man
- Đây là các tính từ – từ láy
- HS giải thích - Diến tả những dung động tha thiết
và vô cùng trẻ trung trong tâm hồn nhân vật bất chấp bao tháng năm đi qua
- Hai từ “mơn man” đầy
2 Tìm hiểu chi tiết
a Tâm trạng của nhân vật “ Tôi” trong ngày tựu tr ường đầu tiên a1 Khơi nguồn kỉ niệm
- Thời điểm: “ Hằng năm
cứ vào cuối thu”
+ Cảnh thiên nhiên+ cảnh sinh hoạt
- Tâm trạng: náo nức, tưng bừng, rộn rã, mơn man
-> Diến tả những dung động tha thiết và vô cùng trẻ trung trong tâm hồn nhân vật bất chấp
Trang 7GV: Đây là những từ ngữ
có giá trị biểu cảm cao, thể
hiện những cảm giác trong
sáng nảy nở trong lòng tác
giả Nó có tác dụng rút ngắn
khoảng cách giữa hiện tại
và quá khứ Chuyện đã xảy
ra lâu lắm rồi mà cứ như
vừa mới hôm qua, hôm kia
mà thôi
=> Các từ láy trên còn được
gọi là từ tượng hình, để hiểu
rõ về từ tượng hình các tiết
học tới chúng ta sẽ tìm hiểu
? Điệp khúc “hằng năm…
lòng tôi lại ”, “mỗi lần
thấy… lòng tôi lại” diễn tả
điều gì
? Nhớ lại những kỉ niệm
mơn man của buổi tưu
trường, cảm giác của nhân
vật tôi như thế nào
sức gợi cảm, thể hiện trạng thái êm ái, nhẹ nhàng trong tầm hồn nhân vật khi được sống lại kí ức tuổi thơ
- Nó có tác dụng rút ngắn khoảng cách giữa hiện tại
và quá khứ Chuyện đã xảy ra lâu lắm rồi mà cứ như vừa mới hôm qua, hôm kia mà thôi
- Điệp khúc “hằng năm…
lòng tôi lại ”, “mỗi lần thấy… lòng tôi lại” ->
Diễn tả sức sống lâu bền của kỉ niệm
- “Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng
bao tháng năm đi qua
- Hai từ “mơn man” đầy sức gợi cảm, thể hiện trạng thái êm ái, nhẹ nhàng trong tầm hồn nhân vật khi được sống lại kí ức tuổi thơ
- Điệp khúc “hằng năm…lòng tôi lại ”,
“mỗi lần thấy… lòng tôi lại” -> Diễn tả sức sống lâu bền của kỉ niệm
a2 Cảm giác của nhân vật tôi
7
Trang 8? Trong câu văn trên tác giả
diễn biến tâm trạng của tác
giả như thế nào?
sướng khi lần đầu mình là
một HS, lần đầu bước vào
ngưỡng cửa kho tàng tri
thức nhân loại được gặp gỡ
bạn bè,được thầy cô dìu dắt
Đối với Thanh Tịnh cứ vào
cuối thu tác giả lại thấy
mình trở về với tuổi thơ của
buổi đầu cắp sách tới trường
với bao hứng khởi, vui
sướng thấy lòng mình như
nở hoa Vui sướng xiết bao
và cũng rất đỗi thiêng liêng
Chuyển ý ; Theo dòng hồi
tưởng của nhân vật tôi, từng
khung cảnh và tâm trạng
lần lượt hiện về theo trình
tự thời gian và thời gian từ
- NT: so sánh, nhân hóa
-> diễn tả thật cụ thể những cảm giác đẹp đẽ, trong sáng trong tâm hồn của cậu học trò nhỏ, vừa tạo nên chất thơ tươi tắn
và man mác
- “Tôi quên thế nào được những cảm giác trong sáng ấy nảy nở trong lòng tôi như mấy cánh hoa tươi mỉm cười giữa bầu trời quang đãng”
- NT: so sánh, nhân hóa
-> diễn tả thật cụ thể những cảm giác đẹp đẽ, trong sáng trong tâm hồn của cậu học trò nhỏ, vừa tạo nên chất thơ tươi tắn
và man mác
Trang 9? Khi nhớ về buổi tựu
trường, hình ảnh nào hiện
lên sâu sắc nhất trong lòng
tác giả?
? Con đường này có gì đặc
biệt ? Tại sao tác giả lại
thấy vừa quen, vừa lạ?
? Năm chữ “Hôm nay tôi đi
học ” nói lên điều gì
- Đây là dấu hiệu đổi khác
trong tình cảm và nhận thức
của một cậu bé ngày đầu
tiên đến trường : Tự thấy
mình như đã lớn lên, con
đường làng không còn dài
rộng như trước
? Ngoài sự thay đổi trên
“tôi’ còn có sự thay đổi nào
nữa?
