Chấn thương đầu chấn thương sọ não kín

Nguyễn Thanh Bình Chấn thương sọ não kín... Cơ chế bệnh sinh... Cảm ơn các bạn đã lắng nghe.

Ths.Bs Nguyễn Thanh Bình

Chấn thương sọ não kín

Từ khóa

 Ngoài màng cứng

 Dưới màng cứng

 Khoảng tỉnh

 Phản xạ ánh sáng

 CT Scan

 MRI

Mục tiêu

 Nhận diện được một trường hợp chấn thương sọ não

 Phân tích các nguyên nhân, các dạng thương tổn

 Đánh giá được mức độ thương tổn

 Biết cách tiếp cận 1 BN chấn thương đầu

 Hướng điều trị, GDSK

Đại cương

 Xảy ra sau chấn thương

 Máu tụ trong hộp sọ

 Ngoài màng cứng

 Dưới màng cứng

 Cấp hoặc mãn

 Phối hợp

Phân loại

 Tổn thương nguyên phát

xảy ra trong chấn thương: chấn động, nứt sọ, giập

 Tổn thương thứ phát

xảy ra sau chấn thương: các loại máu tụ

ngoài màng cứng

dưới màng cứng

Cơ chế bệnh sinh

Triệu chứng lâm sàng

 Chấn động não

 Nứt sọ

 Giập não

 Máu tụ ngoài màng cứng

 Máu tụ dưới màng cứng

 Tổn thương phối hợp

Chấn động não

 Là thể nhẹ nhất

 Rối loạn tri giác tạm thời

 Nôn mửa, nhức đầu -> TE

 Hô hấp, TM ít ảnh hưởng

 Sau 1-2 tuần sẽ khỏi

 Không để lại di chứng

Thang điểm Glasgow

 Đánh giá tri giác

 Tổng = 15

 Thấp nhất = 3

 Viết tắt: EVM

 ≤ 13 : có rối loạn tri giác

Đáp ứng bằng mắt(Eye opening)= E

 Mở mắt tự nhiên = 4

 Gọi: mở = 3

 Cấu: mở = 2

 Không mở = 1

Đáp ứng bằng lời (Best verbal response) = V

 Nhanh, chính xác = 5

 Chậm, không chính xác = 4

 Trả lời lộn xộn = 3

 Không thành tiếng (chỉ ú ớ, rên ) = 2

 Nằm im không trả lời = 1

Đáp ứng vận động (Motor response) = M

 Làm theo lệnh = 6

 Bấu đau: gạt tay đúng chỗ = 5

 Bấu đau: gạt tay không đúng chỗ = 4

 Gấp cứng hai tay = 3

 Duỗi cứng tứ chi = 2

 Nằm im không đáp ứng = 1

Nứt so

 Nguyên phát trong chấn thương

 Đơn giản/phức tạp

 Hoặc vỡ/lún

 Gây chảy máu: tụ ngoài màng cứng

 * thứ phát: TE

Giập não

 Là vùng não bầm giập, chảy máu

 Nông hay sâu

 Thân não hay phù não

 Vị trí: ngay hay đối diện

 RLTG, hồi phục dần

 Kêu la, vật vã, giãi giụa

 Hô hấp, tim mạch rõ hơn

Giập não(tt)

 Dấu thần kinh khu trú: ngay sau CT

 Nhẹ và vừa: hồi phục dần

 Nặng - > tử vong

Máu tụ ngoài màng cứng

 Nguồn: đm não giữa bị đứt

 Máu tụ nằm giữa màng cứng – xương sọ

 Khoảng tỉnh

 Sau đó: nhức đầu, nôn, hôn mê

 Cấp cứu thời gian vàng 2h

Máu tụ dưới màng cứng

 Nguồn: tĩnh mạch vỏ não và xoang TM

 Vị trí: nằm trong màng cứng – mô não

 Cấp/bán cấp/mãn tính

Cấp tính

 < 3 ngày

 Khi phẫu thuật máu màu đỏ chảy ra

 Mê nhanh, sâu sau chấn thương

 Liệt nữa người

 Giãn đồng tử

 Rối loạn nhịp thở

 Co cứng mất vỏ

 Duỗi mất não

Bán cấp

 Trước 3 tuần

 Máu màu đen

 Sau CT 2 – 3 tuần: nhức đầu, buồn nôn

 Chậm chạp, hay quân

 Mắt: phù gai thị

 Yếu liệt nửa người nhẹ

=> Sau mổ: hồi phục tốt

Mãn tính

 Sau 3 tuần

 Máu màu vàng

 Dịch vàng trong

Tổn thương phối hợp

 Nặng

 Ngoài MC

 Dưới MC

 Trong não

 VT sọ não hở

 Cơ quan khác

Cận lâm sàng

 CT Scan

 X.Q ?

 MRI ?

Ngoài màng cứng – thấu kính lồi

Thấu kính lồi – thấu kính lõm

Chẩn đoán

 Theo dõi khám nhiều lần, so sánh

 Dấu hiệu tri giác

 Khoảng tỉnh

 Thay đổi về TK thực vật

 Thay đổi về TK khu trú

 Đồng tử: giãn? Phản xạ as (+) ?

 CLS: X.Q, CT, MRI

ĐIỀU TRI

 Nội khoa: chấn động não, giập não

 Phẫu thuật:

 Tuyên truyền và giáo dục cộng đồng

 Đưa vào chương trình giảng dạy cấp cơ sở

 Có biện pháp xử lý nghiêm

 Thực hiện tốt luật an toàn lao động

 Đội mũ bảo hiểm trong giao thông

Cảm ơn các bạn đã lắng nghe