Cách tốt nhất để giúp cho một nhân viên có trách nhiệm đối với bản thân là giúp họ nhận ra được bản chất chủ động hành động (hay bản chất tự do tinh thần) của mình. Khi họ tự nhận ra được bản chất chủ động hành động của mình, họ sẽ nhận ra là mọi hành động của mình, đều là do mình lựa chọn và kết quả do những hành động đó gây ra, cũng là lựa chọn của mình, dù mình biết hay không biết điều đó. Khi đó họ bắt đầu có ý thức trách nhiệm đối với bản thân, không đổ thừa cho hoàn cảnh, môi trường hay người khác nữa. Họ cũng bắt đầu có trách nhiệm hơn với tương lai của mình và từ đó đi đến có trách nhiệm với công việc của mình.Trong thực tiễn, đã triển khai đào tạo để giúp học viên nhận ra trách nhiệm của mình đối với bản thân qua 2 giai đoạn như sau:
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP TP HCM
KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH
VIỆC VÀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM
GVHD: TS Bùi Văn Danh NHÓM: 9
LỚP HP: 210704802 NĂM HỌC: 2015-2016
TP.HCM, ngày 22 tháng 03 năm 2016
Trang 2Trên thực tế không có sự thành công nào mà không gắn liền với những sự hỗ trợ, giúp đỡ dù íthay nhiều, dù trực tiếp hay gián tiếp của người khác Trong suốt thời gian từ khi bắt đầu học tập ởgiảng đường đại học đến nay, chúng em đã nhận được rất nhiều sự quan tâm, giúp đỡ của QuýThầy Cô, Gia Đình và Bạn Bè
Với lòng biết ơn sâu sắc nhất, chúng em xin gửi đến Quý Thầy Cô ở khoa Quản Trị KinhDoanh – Trường Đại Học Công Nghiệp TP HCM đã cùng với tri thức và tâm huyết của mình đểtruyền đạt vốn kiến thức quý báu cho chúng em trong suốt thời gian học tập tại trường Và đặcbiệt trong học kì 2 năm học 2015 - 2016, khoa đã tổ chức cho chúng em được tiếp cận với mônhọc mà theo chúng em là rất hữu ích đối với sinh viên ngành Quản Trị Kinh Doanh cũng như tất
cả các sinh viên thuộc các chuyên ngành kinh tế khác Đó là môn học “Quản Trị Nguồn NhânLực”
Chúng em xin chân thành cảm ơn TS Bùi Văn Danh – Giảng Viên trực tiếp hướng dẫn chúng
em thực hiện đề tài này và là người trực tiếp giảng dạy bộ môn Quản Trị Nguồn Nhân Lực, đãtrang bị cho chúng em những bài học quý báu làm nền móng cho nghiên cứu sâu hơn sau này.Bài thu hoạch được thực hiện trong khoảng thời gian gần 4 tuần bước đầu đi vào thực tế, tìmhiểu về lĩnh vực sáng tạo trong nghiên cứu khoa học, tuy nhiên kiến thức của chúng em còn hạnchế và còn nhiều bỡ ngỡ Do vậy, không tránh khỏi những thiếu sót là điều chắc chắn, nhóm rấtmong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu của Thầy để kiến thức của chúng em trong lĩnhvực này được hoàn thiện hơn
Sau cùng chúng em xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc đến BGH nhà trường, Quý Thầy
Cô giáo đã tạo điều kiện và giúp đỡ chúng em hoàn thành tốt đề tài này Xin gửi đến Quý Thầy
Cô giáo và toàn bộ CBNV nhà trường, lời chúc sức khỏe dồi dào và gặt hái được nhiều thànhcông
CHÚNG EM XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN!
