Tiểu luận quân sự, chuyên đề không quân

Tiểu luận quân sự, chuyên đề không quân

Lời mở đầu

Khi đánh giá sự lớn mạnh của một quốc gia trên thế giới , các tiêu thức về kinh tế , chính trị , văn hoá , quân sự đều đóng vai trò quyết định ngang hàng nhau Ta thấy rằng một nớc có nền kinh tế phát triển ,văn minh, hiện đại thì đồng thời cũng có hệ thống phòng thủ vững chắc

Mặc dù hiện nay các nớc đều hớng tới mục tiêu không còn chiến tranh trên toàn cầu, hoà bình , ổn định, các nớc sẽ không còn quân đội , nhng với tình hình thế giới phức tạp nh hiện nay ,vẫn tồn tại khoảng cách khá lớn giữa các nớc lớn và nhỏ , giàu và nghèo, phát triển và đang phát triển thì cha một nớc nào dám coi nhẹ việc đề phòng , cảnh giác trớc những nguy cơ đe doạ nền an ninh quốc phòng Do đó quân đội và trang thiết bị quân sự đều đợc đầu t một cách thích hợp

Xét riêng trong hệ thống quân sự , không quân là thành phần không thể thiếu , nó phản ánh trình độ phát triển của quân đội mỗi nớc Từ chiến tranh thế giới lần thứ hai , không quân ngày càng thể hiện rõ vai trò quan trọng và có những cải tiến đáng kể chủng loại , các tính năng kỹ thuật ,các vũ khí đợc trang

bị

Trong phạm vi bài tiểu luận này , em xin trình bày vắn tắt về vai trò của không quân trong chiến tranh , xu hớng phát triển của không quân trong chiến tranh tơng lai , đồng thời xem xét quá trình hình thành và phát triển của không quân Việt Nam qua các cuộc chiến tranh bảo vệ tổ quốc

Trớc hết ta xem xét quá trình phát triển của ngành hàng không và không quân thế giới

I Lịch sử phát triển ngành hàng không thế giới.

Thiết bị chủ yếu trong ngành hàng không đó là máy bay

Máy bay là loại phơng tiện bay nặng hơn không khí Có động lực (động cơ) và có khả năng bay trong khí quyển nhờ các lực nâng khí động học

Hiện nay có nhiều loại máy bay: máy bay cánh nâng cố định, máy bay cánh nâng quay hay máy bay trên đệm khí hở , máy bay xuồng

Trong tiếng Việt thuật ngữ máy bay thờng dùng để chỉ loại máy bay cánh nâng cố định,do nó xuất hiện sớm nhất ở nớc ta

Với ớc mơ đợc bay lên không trung , con ngời đã có những ý tởng đầu tiên

về một thiết bị có cánh từ những năm 1486 –1490

Năm 1783, khí cầu bơm bằng khí nóng xuất hiện Mặc dù không phải là máy bay song nó cũng cho phép con ngời lần đầu tiên bay lên bầu trời

Năm 1799, máy bay diều mẫu của Cayley ra đời Từ đó, lực nâng và lực

đẩy đợc tách biệt hoàn toàn Lực đẩy do một cơ cấu động lực riêng

Năm 1804, xuất hiện máy bay cánh cố định Thực chất đó là một tàu lợn không ngời lái phóng bằng tay đợc làm bằng gỗ và giấy Tàu lợn này dài một mét, có một cánh nâng cố định, thân và đuôi, với các cánh đuôi thẳng đứng và nằm ngang nh những máy bay ngày nay

Đến năm 1891 mới ra đời tàu lợn có ngời lái đầu tiên trong lịch sử do Gohlitwtal ngời Đức thiết kế và bay thử đã thành công

Năm 1902 hai anh em Wright ngời Mỹ đã chế tạo và cho bay thử thành công một tàu lợn Những máy bay đầu tiên của này thuộc loại máy bay cánh kép cho phép tạo lực nâng lớn ở vận tốc thấp, do phải dùng một mạng cọc chống và dây chằng để cố định hai cánh, mặt khác do dùng cánh lớn, nên các loại máy bay này chịu lực cản khá lớn và vì vậy nó bay rất chậm

Năm 1910, máy bay quân sự đã đợc sản xuất và đa lên hạm tàu, khởi đầu cho sự xuất hiện của một họ tàu chiến nổi hoàn toàn mới - tàu sân bay

