Việt Nam là quốc gia đa dân tộc, sống xen kẽ với nhau, thống nhất trong đa dạng về văn hoá từ lâu đời. Môn học sẽ trình bày các tiêu chí xác định tộc người trên thế giới và Việt Nam. Giới thiệu 54 thành phần dân tộc Việt Nam và những đặc trưng văn hoá tộc người, lịch sử hình thành và quá trình phát triển (quá trình tộc người). Từ đó tìm ra mối quan hệ giữa các dân tộc Việt Nam và những nguyên nhân chủ quan, khách quan của mối quan hệ đó cũng như xu thế phát triển các dân tộc Việt Nam. Vai trò quan hệ dân tộc trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước của các dân tộc Việt Nam
Trang 1Đại học Quốc gia Hà Nội
Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
Khoa: Lịch sử
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC Thành phần tộc người và quan hệ dân tộc ở Việt Nam Ethnic Components & Ethnic Relations in Vietnam
1 Thông tin về giảng viên
Họ và tên giảng viên:
1.1 Lê Sĩ Giáo
- Học hàm, học vị, chức danh : PGS.TS
- Địa chỉ liên hệ : Khoa Lịch sử - Trường Đại học KHXH và nhiÖm vô
Đại học Quốc gia Hà Nội
- Điện thoại : 04 8543141 - (0915.433186)
1.2 Hoàng Lương
- Học hàm, học vị, chức danh : PGS.TS
- Địa chỉ liên hệ : Khoa Sử, Trường Đại học KHXH và NV
Đại học Quốc gia Hà Nội
- Điện thoại : 04 8545186 - (0914.581105)
- Thời gian làm việc : Sáng thứ 2, 4, 6
- Địa điểm : Phòng 408 - Nhà A - 336 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân,
Hà Nội
2 Thông tin chung về môn học
- Tên môn học : Thành phần tộc người và quan hệ dân tộc ở Việt Nam
- Mã môn học : HIS 6008
- Số tín chỉ : 02
- Môn học : Bắt buộc
- Địa chỉ bộ môn phụ trách môn học: Bộ môn Nhân học, Khoa Lịch sử, Trường Đại học KHXH và NV - Đại học Quốc gia Hà Nội
3 Mục tiêu của môn học
- Mục tiêu kiến thức:
+ Các tiêu chí xác định tộc người ở Việt Nam
+ Thành phần các dân tộc Việt Nam
Trang 2+ Sự phân bố và đặc điểm cư dân Việt Nam
+ Đặc điểm kinh tế - văn hoá - xã hội các tộc người
+ Mối quan hệ trong lịch sử và hiện tại
- Mục tiêu kỹ năng:
Xác định thành phần các dân tộc Việt nam và quan hệ giữa các dân tộc trong lịch
sử và hiện nay
4 Tóm tắt nội dung môn học
Việt Nam là quốc gia đa dân tộc, sống xen kẽ với nhau, thống nhất trong đa dạng về văn hoá từ lâu đời Môn học sẽ trình bày các tiêu chí xác định tộc người trên thế giới và Việt Nam Giới thiệu 54 thành phần dân tộc Việt Nam và những đặc trưng văn hoá tộc người, lịch sử hình thành và quá trình phát triển (quá trình tộc người) Từ đó tìm ra mối quan hệ giữa các dân tộc Việt Nam - và những nguyên nhân chủ quan, khách quan của mối quan hệ đó cũng như xu thế phát triển các dân tộc Việt Nam Vai trò quan hệ dân tộc trong
sự nghiệp dựng nước và giữ nước của các dân tộc Việt Nam
5 Nội dung môn học, hình thức tổ chức dạy và học
Nội dung
(1)
Hình thức tổ chức dạy và học
Tổng số
30
(7)
Lên lớp: 20 Thực
hành, điền dã
(5)
Tự học,
tự nghiên cứu
10 (6)
Lý thuyết
12 (2)
Bài tập
(3)
Thảo luận
8 (4)
- Chương 1 Các tiêu chí xác định
1.1 Các tiêu chí chung trên thế giới
1.2 Các tiêu chí ở Việt Nam
1.3 Thành phần các tộc người ở Việt
Nam (theo dân số, ngữ hệ)
- Chương 2 Sự phân bố và đặc điểm
2.1 Sự phân bố theo vùng địa lý -
văn hoá
2.2 Quá trình tộc người các dân tộc
Việt Nam
2.3 Đặc điểm kinh tế, văn hoá, xã
hội các dân tộc
- Chương 3 Quan hệ dân tộc ở Việt
Trang 3Nội dung
(1)
Hình thức tổ chức dạy và học
Tổng số
30
(7)
Lên lớp: 20 Thực
hành, điền dã
(5)
Tự học,
tự nghiên cứu
10 (6)
Lý thuyết
12 (2)
Bài tập
(3)
Thảo luận
8 (4)
3.1 Quan hệ giữa các dân tộc trong
lịch sử
3.2 Quan hệ về các mặt tự nhiên,
kinh tế, văn hoá, xã hội
3.3 Các chính sách của Đảng và Nhà
nước về vấn đề dân tộc
3.4 Xu hướng phát triển quan hệ
giữa các dân tộc Việt Nam
6 Học liệu
6.1 Giáo trình môn học
1 Đặng Nghiêm Vạn, Quan hệ giữa các tộc người trong một quốc gia dân tộc,
Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 1993
6.2.Danh mục tài liệu tham khảo
6.2.1 Tài liệu tham khảo bắt buộc
2 Phan Hữu Dật, Một số vấn đề về Dân tộc học Việt Nam, Nxb Đại học Quốc
gia Hà Nội, Hà Nội, 1998
6.2.2 Tài liệu tham khảo thêm
3 Ngô Văn Lệ, Tộc người và văn hoá tộc người, Nxb Đại học Quốc gia TP Hồ
Chí Mình, 2004
4 Ngô Đức Thịnh, Văn hoá, văn hoá tộc người và văn hoá Việt Nam, Nxb
Khoa học Xã hội, Hà Nội, 2006
7 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập môn học
7.1 Kiểm tra - đánh giá thường xuyên:
* Hình thức: tham gia lớp học, làm bài tự học
* Tỷ trọng: 10%
7.2 Kiểm tra - đánh giá định kỳ
- Kiểm tra giữa kỳ:
+ Hình thức: Thi viết hoặc vấn đáp
+ Điểm và tỷ trọng: 30 %
Trang 4- Thi hết môn:
+ Hình thức: Viết hoặc tiểu luận
+ Điểm và tỷ trọng: 60 %
Phê duyệt của Trường Chủ nhiệm khoa Người biên soạn
PGS TSKH Nguyễn Hải Kế PGS.TS Hoàng Lương