? Nhận xét về sự thay đổi
đó
- H/ ả : Mẹ âu yếm dắt tay
đi trên con đường làng dài
và hẹp
- Vừa quen , vừa lạ
+ Quen : Đã đi lại nhiều lần
+ Lạ : Cảnh vật thay đổi
Lòng thay đổi vì
“Hôm nay tôi đi học ”
- Năm tiếng ấy đánh dấu một sự kiện quan trọng trong cuộc đời và trong tâm hồn đứa trẻ Vẫn là con đường ấy , vẫn là chính mình thôi nhưng tất
cả đều có sự thay đổi lạ lùng Không còn là đứa trẻ nghịch ngợm nô đùa như mọi ngày
“Hôm nay tôi đi học ”
-> Đây là dấu hiệu đổi khác trong tình cảm và nhận thức của một cậu
bé ngày đầu tiên đến trường
9
Trang 10Giảng: Như vậy so vớ
những ngày trước cậu bé đã
có sự thay đổi lớn: cậu
không còn tự do chơi bời nô
đùa như lũ bạn nữa mà cảm
thấy trang trọng, đúng đắn
hơn vì hôm nay cậu đã bắt
đầu đến trường, bắt đầu
bước chân vào một thế giới
mới
? Việc học hành gắn liền
với sách vở, bút thước bên
mình học trò Những việc
này đã được tác giả nhớ
bằng đoạn văn nào
đi học là một việc vô cùng quan trọng
- Đoạn văn “trong chiếc
áo vải rù… trên ngọn núi”
-Trang trọng và đứng đắn, nhí nhảnh, thèm, thấy nặng, bặm, ghì, xóc, mắn lại cẩn thận, muốn thử sức,
- Nghĩ: Người lớn cầm nổi bút thước
- Động từ - học ở l6
- Hình dung dễ dàng tư thế, cử chỉ ngộ nghĩ, ngây thơ, đáng yêu của chú bé
- Tâm trạng: hồi hộp , cảm
- Coi việc đi học là một việc vô cùng quan trọng
-Trang trọng và đứng đắn, nhí nhảnh, thèm, thấy nặng, bặm, ghì, xóc, mắn lại cẩn thận, muốn thử sức,
- Nghĩ: Người lớn cầm nổi bút thước
- Hình dung dễ dàng tư thế, cử chỉ ngộ nghĩ,
Trang 11văn này, tác giả không thể
kìm được một nụ cười trìu
mến với tuổi thơ
? Có thể hiểu gì về nhân vật
"tôi" qua chi tiết gì chặt hai
quyển vở mới trên tay và
muốn thử sức mình tự cầm
bút thước
? Trong những cảm nhận
mới mẻ trên con đường làng
tới trường nhân vật "tôi" đã
bộc lộ đức tính gì của mình
*GV: tổ chức cho hs thảo
luận
? Hãy phát hiện và phân tích
ý nghĩa của biện pháp nghệ
thuật được sử dụng trong
câu văn “ý nghĩ ấy thoáng
qua …trên ngọn núi”
- Yêu học, yêu bạn bè và mái trường quê hương
- NT: so sánh
- Kĩ năng: đẹp, cao siêu
- Đề cao sự học của con người
- >Mang nét đáng yêu, rất ngây thơ, hồn nhiên
- Tg đã miêu tả tâm lí nhân
ngây thơ, đáng yêu của chú bé
-> Tâm trạng: hồi hộp , cảm giác bỡ ngỡ mới mẻ của ngày đầu tiên đi học
- >Mang nét đáng yêu, rất ngây thơ, hồn nhiên
11
Trang 12Bình: Một sự kiện quan
trọng đã đến với cậu bé , đó
là ngày cậu đi học Đi học
đối với cậu là một sự thay
đổi lớn Đi học là từ giã
những ngày rong chơi, cậu
bỏ sau lưng những ngày thả
diều, bắt dế hoạc nô đùa
cùng chúng bạn Cậu đến
với một thế giới mới Thế
giới của tri thức, của mơ
ước Điều đó thật quan
trọng đối với cậu nên cậu
cảm thấy mình dường như
lớn hơn lên, chững chạc hơn
lên nhưng vẫn mang nét
- Thể hiện tinh thần hiếu
học của nhân dân ta
Bộc lộ tình cảm sâu nặng
của tác giả đối với mái
trường tuổi thơ
? Khi đứng trước sân trường
nhân vật tôi có cảm nhận
như thế nào về ngôi trường?
vật tinh tế, phù hợp với lứa tưổi
- Rất đông người: “trước sân trường làng Mĩ lí đầy đặc cả người ”
- Người nào cũng đẹp :”người nào quần áo
a4 Khi đứng giữa sân trường
- Không khí của ngày hội tựu trường: náo nức, vui
vẻ, trang trọng
Trang 13? Tác giả đã sử dụng biện
pháp nghệ thuật gì trong hai
câu văn trên?
? Em hiểu ý nghĩa của hình
ảnh so sánh trên như thế nào
Giảng: Tác giả so sánh lớp
học vớ cái đình làng, nơi
thờ cúng, tế lễ,lơi thiêng
liêng cất giấu những điều bí
ẩn Phải chăng nhân vật tôi
cũng đã cảm thấy rằng trong
ngôi trường kia có nhiều
điều bí ẩn mà mình cần
khám phá
-Không gian ngôi trường
tạo ấn tượng lạ lẫm và oai
nghiêm khiến cho các cậu
chung của những cậu bé lần
đầu tiên đến trường
? Tìm đoạn văn miêu tả tâm
trạng của các cậu bé lần đầu