Đến cuối CTTG I , máy bay đã đợc thiết kế hợp lý một cách đáng kể, bằng cách giảm lực cản khí động và tăng công suất động cơ để có độ cao và vận tốc lớn hơn Cuộc chạy đua chế tạo các máy bay có vận tốc lớn bắt đầu từ năm 1927,

ví dụ nh chuyến bay xuyên Đại tây dơng một mình của Lindberg

Từ năm 1913 đến 1931, vận tốc cực đại của máy bay đã tăng gấp hơn 5 lần( từ 74 km/h lên tới 386 Km/h) thân đợc bọc kín, kết cấu chắc chắn, hình thuôn, ít chịu lực cản, cấu tạo cánh đơn dài Thời kì này, máy bay ngoài nhiệm

vụ chở quân đội, vũ khí, khí tài còn chở bom và đợc trang bị thêm súng máy

Đồng thời hàng loạt kiểu máy bay chiến đấu chuyên dụng ra đời Có loại máy bay ném bom đờng dài, máy bay ném bom bổ nhào, máy bay cờng kích - chi viện trực tiếp cho lực lợng mặt đất, và máy bay tiêm kích- chuyên để chống máy bay

Những trận không chiến đầu tiên đã diễn ra trên bầu trời Tây Ban Nha thời nội chiến 1936 ữ 1939 Đến chiến tranh thế giới II đã xuất hiện các tập đoàn

không quân tập trung cho các trận đánh lớn Tiếp đó là giai đoạn máy bay phản lực, bắt đầu từ 8 - 1 939, mở đầu là cuộc bay thử của máy bay phản lực He - 178

do Đức chế tạo Do tác dụng của động cơ phản lực cộng với những cải tiến hợp

lý khác (nh cánh cụp) khiến máy bay ngày càng bay nhanh và có tốc độ tiếp cận vận tốc truyền âm.( Tới tháng 10 - 1947 máy bay thử nghiệm Bell X-l có ngời lái bay nhanh hơn tiếng động Từ những năm 1950, các máy bay chiến đấu phản lực quân sự đã bay nhanh gấp 2ữ3 lần tốc độ truyền âm (2 ữ 3 M) Cuộc chiến tranh Triều Tiên là nơi Mỹ đã sử dụng máy bay chiến đấu phản lực đầu tiên Máy bay phản lực siêu âm ngày càng đợc nhiều nớc trên thế giới sử dụng với quy mô lớn Trong đó có loại vận tốc cao nhất (trên 3 M) là máy bay trinh sát chiến lợc SR -

71 của Mỹ .Trong chiến tranh ở Việt Nam lần đầu tiên máy bay tác chiến điện

tử chuyên dụng kiểu EB - 66 đã đợc Mỹ sử dụng

Thời gian gần đây các nhà thiết kế máy bay đã thử nghiệm các dáng vật liệu và hệ thống động lực mới, tạo ra những máy bay cánh quay (máy bay tạo lực nâng bằng cánh quay - máy bay trực thăng) và những phơng tiện có thể bay nh máy bay đồng thời cho phép cất hạ cánh thẳng đứng, hoặc cho phép chuyển h-ớng luồng phụt của động cơ (nh máy bay Harrier của Anh)

Trong một tơng lai không xa sẽ xuất hiện những máy bay siêu âm cao, loại máy bay này có khả năng bay với vận tốc gấp 25 lần tốc độ truyền âm (25M) Dựa trên nguyên lý đó rất có thể xuất hiện loại máy bay vũ trụ (Space plane), loại máy bay có thể hoạt động cả trong khí quyển lẫn trên khoảng không vũ trụ

Trải qua các cuộc chiến tranh từ sau CTTG II không quân đã càng phát huy sức mạnh của mình nhng vẫn đợc đánh giá là cha giữ vai trò quyết định

II Vai trò của không quân qua một số cuộc chiến

Trớc hết ta cần hiểu không quân là một thành phần trong biên chế tổ chức quân đội (của bất kỳ quốc gia nào), là lực lợng giữ vai trò quan trọng, đợc tổ chức tác chiến ở trên không, có hoả lực mạnh, tầm hoạt động xa và là lực lợng cơ

động nhất của quân đội

* Trong chiến tranh thế giới lần thứ II

Trong chiến tranh thế giới lần thứ II, không quân Liên Xô đã tiêu diệt khoảng 95% tổng số máy bay chiến đấu của Đức Kết quả đó đã tạo điều kiện cho KQ Liên Xô giành u thế chiến lợc trên không từ 1943 và giữ đợc u thế đó cho đến khi kết thúc chiến tranh Tuy nhiên, trong thời kỳ đầu chiến tranh, KQ Liên Xô bị tổn thất nặng vì:

