Tiểu luận quân sự các phương tiện tiến công đường không hiện đại

Chúng ta hãy cùng hình dung một cuộc chiến tranh trong tơng lai nh sau : “ Mở màn cuộc chiến , bên tiến công gây sát thơng “mềm“ bằng tác chiến điện tử , làm cho công tác chỉ huy của đối

I - Phần mở đầu :

Với sự chấm dứt của chiến tranh lạnh , nguy cơ gây xung đột toàn cầu giảm xuống đáng kể , nhng thay vào đó là các mối đe dọa lại nổi lên trong các cuộc xung đột khu vực và mất ổn định , điển hình là cuộc chiến tranh vùng Vịnh và ở một số khu vực thuộc nớc cộng hòa của Liên Xô cũ và khu vực Ban căng với sự tham gia trực tiếp cũng nh gián tiếp của các nớc đế quốc , đứng đầu là Mỹ Càng ngày các cuộc chiến tranh nổ ra càng khốc liệt hơn , dữ dội hơn và càng ngày càng mang đậm màu sắc của một xu hớng mới , xu hớng của chiến tranh khoa học kỹ thuật cao và công nghệ thông tin

Chúng ta hãy cùng hình dung một cuộc chiến tranh trong tơng lai nh sau : “

Mở màn cuộc chiến , bên tiến công gây sát thơng “mềm“ bằng tác chiến điện tử , làm cho công tác chỉ huy của đối phơng khó khăn , thông tin gián đoạn , rada bị

“mù” , vũ khí không có khả năng điều khiển , sau đó là công việc tàn phá bất ngờ

và mạnh mẽ của các tên lửa chiến thuật - chiến dịch vào các sân bay chính của đối phơng , làm máy bay của đối phơng không cất cánh đợc , vô hiệu hoá hệ thống báo động cảnh giới và hoả lực phòng không của đối phơng Cùng lúc đó máy bay tiêm kích tiến công và tiêu diệt các máy bay chỉ huy báo động sớm của đối

ph-ơng Sau đó nhiều tốp máy bay chiến đấu xuất kích , bay ở độ cao siêu thấp, tiến công trên quy mô lớn vào các trạm Rada mặt đất , trận địa tên lửa phòng không phá huỷ toàn bộ hệ thống phòng không đối phơng , giành quyền khống chế trên không Tiếp đó là sự tiến công ồ ạt của các phơng tiện tiến công đờng không khác

nh máy bay tên lửa , bom đạn các loại , nhằm tiêu diệt các trọng điểm của đối

ph-ơng , mở đờng cho lực lợng lục quân và các lực lợng khác hoàn thành các mục tiêu chiến dịch đề ra.”

Không , chúng ta đừng nên nghĩ đó là một cuộc chiến tranh trong tơng lai , vì phần nào thực tế trong đoạn văn đó đã xảy ra ở Irắc , Kosovo và một vài cuộc chiến tranh gần đây Song song với sự tiến bộ vợt bực của khoa học kỹ thuật tiên tiến trong cuộc sống văn minh thì khoa học quân sự đã làm cho chiến tranh có một bộ mặt hoàn toàn khác hẳn , không còn khái niệm phân biệt đâu là biên giới ngăn cách , đâu là tiền phơng đâu là hậu phơng , đâu là chiến tranh ban đêm đâu là chiến tranh ban ngày Các nớc đối địch nhau ngày càng đổ công đổ sức tiền bạc vào ngiên cứu , phát triển sâu rộng để theo kịp xu hớng đối chọi vũ khí công nghệ cao giữa các nớc Chỉ mấy chục năm trớc thôi , chúng ta đâu thể tởng tợng đợc là

sẽ xuất hiện những vũ khí nh máy bay tàng hình F-117A , trực thăng Apache có thể tác chiến gần mặt đất cha từng thấy , tên lửa hành trình Tomahawk tầm bắn lên tới 1600km , hoặc những hệ thống định vị toàn cầu GPS , và ngay cả những cuộc chiến tranh không có tiếng súng tiếng bom nh cuộc chiến trên mạng Internet Nổi lên trong sự phát triển nhanh chóng về quân sự đó thì gần nh tất cả các

n-ớc đều chú trong áp dụng khoa học kỹ thuật cao vào 1 mảng rất quan trọng trong quân sự, đó chính là các phơng tiện tiến công đờng không , ngời ta quan niệm gần

nh là sự hiện đại quy mô của các phơng tiện tiến công đờng không của một nớc sẽ biểu trng cho tiềm lực quân sự của nớc đó Qua rất nhiều cuộc chiến tranh gần