- Trường Mĩ Lí cao ráo và sạch sẽ hơn các nhà trong làng
- Trường Mĩ Lí vừa oai nghiêm như cái đình làng Hoà ấp khiến lòng "tôi"
đâm ra lo sợ vẩn vơ
- So sánh lớp học với đình làng – nơi thờ cúng tế lễ, nơi thiêng liêng cất dấu những điều bí mật
-Phép so sánh này diến tả xúc cảm nghiêm trang của tác giả về mái trường, đề cao tri thức của con người trong trường học
- Trường Mĩ Lí vừa oai nghiêm như cái đình làng Hoà ấp khiến lòng
"tôi" đâm ra lo sợ vẩn vơ-> Nt: so sánh
-> diến tả xúc cảm nghiêm trang của tác giả
về mái trường, đề cao tri thức của con người trong trường học
13
Trang 14là những chú chim non vừa
muốn được tung cánh bay
trong quãng trời ấy, lại vừa
e sợ vì cảm thấy mình bé
nhỏ nghe hồi trống báo
vào lớp ,cảm giác e sợ lại
càng rõ hơn nhân vật "tôi"
thấy các bạn đều vụng về
-“Mấu cậu học trò… trong cảnh lạ”
- Bỡ ngỡ, chỉ dám nhìn một nửa, bước nhẹ, ngập ngừng, e sợ, thèm vung, ước ao thầm, rụt rè
-“ Họ như con chim non…
Ngập ngừng e sợ…trong cảnh lạ”
- Miêu tả sinh động hình ảnh và tâm trạng lo sợ, bỡ ngỡ, ngập ngừng, vụng về lúng túng lần đầu tiên đến trường
- Đề cao sức hấp dẫn của nhà trường,
- Thể hiện khát vọng bay bổng của tác giả đối với trường học
* Các cậu học trò
-Miêu tả sinh động hình ảnh và tâm trạng lo sợ,
bỡ ngỡ, ngập ngừng, vụng về lúng túng lần đầu tiên đến trường
- Đề cao sức hấp dẫn của nhà trường,
- Thể hiện khát vọng bay bổng của tác giả đối với trường học
Trang 15dềnh dàng, run run chỉ tâm
trang của nhân vật "tôi"
theo mực độ tăng dần-> cấp
độ khái quát nghĩa của từ
chúng ta học ở tiết tiếp theo
E Củng cố: 3 (Có thể đọc cho hs nghe bài thơ hoặc hỏi )
?Biết pháp nghệ thuật chính ở văn bản
- miêu tả diễn biến tâm lý nhân vật
? Phát biểu cảm nghĩ của em về nhân vật "tôi" trên đường tới trường
M·i trong t«i, ng«i trêng Êy
Ngày nào còn bỡ ngỡ
Loay hoay trước cổng trường
Chưa một chút bâng khuâng
Với ngôi trường mới ấy
Mấy hàng cây phượng vĩ
Mấy gốc lá bàng to
Hình như muốn thầm thì
Bạn ơi vào đi nhé !
Kia rừng dương vẫy gọi
Hoà quyện tiếng chim chuyền
Như một khúc giao tình
Cùng đón chào bạn mới
Vậy mà giờ thấm thoát
Đã bao niên học rồi
Ngôi trường ngày nào ấy
Là một phần trong tôi
Cũng hàng cây phượng vĩ
Cũng mấy gốc bàng to
Giờ là bạn tri kỷ
Ngày nào cùng có nhau
Mỗi khi lá xào xạc Như những nốt nhạc vui Cùng hoà vào điệu hót Của lũ chim trên cành
Đến khi hoa phượng nở
Đỏ rực cả sân trường Cũng là khi ve khóc Cho tình bạn chia ly
Ôi ! Mái trường yêu dấu
Ôi ! Thầy cô thân yêu Chắp cho tôi đôi cánh Bay cao trên đường đời
Thời gian sao nhanh quá
Đã bao năm xa trường Nơi phương xa xứ người Nhìn cảnh nhớ trường xưa
Tôi mong ước một ngày Được về lại trường xưa Tìm lại chút kỷ niệm Của một thời mộng mơ 15
Trang 16Đừng nhé thời gian ơi ! Đừng phủ mờ kỷ niệm Đừng phủ lớp rong mờ
Để còn mãi trong tôi
F.Hướng dẫn học bài: (2ph)
- Tóm tắt văn bản
- Viết một đoạn văn giới thiệu tác giả và văn bản
Chuẩn bị tiết 2: Tâm trạng của nhân vật tôi khi ngồi trong lớp học và sự quan tâm của người lớn)
- Cốt truyện, nhân vật, sự kiện trong đoạn trích “Tôi đi học”
- Nghệ thuật miêu tả tâm lý của trẻ nhỏ ở tuổi đến trường trong một văn bản tự sự qua ngòi bút Thanh Tịnh
2.Kĩ năng
- Đọc – hiểu đoạn trích tự sự có yếu tố miêu tả và biểu cảm
- Trình bầy những suy nghĩ ,tình cảm về một sự việc trong cuộc sống của bản thân
B Chuẩn bị
- Đồ dùng: Tranh ảnh về ngày khai trường
- Những điều cần lưu ý: Gv cần khơi gợi cho HS cảm nhận được tâm trạng hồi hộp, cảm giác bỡ ngỡ và trang trọng của nv “tôi” ở từng thời điểm
C Tổ chức hoạt động dạy và học
1 ổ định lớp
2 Kiểm tra bài cũ (5ph)
Nêu cảm nhận của em về tâm trạng và cảm giác của nhân vật tôi khi đi cùng mẹ tới trường buổi đầu tiên ?
