đầu tư quốc tế bán lẻ

Tuy nhiên, việc thị trường bán lẻ hấp dẫn đối với các nhà đầu tư nước ngoài cũng sẽ tạo nên thách thức không nhỏ đối với các doanh nghiệp bán lẻ trong nước.. Aeon - một trong những nhà b

Thị trường bán lẻ Việt Nam hấp dẫn thứ 2 Châu Á

Năm 2014, Việt Nam xếp thứ 2 trong 10 nước có thị trường hấp dẫn nhất đối với các nhà bán lẻ Châu Á, theo CRBE Việt Nam.

Cụ thể, theo khảo sát của CRBE - công ty chuyên nghiên cứu về dịch vụ bán lẻ và thị trường bất động sản, Việt Nam xếp hạng thứ 2 trong 10 nước Châu Á hấp dẫn nhất các nhà bán lẻ nhất Theo đó, Việt Nam là mục tiêu của 48% thương hiệu bán lẻ Châu Á, xếp trên cả Singapore vốn được xem là thiên đường mua sắm và Indonexia có dân số đông nhất khu vực Đông Nam Á

Cũng theo CBRE Việt Nam, Hà Nội xếp ở vị trí đầu tiên trong số 10 thành phố được lựa chọn để

mở cửa hàng trong năm 2014 với 36% các nhà bán lẻ lựa chọn, sánh ngang với Bắc Kinh,

Thượng Hải và Singapore Trong top 10 thành phố Châu Á, đại diện của Việt Nam còn có

tp.HCM (33%), Đà Nẵng 31%) Lý giải nguyên nhân Việt Nam hấp dẫn các nhà bán lẻ, theo CRBE có hai nguyên nhân chính, đó là 90 triệu dân số Việt Nam đang ở độ tuổi trẻ, có nhu cầu mua sắm cao và việc Việt Nam sắp chính thức thi hành một loạt các hiệp định tự do thương mại

đã cam kết với WTO, EU và khối ASEAN sẽ giúp loại bỏ các hàng rào thuế quan

Cụ thể, Việt Nam sẽ hoàn toàn mở cửa thị trường bán lẻ vào tháng 1/2015 theo quy định của WTO Hiệp định Thương mại tự do với EU dự kiến sẽ có hiệu lực vào cuối năm 2014

Bên cạnh đó, theo Hiệp định Thương mại hàng hóa ASEAN, tới năm 2015, Việt Nam sẽ cho giảm mức thuế nhập khẩu từ các quốc gia ASEAN xuống còn 0% cho 10.000 loại hàng hóa hiện đang chịu thuế

Tuy nhiên, việc thị trường bán lẻ hấp dẫn đối với các nhà đầu tư nước ngoài cũng sẽ tạo nên thách thức không nhỏ đối với các doanh nghiệp bán lẻ trong nước Thực tế đã chứng kiến rất nhiều doanh nghiệp Việt bị lép vế khi phải cạnh tranh với toàn "ông lớn" có bản lĩnh và kinh nghiệm hơn mình đang xâm nhập thị trường Việt như Lotte (Hàn Quốc), Aeon (Nhật Bản) Với 90 triệu dân, hơn 60% người tiêu dùng trẻ, Việt Nam được coi là thị trường mục tiêu cho các nhà đầu tư trong lĩnh vực bán lẻ

Ở Việt Nam có khoảng 700 siêu thị và trung tâm mua sắm, trong đó các nhà bán lẻ nước ngoài chiếm 40%, trong 125 trung tâm thương mại thì khu vực FDI có 31, chiếm khoảng 25% Theo

Bộ Công thương, đến năm 2020, Việt Nam có khoảng 1.200 - 1.300 siêu thị, 180 trung tâm thương mại và 157 trung tâm mua sắm

Aeon - một trong những nhà bán lẻ lâu đời nhất tại Nhật Bản gia nhập vào thị trường Việt Nam với việc khai trương Trung tâm mua sắm Aeon - Tân Phú Celadon tại TPHCM vào đầu năm

2014 Dự kiến tháng 10/2014, Trung tâm mua sắm thứ 2 của Aeon - Bình Dương Canary sẽ đi

vào hoạt động Tập đoàn này dự kiến tới 2020 sẽ mở 20 trung tâm thương mại tại Việt Nam.

Cũng làm mưa làm gió trong lĩnh vực bán lẻ, tập đoàn Hàn Quốc Lotte Mart đã khai trương 4 trung tâm thương mại, tại trung tâm TPHCM Mục tiêu đến năm 2020, Lotte Mart sẽ mở khoảng

60 cửa hàng ở khắp các tỉnh thành trên toàn quốc

Auchan (Pháp) - một tập đoàn bán lẻ quốc tế sở hữu bởi gia đình Mulliez - kinh doanh chủ yếu trên lĩnh vực siêu thị và đại siêu thị, dự kiến sẽ đầu tư 500 triệu USD vào Việt Nam trong 10 năm tới Với nửa tỷ USD này, nhiều chuyên gia khẳng định, đây sẽ là một đối thủ lớn của các doanh nghiệp bán lẻ trong nước

Tập đoàn bán lẻ hàng đầu thế giới của Mỹ Walmart cũng đang có ý định nhảy vào thị trường bán

lẻ Việt Nam, đón đầu Hiệp định hợp tác xuyên Thái Bình Dương giữa Mỹ và các nước châu Á-Thái Bình Dương

Việt Nam đang đối mặt với khả năng mất thị trường nội địa cho các nhà đầu tư nước ngoài và một khi các nhà đầu tư nước ngoài áp đảo thị trường, họ có quyền quyết định nhập hàng ở đâu

Điều này càng có cơ sở hơn khi chỉ còn vài tháng nữa, Việt Nam sẽ mở cửa hoàn toàn thị trường bán lẻ Cụ thể, bắt đầu từ ngày 1/1/2015, theo cam kết của Việt Nam khi gia nhập WTO, các nhà bán lẻ nước ngoài sẽ được phép thành lập doanh nghiệp 100% vốn tại Việt Nam

Hơn nữa, việc Việt Nam tham gia Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) dự kiến được thông qua vào cuối năm nay, mức thuế quan giảm xuống 0% cho các mặt hàng nhập khẩu, sẽ tạo điều kiện để hàng hóa nhập khẩu tràn vào hệ thống bán lẻ

Điều này sẽ gây khó khăn cho đầu ra của hàng hóa nội nhất là khi các doanh nghiệp FDI khi vào Việt Nam dần hình thành chuỗi cung ứng từ sản xuất, phân phối đến bán lẻ Có thể thấy qua ví

dụ của Berli Jucker - tập đoàn Thái Lan vừa mua lại chuỗi Metro Cash & Carry ở Việt Nam Thương vụ được cho là giúp tập đoàn này hoàn thiện miếng ghép cuối cùng trong chuỗi cung ứng ở Việt Nam sau khi đã nhảy vào lĩnh vực sản xuất, phân phối, bán lẻ và hiện giờ là bán buôn

Tại Lotte Mart, ngoài các mặt hàng sản xuất tại Việt Nam, siêu thị còn bán nhiều mặt hàng nhập

từ các nước Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản Trong đó, có hẳn khu vực riêng bày bán hàng Hàn Quốc từ mì gói, gia vị đến đồ dùng gia đình

Tận dụng tâm lý chuộng hàng Nhật của người tiêu dùng Việt, Aeon sử dụng chiến lược 1/3 hàng Nhật, 1/3 hàng Việt Nam và 1/3 hàng nhập từ các nước khác Tại chuỗi cửa hàng B's mart của Berli Jucker, theo số liệu đến cuối 2013, 70% hàng hóa bán tại đây là hàng Thái Lan và mục tiêu của B’s mart là tạo dựng thương hiệu hàng hóa Thái tại khu vực Đông Dương

Việc gia tăng nguồn hàng nhập khẩu và đặc biệt từ quốc gia nơi đặt trụ sở công ty mẹ cũng là

cách để các siêu thị ngoại đa dạng sản phẩm Trung bình mỗi siêu thị nước ngoài ở Việt Nam kinh doanh 40.000-50.000 mặt hàng khác nhau, trong khi tại các siêu thị trong nước con số này chỉ 25.000-30.000 mặt hàng Sự đa dạng trong chủng hàng của các siêu thị ngoại thường nhỉnh hơn siêu thị trong nước ở ngành hàng lẫn nhãn hàng

Thêm vào đó, khuynh hướng sản xuất sản phẩm nhãn hàng riêng cho từng siêu thị cũng ngày càng phổ biến như ở Metro hay Big C Bằng cách này, doanh nghiệp trong nước trở thành bên gia công tại chính thị trường nội địa

Ở chiều ngược lại, hàng hóa của doanh nghiệp Việt Nam rất khó vào các siêu thị lớn như Metro hay Big C vì tỷ lệ chiết khấu cao

Hiện Bộ Công thương vẫn cho rằng tại các siêu thị lớn thì 70% là hàng Việt Nam Song thực tế, doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) cũng đã chen chân vào hoạt động sản xuất hàng “Made in Vietnam” Theo số liệu của Tổng cục Hải quan, xuất khẩu năm nay của khối đầu tư nước ngoài chiếm khoảng 70% xuất khẩu của Việt Nam

Khi Việt Nam vẫn còn là thị trường bán lẻ đầy tiềm năng thì việc mở cửa sẽ là cơ hội và cũng là thách thức cho các doanh nghiệp trong nước Nếu không chủ động, doanh nghiệp nội sẽ phải chấp nhận thua ngay trên sân nhà khi làn sóng đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực này ngày càng mạnh

Hệ thống bán lẻ: Mạch máu thương hiệu

Hệ thống bán lẻ thường được ví như mạch máu giúp các thương hiệu lưu thông trên thị trường,

là điểm trung chuyển giữa doanh nghiệp sản xuất và người tiêu dùng Hệ thống bán lẻ giúp doanh nghiệp đưa sản phẩm ra thị trường một cách thuận tiện hơn Hệ thống bán lẻ giúp người tiêu dùng lựa chọn sản phẩm có chất lượng hơn.

Kênh bán lẻ ngoài chức năng là một kênh phát triển thương mại, còn là một trong những kênh truyền dẫn hiệu quả thương hiệu quốc gia ra toàn cầu Sự đổ bộ của một “ông lớn” trong ngành bán lẻ đến một quốc gia khác sẽ kéo theo một loạt hàng hóa, thương hiệu đến với người tiêu dùng bản địa Đây là lợi ích về văn hóa và kinh tế rất lớn

Trong thời hiện đại, hệ thống bán lẻ đang ngày càng thể hiện uy quyền của mình Việc quyết định bày bán mặt hàng nào của hệ thống bán lẻ khiến các thương hiệu ngày càng phải phụ thuộc nhiều hơn vào nhà kinh doanh bán lẻ Việc ưu tiên bày sản phẩm nào ở vị trí đắc địa hơn trong cửa hàng của mình khiến hệ thống bán lẻ hoàn toàn có thể nâng cao doanh số một nhãn hàng (đồng thời có thể hạ thấp một nhãn hàng đối thủ) Một số nhà bán

lẻ còn sản xuất ra thương hiệu của riêng mình, cạnh tranh trực tiếp với nhà cung cấp sản xuất cùng mặt hàng Có thể thấy, sự thành bại của rất nhiều thương hiệu bị tác động khá nhiều bởi hệ thống bán lẻ

Lối đi nào cho thương hiệu Việt?

Sau khi Metro rơi vào tay Berli Jucker Plc, nhiều người đã cảnh báo về một cuộc đổ bộ của hàng Thái vào thị trường Việt Xa hơn, còn có cả lo ngại nữa về việc thương hiệu Việt sẽ dần bị lép vế khi các chuỗi bán lẻ nước ngoài đang ngày càng áp đảo các chuỗi bán lẻ Việt.

Đây là một mối lo ngại có thật Bởi nhà bán lẻ có toàn quyền lựa chọn thương hiệu trưng bày trong không gian của mình Và dĩ nhiên, sự ưu ái dành cho những sản phẩm đến từ quốc gia của công ty mẹ là điều dễ hiểu.

Chúng ta có thể quy định một tỷ lệ phần trăm bắt buộc những nhãn hàng thương hiệu Việt trên một chuỗi bán lẻ bất kỳ nhằm bảo vệ thương hiệu Việt Tuy nhiên, đó không phải là giải pháp căn bản.

Để không bị lép vế trên “sân nhà”, quan trọng nhất, Việt Nam phải có được những chuỗi bán lẻ thương hiệu Việt đủ mạnh để có thể tồn tại và cạnh tranh bên cạnh các ông lớn quốc tế.

Mô hình doanh nghiệp bán lẻ để thành công trong một thị trường cạnh tranh với nhiều đối thủ lớn sẽ cần phải quay lại với ba câu hỏi quản trị cốt lõi Khách hàng cần gì từ mình? Mình có thể làm gì để đáp ứng nhu cầu của khách hàng Điều mình làm được có tốt hơn các đối thủ khác đang làm hay không?

Trong khi đó các doanh nghiệp bán lẻ nội thiếu chuyên nghiệp, không đáp ứng đủ nhu cầu hàng hóa cho người tiêu dùng , thiếu chuyên nghiệp trong khâu nhập hàng , trưng hàng, bày bán hàng

và giao tiếp với khách hàng, câu chuyện nhân viên của một siêu thị sách tại Gia Lai trói tay một

em học sinh vì nghi ăn trộm hai quyển sách là một minh chứng rõ ràng cho tư duy thiếu chuyên nghiệp đó

Không chỉ thế Đầu vào của thị trường bán lẻ Việt Nam hiện nay do có nền sản xuất quy mô nhỏ, năng suất thấp, hàng rẻ, hàng đẹp nhưng không vào được siêu thị bởi cần hóa đơn, chứng từ, bao

bì, chứng từ bao bì gây khó khăn cho người nông dân Chính vì những vấn đề này làm cho siêu thị không có hàng bán mà phải nhập hàng từ các nước khác Do đó, việc tổ chức lại để các nhà sản xuất và bán lẻ ngồi lại với nhau, cùng đầu tư sản xuất là cần thiết trong giai đoạn hiện nay”, cần đề cập đến đó là bán lẻ dựa trên một nguồn cung hàng hóa được sản xuất với quy mô nhỏ, năng suất thấp, chất lượng không ổn định, công tác an toàn vệ sinh thực phẩm còn thấp kém, chưa tiêu chuẩn hóa một cách đồng bộ, chi phí sản xuất cao, giá cả chưa cạnh tranh ngay ở thị trường nội địa

Trong đó, khiếm khuyết lớn nhất chính là thiếu tính liên kết giữa các lực lượng tham gia thị trường bán lẻ và thiếu đi một nhạc trưởng trong hoạt động thương mại, nên các nhà cung cấp mạnh ai nấy rao, nhà bán lẻ mạnh ai nấy bán, cạnh tranh lẫn nhau, dẫn tới tất cả đều phát triển

manh mún, thiếu bài bản Những doanh nghiệp bán lẻ tạo được niềm tin đối với các nhà sản xuất, nhà cung cấp, đảm bảo được nguồn hàng ổn định phục vụ người tiêu dùng không nhiều, chủ yếu

là các “đại gia” nước ngoài như Big C, Metro, chỉ có một vài doanh nghiệp thuần Việt như Co-op mart, Vinatext mart… là bước đầu làm được điều đó