Trang 3
……….,ngày… tháng… năm 2016
Giảng viên hướng dẫn (Ký & ghi rõ họ tên)
Trang 4PHẦN MỞ ĐẦU 5
1 Lý do chọn đề tài 5
2 Mục tiêu nghiên cứu 6
3 Đối tượng nghiên cứu 6
4 Phạm vi nghiên cứu 7
5 Phương pháp nghiên cứu 7
6 Kết cấu đề tài 7
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ SỰ TỰ TRỌNG, TỰ GIÁC LÀM VIỆC VÀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM 8
1.1 Có trách nhiệm với bản thân 8
1.2 Có ý thức làm chủ trong công việc 9
1.3 Có lòng tự trọng 11
CHƯƠNG 2 13
GIẢI PHÁP GIÚP CHO NHÂN VIÊN NÂNG CAO SỰ TỰ TRỌNG, TỰ GIÁC LÀM VIỆC VÀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM CỦA NHÀ QUẢN TRỊ NGUỒN NHÂN LỰC 13 2.1 Giải pháp giúp nhân viên có trách nhiệm với bạn thân 13
2.2 Giải pháp giúp nhân viên có ý thức làm chủ trong công việc 14
2.3 Giải pháp giúp nhân viên có lòng tự trọng 21
CHƯƠNG 3: KẾT LUẬN 23
TÀI LIỆU KHAM KHẢO 25
PHỤ LỤC 26
Trang 5PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
“Nhân sự là tài sản quan trọng nhất của mỗi doanh nghiệp, vì thế cả trong và sau khủnghoảng, chúng ta có thể giảm chi phí lao động nhưng hạn chế tới mức thấp nhất việc cắt giảm nhânsự” giáo sư ChirisBrewster nói Trong nền kinh tế thị trường hiện nay, trước sự biến động mạnh
mẽ của môi trường kinh doanh, tính chất khốc liệt của sự cạnh tranh và nhu cầu đòi hỏi được đápứng ngày càng cao của nhân viên, tất cả những vấn đề này đã và đang là sức ép lớn đối với doanhnghiệp Trong đó vấn đề quả trị nguồn nhân lực là một trong các yếu tố mang tính chất sống còn.Quản lý nguồn nhân lực chính là giúp cho bản thân bạn và doanh nghiệp của bạn đi đến thànhcông Con người là yếu tố cấu thành nên tổ chức doanh nghiệp, vận hành doanh nghiệp và quyếtđịnh sự thất bại của doanh nghiệp Nguồn nhân lực là một trong những nguồn không thể thiếu củadoanh nghiệp nên quản trị nhân sự là một lĩnh vực quan trọng của quản lý trong mọi tổ chứcdoanh nghiệp Nhận thức được tầm quan trọng của quản trị nhân sự trong các doanh nghiệp nênhiện nay các doanh nghiệp đều chú trọng đến vấn đề này Sự thành công của một doanh nghiệpphụ thuộc vào tính hiệu quả của cách “quản lý con người” Mục tiêu cơ bản của QTNS trongdoanh nghiệp (DN) là thu hút, lôi cuốn những người giỏi về với DN; sử dụng có hiệu quả nguồnnhân lực nhằm tăng năng suất lao động và nâng cao tính hiệu quả của doanh nghiệp; động viên,thúc đẩy nhân viên, tạo điều kiện cho họ bộc lộ, phát triển và cống hiến tài năng cho DN, giúp họgắn bó, tận tâm, trung thành với DN Hiện nay, các DN Việt Nam trung bình chỉ sử dụng khoảng40% năng suất của nguồn nhân lực mà họ đang sở hữu và tỷ lệ này còn khó lý giải hơn nữa ởnhóm nhân viên khối văn phòng Nguyên nhân của vấn đề này cơ bản nằm ở sự yếu kém về côngtác quản trị nguồn nhân lực Những khó khăn và hạn chế chủ yếu mà phần lớn các DN ở ViệtNam hay gặp phải như là:
Nhận thức chưa đúng của nhiêu cán bộ lãnh đạo, nhân viên về vai trò then chốt của nguồnnhân lực con người và quản trị nguồn nhân lực đối với sự thành công của DN
Trình độ chuyên môn kỹ thuật của người lao động chưa cao, thiếu cán bộ quản lý giỏi và cácchuyên gia về quản trị nguồn nhân lực
Trang 6Nhiều DN rơi vào tình trạng thừa biên chế Cùng lúc các DN phải giải quyết tình trạng thiếulao động có trình độ lành nghề cao nhưng lại thừa lao động không có trình độ lành nghề hoặc cónhững kỹ năng được đào tạo không còn phù hợp với những yêu cầu hiện tại, dẫn đến năng suấtlao động thấp.