- Tâm trạng trang trọng và đứng đắn
- Thèm được tự nhiên, nhí nhảnh như các học trò dẫ đi học trước
3 bài mới
a.ĐVĐ (1ph): Tiết trước chúng ta đã tìm hiểu tâm trạng và cảm giác của nhân vật
“tôi”khi cùng mẹ tới trường , đứng giữa sân trường vậy tâm trạng của nhân vật "tôi" diễn ra ntn chung ta cùng tìm hiểu tiếp
Trang 17b Giảng bài mới:
- YC HS đọc đoạn 4
? Phân tích diễn biến tâm
trạng nhân vật "tôi" khi nghe
ông đốc gọi tên mình
- Hàng loạt những cảm xúc
xen lẫn nhau được miêu tả
rất tinh tế khi cậu bé bắt đầu
vào lớp học
? Vì sao Tôi lại có những
cảm xúc như vậy
? Chi tiết này làm em liên
tưởng tới chi tiết nào trong
văn bản “Cổng trường mở
ra”ở lớp 7
+ Tiếng trống “vang đội cả lòng”, cậu “ cảm thấy mình chơ vơ”
+ Lúc nghe gọi tên từng người, tim cậu như “ngừng đập”
+ Khi gọi đến tên cậu giật mình, lúng túng
+ Thấy sợ khi phải xa mẹ
đây là cảm giác rất thật vì cậu
bé phải một mình bước vào thế giới khác
- Tâm trạng: hồi hôp căng thẳng
- Khiến ta nhớ tới kí ức của người mẹ về ngày đầu tiên trong đời đến trường “ Mẹ còn nhớ sự nôn nao , hồi hộp khi cùng bà ngoài đi tới gần ngôi trường và nỗi chơi vơi hốt hoảng khi cổng trường đóng lại , bà ngoại đứng ngoài cánh cổng”
2 Tìm hiểu chi tiết( 21 phút
a5 Khi nghe ông đốc goi tên và rời mẹ vào lớp
-“ vang đội cả lòng”,
“ cảm thấy mình chơ vơ”
- Tim như “ngừng đập”
- Gọi đến tên giật mình, lúng túng
- Thấy sợ
- Tâm trạng: hồi hôp căng thẳng
17
Trang 18? Ở đây tác giả miêu tả tâm lí
nhân vật bằng mấy cách
? Tác dụng của biện pháp
này
? Tưởng tượng lại tâm trạng
của em khi vào lớp 1
- Gọi hs đọc đoạn cuối
? Vì sao sắp hàng đợi vào
lớp, nhân vật "tôi" lại cảm
thấy “trong thời thơ ấu tôi
chưa lần nào thấy xa mẹ tôi
như lần này ”
- Bước vào lớp học là bước
vào thế giới riêng của mình,
phải tự mình làm tất cả ,
không mẹ bên cạnh như ở
nhà
? Vì sao khi rời bàn tay mẹ
để bước vào lớp nhân vật
tôivà các cậu học trò nhỏ lại
oà khóc?
Bình: Lần đầu tiên phải xa
mẹ cậu bé lo sợ đã oà lên
khóc nức nở cậu phải xa mẹ
không phải để rong chơi suốt
ngày cùng lũ bạn ngoài đồng
nữa mà để bước vào một thế
giới mới, thế giới kỳ lạ, để
khám phá và học tập những
điều mới mẻ Tiếng khóc rất
- 2 cách+ Trực tiếp: cẩm thấy mình chơi vơi là lúc này , "tôi" cảm thấy như quả tim "tôi" ngừng đập
+ Gián tiếp: qua hành vi, cử chỉ (đã lúng túng chúng "tôi"
càng lúng túng hơn)
- Mang đậm tính chân thực, khách quan
- Hs tự bộc lộ
- Vì "tôi" bắt đầu cảm nhận được sự độc lập của mình khi
Trang 19tự nhiên rất thơ ngây nó vừa
là nỗi tiếc nuối vừa là những
? Hãy lí giải những cảm giác
đó của nhân vật "tôi"
? Những cảm giác đó cho
thấy tình cảm nào của nhân
vật "tôi" đối với lớp học của
mình
GV: Đoạn cuối văn bản có
hai chi tiết
-“ Một con chim liệnh
cánh… nhìn theo cánh chim”
- “Những tiếng phấn… đánh
vần học”
? Những chi tiết đó nói thêm
điều gì về nhân vật "tôi"
- Một mùi hương lạ xông lên
trông hình gì treo ở tường tôi cũng thấy lạ và hay hay ; nhìn bàn ghế… chút nào…
- Cảm giác lạ vì lần đầu được vào lớp học, một ngôi trường sạch sẽ ngay ngắn
- không cảm thấy xa lạ với bàn nghế và bạn bè , vì bắt đầu ý thức được những thứ đó
sẽ gắn bó thân thiết với mình bây giờ và mãi mãi
- Gần gũi xen lẫn niềm thú vị
-Một chút buồn khi từ giã tuổi thơ
a6
khi ngồi vào chỗ của mình và đón nhận tiết học đầu tiên
- Cảm giác: lạ và hay hay, không cảm thấy
xa lạ
-> gần gũi xen lẫn niềm thú vị
-“ Một con chim liệnh cánh… nhìn theo cánh chim”
- “Những tiếng phấn… đánh vần học”
-Một chút buồn khi từ giã tuổi thơ
19
Trang 20? Em có nhận xét gì về cách
miêu tả của tác giả
* Như vậy toàn bộ cách hình
ảnh, chi tiết trong văn bản
đều tập trung tô dậm cảm
giác trong sáng nảy nở trong
lòng một chú bé lần đầu tiên
đến trường > kỉ niệm ngày
đầu tiên tới trường của tác
vừa khép lại văn bản và mở
ra một thế giới mới, một bầu
trời mới , một tân trạng ,tình
cảm mới dòng chữ xuất hiện
lần đầu tiên trên trang giấy
trắng như niềm tự hào hồn
nhiên , trong trắng của nv
"tôi" và nỗi lòng của ta khi
nhớ lại thủa thiếu thời dòng
chữ cũng là chủ đề của vb vì
các câu tiếp theo dều nói về
việc nv "tôi" đi học đó
- Bắt đầu trưởng thành trong nhân thức và việc học hành trong bản thân
- Yêu thiên nhiên, yêu tuổi thơ, và yêu sự học hành để trưởng thành
- Tác giả rất tinh tế trong việc miêu tả tâm lí trẻ thơ
- Cách kết thúc tự nhiên , bất ngờ, dòng chữ "Tôi đi học”
vừa khép lại văn bản và mở ra một thế giới mới, một bầu trời mới , một tân trạng ,tình cảm mới
- Bắt đầu trưởng thành trong nhân thức và việc học hành trong bản thân
- Yêu thiên nhiên, yêu tuổi thơ, và yêu sự học hành để trưởng thành
Trang 21nào thể hiện điều đó
? Ông đốc có biểu hiện ra
sao? từ ngữ nào biểu hiện
điều đó
? Thầy giáo tấm lòng như thế
nào? từ ngữ nào thể hiện
điều đó
? Họ thể hiện điều gì đối với
các em?