đây , đặc biệt là cuộc chiến tranh ở Irắc , Kosovo các phơng tiện tiến công đờng không hiện đại đã có ảnh hởng rất lớn tới diễn biến và kết cục của chiến tranh ( trong chiến tranh ở Kosovo vũ khí điều khiển chính xác trong tập kích đờng không chiếm tới 98% , trong chiến tranh vùng Vịnh chỉ có 9% , và trong chiến dịch “ Con cáo Sa mạc “ chiếm khoảng 70% ) , điểm mạnh của nó là có sức mạnh hoả lực lớn , tầm tác chiến xa , sức cơ động cao , linh hoạt bất ngờ , giữ vai trò cực

kỳ quan trọng trong việc mở màn cuộc chiến

Thành phần chủ yếu của các phơng tiện tiến công đờng không bao gồm : máy

cao , các phơng tiện này ngày càng đợc ngiên cứu , hoàn thiện , phát triển và sử dụng rộng rãi Các phuơng tiện tiến công đờng không có trong trang bị của hầu hết các binh chủng : Hải - Lục - Không quân

Chức năng , nhiệm vụ , vai trò và sự phát triển của từng phơng tiện tiến công

đờng không nhờ vào khoa học quân sự tiên tiến sẽ đợc đề cập đến vào phần sau

II - Tác động ngày càng sâu rộng của khoa học công nghệ cao vào các phơng tiện tiến công đờng không hiện đại :

1 - Máy bay :

1.1- Một số khái niệm cơ bản về máy bay :

- Định nghĩa : Máy bay là một khí cụ bay có hoặc không có ngời lái nặng hơn không khí , có thiết bị động lực tạo lực kéo hoặc đẩy và thiết bị tạo lực nâng khi chuyển động trong khí quyển

- Phân loại : (ta chỉ đề cập đến máy bay quân sự )

+ Theo nguyên lý và kết cấu thiết bị tạo lực nâng , có máy bay có cánh (cánh không quay) và máy bay trực thăng (cánh quay) Ngoài ra còn có các loại máy bay kết hợp hai loại nguyên lý trên nh máy bay trực thăng có cánh , hoặc máy bay cất hạ cánh thẳng đứng

+ Theo công dụng :

+ Máy bay ném bom : dùng bom hoặc tên lửa diệt mục tiêu trên đất liền hoặc trên biển

+ Máy bay tiêm kích chiến thuật : là loại máy bay mà nhiệm vụ chủ yếu là chiến đấu trên không

+ Máy bay cờng kích chiến thuật : là loại máy bay mà nhiệm vụ chủ yếu là tiêu diệt mục tiêu nhỏ dới mặt đất , trên mặt biển và có thể chiến đấu cả trên không

+ Máy bay của Hải quân

+ Máy bay trinh sát

+ Máy bay không ngời lái

+ Máy bay vận tải , tiếp dầu

v v

v v v

Sự phát triển của máy bay quân sự đã đến mức mà những sơ đồ phân loại trên chỉ còn là một khái niệm tơng đối

Các vấn đề về lực khí động học và sự hoạt động của máy bay ở trên không và các chi tiết vật lý của máy bay chúng ta sẽ không đề cập ở đây , những vấn đề đó

sẽ xuất hiện trong các sách về cơ sở kỹ thuật hàng không

1.2 - Sự ảnh hởng của khoa học công nghệ cao vào sự phát triển của máy bay :

Nếu nh chúng ta chỉ nhìn vào định nghĩa của máy bay thôi thì chung ta không thể tởng tợng đợc vai trò , tác dụng và uy lực của máy bay ở trong các cuộc chiến ,

từ thời mới xuất hiện máy bay ngời ta mới chỉ dùng súng máy trang bị cho lực l-ợng mặt đất để đặt lên máy bay , xạ thủ trực tiếp dùng tay và mắt ngắm để ngắm bắn các các mục tiêu trên mặt đất , tuy rất thô sơ nhng thời đó cũng đã đạt đợc hiệu quả rất đáng kể , hay nh các quả bom ném thả từ trên các máy bay thời đó cũng là những nỗi kinh hoàng cho các đoàn quân ở dới mặt đất Trải qua bao nhiêu cuộc chiến tranh , bao nhiêu sự tiến bộ về khoa học kỹ thuật thì cấu tạo , tác dụng và sức chiến đấu của máy bay đã đợc cải tiến , mở rộng và hoàn thiện thêm rất nhiều Chúng ta sẽ đề cập ở đây một vài khía cạnh quan trọng của máy bay thời nay

Điều đầu tiên chúng ta nói đến chính là sự phát triển của tốc độ máy bay , trong suốt quá trình phát triển của máy bay , sự cạnh tranh về tốc độ vẫn là một cuộc đua gay go nhất , nhng nó cũng là vấn đề gặp phải khó khăn về kỹ thuật nhất , với hai trở ngại chính , đó là động cơ và lực cản của không khí Khi mới xuất hiện máy bay thì ngời ta coi việc đa đợc hàng chục tấn sắt bay trên bầu trời