- Chỉ trong một thời gian 18 ngày (22 - 6 ữ 10 -7 - 1 941 ) , KQ Đức đã giành đợc u thế chiến lợc trên không, tạo thuận lợi cho quân Đức nhanh chóng tiến công vào sâu lãnh thổ Liên Xô

Tơng quan lực lợng chung của KQ hai bên là 2/1 nghiêng về phía KQ Đức (Liên xô có 1970 máy bay, Đức có 4000 máy bay)

- Không quân Đức đã hoàn thiện chiến lợc tiến công, trong khi KQ Liên Xô vẫn hành động bảo thủ theo chiến lợc phòng ngự Đức áp dụng nguyên tắc chỉ huy tập trung, Liên Xô theo nguyên tắc phi tập trung

- Không quân Liên Xô có rất ít máy bay mới, đội ngũ phi công huấn luyện cha tốt

- Bộ chỉ huy quân sự Liên Xô bố trí những máy bay mới tập trung tại các sân bay gần biên giới Đức, nên bị KQ Đức đánh thiệt hại nặng

* Trong chiến tranh vùng vịnh năm 1991 (Chiến dịch Bão táp sa mạc) Trong chiến dịch này Mỹ và đồng minh đã đặt hy vọng chủ yếu vào các

đòn tiến công bằng không quân Mỹ và liên quân đã tập trung một lực lợng lớn, bao gồm 2600 máy bay chiến đấu và trực thăng hiện đại, trong đó có 1800 máy bay của Mỹ Chiến dịch kéo dài 6 tuần (từ tháng 1 - 1 991 đến 2 - 1991 ) thì 5 tuần đầu Mỹ và liên quân dùng không quân để không kích Irắc

Trong chiến dịch không kích, lu lợng trên không của chiến trờng rất dày

đặc, với đủ loại máy bay và trực thăng của nhiều quân chủng và nhiều nớc tham gia, nhng nhờ có hệ thống quản lý vùng trời làm việc rất hiệu quả nên không xảy

ra một vụ tai nạn máy bay nào Không quân đã thực hiện tốt nhiệm vụ của họ:

Không quân đã phá huỷ làm tê liệt hệ thống chỉ huy quân đội của Irắc, chế

áp và tiêu diệt hệ thống phòng không, chế áp và phá huỷ các sân bay, phá sập các cầu cống, đờng giao thông các trạm ra đa, các trận địa pháo và gây khó khăn cho lực lợng Irắc vận động trên chiến trờng

Ngoài ra Mỹ đã phóng 290 quả tên lửa có cánh Tomahawk từ tàu ngầm và tầu nổi vào các mục tiêu quân sự và dân sự của Irắc, với xác suất trúng đích lên

đến 90%

Máy bay A WACS tạo cho không quân Mỹ khả năng không chiến từ xa, ngoài tầm quan sát bằng mắt thờng Khoảng 2/3 số máy bay của Irắc bị bắn rơi trong không chiến là do tên lửa AIM "Spatrow" Bộ chỉ huy liên quân tập kích các sân bay của Irắc bằng các tốp B - 52 ném bom rải thảm, còn các máy bay tiêm kích - bom “Tornado” tiến hành rải mìn xuống các đờng băng Thông th-ờng, mỗi lần oanh tạc sân bay, Mỹ dùng khoảng 20 máy bay F-111 Mỗi máy bay mang 4 born có điều khiển Mỗi tốp bay vào ném bom mục tiêu 2 lần Khoảng 80% mục tiêu bị tiêu diệt Về sau, Mỹ huy động cả máy bay tiêm kích

đa năng tàng hình F-117A vào mục đích này Sau khi Mỹ và liên quân đã tiêu diệt máy bay Irắc trong 23 hầm ngầm bằng bê tông cốt thép tại một khu vực gần Bát Đa, phía Irắc phải sơ tán máy bay sang Iran, không cất cánh không chiến với

Mỹ

Máy bay AWACS và các hệ thống C3I khác đợc sử dụng để cung cấp thông tin kịp thời và chính xác về tình hình trên không cho các kíp lái Máy bay E- 8 đợc sử dụng để cung cấp kịp thời các thông tin ở mặt đất, nhờ vậy chỉ huy các tốp lái máy bay chiến đấu nhiều khi nắm đợc nhiều thông tin chiến thuật chính xác hơn các sĩ quan điều hành ở sở chỉ huy Do vậy họ đã đợc phép toàn quyền hành động mà không cần chờ lệnh từ trên để khỏi bỏ lỡ thời cơ

Trong chiến dịch này theo thống kê của Mỹ ( 1997), riêng về không quân:

- 290 chiếc máy bay cánh cố định ( trong tổng số 724 chiếc) bị tiêu diệt ,

121 chiếc chạy thoát sang Iran và 313 chiếc sống sót

- Hệ thống phòng không của Irắc đã bắn rơi đợc 1 1 máy bay của Mỹ và liên quân trong 3 ngày cuối của cuộc chiến tranh

Các cuộc tấn công của không quân đã làm cho Irắc không thể thực hiện phòng ngự hiệu quả Các đợt oanh kích dồn dập vào các đơn vị , mục tiêu của Irắc đã tạo một đòn tâm lý choáng váng, trong khi tổn thất của không quân Mỹ

là không đáng kể

Tuy nhiên, những chiến dịch không kích cha đợc hoàn hảo và cha thực hiện đợc tham vọng của Mỹ là giành chiến thắng hoàn toàn bằng sức mạnh không quân Quân Irắc tỏ ra thành thạo về nghi binh và nguỵ trang Mặt khác chiến dịch không kích muốn đạt hiệu suất cao phải dựa vào tình báo tốt, trong khi tình báo không xác định đợc một cách chính xác các kho tên lửa Scud và cơ

sở hạt nhân của Irắc Hậu quả là đã gây tổn thất phụ lớn cho cơ sở hạ tầng kinh

tế của Irắc

Điều quan trọng hơn là nếu coi chiến tranh là sự tiếp tục của chính trị thì cuộc không kích phải làm cho tổng thống Hút Xen sụp đổ, nhng bản thân tổng thống Xát Đam Hutxen và bộ máy chính trị và an ninh của ông vẫn tồn tại sau cuộc chiến tranh

Chiến tranh vùng vịnh đã khẳng định khả năng của không quân trong việc tiêu diệt sinh lực và các phơng tiện chiến tranh, nhng cha chứng tỏ đợc khả năng làm thay đổi đợc các chính phủ

* Trong cuộc chiến tranh Ban căng (Nam T) (Chiến dịch "Sức mạnh đồng

minh ") của Mỹ và NATO không kích Nam T 1999.

Chiến dịch kéo dài 78 ngày đêm, bắt đầu từ 24-3-1999 Đây là bớc phát triển mới so với cuộc chiến tranh ở Irắc 1991 ở chiến dịch này Mỹ và NATO đã

sử dụng một số lợng lớn cha từng có về vũ khí và phơng tiện kỹ thuật quân sự, trong đó nổi bật là vai trò của không quân

Trong chiến tranh Nam T, Mỹ - NATO đã tận dụng trinh sát từ vệ tinh (50

vệ tinh), các máy bay trinh sát U - 2, RC - 135, E - SA, máy bay chỉ huy - kiểm soát báo động sớm trên không AWACS, máy bay tác chiến điện tử EC - 1 30, thiết bị quan sát chụp ảnh của các máy bay chiến đấu và phơng tiện bay không ngời lái, các sensor mang trên tên lửa, bom, đạn tất cả liên kết thành một hệ thống, đảm bảo cho chiến trờng trở nên “trong suốt” cả đêm lẫn ngày

Trong cuộc chiến tranh này, quan điểm cốt lõi của Mỹ - NATO là sử dụng không quân mang vũ khí chính xác cao tiến công các mục tiêu quan trọng nhất

và sử dụng vũ khí thông thờng để tiến công các mục tiêu khác Khi sử dụng vũ khí chính xác cao, yêu cầu về số lợng máy bay chiến đấu giảm từ 2 đến 5 lần

Điều đáng chú ý là, nếu nh trong chiến tranh vùng vịnh (1991 ) Mỹ và liên quân mới sử dụng gần 8% vũ khí điều khiển chính xác (VKĐKCX) thì trong chiến dịch "con cáo sa mạc” (12-1998) con số đó là 50% và trong chiến tranh Nam T, Mỹ - NATO đã sử dụng VKĐKCX là 98%

Để không kích Nam T, Mỹ - NATO đã sử dụng với số lợng lớn máy bay tiêm kích tàng hình F- 117A, máy bay ném bom chiến lợc tàng hình B-2, máy

bay ném bom chiến lợc đa năng lầm xa dạng cánh thay đổi B-1B, máy bay ném bom chiến lợc B-52, các loại máy bay tiêm kích đa năng: F-14, F-15, F-16, F/A-

18 , máy tiêm cờng kích MIRAGE F-1,máy bay tiêm kích đánh chặn đa năng

MIRAGE - 2000, máy bay tiêm cờng kích TORNADO và máy bay tiếp dầu

đa năng KC-135, máy bay trực thăng vũ trang AH-64 APACHE, máy bay trực thăng vận tải hạng trung CH-47 CHLNOOK