? Từ đó cho thấy tác giả có
tình cảm như thế nào với ông
- Chuẩn bị chu đáo , trân trọng buổi lễ , hồi hộp lo lắng cho con
- Đọc danh sách
- Nói sẽ
- Nhìn chúng tôi với cặp mắt hiền từ
- Tươi cười nhẫn nại chờ chúng tôi
-> Ông đố ; từ tốn , bao dung
- Trẻ, vui vẻ, vui tính, giàu tình yêu thương
- Người lớn có trách nhiệm, tấm lòng đối với thế hệ tương lai Môi trường giáo dục đầm
ấm : gia đình-nhà trường là nguồn nuôi dưỡng các em trưởng thành
-Quí trọng, tin tưởng, biết ơn
b- Thái độ cử chỉ của người lớn đối với những em bè lần đầu tiên đến trường
Người lớn có trách nhiệm, tấm lòng đối với thế hệ tương lai Môi trường giáo dục đầm ấm : gia đình-nhà trường là nguồn nuôi dưỡng các em trưởng thành
-Quí trọng, tin tưởng, biết ơn
21
Trang 22có gia đình , ai cũng nhận
được tình yêu thương chăm
sóc chu đáo, ân cần của cha
mẹ cha mẹ cho chúng ta
hình hài , nuôi dưỡng chúng
ta khôn lớn nhà trường la
nơi cho chúng ta biết chữ,
biết được điều hay lẽ phải có
được sự kết hợp giũa gia
đình và nhà trường và xã hội
sẽ là điều kiện tố và đầy đủ
cho tương lai chúng ta
=> Quan tâm lo lắng ân cần
- Sử dụng ngôn ngữ giàu yếu
tố biểu cảm, hình ảnh so sánh độc đáo nghi lại dòng liên tưởng , hồi tưởng của nhân vật tôi
- Truyện ghi lại những cảm giác trong sáng nảy nở trong lòng "tôi" ngày đầu cắp sách tới trường
- Tác giả giàu xúc cảm với tuổi thơ và mái trường quê hương
IV Tổng kết(5 phút)
1 Nghệ thuật
- Miêu tả tinh tế, chân thực diễn biến tâm trạng của ngày đầu tiên
đi học
- Sử dụng ngôn ngữ giàu yếu tố biểu cảm, hình ảnh so sánh độc đáo nghi lại dòng liên tưởng , hồi tưởng của nhân vật tôi
2 Nội dung:
- Truyện ghi lại những cảm giác trong sáng nảy nở trong lòng "tôi" ngày đầu cắp sách tới trường
- Tác giả giàu xúc cảm với tuổi thơ và mái trường quê hương
Trang 23nảy nở trong lòng "tôi" là
những cảm giác nào
- Tình yêu, niềm trân trọng
sách vở, bàn nghế, bạn bè,
lớp học, thầy học, gắn liền
với mẹ với quê hương
- Gv yêu cầu hs đọc ghi nhớ
- Trong vb “"Tôi" đi học ” tác giả
Thanh Tịnh sử dụng biên biện pháp nt
- Dựa vào các từ ngữ miêu tả cảm xúc của nhân vật: náo nức -> cảm giác trong sáng -> Tưng bừnh rộn rã -> lòng "tôi" thay đổi lớn
-> trang trọng và đứng đắn -> thèm -> muốn thử sức mình -> ý nghĩa vừa non nớt vừa ngây thơ ->
lo sợ vẩn vơ -> bỡ ngỡ ->
ngập ngừng e sợ -> đón nhận giờ viết tập đầu tiên : "tôi đi học”
- Trường Mĩ Lí …….cái đình làng
- Sân nó rộng……….đầy vắng lặng
- Tôi……bên người thân
V Luyện tập( 8 phút)
Bài tập 1:
Bài tập 2:
23
Trang 244 Củng cố <3ph>
? Hãy kể tên những bài thơ, bài hát
cũng nói về kỉ niệm đi học buổi đầu
tiên mà em biết
Tựu trường
Huy Cận
Giờ nao nức của một thời trẻ dại!
Hỡi ngói nâu, hỡi tường trắng, cửa
gương!
Những chàng trai lăm tuổi vào trường,
Rương nhỏ nhỏ với linh hồn bằng
ngọc
Sắp hạnh phúc như chương trình lớp
học,
Buổi chiều đầu họ tìm bạn kết duyên;
Trong sân trường tưởng đạo giữa Đào
viên;
Quần áo trắng đẹp lòng mới mẻ
Chân non dại ngập ngừng từng bước
nhẹ;
Tim run run trăm tình cảm rụt rè;
Tuổi mười lăm gấp sách lại, đứng
nghe
Lòng mới nở giữa tay đời ấm áp
Tựu trường đó; lòng tôi vừa bắt gặp
Nỗi xôn xao thầm lặng ở trong rương
Của chàng trai mười lăm tuổi vào
- Tôi chưa…… lần này
- Tựu trường – Huy Cận
- Ngày đầu tiên đi Thơ : Viễn PhươngNhạc : Nguyễn Ngọc Thiện
học Đi học – Bùi Đình Thảo _ Em là bông hồng nhỏ – Tịnh Công Sơn
Bài tập 3:
Trang 25Người bạn nhỏ! Cho lòng tôi theo
ghé!