Nhiều DN hiệu quả sản xuất kinh doanh thấp, thu nhập của người lao động thấp, ảnh hưởngsâu sắc đến đời sống, nhiệt tình và hiệu quả làm việc của người lao động
Ý thức tôn trọng pháp luật chưa cao, luật pháp được thực hiện chưa nghiêm minh Chưa cótác phong làm việc công nghiệp Chưa xác lập được quan hệ bình đẳng, hợp tác giữa người laođộng và chủ DN
Một số quy chế về đánh giá, bổ nhiệm, khen thưởng, kỷ luật, cho nghỉ việc chậm cải tiến,không còn phù hợp với điều kiện kinh doanh mới của DN
Nhiều DN chưa chú trọng đầu tư vào nguồn nhân lực để có lợi thế cạnh tranh cao hơn
Nhà quản trị nguồn nhân lực hiện nay gặp phải những thách thức như: phàn nàn về chínhsách lương, đối diện với tình trạng tỷ lệ luân chuyển lao động tăng cao, hài hòa các mối quan hệnội bộ phức tạp bên cạnh đó nhà quản trị còn gặp nhiều khó khăn trong việc nâng cao trách nhiệmlàm việc của nhân viên Trách nhiêm làm việc của nhân viện rất quan trọng, giúp nâng cao hiệuquả làm việc cho công ty
Chính vì những lẽ trên: nhóm em quyết định chọn đề tài “Nhà quản trị cần làm gì để giúp
nhân viên nâng cao sự tự trọng, tự giác làm việc và tinh thần trách nhiệm” làm đề tài nghiên
cứu của nhóm
2 Mục tiêu nghiên cứu
Đưa ra những giải pháp giúp nhà quản trị nguồn nhân lực nâng cao sự tự trọng, tự giác làmviệc và tinh thần trách nhiệm cho nhân viên
3 Đối tượng nghiên cứu
Nghiên cứu một số vấn đề về sự tự trọng, tự giác làm việc và tinh thần trách nhiệm
Nghiên cứu những giải pháp giúp nhà quản trị nguồn nhân lực nâng cao sự tự trọng, tựgiác làm việc và tinh thần trách nhiệm cho nhân viên
4 Phạm vi nghiên cứu
Trang 7Về không gian: nghiên cứu những vấn đề lý luận liên quan đến sự tự trọng, tự giác làm việc
và tinh thần trách nhiệm
Về thời gian: nghiên cứu được thực hiện trong khoảng thời gian từ ngày 19/2/2106 đến ngày
19/3/2016
5 Phương pháp nghiên cứu
Để đạt được mục tiêu nghiên cứu, chuyên đề đã sử dụng một số phương pháp sau đây:
Vận dụng phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng, duy vật lịch sử để nghiêncứu các vấn đề vừa toàn diện, vừa củ thể, có hệ thống để đảm bảo tính logic của đề tài nghiên cứu
Sử dụng tổng hợp các phương pháp nghiên cứu như phương pháp quy nạp, diễn giải,phương pháp phân tích tổng hợp, phương pháp phân tích so sánh…để phân tích, đánh giá vấn đề
Chương 1 Cơ sở lý luận về sự tự trọng, tự giác làm việc và tinh thần trách nhiệm
Chương 2 Giải pháp giúp cho nhân viên nâng cao sự tự trọng, tự giác làm việc và tinh thần trách nhiệm của nhà quản trị nguồn nhân lực
Chương 3 Kết luận
Trang 8Là sự ràng buộc về đạo đức, hành vi của mình phải đảm bảo đúng đắn, trách nhiệm là một
sự phụ trách và đảm đương một nhiệm vụ nào đó, còn ý thức trách nhiệm là thái độ của một ngườivới công việc và công ty của họ Mức độ ý thức trách nhiệm của một người quyết định mức độthái độ của anh ta làm việc, đồng thời cũng quyết định thành tích công việc của anh ta
Ở đây chú ý đến việc định nghĩa về trách nhiệm không mang hàm nghĩa đúng/sai haytốt/xấu nào Nó đơn thuần chỉ là một hành vi, một lựa chọn của con người như bao hành vi, lựachọn khác diễn ra hàng ngày Nó cũng không bị hạn chế trong một bối cảnh nhất định nào cả
Với cách hiểu như trên, trách nhiệm không nhất thiết phải là một gánh nặng hay một cái gì
đó quá trừu tượng Từ việc uống nước khi khát, nhấc điện thoại khi có chuông reo, cho đến việcquyết định xem mình sẽ làm công việc gì, vào đại học nào, hay đưa ra những quyết sách, chỉ thị
để giải quyết các vấn đề trọng đại quốc gia đều là các ví dụ về trách nhiệm
1.1.2.Người có trách nhiệm với bản thân là người như thế nào?