Về cách đánh của Mỹ và NATO trong cuộc chiến theo kiểu leo thang đã

đợc tính toán rất kỹ Lúc đầu Mỹ và NATO chỉ huy động khoảng 400 máy bay các loại, nhng sau hơn một tháng (đầu tháng 5-1999) đã huy động tới 1000 chiếc máy bay các loại (riêng Mỹ có 650 chiếc), số lợng tên lửa hành trình cũng tăng thêm, các tàu chiến, tàu bảo đảm cũng đợc điều động ngày càng tăng tới vùng biển Ađrialic

Về mục tiêu đánh phá, lúc đầu chỉ tập trung vào các mục tiêu quân sự (các trận địa phòng không, doanh trại quân đội, các sở chỉ huy, sân bay quân sự nhà máy quốc phòng ) sau chúng chuyển sang đánh các mục tiêu đần sự, kinh tế,

đầu mối giao thông, cầu cống, các bệnh viện, trờng học

Về phía Nam T, ngay ngày tác chiến đầu tiên quân Nam T đã bắn rơi 2 máy bay của NATO, đánh chặn thành công 3 tên lửa hành trình, giành đợc''sự

mở đầu tốt đẹp'' Ngoài ra, Nam T đã tập trung nghiên cứu các biện pháp đối phó với các vũ khí công nghệ cao của Mỹ và NATO nh: b0ố trí các trận địa giả , nguỵ trang , gây nhiễu, thực hiện các biện pháp đối kháng điện tử ,

Để bảo vệ các mục tiêu có hiệu quả, Nam T đã tăng cờng công việc dự báo Tại các hớng, mục tiêu, cự ly phán đoán địch sẽ đánh, Nam T bố trí đón lõng đánh chặn, cố gắng bắn rơi các máy bay của địch trớc khi chúng kịp phóng tên lửa không đối đất, hoặc làm rối loạn đội hình bay, khiến chúng không thể phóng tên lửa có điều khiển theo đúng quy trình bình thờng

Qua cuộc chiến tranh, theo thống kê cha đầy đủ, Nam T đã bắn rơi 32 máy bay các loại của Mỹ và NATO Đã có 88 binh sĩ NATO bị mất tích, khoảng một nửa trong số đó là lính Mỹ, 11 lính Đức, 8 lính Pháp, 7 lính Anh và 18 binh sĩ của các nớc thành viên NATO khác

Tổng kết lại, trong cuộc chiến Nam T, bằng tiến công đờng không, Mỹ - NATO sau hơn một tháng đã phá huỷ hơn 200 mục tiêu, làm Nam T thiệt hại hơn 200 tỷ USD mà chỉ tiêu tốn khoảng 3 tỷ USD

Với VKĐKCX từ xa, tất cả các mục tiêu ở bất kỳ khu vực nào của đất nớc

đều có thể bị tiến công, chiến tuyến các cấp (chiến thuật, chiến dịch, chiến lợc) không đợc phân định Muốn chống trả sự xâm lợc bằng vũ khí đờng không cần

có hệ thống phòng không toàn quốc, phát hiện mục tiêu trên không cách xa mục tiêu cần bảo vệ hàng trăm, hàng nghìn km mới đủ thời gian chuẩn bị đánh trả

Các đòn tiến công đợc thực hiện từ xa, trên các hớng, độ cao hoàn toàn khác nhau, chúng đợc tập trung lại theo yêu cầu tác chiến, thay vì sử dụng ồ ạt, mật độ lớn của đội hình phơng tiện tiến công hoặc sô lợng lớn bom đạn, tên lửa

vào một mục tiêu, thờng chỉ sử dụng tốp nhỏ, chiếc lẻ tiến công chính xác để diệt các mục tiêu điểm

Trong cuộc chiến tranh Nam T, bằng sức mạnh của không quân, Mỹ - NATO đã tàn phá các cơ sở kinh tế, huỷ hoại tiềm lực quân sự, làm mất khả năng và cả ý chí chiến đấu của Nam T

Qua cuộc chiến tranh Nam T, ta thấy nổi lên những đặc điểm tác chiến mới của nớc có tiềm lực quân sự mạnh đối với nớc yếu hơn đó là:

Không kích và không kích theo kiểu ''phẫu thuật ngoại khoa'' bằng vũ khí công nghệ cao có độ chính xác cao đã trở thành một phơng thức chiến tranh hiện

đại Đánh chính xác từ xa, không chiến tuyến, không trực tiếp tiếp xúc, không cân xứng đã trở thành dạng thức cơ bản của nớc có lực lợng quân sự hùng mạng răn đe vũ lực đối với một nớc có lực lợng quân sự yếu kém hơn