đã là thành công lắm rồi , nhng khi đối phơng cũng chế tạo đợc máy bay thì đã nảy sinh ra vấn đề ai nhanh hơn , cơ động hơn thì sẽ dành đợc chiến thắng trong cuộc không chiến , do vậy việc cải tiến đợc tốc độ máy bay là vô cùng quan trọng Thời đầu tiên , tốc độ máy bay không thể vợt qua đợc “ hàng rào âm thanh” , tức là không thể vợt qua đợc tốc độ âm thanh 1080km/h , nhng từ khi một loại

động cơ mới ra đời thì “ hàng rào âm thanh “ đã bị chọc thủng và tốc độ máy bay ngày càng tăng vọt , đó chính là sự ra đời của động cơ phản lực

Nhìn chung các loại máy bay hiện đại ngày nay đều dùng động cơ tuabin phản lực hay còn gọi là động cơ phản lực không khí (loại động cơ phản lực dùng Oxy trong khí quyển để đốt cháy nhiên liệu ) , có buồng đốt tăng lực để có thể tăng tốc

độ máy bay trong một khoảng thời gian ngắn có tính chất quyết định trận không chiến Vấn đề tốc độ nảy sinh càng lớn đặc biệt với các loại máy bay tiêm-cờng kích nên các loại máy bay này của các nớc mạnh về quân sự nh Mỹ , Nga có tốc

độ rất cao Ví dụ nh : máy bay tiêm cờng kích F/A-18 , tiêm kích tàng hình F-117A (1040km/h) , hay loại máy bay MIG-29 của Nga rất cơ động trong các trận

đánh giáp lá cà trên không Có thể nói việc đạt tới tốc độ M = 3,5 - 4 là một cố gắng rất lớn của khoa học kỹ thuật , và có lẽ đó cũng là giới hạn cuối cùng của

động cơ phản lực Gần đây xuất hiện động cơ tên lửa (dùng chủ yếu cho tên lửa , không cần không khí từ môi trờng xung quanh để sinh công) , tuy có thể tạo lực

đẩy lớn , nhng công suất tiêu hao lớn , thời gian làm việc ngắn nên hiện cha đợc dùng phổ biến

Vấn đề thứ hai chính là độ cao , đầu tiên với máy bay tiêm kích thì việc chiếm lĩnh độ cao rất quan trọng , dễ dàng lao xuống đánh cũng nh thoát khỏi sự truy

đuổi của đối phơng Nhng việc nâng tầm bay của máy bay gặp rất nhiều khó khăn , đầu tiên là mật độ không khí , càng trên cao , không khí càng loãng , ảnh h ởng lực nâng máy bay , đốt cháy nhiên liệu , việc hô hấp của phi công Độ cao có thể

đạt tới của máy bay hiện nay vào khoảng 35-40km Ngợc lại khả năng bay thấp của máy bay cũng đợc tận dụng triệt để trong các máy bay cờng kích , thời xa thì việc bay cao đợc coi là an toàn thi ngày nay với sự xuất hiện của các loại rada và tên lửa hiện đại nên khả năng phát hiện từ xa và tầm bắn không bị hạn chế nữa , bay cao cũng không còn tuyệt đối an toàn Trong khi đó , ở tầm bay thấp , với tốc

độ lớn thì hoả lực bộ binh ít hiệu quả , tránh sự phát hiện từ xa của rada và hoả lực mạnh của tên lửa và pháo phòng không Nhng khi bay thấp cũng gặp nhiều trở ngại nh việc tăng độ cao của máy bay đó là nhiệt độ trái đất không đều , mật độ không khí cũng không đều , tâm lý lái căng thẳng Để khắc phục đợc những khó

Trở lại với thời mới sáng chế ra máy bay , không ai có thể tin là máy bay có thể bay mà không có ngời lái , nhng giờ đây kỹ thuật này đã phát triển rất mạnh

mẽ nhờ nó có rất nhiều u điểm Một hệ thống hoàn toàn thay ngời lái điều khiển máy bay theo ý muốn của con ngời , tự động ổn định máy bay theo những đờng bay dự định , tự động lấy độ cao , hạ độ cao hoặc lợn vòng , tự động ổn định độ cao cho trớc , tự động vào hạ cánh Hiện nay , các hệ thống lái tự động làm việc kết hợp với các hệ thống điều khiển khác trên máy bay trong hệ thống do một máy tính trung tâm điều khiển Tất cả các số liệu cần thiết cho việc điều khiển máy bay nh tín hiệu chỉ huy từ mặt đất , tín hiệu từ hệ thống rada ngắm bắn , tín hiệu

hệ thống dẫn đờng tự động đợc liên tục đa tới máy tính trung tâm Máy tính sẽ dựa trên các số liệu kể trên tính toán và đa ra những tín hiệu hợp lý nhất để điều khiển máy bay