Người có trách nhiệm đối với bản thân là người luôn có ý thức hành động vì lợi ích của bảnthân, bảo vệ lợi ích của bản thân Lợi ích của bản thân không đơn giản chỉ là lợi ích vật chất, danhtiếng hay quyền lực mà nó rộng hơn rất nhiều Nó bao gồm cả lợi ích về tài chính, về thể chất, vềtrí tuệ và tinh thần Người có trách nhiệm với bản thân luôn luôn bảo vệ, giữ gìn sức khỏe củamình về cả 4 lĩnh vực sau: Sức khỏe tài chính, sức khỏe thể chất, sức khỏe trí tuệ và sức khỏe tinhthần Trong đó lấy việc bảo vệ sức khỏe tinh thần làm nòng cốt Lẽ dĩ nhiên để bảo vệ sức khỏetinh thần của mình thì ta cần phải bảo vệ các mối quan hệ và bảo vệ môi trường sống xung quanh
ta (bao gồm cả môi trường tự nhiên lẫn môi trường xã hội)
Trang 9Khi phải lựa chọn các phương án khác nhau, người có trách nhiệm với bản thân thường có
xu hướng lựa chọn các phương án dựa trên điều có lợi cho bản thân nhất, thường ưu tiên nhữnglợi ích lâu dài hơn là trước mắt
Người có trách nhiệm với bản thân biết rõ cuộc đời mình như thế nào là do lựa chọn củachính mình chứ không phải do hòan cảnh hay người khác.Anh ta không bao giờ đổ thừa cho hòancảnh, cho môi trường hay cho người khác Hòan cảnh có thể giới hạn cuộc đời mình chứ khôngquyết định cuộc đời mình Chính vì vậy, anh ta luôn có xu hướng tích cực, vượt lên hòan cảnh.Đối với anh ta thì không có gì gọi là khó khăn trở ngại mà chỉ có những vấn đề cần phải giải quyết
vô trách nhiệm với bản thân thì thường khó có thể có trách nhiệm đối với công việc được
1.2 Có ý thức làm chủ trong công việc
Trước hết chúng ta hãy làm rõ thế nào là chủ động trong công việc?
Một nhân viên làm việc chủ động là một người:
Trang 10 Chủ động tìm việc, chủ động đề xuất công việc trong phạm vi trách nhiệm của mình,không chờ cấp trên sai bảo.
Chủ động tìm kiếm và phát hịện các vấn đề, các rủi ro đang hiện hữu hoặc có thể xảy ratrong tương lai
Chủ động lập kế hoạch giải quyết vấn đề (bao gồm: xác định các rào cản, nguyên nhân,
2 Tâm lý người đi làm thuê
Mặt khác, chúng ta hãy coi các cầu thủ bóng đá quốc tế, dù đang đá ở đâu, một câu lạc bộ vôdanh, hay một câu lạc bộ nổi tiếng thế giới? Dù được đãi ngộ công bằng hay không công bằng? dù
có mâu thuẫn hay ăn ý với ban lãnh đạo, với Huấn luyện viên? Nhưng một khi ra sân là họ sẽ đáhết mình theo đúng ý đồ của Huấn luyên viên
Lý do vì sao vậy?
Vì họ ý thức rất rõ ràng họ đá bóng là vì họ, vì màu cờ sắc áo đội bóng của họ Nếu họ đá dởthì người chịu thiệt thòi đầu tiên chính là bản thân họ Cũng vậy, người nhân viên có ý thức làm
Trang 11chủ biết rõ rằng, họ làm việc là vì bản thân họ Nếu họ làm việc ở một công ty thành công thì họ
sẽ nhận được hình ảnh của sự thành công Và ngược lại, nếu họ làm việc ở một công ty thất bại,
họ sẽ bị lây hình ảnh của sự thất bại Như vậy, nếu họ làm việc kém chất lượng thì họ chính làngười chịu thiệt thòi Chính vì vậy họ sẽ luôn hết mình vì công việc, không vì đãi ngộ không xứngđáng hay do những mâu thuẫn với cấp trên mà họ làm việc không hết mình Họ có thể ra đi nếukhông hài lòng, nhưng nếu ở lại họ sẽ hết mình trong công việc
Ngược lại với ý thức làm chủ trong công việc là tâm lý làm thuê Với người có tâm lý làmthuê thì họ không nghĩ rằng mình làm việc cho mình mà là làm việc cho ông chủ công ty, ông chủcông ty là người trả lương cho mình, vì vậy họ chỉ cần tìm cách làm sao để nhận được phần tiềnmình muốn nhận từ ông chủ một cách nhiều nhất Còn đối với công việc thì đó là việc của ôngchủ, không phải việc của mình, không liên quan đến mình, bị ép làm thì làm không bị ép thì thôi