Cũng nh các nớc trên thế giới , nớc ta đã xây dựng lực lợng không quân tuy muộn hơn nhng đã lập đợc nhiều chiến công vang dội

III Không quân nhân dân Việt Nam trong chiến tranh bảo vệ

tổ quốc

1 Sự hình thành và phát triển

Lực lợng không quân của ta mới chỉ đợc bắt đầu xây dựng từ tháng 10-

1954 khi ta tiếp quản các sân bay của Pháp ở miền Bắc

Ngày 3 - 3 - 1955, Đại tớng Võ Nguyên Giáp - Bộ trởng quốc phòng nớc VNDCCH ký quyết định số 15/QĐA thành lập “Ban nghiên cứu sân bay" mang phiên hiệu C- 47 do Đồng chí Trần Quý Hai làm trởng ban, đến cuối 1958 đổi thành cục không quân

Ngày 1 - 5 - 1959 đội bay vận tải đầu tiên đợc thành lập và sau này trở thành trung đoàn 919 - trung đoàn không quân đầu tiên của quân đội ta

Ngày 30 - 5 - 1963 thay mặt bộ trởng quốc phòng, trung tớng thứ trởng Hoàng Văn Thái đã ký quyết định số 1 8/QĐ thành lập trung đoàn không quân tiêm kích, mang phiên hiệu trung đoàn không quân 921

Ngày 3 - 2 -1964 tại sân bay Mông Tự (Trung Quốc), "Lễ ra mắt chính thức công khai của trung đoàn không quân tiêm kích đầu tiên của không quân NDVN đợc tiến hành" đánh dấu sự hình thành và phát triển của không quân chiến đấu Việt Nam

Ngày 10 - 3 - 1977 quân chủng không quân đợc thành lập là 1 trong 4 quân chủng quân đội NDVN

Ngày nay quân chủng phòng không và quân chủng không quân hợp nhất lại là: Quân chủng phòng không - không quân Từ một đội bay vận tải ( 1954)

đến một trung đoàn không quân tiêm kích ( 1964), ngày nay không quân ta đã trở thành một lực lợng hoàn chỉnh trong quân chủng PK - KQ bao gồm:

- Các s đoàn không quân tiêm kích, tiêm kích bom

- Các trung đoàn máy bay vận tải, trực thăng, trực thăng vũ trang

- Hệ thống sân bay nằm trên các địa bàn quan trọng trên phạm vi cả nớc,

đảm bảo cho tất cả các loại máy bay hiện đại hạ cánh, cất cánh

- Hệ thống các nhà máy, kho tàng hiện đại, có thể sửa chữa lớn các loại máy bay và sản xuất phụ tùng thay thế

- Hệ thống các nhà trờng đào tạo phi công, cán bộ tham mu, cán bộ kỹ thuật có trình độ đại học và sau đại học

2 Truyền thống không quân nhân dân

Từ 1959 ữ 1964, tuy còn non trẻ, không quân ta đã hoàn thành nhiều nhiệm vụ quan trọng : bay chuyên cơ, vận chuyển trong nớc và quốc tế Đặc biệt trong những năm 1960 ữ 1962 đã hoàn thành nhiều nhiệm vụ bay tiếp tế, thả dù, phục vụ có hiệu quả nhiệm vụ chiến đấu trên chiến trờng Đông Dơng

Trong cuộc chiến đấu chống chiến tranh phá hoại miền Bắc của không quân đế quốc Mỹ, không quân NDVN phải đơng đầu với một đối tợng tác chiến dày dạn kinh nghiệm, có số lợng đông, đợc huấn luyện bài bản, có trang bị kỹ thuật hiện đại

Khi bớc vào cuộc chiến đấu với không quân nhà nghề Mỹ, không quân ta chỉ có một số lợng ít ỏi máy bay MIG - 17 của trung đoàn không quân tiêm kích

921 Nhiệm vụ của không quân lúc này là sẵn sàng chiến đấu “ mở mặt trận trên không thắng lợi" đánh thắng trận đầu Chủ trơng của ta là lấy đánh nhỏ để diệt

địch và rèn luyện bộ đội

- Ngày 3 - 4 - 1 965 , không quân Mỹ đánh khu vực cầu Hàm Rồng (Thanh Hoá) Chớp thời cơ, nắm chắc âm mu thủ đoạn của địch, tận dụng yếu tố bất ngờ, biên đội 4MIG - 17 đã xuất kích trận đầu, bắn rơi: 2F - 8U của không quân hải quân Mỹ, “Mở mặt trận trên không thắng lợi” Ngày 3 -4 trở thành ngày truyền thống của bộ đội không quân