Đặc biệt trong đợt tập kích đờng không chống Nam T kéo dài 78 ngày đêm vừa qua , Mỹ và Nato đã sử dụng máy bay không ngời lái với số lợng và chủng loại nhiều nhất từ trớc đến nay Chúng đợc sử dụng chủ yếu vào trong các nhiệm

vụ trinh sát , thu thập tình báo điện tử , chỉ điểm mục tiêu , và đánh giá thiệt hại Theo các chuyên gia quân sự , máy bay không ngời lái tầm cao , kích thớc lớn , hoạt động lâu dài trên không sẽ tạo ra khả năng trinh sát chiến trờng 360 độ

Ví dụ nh máy bay không ngời lái Predator của Mỹ , thờng hoạt động liên kết với

hệ thống truyền tin toàn cầu cung cấp thông tin trinh sát cụ thể trong 1 khu vực

t-ơng đt-ơng với hoạt động trinh sát của máy bay trinh sát tầm cao SR-71 trong 36 giờ Sau Mỹ và một số nớc Tây Âu thì Ixraen cũng là một trong những nớc đi đầu trong việc phát triển máy bay không ngời lái hoạt động thời gian dài trên không trong các nhiệm vụ trinh sát và chiến đấu nh đánh chặn tên lửa đờng đạn cấp chiến dịch trong giai đoạn phóng

Có thể nói Mỹ và Tây Âu đang rất quan tâm đến xu hớng phát triển này , máy bay không ngời lái tuy có độ cơ động và linh hoạt không cao nhng bù lại chúng lại

có u điểm là gọn , nhẹ , chế tạo không đắt lắm , không mất công đào tạo phi công , không gây tổn thất về ngời , rất thuận lợi để dùng trong những mục đích riêng biệt Vì vậy các chủng loại máy bay không ngời lái ngày càng đợc đổi mới hoàn thiện , có những tính năng rất đáng chú ý Ta có thể lấy mẫu máy bay Predator của Mỹ ra làm thí dụ : Nó còn gọi là Tier II đã sử dụng trong tập kích đờng không tại Bosnia và Nam T , đợc phát triển và thử nghiệm đầu thập kỷ 90 Tải trọng ban

đầu của Predator là 4 xen sơ quang điện tử nhng khi tham chiến ở Bosnia tháng 3/96, Predator mang tải trọng là Rada độ mở tổng hợp chiến thuật TESAR Một

hệ thống trinh sát đầy đủ phối hợp với Predator gồm 3-4 máy bay , 2 trạm đầu cuối truyền tin hoặc hình ảnh và 1 trạm điều khiển mặt đất Predator có bán kính hoạt động 930km tính từ điểm phóng , độ cao hoạt động tới 8000m , thời gian bay hoạt động trên không tới 24h Các thông số vật lý: Sải cánh : 14,75m

Chiều dài toàn bộ : 8,14m

Trọng lợng rỗng : 350kg

Nhiên liệu : 295kg

Tốc độ bay : 240km/h

Ngoài ra còn có các loại máy bay không ngời lái khác cũng có những tính năng rất u việt nh : CL-289 của Đức có thể bay với vận tốc 741km/h , Fox của Pháp với các nhiệm vụ trinh sát , tác chiến điện tử , có thể phát hiện và nhận dạng mục tiêu nhỏ di động nh các xe vận tải nhẹ ở cự ly trên 2000km , EyeView của Ixraen chỉ có trọng lợng 130kg chế tạo bằng vật liệu phức hợp , Ranger của Ao có thể hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết

Mỗi khi nhắc đến uy lực của máy bay trong chiến tranh , không ai có thể phủ nhận đợc tầm quan trọng của các máy bay ném bom , các “siêu pháo đài bay” , mặc dù chúng có tốc độ hạn chế , khả năng cơ động kém , dễ bị tiêu diệt và chế tạo rất tốn kém nhng vì vai trò quan trọng chiến lợc của chúng nên ngời ta vẫn phải liên tục cải tiến nhằm khắc phục các nhợc điểm trên

Máy bay ném bom đã đợc chế tạo từ trớc chiến tranh thế giới lần thứ nhất , tới những năm 1960-1970 bắt đầu xuất hiện máy bay ném bom có tốc độ vợt âm , có tầm bay xa (18000km) , trần bay cao (21km) , tải trọng lớn (50 tấn ) Và pháo đài bay B-29 của Mỹ là loại máy bay đầu tiên mang vũ khí hạt nhân đánh vào Hirosima và Nagasaki , gây nên một thảm họa hủy diệt cha từng có

Loại máy bay ném bom phản lực đầu tiên đợc chế tạo sau chiến tranh thế giới thứ 2 là siêu pháo đài bay B-52 , đã đợc sử dụng trong chiến tranh ở Việt Nam , gần đây là ở Irắc và Nam T Công nghệ kỹ thuật cao đã chế tạo đợc một siêu pháo

đài bay hơn 200 tấn , bay đợc ở độ cao mà rất ít các vũ khí phòng không có thể

v-ơn tới đợc , và liên tục đợc cải tiến từ chiến tranh Việt Nam , chiến tranh Irắc rồi