Không nỗi gì có thể ve hơn
Đêm tựu trường mùi cửa sổ mới sơn
Tủ mới đánh, và lòng trai thơm ngát
- "Ngủ dậy muộn thi phí mất cả ngày, ở tuổi thanh niên mà không học tập thì phí mất
cả cuộc đời " Ngạn ngữ Trung Quốc
- "Thầy giáo của anh có thể dắt anh đến cửa; đạt được sự học là việc tùy thuộc vào mỗi người " Danh Ngôn Trung Quốc
- "Trong cách học, phải lấy tự học làm cốt " Hồ Chí Minh
"Chặng đường nào rải bước trên hoa hồng, mà bàn chân không nát những vết gai!"
5 Hướng dẫn học bài (2ph)
@ - Nhắc lại các văn bản viết về chủ đề gia đình và nhà trường đã học
- Nhi lại những ấn tượng , cảm xúc của bản thân về một ngày tựu trường mà
Trang 261 ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ: (5ph)
- Tìm những từ bộc lộ tâm trạng, cảm giác của nhân vật "tôi" trong văn bản “tôi đi học” – Thanh Tịnh
Tâm trạng cảm giác
tưng bừng rôn rã xa lạ lo sợ bỡ ngỡ
? Nhìn vào sơ đồ em thấy từ nào có nghĩa rộng hơn , từ nào nghĩa hẹp hơn
- Nghĩa rộng: tâm trạng, cảm giác
- Nghĩa hẹp : tưng bừnh, rộn rã, xa lạ, lo sợ, bỡ ngỡ
- -> Đây chính là cấp khái quát của nghĩa từ ngữ - bài hôm nay chúng ta tìm hiểu
3 Bài mới:
a ĐVĐ: Kết hợp trong phần kiểm tra bài cũ
b Giảng bài mới:
Hoạt động của thầy
Hoạt động của trò Nội dung
Trang 27+ Thú: ĐV có xương sống bậc cao có lông mao, tuyến
vú, nuôi con bằng sữa
+ Chim : ĐV có xương sống, đầu có mỏ, thân có lông vũ, có cánh để bay đẻ trứng
+ Cá: ĐV có xương sống sống dưới nước, thở bằng mang, bơi bằng vây
- Nghĩa của từ là phần chỉ
sự vật, người, hoạt động, tính chất, trạng thái… mà từ gọi tên và những hiểu biết
về chúng mà từ vừa diến đạt từ còn có nghĩa biểu cảm, đó là những tình cảm, thái độ … mà từ gợi ra
- Phạm vi nghĩa của từ ĐV rộng hơn, khái quát hơn nghiã của từ chim, thú ,cá
Như vậy , từ động vật được coi là từ có nghĩa rộng so với các từ thu, chim , cá
- Phạm vi nghĩa của các từ thú, chim, cá được bao hàm trong phạm vi nghĩa của từ động vật như vậy, các từ thú, chim, cá được coi là từ
có nghĩa hẹp hơn so với từ động vật
+ Tương tự Các từ voi, hươu là từ có nghĩa hẹp so với từ động vật …
- Nghĩa của một từ có thể
- Nghĩa của một từ có thể rộng hơn (khái
27
Trang 28quát của nghĩa từ ngữ trong
mỗi nhóm từ ngữ sau đây :
a con người, giới tính,
- Một từ ngữ được coi là có nghĩa rộng khi phạm vi nghĩa của từ ngữ đã bao hàm phạm vi nghĩa của một
số từ ngữ khác
- Một từ được coi là có nghĩa hẹp khi phạm vi nghĩa của từ ngữ đã được bao hàm trong phạm vi nghĩa của một từ ngữ khác
- Một từ ngữ có nghĩa rộng đối với những từ ngữ này, đồng thời có thể có nghĩa hẹp đối với một từ ngữ khác
a - con người :+ giới tính: đàn ông, đàn bà, nam, nữ
+ tuổi tác: nhi đồng, thiếu niên, thanh niên, cụ già-b Tương tự
quát hơn) hoặc hẹp hơn (ít khái quát hơn) nghĩa của từ ngữ khác
- Một từ ngữ được coi
là có nghĩa rộng khi phạm vi nghĩa của từ ngữ đã bao hàm phạm
vi nghĩa của một số từ ngữ khác
- Một từ được coi là có nghĩa hẹp khi phạm vi nghĩa của từ ngữ đã được bao hàm trong phạm vi nghĩa của một
từ ngữ khác
- Một từ ngữ có nghĩa rộng đối với những từ ngữ này, đồng thời có thể có nghĩa hẹp đối với một từ ngữ khác
3 Ghi nhớ: sgk
II, Luyện tập (11’)
Trang 29Lập sơ đồ thể hiện cấp độ
khái quát của nghĩa từ ngữ
trong mỗi nhóm sau đây?
Tìm từ ngữ có nghĩa rộng
so với nghĩa của các từ ở
mỗi nhóm sau đây?
Tìm từ ngữ có nghĩa được
bao hàm trong phạm vi
nghĩa của mỗi từ ngữ sau:
Em hãy chỉ ra những từ ngữ
không thuộc phạm vi nghĩa
của mỗi nhóm từ sau đây?
quần dài
Bài tập 2:
a, Từ ngữ nghĩa rộng: Chất đốt
- Hoa quả: Na, chuối, nhãn
4 Củng cố (2ph):
- Yêu cầu hs nhắc lại kiến thức bài học
5 Hướng dẫn HS học bài và làm bài tập ở nhà.(02 phút)
- Học thuộc nội dung bài học
- Làm lại các bài tập
Làm bài tập sau
- Chuẩn bị: Tính thống nhất về chủ đề của văn bản
29
Trang 30- Đọc – hiểu và có khả năng bao quát toàn bộ văn bản
- Trình bày một văn bản (nói, viết) thống nhất về chủ đề
2 Kiểm tra bài cũ (4ph)
? Tóm tắt văn bản: Tôi đi học
? Nội dung của bản Tôi đi học
3 Bài mới
a ĐVĐ (01 phút) (Kết hợp cùng phần kiểm tra bài cũ )Các tiết học văn các thầy
cô thường yêu các em tìm chủ đề, đề tài, đại ý của văn bản vậy chủ đề là gì cô và các em cùng học bài hôm nay
b Giảng bài mới ( 35 phút)
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung
Trang 31? Đối tượng của văn bản tôi
đi học là ai
? Nội dung của văn bản
GV: Đối tượng mà văn bản
biểu đạt có thể là người, vật
hay một vấn đề nào đó còn
vấn đề chính mà vb biểu đạt
có thể là một tư tưởng, một
quan niêm xuyên suốt được
tác giả nêu lên trong văn bản
? Chủ đề của văn bản là gì
* Phân biệt chủ đề với đề tài
và đại ý
- Chủ đề và đề tài có mối liên
hệ nội tại nhưng cần có sự
bản, vấn đề trung tâm được
nêu lên, đặt ra xuyên suốt nội
đề
- Chủ đề của văn bản là đối tượng và vấn đề chính
31
Trang 32Chủ đề của tác phẩm Tắt đền-
NTT: vạch trần bộ mặt tàn
bạo bất nhân của tầng lớp
phong kiến đương thời, nói
lên nỗi thống khổ cùng cực
của người nông dân lao động
bị áp bức và thể hiện vẻ đẹp
tâm hồn cũng như sức sống
tiềm tàng mạnh mẽ của người
phụ nữ nông dân, ngay cả khi
khi họ bị vùi dập ở trong bùn
đen
- Đề tài là cuộc sống bế tắc
của người nông dân trong chế
độ thực dân phong kiến
- Chủ đề là vấn đề chủ yếu,
xuyên suốt văn bản, tác
phẩm cho nên mỗi khổ thơ,
đoạn văn, đoạn trích hay một
phần của truyện chưa hình
? Căn cứ vào đâu mà em biết
văn bản “tôi đi học” nói lên
những kỉ niệm của tác giả về
buổi tựu trường đầu tiên
- Nhan đề Tôi đi học có ý nghĩa tường minh, giúp chúng ta hiểu ngay nội dung là nói về chuyên đi
II Tính thống nhất
về chủ đề của văn bản (10 phút)
Trang 33? YC hs tìm từ ngữ, câu
văn… về thay đổi cảm nhận,
hành vi, cảm giác của nhân
- “ Trước dó mấy hôm…
Cao hơn”
- “ Tôi cảm thấy mình trang trọng và đứng đắn”
- “ Trong thời thơ ấu …
Xa mẹ tôi chút nào”
b Thay đổi hành vi:
- Hôm nay tôi đi học
- Tôi không lội qua sông… Nô đùa nữa
c Những cảm giác hồi hộp, bỡ ngờ…
- Các từ ngữ: và các câu biểu thị ý nghĩa đi học và nhắc đến những kỉ niệm buổi tựu trường đầu tiên của nhân vật tôi được lặp
đi lặp lại nhiều lần trong văn bản
- Các từ ngữ, các chi tiết trong văn bản Tôi đi học đều tập trung thể hiện sự thay đổi tâm trạng, cảm giác mới lạ, bỡ ngỡ của nhân vật tôi trong buổi đầu tựu trường đầu tiên
33
Trang 34? Theo các em, cần phải có
và vấn đề chính được đề cập đến trong văn bản, các đơn vị ngôn ngữ đều bám sát vào chủ đề
-Những điều kiện để đảm bảo tính thống nhất về chủ
đề của một văn bản : Mối quan hệ chặt chẽ giữa nhan đề và bố cục, giữa các phần của văn bản và những câu văn , từ ngữ then chốt
- Cách viết một văn bản đảm bảo tính thống nhất
về chủ đề: xác lập hệ thống ý cụ thể, xắp xếpvà diễn đạt những ý đó cho hợp với cgủ đề đã được xác định
- Hình thức: nhan đề của văn bản
- Nội dung: mạch lạc
<quan hệ giữa các phần của văn bản> từ ngữ, chi tiết (tập trung làm rõ ý đồ ,
ý kiến, cảm xúc )
- Đối tượng xoay quanh nhân vật chính
- Tính thống nhất về chủ đề của văn bản : Mọi chi tiết trong văn bản đều nhằm biểu đạt đối tượng và vấn
đề chính được đề cập đến trong văn bản, các đơn vị ngôn ngữ đều bám sát vào chủ
đề
- Những điều kiện để đảm bảo tính thống nhất về chủ đề của một văn bản : Mối quan hệ chặt chẽ giữa nhan đề và bố cục, giữa các phần của văn bản và những câu văn, từ ngữ then chốt
- Cách viết một văn bản đảm bảo tính thống nhất về chủ đề: xác lập hệ thống ý cụ thể, xắp xếpvà diễn đạt những ý đó cho hợp với chủ đề đã được xác định
Trang 35? Các đoạn văn đã trình bày
đối tượng và vấn đề đó theo
một thứ tự nào?
? Theo em có thể thay đổi trật
tự sắp xếp này được không?
? Em hãy nêu chủ đề của VB
trên
? Chủ đề ấy được thể hiện
trong toàn VB Từ việc miêu
tả rừng cọ, đến cuộc sống của
người dân Hãy CM điều đó?
Bài tập 1:
a, Văn bản viết về rừng cọ trong sự gắn bó với con người quê hương sông thao
Đoạn 1: Giới thiệu rừng
cọ quê hương
Đoạn 2: Miêu tả cụ thể cây cọ
Đoạn 3: Miêu tả sự chan hoà của con người với rừng cọ
- Không thay đổi vì là trật
tự hợp lí nếu thay đổi văn bản sẽ thiếu tính liên kết mạch lạc không có tính thống nhất về chủ đề
b, Tình cảm gắn bó với rừng cọ quê hương
* Ghi nhớ SGK
II, Luyện tập ( 15’)
-35
Trang 36? Tìm những từ ngữ, câu tiêu
biểu thể hiện chủ đề đó?
? Hãy chao đổi theo nhóm
xem ý nào sẽ làm cho bài viết
lạc đề?
? Hãy thảo luận cùng bạn để
bổ xung lựa chọn điều chỉnh
các từ các ý cho thật sát với
yêu cầu của đề bài?
c, Chủ đề thể hiện trong toàn VB: Từ việc miêu tả rừng cọ, búp cọ, lá cọ, cây non được miêu tả chính xác sinh động, hết sức đáng yêu Mùa hè rừng cọ lấp lánh Mùa xuân cọ du dương c/s của người dân được nói đến trong VB cũng thật gắn bó với rừng
cọ quê hương
-> Cuộc sống con người luôn cần đến cọ
d, Nhan đề: Rừng cọ quê tôi
- Chẳng có nơi nào trập trùng
Trang 38- Khái niêm thể loại kí
- Cốt truyện, nhân vật, sự kiện trong đoạn trích ; Trong lòng mẹ
- Ngôn ngữ thể hiện niềm khao khất tình cảm ruột thịt cháy bỏng của nhân vật
- Ý nghĩa giáo dục : những thành kiến cổ hủ , nhỏ nhen, độc ác không thể làm khô héo tình cảm ruật thịt sâu nặng, thiêng liêng
2 Kĩ năng
- Bước đầu biết đọc – hiểu một văn bản hồi kí
- Vận dụng kiến thức về kết hợp các phương thức biểu đạt trong văn bản tự sự để phân tích tác phẩm truyện
2 kiểm tra bài cũ: (5 PH)
- Phát biểu cảm nghĩ của em về dòng cảm xúc của nhân vật “tôi” trong truyện ngắn “tôi đi học”
(Dựa vào phần bài tập đã hướng dẫn)
3 bài mới
a ĐVĐ: ( 1 phút ) Ai cha từng xa mẹ một ngày, ai cha từng chịu cảnh mồ côi
cha chỉ còn mẹ mà mẹ cũng phải rời xa con thì không dễ dàng đồng cảm sâu sa với tình cảm đáng thương và tâm hồn nồng nàn tình cảm mãnh liệt của chú bé Hồng đối với người mẹ khốn khổ của mình Đoạn trích mà cô trò
• b Giảng bài mới
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung
? Trình bày sự hiểu biết của
em về tác giả ?
? Nêu xuất xứ của VB ? Vị trí
của đoạn trích?
- Nguyên Hồng 1982) là nhà văn của những người cùng khổ,
(1918-có nhiều sáng tác ở thể loại tiểu thuyết, kí, thơ
* Gồm 9 chương đang báo 1938 in sách 1940Đoạn trích thuộc chương
(1918-có nhiều sáng tác ở thể loại tiểu thuyết, kí, thơ
2 Tác Phẩm
- Gồm 9 chương đang báo 1938 in sách 1940
- Đoạn trích thuộc chương IV của tác phẩm
- Tập hồi ký viết về tuổi
Trang 39->Một XH đày những thành
kiến cổ hủ lạc hậu nhỏ nhen
độc ác của đám thị dân tiểu
tư sản khiến cho tình máu mủ
ruột thịt ->Khô héo
? Hồi kí là gì
- Nguyễn Nguyên Hồng, sinh
thành phố Nam Định[1]
Những tác phẩm của ông
mang một tình cảm nhân đạo
thống thiết Sinh trưởng
trong một gia đình nghèo, mồ
côi cha, từ nhỏ theo mẹ ra
Hải Phòng kiếm sống trong
Nguyên Hồng viết văn từ
"Linh Hồn" đăng trên Tiểu
thuyết thứ 7 Đến năm 1937,
- Tập hồi ký viết về tuổi thơ cay đắng của tác giả
từ cảnh ngộ và tâm sự của chú bé Hồng nhân vật chính TG còn cho ta thấy bộ mặt lạnh lùng của XH chỉ trọng đồng tiền
-Hồi kí là một thể văn ghi chép, kể lại những biến cố sảy ra trong quá khứ mà tác giả đồng thời
là người kể, người tham gia hoặc chứng kiến
thơ cay đắng của tác giả
-Hồi kí là một thể văn ghi chép, kể lại những biến cố sảy ra trong quá khứ mà tác giả đồng thời
là người kể, người tham gia hoặc chứng kiến
39
Trang 40ông thực sự gây được tiếng
vang trên văn đàn với tiểu
thuyết "Bỉ Vỏ"
Nguyên Hồng tham gia
phong trào Mặt trận Dân chủ
(1936-1939) ở Hải Phòng
Tháng 9 năm 1939, ông bị
mật thám bắt và bị đưa đi trại
Giang) năm 1940 Năm 1943,
Nguyên Hồng tham gia Hội
Văn hóa Cứu quốc bí mật
Nguyễn Huy Tưởng Ông là
Việt Nam
nhà văn Việt Nam năm 1957
Cuốn tiểu thuyết cuối cùng
của ông là "Núi rừng Yên
Thế"
tháng 5 năm 1982 tại Tân
ông được Nhà nước truy tặng
Giải thưởng Hồ Chí Minh về
? Nêu cảm xúc của em sau
khi đọc xong truyện
- HS tự bộc lộ
- Bé Hồng
- Nhân vật bé Hồng
II Đọc và tìm hiểu chú thích (10ph)