ASEAN (Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á) là một thuật ngữ khá quen thuộc mà tôi đã nghe từ rất lâu, thời thơ ấu của tôi tiếp xúc với từ ngữ này có một chút mờ nhạt, tuy nhiên những hiểu biết của tôi về ASEAN ngày càng tăng dần khi tôi lớn lên. Hiện tại, tôi một người con của đất nước Việt Nam, một công dân ASEAN có quyền tự hào về mảnh đất tôi đang sống, về nền văn hóa xã hội cũng như con người nơi đây.
Trang 1ASEAN (Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á) là một thuật ngữ khá quen thuộc mà tôi đã nghe từ rất lâu, thời thơ ấu của tôi tiếp xúc với
từ ngữ này có một chút mờ nhạt, tuy nhiên những hiểu biết của tôi về ASEAN ngày càng tăng dần khi tôi lớn lên Hiện tại, tôi - một người con của đất nước Việt Nam, một công dân ASEAN có quyền tự hào về mảnh đất tôi đang sống, về nền văn hóa xã hội cũng như con người nơi đây
Nguồn: http://dangcongsan.vn/
ASEAN
Ba trụ cột vững chắc của ASEAN là cộng đồng Chính trị - an ninh, cộng đồng kinh tế, và cộng đồng Văn hóa - xã hội Trong ba trụ cột này, trụ cột Văn hóa – Xã hội đã đạt được những kết quả rõ nét nhất, đặc biệt là trong việc trao đổi văn hóa – nghệ thuật Điển hình là ngày càng
có nhiều hội thảo, chương trình giao lưu văn hóa giữa các nước trong khối ASEAN: “Nhịp cầu văn hóa ASEAN 2014” được tổ chức tại Hà Nội trưng bày những hiện vật mang nét đặc trưng văn hóa của các quốc gia Đông Nam Á; thành đoàn Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức chương trình “giao lưu văn hóa, bế mạc và công bố thông điệp của Diễn đàn thanh niên ASEAN 2015” cũng như hàng loạt các trường đại học, cao đẳng tổ chức các cuộc thi nhằm giúp sinh viên có được cái nhìn sâu sắc hơn về ASEAN Theo tổng thư ký ASEAN Lê Lương Minh “Văn hoá và nghệ thuật sẽ tiếp tục là một nền tảng quan trọng vì đối thoại hoà bình Đây là những yếu tố không thể thiếu nhằm tạo dựng một nền móng cho quan hệ đối tác lâu dài và hợp tác đôi bên cùng có lợi không chỉ giữa các
Trang 2quốc gia thành viên ASEAN mà còn giữa ASEAN và cộng đồng quốc tế”
Với đặc trưng là hệ thống khí hậu nhiệt đới gió mùa, cư dân Đông Nam Á đã sáng tạo nên những nền văn hóa của chính họ một cách đa dạng và phong phú, đặc biệt là nền văn hóa nông nghiệp Họ chủ yếu sống bằng lúa gạo, với hai hình thức canh tác: ruộng nước và nương rẫy; thuần dưỡng gia súc làm sức kéo Ngoài ra, cư dân Đông Nam Á rất thạo các nghề trong môi trường sông nước, họ đánh bắt cá và các loài thủy hải sản khác trên sông, hồ, đầm phá và các vùng biển gần bờ, làm các ngành nghề thủ công như dệt, đan lát, làm gốm Giá trị về gia đình, tinh thần “kính lão đắc thọ” được đề cao do đó có các phong tục tạp quán thờ cúng ông bà tổ tiên, các lễ nghi nông nghiệp và các tôn giáo Hindu giáo, Phật giáo, Islam giáo, Ki tô giáo… rất phát triển Cùng với sự ảnh hưởng