đến chiến tranh ở Nam T qua các đời máy bay B-52G , B-52H Ngày nay , đời mới nhất của B52 chính là loại B-52H mà Mỹ vừa đem sử dụng ở chiến trờng Nam

T , đây là loại máy bay thể hiện sức mạnh chiến lợc của Mỹ và đã cải tiến từ những loại B52 đã từng tham chiến ở Việt Nam , các tên lửa điều khiển bằng laser trớc đây đợc thay thế bằng tên lửa hành trình điều khiển bằng vệ tinh , nó có độ dài 49m , sải cánh 56m , trọng lợng 219 tấn , có 8 động cơ phản lực , đội bay có 6 ngời , hành trình bay 12-14km , trần bay 16km , tốc độ tối đa 1000km/h , có thể mang đợc 27 tấn bom , do vậy nó rất tốn kém nhng bù lại sức hủy diệt lại rất lớn Gần đây đang phát triển một dòng máy bay ném bom mới sử dụng kỹ thuật tàng hình , đó chính là máy bay chiến lợc tàng hình , điển hình là B2 của Mỹ , đợc coi là đắt nhất , bí mật nhất và tiên tiến nhất của thế giới , chi phí chế tạo lên tới 2,2 tỷ USD , mang “ bom tiến công trực tiếp liên hợp “ (JDAM) điều khiển theo chế độ phức hợp : quán tính + GPS (hệ thống định vị toàn cầu) , nó có thể phòng thủ và tấn công bất ngờ cả tầm cao và tầm thấp , có thể mang đợc đầu đạn hạt nhân , hoạt động trong mọi điều kiện thời tiết Vì là loại máy bay tàng hình nên không cần máy bay đi yểm hộ , nó có thể thâm nhập sâu vào nội địa đối phơng mà không bị phát hiện , có thể trinh sát và phá hủy mục tiêu di động Có sức uy hiếp lớn , cơ động nhanh , bay liên tục trong vòng 36 giờ Theo lý thuyết thì nó có thể thay thế 55 máy bay hiện đại khác và 116 phi công Một số thông số của B2 : Vận tốc cao nhất : 764km/h

Trần bay tối đa : 19240m

Tầm bay : không tiếp dầu 11765km , có tiếp dầu 18532km Lợng bom : 22680kg tơng đơng 161 megaton

2 - Tên lửa - Bom :

2.1- Một số khái niệm cơ bản :

- Định nghĩa : Tên lửa là khí cụ bay không ngời lái , có hoặc không có điều khiển , thờng chỉ sử dụng một lần , chuyển động dới tác dụng của trọng lực do

động cơ phản lực tạo ra

- Phân loại : theo công dụng , theo số tầng , theo tính chất và hệ thống điều khiển , theo quy mô nhiệm vụ , theo loại đầu đạn , theo tầm hoạt động , theo

đối tợng tác chiến , theo đặc tính đờng bay và đặc điểm cấu tạo , theo nơi

Nếu dùng tên lửa làm vũ khí tiến công sẽ vừa có tác dụng tiến công có hiệu quả các mục tiêu quan trọng nằm sâu trong lãnh thổ đối phơng Vì vậy , trong

điều kiện kỹ thuật cao , tác chiến tên lửa sẽ trở thành cuộc giao chiến đầu tiên , có

ảnh hởng tới toàn bộ tiến trình chiến tranh

Nhiều tên lửa và bom đã đợc cải tiến thành vũ khí công nghệ cao , và qua các cuộc chiến tranh chúng đã tỏ rõ sức mạnh của mình , thay thế hữu hiệu các máy bay tập kích khi gặp phải một hệ thống phòng không mạnh , đặc biệt với sự xuất hiện của tên lửa đờng đạn chiến lợc , máy bay ném bom chiến lợc mất đi vị trí độc tôn , không còn là phơng tiện mang vũ khí hạt nhân duy nhất nữa

1.2 - Sự ảnh hởng của khoa học công nghệ cao vào sự phát triển của tên lửa và bom hiện đại :

Trải qua bao thời kỳ cải tiến , hoàn thiện , tên lửa ngày nay dù còn bị hệ thống phòng không gây khó khăn Nhng nếu tiến công bất ngờ với cờng độ cao , mật độ lớn có thể tieu diệt các mục tiêu quan trọng nh sân bay , sở chỉ huy , hệ thống phòng không khiến đối phơng mất quyền khống chế trên không , tạo ra các đòn tập kích tiếp theo bằng máy bay , chiến thuật này đã đợc Mỹ sử dụng cả ở Irắc lẫn Nam T , với những thành công nhất định Ngày nay nó đã đợc đặc biệt coi trọng nhờ những điểm mạnh không thể chối cãi trong hoạt động tác chiến

+ Sự đa dạng , linh hoạt : Nó có thể phóng đi từ bệ phóng cố định , hầm ngầm , cơ động trên xe cơ giới , tàu nổi , máy bay , hay cả dới tàu ngầm Đợc trang bị cho hầu hết các quân binh chủng

