ĐỀ CƢƠNG MÔN HỌC Thành cổ Việt Nam

Thành xuất hiện khá sớm ở Việt Nam, xuất hiện cùng với sự ra đời của các nhà nước đầu tiên nhà nước Văn Lang Âu Lạc. Các kinh thành và thành lũy tồn tại 1 thiên kỷ đầu Công nguyên và thời Đại ViệtĐại Nam ở khắp ba miền Bắc Trung Nam, giữ vai trò quan trọng trong quá trình dựng nước và giữ nước của dân tộc. Ngoài chức năng quản thành, thành lũy còn là trung tâm hành chính, chính trị, kinh tế, văn hóa của dân tộc. Môn học tập trung giới thiệu các thành lũy của Việt Nam hiện còn được bảo tồn hoặc còn dấu tích cho đến nay ở Việt Nam. Môn học tập trung giới thiệu các mặt: Kỹ thuật xây thành, cấu trúc thành, nguyên vật liệu và vai trò của thành trong lịch sử dân tộc

Đại học Quốc gia Hà Nội

Trường Đại học khoa học Xã hội và Nhân văn

Khoa Lịch sử

ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC Thành cổ Việt Nam

Ancient Citadels in Viet Nam

1 Thông tin về giảng viên

- Họ và tên: Hán Văn Khẩn

Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS

Thời gian, địa điểm làm việc: Từ 8-16 giờ, Khoa Lịch sử, Nhà B, tầng 3, số 336 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội

Địa chỉ liên hệ: Khoa Lịch sử, Nhà B, tầng 3, số 336 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội

Điện thoại: (04) 8548053

E-mail:

Các hướng nghiên cứu chính:

- Gốm sứ học và lịch sử gốm sứ

- Thời đại đá mới

- Nông nghiệp cổ

- Các nghề thủ công truyền thống

2 Thông tin chung về môn học

- Tên môn học: Thành cổ Việt Nam

- Mã số môn học: HIS 6066

- Số tín chỉ: 2

- Môn học: Tự chọn

- Yêu cầu đối với môn học: Môn học tiên quyết: HIS 6009

- Địa chỉ khoa/bộ môn phụ trách môn học: Khoa Lịch sử, Nhà B, tầng 3, số 336 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội

3 Mục tiêu của môn học

- Mục tiêu kiến thức: Cung cấp cho người học những kiến thức cơ bản, có hệ thống

mặt lịch sử hình thành, cấu trúc, chức năng và không gian phân bố Trên cơ sở đó, người học có điều kiện nghiên cứu sâu về kinh tế, văn hóa, xã hội, nghệ thuật quân

sự của các triều đại phong kiến ở Việt Nam

- Mục tiêu về kỹ năng: Cung cấp cho người học những kinh nghiệm và phương pháp tìm kiếm cá thành cổ Việt Nam Đồng thời cung cấp cho người học các phương pháp khai quật và nghiên cứu, bảo tồn, phát huy các di tích thành cổ Việt Nam

4 Tóm tắt nội dung môn học: Thành xuất hiện khá sớm ở Việt Nam, xuất hiện

cùng với sự ra đời của các nhà nước đầu tiên - nhà nước Văn Lang - Âu Lạc Các kinh thành và thành lũy tồn tại 1 thiên kỷ đầu Công nguyên và thời Đại Việt-Đại Nam ở khắp ba miền Bắc - Trung - Nam, giữ vai trò quan trọng trong quá trình dựng nước và giữ nước của dân tộc Ngoài chức năng quản thành, thành lũy còn là trung tâm hành chính, chính trị, kinh tế, văn hóa của dân tộc

Môn học tập trung giới thiệu các thành lũy của Việt Nam hiện còn được bảo tồn hoặc còn dấu tích cho đến nay ở Việt Nam Môn học tập trung giới thiệu các mặt:

Kỹ thuật xây thành, cấu trúc thành, nguyên vật liệu và vai trò của thành trong lịch sử dân tộc

5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học

Nội dung

Hình thức tổ chức dạy và học

Tổng

30

Lên lớp: 10 Thực

hành, điền

dã

10

Tự học, tự nghiên cứu

10

Lý thuyết

7

Bài tập

Thảo luận

3

Chương 1 Lịch sử nghiên cứu

1.1 Giai đoạn 1

1.2 Giai đoạn 2

Chương 2 Các loại thành lũy

cổ ở Việt Nam

2.1 Kinh thành

- Thành Cổ Loa

- Thành Thăng Long-Đông Đô

- Thành Nhà Hồ

- Thành Huế

2.2 Tỉnh thành

- Thành Hà Nội

- Thành Sơn Tây

- Thành Bắc Ninh

2.3 Huyện thành

2.4 Các thành lũy khác

Chương 3 Vai trò của thành

lũy trong lịch sử dựng và giữ

nước của dân tộc

3.1 Xây dựng đất nước

3.2 Chống ngoại xâm

6 Học liệu

6.1 Giáo trình môn học

6.2 Danh mục tài liệu tham khảo

6.2.1 Danh mục tài liệu tham khảo bắt buộc

1 Đỗ Văn Ninh: Thành cổ Việt Nam, Nxb KHXH, Hà Nội 1983, Tư liệu Viện

Khảo cổ học và Bảo tàng Nhân học

2 Hà Văn Tấn (chủ biên): Khảo cổ học Việt Nam, Tập III, Khảo cổ học lịch sử Việt Nam, Nxb KHXH, Hà Nội, 2002, Tư liệu Khoa Lịch sử và Tư liệu Bảo

tàng Nhân học

3 Viện Sử học: Đô thị cổ Việt Nam, Nxb KHXH, Hà Nội, 1989, Tư liệu Khoa

Lịch sử và Tư liệu Bảo tàng Nhân học

6.2.2 Danh mục tài liệu tham khảo thêm

4 Chương Hoàng Châu: Xung quanh vấn đề tòa thành đất cổ trên đất Cổ Loa, Nghiên cứu Lịch sử số 86-1966, Tư liệu Viện Khảo cổ học

5 Lê Văn Hòe: Vấn đề Loa Thành, Nghiên cứu Lịch sử số 86-1996

6 Lê Văn Lan: Tìm Kinh đô Văn Lang ở Việt Trì, Vĩnh Phú, 1996

7 Tạp chí Khảo cổ học và Những phát hiện mới về khảo cổ học hàng năm từ

1990-2007

7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học

7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên

* Hình thức: tham gia lớp học, làm bài tự học

* Tỷ trọng: 10%

7.2 Kiểm tra - đánh giá định kỳ

- Kiểm tra đánh giá giữa kỳ:

* Hình thức: Vấn đáp

* Điểm và tỉ trọng: 30%

- Kiểm tra đánh giá cuối kỳ:

* Hình thức: Tiểu luận

* Điểm và tỉ trọng: 60%

Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa

PGS.TSKH Nguyễn Hải Kế

Người biên soạn

PGS.TS Hán Văn Khẩn