từ hai nền văn minh Ấn Độ và Trung Hoa, các tín ngưỡng cùng tôn giáo của Đông Nam Á càng thêm đa màu sắc, tuy nhiên vẫn giữ được nét đặc thù
Nguồn: dantri.com.vn
Sản xuất nông nghiệp ở Đông Nam Á Đông Nam Á có đến hàng trăm dân tộc khác nhau nên phong tục tập quán nơi đây rất đa dạng, một bức tranh đầy màu sắc Song những phong tục nơi đây rất gần gũi với con người, đầu tiên chính là nền nông nghiệp trồng lúa nước, tiếp đến là trang phục của họ thường là Sà rông (váy), khố, vòng đeo tai, vòng đeo cổ… Thức ăn chính của họ chủ yếu là
Trang 3cơm, thịt, cá, rau và hoa quả Tập tục làm đám hỏi trước khi cưới và tục chôn theo người chết những thứ cần thiết hoặc ưa thích Tục nhai trầu, nhuộm răng đen, xăm mình và cả các trò chơi dân gian như thả diều, đua heo, bơi thuyền cũng là nét đặc trưng của người dân nơi đây… Điển hình người Indonesia có một phong tục độc đáo là “bắt vợ” khi người họ để ý trưởng thành, nếu không họ sẽ phải sống cô quạnh cả đời Người Myanmar là những người rất yêu quý thiên nhiên do đó những phong tục của họ cũng bắt nguồn từ đây và tạo nên cái lạ riêng cho con người Myanmar; họ dùng kem chống nắng từ cây (bột Thanakha) và có thể nhai trầu suốt cả ngày Người Philipines đặc biệt coi trọng thể diện và họ cũng rất sợ làm mất thể diện của người khác, đặc trưng văn hóa của Philippines được thể hiện rõ nét trong cách chào hỏi của người dân nơi đây Khi chào hỏi, người trẻ đặt lưng bàn tay của người lớn tuổi hơn lên trán mình để thể hiện sự tôn trọng Cuối cùng là số lượng lễ hội ở Đông Nam Á trong năm cao đến khủng khiếp, nếu có một thống kê số lượng lễ hội ở nơi đây, chắc chắn hàng năm Đông Nam Á sẽ có hàng trăm lễ hội; các lễ hội này chủ yếu tập trung vào ba hình thức chính là lễ hội nông nghiệp (lễ tịch điền của người Việt, lễ dựng chòi cày của người Chăm, lễ
mở đường cày đầu tiên của người Thái…), lễ hội tôn giáo (lễ hội té nước
ở một số quốc gia Đông Nam Á như Thái Lan, Lào, Campuchia; lễ hội chùa Hương Việt Nam…), lễ tết (tết nguyên đán, tết phật…)
Nguồn: dulichnuocngoai.org
Lễ hội té nước
Trang 4Nguồn: dulichhanam.vn
Lễ tịch điền Tín ngưỡng ở Đông Nam Á hết sức phong phú, điển hình là tín ngưỡng sùng bái tự nhiên (Việt Nam, Lào, Campuchia, Myanma, Indonesia thờ hạc, rùa, rắn, voi, cá sấu…), tín ngưỡng phồn thực (tục cầu mưa, tục đánh đu…), tín ngưỡng thờ cúng ông bà tổ tiên nhằm được họ dõi theo cuộc sống hàng ngày, giúp đỡ khi khó khăn, tránh xui rủi Đa phần người dân nơi đây thường theo chủ nghĩa duy tâm và tin thuyết vạn vật hữu linh, tức là mọi thứ đều có linh hồn và đạo Phật là tôn giáo chủ yếu ở các quốc gia Đông Nam Á
Trang 5Nguồn: baomoi.com
Thờ cúng ông bà tổ tiên Văn hóa Đông Nam Á là một nền văn hóa thống nhất trong sự đa dạng Ngay từ lúc sơ khai, Austrailoid và Mongoloid hợp chủng chính là tiền đề để hình thành người Đông Nam Á tiền sử, hai chủng tộc này di dân từ các châu lục khác sang và cuối cùng trở thành tổ tiên của người dân nơi đây Hoặc chúng ta có thể hiểu rằng sự thống nhất trong đa dạng của Đông Nam Á bắt nguồn từ khẩu hiệu quốc gia của Indonesia Indonesia là một quốc gia đặc biệt, vị trí địa lý của nó có đến hàng ngàn hòn đảo, Indonesia có hàng trăm tộc người và những tư tưởng, văn hóa khác nhau Thế nhưng xét về một khía cạnh, họ vẫn là một công dân của Indonesia và tương tự Đông Nam Á cũng như các nước ASEAN cũng vậy, dù sống ở quốc gia nào thì cuối cùng cũng là một công dân ASEAN (trừ Đông Timor)
Ngoài ra, văn hóa ẩm thực cũng thể hiện được đắc trưng của con người nơi đây Ông bà ta thường nói có thực mới vực được đạo, nghĩa là
có ăn uống mới có sức để làm việc, và việc ăn uống là việc không thể thiếu đối với cuộc sống con người Một người có phong cách sống như thế nào thì phong cách ăn uống của họ cũng sẽ bị ảnh hưởng Do đó dựa vào phong cách ăn uống cũng sẽ hiểu được một người, dựa vào văn hóa
ẩm thực sẽ hiểu được bản chất của người dân
Ẩm thực ở Đông Nam Á là một trong những dòng ẩm thực nổi bật của thế giới, có thể gọi bằng một cái tên kiêu ngạo là thiên đường ẩm thực thế giới Đông Nam Á nằm tại một vị trí khá chiến lược do đó màu sắc ẩm thực nơi đây cũng bị ảnh hưởng bởi các các nền ẩm thực khác rất nhiều, điển hình là ẩm thực Trung Hoa và Ấn Độ Tuy nhiên sự giao thoa này không làm mất đi tính nguyên thủy của các món ăn truyền thống mà ngược lại đem lại sự mới lạ cho các món ăn, nâng tầm giá trị của các món ăn nội địa thành các món ăn đẳng cấp
Món ăn Thái Lan sự hòa quyện giữa tinh tế và đơn giản Với cái nóng đặc trưng của một vùng nhiệt đới đã tạo nên một hương vị rất riêng trong thói quen ăn uống của người dân Thái Lan Vị cay nồng, hương thơm ngào ngạt của những Tom yum goong (canh chua tôm), Som Tum (gỏi đu đủ), Green curry chicken (cà ri gà), Pad Thai (nộm Thái)… đến món tráng miệng độc lạ mà quen thuộc Kov Neuw Mamuang (xôi xoài),
Trang 6Fug Tong Gang Buad (chè bí đỏ nước dừa), Coconut cake with mango sauce (bánh bông lan dừa với sốt xoài), Pandan sweet rice cake (bánh nếp dứa)… Mỗi món ăn đều có sự pha trộn tinh tế giữa vị cay, chua, mặn, ngọt và đắng và là linh hồn của Người Thái
Nguồn: http://cafestyle.yes24.vn/
Pad Thái có vị chua cay đặc trưng và thường không thể thiếu hải sản
Nguồn: http://cafestyle.yes24.vn/
Tom Yum là một loại súp hải sản có màu vàng nghệ, rất cay và thơm
Ẩm thực Malasia là hồn hợp trộn lẫn giữa hai đặc tính ngoại lai và bản địa Malasia - vùng đất được mệnh danh là thiên đường nhiệt đới
Trang 7ngay tại trung tâm Đông Nam Á Sự kết hợp hài hòa của nhiều tín ngưỡng , dân tộc và văn hóa đã làm nên một đất nước đa diện trong văn hóa ẩm thực Sự pha trộn tuyệt vời từ hương vị được du nhập từ Trung Quốc, Ấn Độ, Nyonya cùng hương vị được hình thành trong phương thức nấu ăn của người dân bản địa đã tạo nên một phong cách ẩm thực của người Mã Lai ngày nay Mee rebus là một món mỳ rất phổ biến, đặc biệt là dành cho bữa trưa ở Malaysia Mỳ được nấu cùng khoai tây, cà chua, ớt Tùy vào sở thích người ta thả thêm trứng rán mỏng, đậu phụ rán, hẹ xào và giá vào
Nguồn: http://tripzilla.vn/
Mee rebus Singapore nền ẩm thực với những khúc biến tấu từ hương vị Tách
ra từ một tiểu bang của Malaysia, Singapore đã phát triển nhanh chóng
và trở thành một quốc gia phát triển vượt bậc trên thế giới Bên cạnh đó, phong cách ẩm thực Singapore cũng được hình thành bởi những biến tấu
từ phong cách ẩm thực Trung Hoa, Ấn Độ, Malaysia… Những sự biến tấu ấy đã mang lại cái “quốc hồn quốc túy” cho món ăn Singapore với hương vị nhẹ nhàng, ít béo và Chili crab (cua sốt ớt) được coi là món ăn
"quốc hồn quốc túy" của quốc đảo sư tử Những con cua to và chắc thịt quyện trong nước sốt sền sệt của cà chua, ớt và trứng, Chili crab dễ dàng tìm thấy ở bất kỳ cửa hàng hải sản nào trên đường phố Singapore với vị cay nồng của ớt hòa quyện vị ngọt đậm đà của thịt cua tươi và món sốt sanh sánh tỏa mùi thơm quyến rũ, món cua sốt ớt lừng danh đã
Trang 8làm nức lòng những thực khách khó tính nhất Dừng chân thưởng ngoạn trên đảo Sentosa, du khách không chỉ bị thu hút bởi các hoạt động giải trí
đa dạng mà còn khó lòng bỏ qua món cháo ếch tuyệt vời
Nguồn: http://tripzilla.vn/
Chili crab Nét đơn sơ, mộc mạc cũng tạo nên sự đặc trưng của nền ẩm thực Campuchia.Ẩm thực Campuchia, cũng như thói quen ẩm thực của nhiều dân tộc thuộc nền văn minh lúa nước trong khu vực châu Á, cho thấy những đặc điểm riêng biệt Người dân Campuchia có thói quen ăn gạo tẻ
và ăn nhiều cá hơn thịt, chính những nguyên liệu mộc mạc này đã làm cho nền ẩm thực Campuchia trông có vẻ khá đơn giản lại quen thuộc giống như chính người dân Việt Nam chúng ta
Trang 9Nguồn: http://tripzilla.vn/
Amok món cà ri nổi tiếng nhất Campuchia Đến với Brunei, du khách không chỉ ngắm nhìn những thánh đường Hồi giáo tráng lệ, đi dạo trên những bờ biển tuyệt đẹp, chiêm ngưỡng những nét văn hóa bản địa…mà còn thăm thú ẩm thực để hiểu thêm về con người và cuộc sống ở vương quốc bé nhỏ này Nền ẩm thực Brunei mang đậm nét văn hóa của xứ hồi, những món ăn ngon ở Brunei đó đem lại cho bạn cảm giác ngon khó quên bởi cách chế biến món ăn vô cùng độc đáo và mang đậm hương vị đặc trưng Brunei khiến ai cũng phải trầm trồ khen ngon
Nguồn: http://www.xonefm.com/
Trang 10Một trong những món đặc sản Brunei, món ăn Ambuyat
Món ăn Indonesia nổi bật với vị cay nồng nàn từ sự gia vị đặc trưng trong chế biến món ăn của chính người dân Indonesia Họ sử dụng
ớt và tiêu đỏ là gia vị chính của món ăn, vì thế rất nhiều món ăn của Indonesia có vị cay xé lưỡi và một trăm phần trăm vị cay của ớt trong khi món ăn Lào lại mang sự dân dã, tự nhiên và đậm phong vị người Lào Nhắc đến những loại đặc sản hay sự giản dị hơn là những món ăn dân dã, người Lào luôn tự hào khi coi gạo nếp, lạp là những món ăn truyền thống, mang đến sự may mắn, không thể thiếu trong cuộc sống hằng ngày, đặc biệt là các ngày lễ Tết
Nguồn: http://amthucdocdao.com/
Rendang theo phong cách truyền thống các dịp lễ hội ở Indonesia
Trang 11Nguồn: http://amazingindochinatours.com/
Đặc sản Lào – Lạp
Ẩm thực Myanmar có chút ảnh hưởng của ẩm thực Trung Quốc và
Ấn Độ nhưng vẫn mang đậm hương vị ẩm thực truyền thống của người Shan – dân tộc đông người nhất của Myanmar Nơi đây không những nổi tiếng với những món ăn đặc trưng mà còn nổi tiếng với những món ăn nhẹ cực kì độc đáo, điển hình là Salat lá trà
Nguồn: http://vietjetair-hanoi.com/
Salat lá trà
Trang 12Ẩm thực Philipines đa dạng và không câu nệ, món ăn Philippines
có đặc trưng là sự kết hợp chặt chẽ giữa vị mặn, chua và ngọt Với ẩm thực các nước châu Á khác, không có quy tắc rõ rệt về thứ tự bày biện các món ăn, còn đối với ẩm thực Philippines, tất cả các món đều được dọn một lần cùng lúc
Nguồn: http://www.dulichvietnam.com.vn/
Mì Mami nét nổi bật trong văn hóa ẩm thực Philipines
Và cuối cùng, nền ẩm thực của Việt Nam quê hương tôi Ẩm thực Việt Nam được biết đến với những nét đặc trưng là hòa đồng, đa dạng, ít mỡ; đậm đà hương vị với sự kết hợp nhiều bí quyết để tăng mùi vị, sức hấp dẫn trong các món ăn Ẩm thực Việt Nam còn khéo léo trong cách phối trộn nguyên liệu không quá cay, quá ngọt hay quá béo Nếu nói món ăn Trung Hoa ăn bổ thân, món ăn Nhật nhìn bắt mắt thì món ăn Việt Nam chính là ăn ngon miệng
Trang 13Nguồn: www.dulichbui.vn
Phở Việt Nam Văn hóa ẩm thực là nét văn hóa tự nhiên hình thành trong cuộc sống Ẩm thực không chỉ là nét văn hóa về vật chất mà còn là văn hóa về tinh thần Qua văn hóa ẩm thực người ta có thể hiểu được nét văn hóa thể hiện phẩm giá con người, trình độ văn hóa của dân tộc với những đạo
lý, phép tắc, phong tục trong phong cách ăn uống
Với tôi ASEAN qua những nét văn hóa, phong tục đa dạng, phong phú đã khắc họa được những con người chân chất, thân thiện, có cách sống gần gũi ASEAN mang một chút e ấp khép kín của một người thiếu
nữ dịu dàng đang từ từ bùng nổ, hòa nhập theo dòng chảy của thời gian thành một cô gái năng động ASEAN một mảnh thổ địa mang vị trí chiến lược bị ảnh hưởng của rất nhiều nền văn minh nhưng không bị hòa tan
mà là hòa nhập có chọn lọc (ví dụ điển hình là nền văn hóa ẩm thực) Nơi đây không chỉ phát triển trong nền văn hóa mà còn không ngừng tiến lên về mặt kinh tế, giáo dục, xã hội, công nghệ…
Là một công dân ASEAN, cũng là một công dân của đất nước Việt Nam trong giai đoạn cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) dự kiến được thành lập vào cuối năm nay, sinh viên cần trang bị cho bản thân một kiến thức bền vững, đặc biệt là ngoại ngữ và tin học, nhằm bắt kịp với sự phát triển của thời đại cũng như sau này có một việc làm tốt để đóng góp một phần nhỏ vào quá trình hội nhập quốc tế của đất nước