+ Độ chính xác cao và kỹ thuật không phức tạp nh một chiếc máy bay Do đó với một cơ sở kinh tế có hạn vẫn có thể xây dựng 1 thực lực quân sự mạnh , uy hiếp đối phơng từ hàng trăm , hàng ngàn km

+ Chiến thuật sử dụng đa dạng , dùng đợc cho cả tiến công lẫn phòng ngự , vừa có thể sử dụng độc lập , vừa có thể dùng trong hợp đồng tác chiến binh chủng

Một trong những bộ phận quan trọng nhất trong tên lửa chính là hệ thống dẫn tên lửa , nó cung cấp cho tên lửa những tham số chuyển động ( góc phơng vị , tốc

độ , độ cao ) để đa tên lửa tới mục tiêu Hệ thống dẫn tên lửa bao gồm nhiều loại : tự lập , từ xa , tự dẫn , và hỗn hợp

+ Hệ thống tự lập : Dẫn theo quán tính , thiên văn , hoặc từ tr ờng trái đất bay theo 1 chơng trình tính toán trớc , việc thực hiện chơng trình đợc thực hiện ngay nhờ các thiết bị trên tên lửa

+ Hệ thống dẫn từ xa : Dẫn theo lệnh từ sở chỉ huy ( đài điều khiển ) bằng dây dẫn , cánh sóng hẹp , lệnh vô tuyến Vị trí tơng đối của tên lửa và mục tiêu đợc xác định lên tục và vị trí tên lửa đợc thay đổi thích ứng theo lệnh từ

sở chỉ huy

+ Hệ thống tự dẫn : Lệnh điều khiển do đầu tự dẫn tạo ra Đối với hệ thống

tự dẫn , việc xác định vị trí tơng đối của tên lửa và mục tiêu , tạo lệnh và hiệu chỉnh quỹ đạo bay đợc thực hiện nhờ những thiết bị đặt ngay trên tên lửa + Hệ thống dẫn hỗn hợp : phối hợp của các hệ thống trên Thờng thờng , ở giai đoạn đầu và giữa quỹ dạo bay sử dụng phơng pháp tự lập hoặc theo lệnh

từ xa , còn ở giai đoạn cuối dùng phơng pháp tự dẫn

Các tên lửa hiện đại thờng sử dụng một số hệ thống dẫn đờng sau : Hệ thống dẫn đờng thiên văn ; Hệ thống dẫn đờng quán tính ; Hệ thống dẫn đờng hiệu chỉnh thích ứng với đờng biên địa hình ; Hệ thống dẫn đờng hiệu chỉnh theo thực địa kỹ thuật số Sự kết hợp các hệ thống dẫn đờng khác nhau sẽ có lợi khi đồng thời phải

đáp ứng các yêu cầu cự ly, độ chính xác cũng nh là độ tin cậy của quá trình điều khiển

Nhng có lẽ mới nhất và hoàn hảo nhất chính là hệ thống định vị toàn cầu GPS

để điều khiển tên lửa , nó có những u điểm : giá thành các máy thu rẻ , độ chính xác rất cao , thời gian định vị ngắn , không cần nhiều thời gian để chuẩn bị dữ liệu , việc định vị 3 chiều cho biết cả độ cao tên lửa đang bay Do những u điểm đó

mà trong cuộc chiến tranh gần đây nhất ở Nam T , Mỹ đã áp dụng hệ thống GPS này cho tên lửa bắn phá Nam T

Nh đã nói ở trên , tên lửa có thể có rất nhiều loại , rất đa dạng và đợc trang bị cho hầu hết tất cả các binh chủng , nhng có một vài loại tên lửa đặc trng gắn liền với sức mạnh của tên lửa nói chung

Đầu tiên phải kể đến tên lửa đờng đạn , thờng dùng để tiến công các mục tiêu

cố định đã có toạ độ biết trớc nh khu công nghiệp , căn cứ quân sự , trung tâm hành chính dân sự , kho cảng, bến bãi đờng bay của nó gồm đoạn tích cực ngắn

và đoạn thụ động bay theo quán tính đờng cong đạn đạo Tên lửa đờng đạn hiện

đại bay ở độ cao lớn với tốc độ hàng nghìn km/h , khó đánh chặn , đầu đạn có sức huỷ diệt lớn , hệ thống điều khiển chủ yếu theo quán tính có hiệu chỉnh hoặc có

đầu tự dẫn khá chính xác , khó bị gây nhiễu , không chịu tác động của yếu tố bên ngoài , do vậy nó đợc coi là vũ khí răn đe của cả Mỹ và Liên Xô suốt thời kỳ chiến tranh lạnh Tên lửa đòng đạn dùng chủ yếu cho các nhiệm vụ chiến lợc , nhng cũng thỉnh thoảng dùng trong các chiến dịch chiến thuật Một số loại tên lửa đờng

đạn là : Tên lửa đờng đạn vợt đại châu trên đát liền có cự ly , tốc độ , độ cao lớn(tới 12000km , 7,5km/h , cao tới 1000km) ; tên lửa đờng đạn bố trí trên biển th-ờng đợc phóng từ các tàu ngầm mang tên lửa ; tên lửa đth-ờng đạn tầm trung thth-ờng

đợc phóng từ các bệ ngầm dới đất ; tên lửa chiến dịch-chiến thuật thờng đợc phóng từ các bệ phóng cơ động trên mặt đất

Loại tên lửa thứ hai là tên lửa có cánh , nổi lên từ sau chiến tranh vùng Vịnh

nh là một vũ khí công nghệ cao , qua cuộc chiến tranh này , những điểm mạnh yếu của nó cũng đợc bộc lộ Vì vậy , các nớc đã không ngừng cải tiến nâng cấp , đa ra những thành tựu mới nhất của công nghệ xử lý tin, công nghệ tàng hình cho các loại tên lửa này , nhằm phát huy tác dụng của nó Những u điểm chủ yếu của nó

là : Kích thớc nhỏ gọn , khó bị phát hiện bởi các đài rada , có thể bay ở độ cao thấp , siêu thấp , lợn theo dợc sự mấp mô của địa hình , không gian hoạt động lớn , tầm bắn rộng và giá thành lại rẻ , cộng thêm với sự phối hợp của hệ thống GPS làm cho độ chính xác càng tăng Để chứng tỏ cho sự tiên tiến của các loại tên lửa

có cánh , ta có thể lấy ví dụ về tên lửa Tomahawk , loại tên lửa đã đợc dùng chủ yếu trong 2 cuộc chiến tranh ở Nam T và Irắc

Độ chính xác của Tomahawk đạt tới 10m , nó có độ dài 6,25m , đờng kính 0,52m , sải cánh 2,62m , nặng 1,452kg , tầm bắn lên tới 1600km , tốc độ bay tối

đa là 891km/h Đầu Tomahawk bọc Titan , có thể xuyên thủng các bức tờng kiên

cố rồi phát nổ , phóng ra 166 quả bom con gây sát thơng Tên lửa Tomahawk đợc cài đặt hệ thống các dữ liệu của mục tiêu , các dữ liệu liên lạc vệ tinh , tránh đợc rada , núi cao , sau đó tự động điều chỉnh độ cao và công phá mục tiêu Rất thuận lợi dùng khi các máy bay không kích vô tác dụng khi gặp thời tiết xấu

Tên lửa lắp đặt trên máy bay cũng chiếm một phần đáng kể , gồm hai loại không đối không và không đối đất , một loại rất nổi tiếng mà chúng ta đã từng gặp nhiều tại chiến tranh Việt Nam , đó chính là tên lửa Sơrai chống rada có đầu

tự dẫn , làm việc trong dải tần rộng Nhng qua cuộc chiến tranh ở Việt Nam , nhiều nhợc điểm đã bộc lộ và Mỹ đã thay thế dần nó nằng HARM là loại chống rada cao tốc , thứ nhất là nó có vận tốc lớn hơn rất nhiều , và nó thêm khả năng nhớ chính xác tọa độ mục tiêu sau khi rada tắt máy

Và cuối cùng chúng ta sẽ đề cập đến sự phát triển của các loại bom , qua các cuộc chiến tranh thì cũng sinh ra rất nhiều loại bom mới , với những công dụng rất

đa dạng , có thể lấy ra vài loại bom mới nhất Mỹ đã sử dụng trong cuộc chến tranh Kosovo :

+ Bom gắn điều khiển dẫn đờng từ vệ tinh (Bom thông minh) ký hiệu JDAM ,

nó đợc cài một hệ thống dẫn đờng tự động kết hợp với dẫn đờng bằng vệ tinh

và các cánh cơ động ở đuôi để dẫn khối thuốc nổ đến mục tiêu , đợc sử dụng trong mọi hoàn cảnh chiến trờng , khắc phục đợc các khuyết tật của vũ khí

điều khiển bằng laser hay vô tuyến

+ Bom nổ bức xạ xung : Ngoài tính năng gây nổ , còn phát ra một xung lực

nh bom hạt nhân , có thể làm đứt cáp điện và phá hoại máy móc điện tử + Bom xuyên BLU-109/B : có 2 đầu nổ , một phá bề mặt , một khoan sâu mới

nổ

+ Bom BLU-114/B : Lần đầu tiên đợc sử dụng tại Nam T , có tác dụng làm chập mạch hệ thống điện , gây ra sự ngừng trệ của cá hệ thống điện

v v v

Ngoài ra do sự phát triển vợt bậc của các ngành kỹ thuật tiên tiến , đặc biệt là công nghệ điện tử thông tin đã trang bị cho các phơng tiện tiến công đờng không những thiết bị dẫn đờng , những hệ thống gây nhiễu mục tiêu hay khả năng phát hiện tiêu diệt mục tiêu ngoài tầm hỏa lực của đối phơng , càng nâng cao vị trí quan trọng của chúng trong các cuộc chiến tranh hiện đại Hiện nay các cờng quốc quân sự đều tăng cờng xây dựng lực lợng tiến công đờng không , tập trung ngiên cứu chế tạo hoặc mua sắm các phơng tiện tiến công đờng không hiện đại Cùng với sự phát triển sâu , rộng về trang thiết bị kỹ thuật thì các phơng án tác chiến cũng không ngừng đổi mới , sẽ nảy sinh ra nhiều khái niệm tác chiến mới để phù hợp các loại vũ khí công nghệ cao