Họ phân định rõ công ty là công ty, mình là mình Cong ty có như thế nào cũng chả ảnh hưởngđến mình, không làm ở nơi này thì làm nơi khác Họ không biết rằng dù họ chấp nhận hay khôngchấp nhận thì hình ảnh của những doanh nghịêp mà họ đã làm việc qua sẽ vẽ lên một phẩn hìnhảnh của họ trong mắt nhà tuyển dụng Nếu hình ảnh doanh nghiệp đẹp thì phần hình ảnh đó trong
hồ sơ của họ cũng đẹp và ngược lại, nếu hình ảnh doanh nghiệp xấu thì phần hình ảnh đó trong hồ
sơ của họ cũng xấu
Chính vì lẽ đó, người có ý thức làm chủ trong công việc sẽ luôn luôn hết mình trong côngvịệc
Trang 12trọng người khác…….Vì thế đi liền với lòng tự trọng là sự liêm khiết, chính trực… Người có lòng
tự trọng một khi nhận việc thì họ thường tự giác giữ đúng cam kết của mình khi phỏng vấn tuyểndụng và thường là những người hết mình trong công việc
Người thường lấy điểm yếu của mình đem so sánh với điểm mạnh của người khác để mà tự
ti, đau khổ, hoặc lấy điểm mạnh của mình đem so sánh với điểm yếu của người khác để mà tựcao, sung sướng Tất cả những trường hợp đó đều là dấu hiệu của việc thiếu lòng tự trọng Ngườithiếu lòng tự trọng thường hành động theo sự thúc đẩy bởi cảm xúc, bởi cái TÔI và khi có điềukiện thì không có việc gì hại mình, hại người mà họ không dám làm
Người không có lòng tự trọng thường cho mình có cơ hội để xem thừơng mình và cũngthường cho người khác có cơ hội để xem thường mình Họ thường bảo vệ giá trị của mình bằng áplực, bằng sự tức giận hay vũ lực Họ không có nhu cầu hòan thiện mình, và cũng thường khônggiữ đúng lời hứa, tôn trọng người khác…….Vì thế đi liền với việc không có lòng tự trọng là sựtham lam, xảo trá… Chính vì vậy người thíếu lòng tự trọng khi nhận việc thì họ thường không tựgiác giữ đúng cam kết của mình khi phỏng vấn tuyển dụng và thường là những người không hếtmình trong công việc
Trang 13CHƯƠNG 2 GIẢI PHÁP GIÚP CHO NHÂN VIÊN NÂNG CAO SỰ TỰ TRỌNG, TỰ GIÁC LÀM VIỆC VÀ TINH THẦN TRÁCH NHIỆM CỦA NHÀ QUẢN TRỊ NGUỒN
NHÂN LỰC
2.1 Giải pháp giúp nhân viên có trách nhiệm với bạn thân
Cách tốt nhất để giúp cho một nhân viên có trách nhiệm đối với bản thân là giúp họ nhận rađược bản chất chủ động hành động (hay bản chất tự do tinh thần) của mình Khi họ tự nhận rađược bản chất chủ động hành động của mình, họ sẽ nhận ra là mọi hành động của mình, đều là domình lựa chọn và kết quả do những hành động đó gây ra, cũng là lựa chọn của mình, dù mình biếthay không biết điều đó Khi đó họ bắt đầu có ý thức trách nhiệm đối với bản thân, không đổ thừacho hoàn cảnh, môi trường hay người khác nữa Họ cũng bắt đầu có trách nhiệm hơn với tương laicủa mình và từ đó đi đến có trách nhiệm với công việc của mình
Trong thực tiễn, đã triển khai đào tạo để giúp nhân viên nhận ra trách nhiệm của mình đốivới bản thân qua 2 giai đoạn như sau:
Giai đoạn 1: Khám phá trách nhiệm với bản thân
Để hoàn thành giai đoạn này ta phải tiến hành qua các bước như sau:
Bước 1: Trải nghiệm quyền chủ động hành động (quyền tự do lựa chọn sự đáp ứng)
thông qua các trò chơi thực tế
Bước 2: Khám phá ra quyền này trong quá trình thực hành trải nghiệm
Bước 3: Duy trì, bảo vệ việc sử dụng quyền chủ động hành động.
Bước 4: Sử dụng quyền chủ động hành động trong môi trường lớp học.
Bước 5: Từ bỏ quyền chủ động hành động trong môi trường lớp học > sau hành động
từ bỏ này, nhân viên sẽ nhận ra rằng mình không thể nào từ bỏ sự chủ động được Ngoài ra trongbước này nhân viên sẽ được yêu cầu việc từ bỏ quyền chủ động và từ đó hoc viên sẽ nhận ra là