Ngày 4 - 4 mặc dù địch đông hơn ta gấp bội, nhng với ý chí quyết thắng

và tinh thần dũng cảm ngoan cờng, 4 máy bay MIG - 17 của ta đã bắn rơi 2 máy bay F - 105 (thần sấm) của không quân Mỹ Đây là mốc lịch sử đánh dấu bớc phát triển của không quân ta

Những trận đầu đánh thắng có ý nghĩa to lớn về mặt chính trị, quân sự “hạ

uy thế của không lực Hoa Kỳ " mở đầu truyền thống chiến thắng vẻ vang của

KQ NDVN

Từ tháng 4 - 1965 đến tháng 6 - 1966, không quân ta đã xuất kích chiến

đấu 24 trận, bắn rơi 26 máy bay các loại của Mỹ

Năm 1967 - 1968, Mỹ mở rộng chiến tranh phá hoại miền Bắc một cách toàn diện, quy mô lớn, liên tục và ác liệt hơn Thời kỳ này không quân ta đã đợc trang bị máy bay tiêm kích MIG-21 hiện đại hơn, lực lợng đợc bổ sung dồi dào hơn

- Trong những năm 1970 và 1971 , MIG - 21 đã đánh thắng một số trận, bắn rơi các loại máy bay địch nh: Trinh sát không ngời lái, F - 4, trực thăng CH

- 53, và bắn bị thơng máy bay chiến lợc B-52 làm cho địch hoảng sợ phải ngừng

hoại động một thời gian, tạo điều kiện cho vận chuyển tiếp tế vào chiến trờng Miền Nam

- Ngày 19 - 4- 1972 hai máy bay MIG - 17 đánh bị thơng nặng hai tàu khu trục của Mỹ, trên vùng biển Quảng Bình, mở ra triển vọng mới làm tiền đề cho việc xây dựng và chiến đấu của bộ đội không quân tiêm kích bom sau này

- Tháng 4 - 1972, đế quốc Mỹ đánh phá trở lại trên toàn bộ miền Bắc Ngay từ đầu của cuộc chiến tranh phá hoại lần thứ hai, địch đã tổ chức đối phó toàn diện với không quân ta bằng cách đánh thay đổi

Không quân la vẫn quyết tâm đánh địch

- Thời gian này không quân ta thờng hiệp đồng chiến đấu giữa 2 đến 3 loại máy bay, hiệp đồng cùng loại máy bay, và hiệp đồng giữa không quân tiêm kích với cao xạ, tên lửa

Một số trận đánh hiệp đồng đạt hiệu suất chiến đấu cao nh: Trận đánh ngày 18 - 5 - 1972 hiệp đồng 3 biên đội : MIG - 17 , MIG - 19 và MIG - 21 bắn rơi 3 máy bay F - 4

Ngày 24 - 6 - 1972 hiệp đồng giữa 2 đội bay MIG 21 bắn rơi 3 F - 4

Nh vậy những tháng giữa năm 1972 là thời kỳ không quân chiến đấu có hiệu suất cao nhất: Đơn vị nào cũng đánh thắng, lớp phi công nào cũng lập công, các đơn vị mới ra quân đều đánh thắng giòn dã nh trung đoàn 925, trung đoàn

927 Hoạt động tác chiến điển hình nhất của không quân chống chiến tranh phá hoại của không quân Mỹ là hiệp đồng chặt chẽ với các lực lợng phòng không

đánh bại cuộc tập kích đờng không chiến lợc bằng B-52 vào Hà Nội, Hải Phòng

và một số thành phố, xí nghiệp khác từ 18 ữ 30 - 12 - 1972

Trong cuộc đọ sức quyết liệt này, phải kể đến trận đánh máy bay chiến lợc

B - 52 của trung đoàn không quân tiêm kích 921 đêm 27 tháng 12 - 1972 tại Tây nam Hà Nội Ta đã dùng 1 máy bay MIG - 21 với 2 tên lửa K - 13 do phi công Phạm Tuân lái Kết quả trong vòng 24 phút thực hiện chuyến bay chiến đấu bằng 2 quả tên lửa, phi công Phạm Tuân đã bắn rơi 1 máy bay ném bom chiến

l-ợc B - 52

-Trong cuộc tổng tiến công mùa xuân năm 1975, không quân ta đã tích cực hoạt động trên nhiều lĩnh vực, vận chuyển chi viện chiến trờng, cùng với các lực lợng vũ trang nhân dân hoàn thành thắng lợi sứ mạng lịch sử giải phóng Miền Nam, thống nhất tổ quốc