+ Tập kích liên hợp , sử dụng vũ khí tập kích đờng không tiên tiến nhất : ví dụ

nh ở Kosovo , xuất hiện đầy đủ các loại nh tên lửa hành trình , máy bay tác chiến nh F-117A , B-2 , máy bay ném bon chiến lợc B-1B , B-52H , máy bay trinh sát không ngời lái , các loại bom thông minh, hệ thống định vị toàn cầu GPS và cả trực thăng Apache cũng đã triển khai đến Anbani

+ Trang bị tác chiến điện tử tiên tiến nhất để dành u thế về thông tin : ở Nam

T , máy bay EA-6B đã liên tục đợc sử dụng nhằm chế áp điện tử toàn bộ hệ thống phòng không của Nam T , sử dụng các loại phơng tiện trinh sát , giám sát , cảnh báo đặt trên vũ trụ , trên không , trên biển , và cả ở mặt đất nữa + Tàng hình đột phá phòng ngự , vợt qua lực lợng phòng không đối phơng bằng các vũ khí tàng hình , trực tiếp đánh vào các mục tiêu quan trọng

+ Đánh liên tục , tấn công suốt ngày đêm, trong mọi điều kiện thời tiết , tập trung đánh kết hợp và đánh xen kẽ

+ Tác chiến trên một bình diện rộng , siêu cự ly , tấn công từ nhiều hớng , trên nhiều độ cao , vào nhiều mục tiêu then chốt cùng một lúc , làm tê liệt hệ thống tác chiến của đối phơng

I - Phần kết luận :

Ta có thể rút ra một vài đờng lối kinh nghiệm chính chống lại các phơng tiện tiến công đờng không hiện đại của các đế quốc nh sau :

+ Phát huy sức mạnh tổng hợp của chiến tranh nhân dân , xây dựng và phát triển hệ thống phòng không nhân dân , phát huy truyền thống từ thời chống

Mỹ , kết hợp giữa thô sơ và hiện đại để đánh thắng nhng vũ khí hiện đại và tinh không của địch

+ Thờng xuyên nghiên cứu , nâng cao trình độ , nắm bát kịp thời các sự tay đổi của khoa học kỹ thuật

+ Luôn luôn nắm vững mọi diễn biến , tình hình , đề cao tinh thần cảnh giác trong toàndân , toàn quân

+ Nghiên cứu , xem xét , và rút kinh ngiệm qua cá cuộc chiến trên thế giới , ví

dụ có thể rút ra từ bài học chống các phơng tiện tiến công đuờng không của Nam T vừa rồi :

+ Ban đầu giữ im các thiết bị điện tử , sau đó rada phòng không mở máy gián đoạn , khiến đối phơng khó phát hiện và tiến công chính xác vào hệ thống phòng không

+ Ap dụng các chiến thuật dấu thực bày giả , cơ động liên tục nh đã áp dụng trong thời chống Mỹ

+ Nhằm vào hạn chế của tên lửa hành trình là tốc đọ chậm , tầm bay thấp ,

vỏ đạn mỏng , có thể chặn đánh từ xa bằng các hệ thống súng phòng không

v.v v

Trong tình hình các nớc đế quốc đang ra sức phát triển khoa học kỹ thuật cao , tuy chúng ta không thể chạy đua về mặt công nghệ đợc nhng chúng ta phải biết ngiên cứu khai thác ra nhng điểm mạnh , điểm yếu của từng loại vũ khí công nghệ cao nói chung và các phơng tiện tiến công đuờng không nói riêng , từ đó rút ra những kinh nghiệm để chống trả , dù vũ khí có hiện đại đến đâu đi chăng nữa cũng sẽ gặp phải những giới hạn nhất định về công nghệ , điều đó càng bộc lộ ra khi gặp nhng điều kiện địa hình , vật lý nhất định

Là một sinh viên của trờng Đai học Bách Khoa nói chung , và của khoa Điện

tử Viễn thông nói riêng , em càng phải cố gắng rèn luyện thật tốt cả về đạo đức lẫn văn hoá , phải luôn luôn nắm vững những kiến thức cơ bản , tiếp cận học hỏi những kiến thức khoa học mới mẻ , bắt kịp đợc với xu hớng phát triển chung của thế giới