Sau đó không quân liên tục chiến đấu giải phóng các hải đảo, bảo vệ biên giới Tây nam, chi viện cho chiến trờng Campuchia, truy quét tàn quân địch

Sau 1975, hoạt động của không quân trở nên đa dạng hơn: Vừa làm nhiệm

vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu, bay vận chuyển tiếp tế và thực hiện nhiều nhiệm vụ chính trị, quân sự và kinh tế khác

IV.Xu h ớng phát triển của không quân

1 Xu thế chung

Cùng với cuộc chạy đua về các loại vũ khí , các loại máy bay chiến đấu

đ-ợc nhiều hãng sản xuất tiếp tục cải tiến , bổ sung thêm nhiều những tính năng

khác Hớng phát triển chung đó là : bay nhanh, bay cao, bay xa, cơ động, hoả lực mạnh, tự động hoá và tàng hình

* Đối với máy bay siêu âm hoạt động gần trái đất thì V = 3500 ữ 3800 km/h và H = 35 ữ 40 km đợc coi gần nh là giới hạn Tuy nhiên, ngời ta vẫn đang xúc tiến nghiên cứu chế tạo các máy bay tiêm kích vũ trụ, có thể bay với H= 50

ữ250 km; V= 5000 ữ 10000 km/h Nó có nhiệm vụ tiêu diệt các mục tiêu vũ trụ

nh : tàu vũ trụ, các vệ tinh trinh sát, các trạm tự động

*Tầm hoạt động của các máy bay hiện đại trung bình là 3000 km, một số

đạt 5000 - 6000 km Trong tơng lai, tầm bay xa trung bình phải là 6000 - 7000

km, thậm chí có thể đạt 10000 km, nếu dùng động cơ nguyên tử có thể đạt tới 20.000 km

* Các máy bay chiến đấu đòi hỏi phải có tính cơ động cao, có tốc độ lớn

và nhỏ; muốn vậy, máy bay cánh cụp, cánh xoè ngày càng đợc hoàn thiện, đồng thời máy bay cất hạ cánh thẳng đứng cũng ngày càng đợc cải tiến

* Trang bị vũ khí chủ yếu vấn là pháo, tên lửa, bom, nhng ngày càng hiện

đại, đồng thời vũ khí “ttinh khôn” điều khiển chính xác ngày càng đợc thay thế các vũ khí thông thờng

* Xu thế phát triển của máy bay chiến đấu là dần dần tiến tới xoá bỏ ranh giới giữa máy bay tiêm kích và máy bay cờng kích Ngày nay các máy bay chiến

đấu hiện đại đều đợc mang tên với chức năng "tiêm kích ném bom" gọi là "tiêm kích bom”, hay “tiêm kích - đa năng” nh F - 16, F -15 của Mỹ, MIG - 29, MIG -

31 , SU - 30, SU - 35 của Nga, TORNADO của Anh và Đức

* Trong tơng lai, các thiết bị tự động cũng đợc hoàn thiện hơn để giảm bớt ngời lái và đạt độ chính xác cao , đặc biệt là những thiết bị không ngời lái

*Kỹ thuật tàng hình đã và đang đợc sử dụng, ngày càng đợc phát triển và hoàn thiện

Các nớc có khả năng quân sự mạnh không ngừng đa những tiến bộ khoa học kỹ thuật vào quân sự đồng thời chạy đua với nhau để gây ảnh hởng trên tr-ờng quốc tế

2 Chiến lợc phát triển của không quân Mỹ.

Để thực hiện mục tiêu "khả năng tác chiến toàn cầu” trong thế kỷ 21, không quân Mỹ ngay từ 1997 đã xác định rõ 6 nhiệm vụ trọng tâm cần phải hoàn thành xong trớc năm 2010 bao gồm :

- Bảo đảm u thế về không quân và hàng không vũ trụ quân sự

- Bảo đảm giành u thế về thông tin

- Từng bớc thực hiện “tiến công toàn cầu”

- Tăng cờng khả năng tiến công chính xác

- Thực hiện “ cơ động toàn cầu”

- Bảo đảm khả năng tác chiến linh hoạt

Ngày 24 - 3 1999, KQ Mỹ mới bắt đầu thí nghiệm bằng các đợt không kích dữ dội trong 78 ngày chống Nam T Trong 6 nhiệm vụ trọng tâm đã đợc xác

định năm 1997, KQ Mỹ lập trung u tiên phát triển một số hạng mục chủ yếu sau: