Khöng coâ gò phaêi nghi ngúđ, rùìng nïịu giaâo sû thûơc hiïơn yâ ắnh ăoâ thò öng ăaô ríịt dïî dađng kiïịm ặúơc chöî ặâng úê caâc khoa Ăöơng víơt hoơc taơi bíịt kò trûúđng ăaơi hoơc nađo
Trang 1MUƠC LUƠC
CHÛÚNG MÖƠT 2
CURRICULUM VITAE Cuêa Giaâo sû Persicov 2
CHÛÚNG HAI 8
Luöìng saâng mađu 8
CHÛÚNG BA 14
Persicov ăaô toâm ặúơc 14
CHÛÚNG BÖỊN 19
Bađ vúơ cöị ăaơo Ărozăova 19
CHÛÚNG NÙM 28
Chuýơn gađ 28
CHÛÚNG SAÂU 43
MOSKVA thaâng saâu nùm 1928 43
CHÛÚNG BAÊY 47
ROKK 47
CHÛÚNG TAÂM 60
Chuýơn úê Nöng trûúđng 60
CHÛÚNG CHÑN 77
Chaâo söịng 77
CHÛÚNG MÛÚĐI 83
Thaêm hoaơ 83
CHÛÚNG MÛÚĐI MÖƠT 90
Tríơn ăíịu vađ caâi chïịt 90
CHÛÚNG MÛÚĐI HAI 97
Thíìn bùng giaâ trïn xe 97
Trang 2CHÛÚNG MÖƠT
CURRICULUM VITAE CUÊA GIAÂO SÛ PERSICOV
Chiïìu töịi ngađy mûúđi saâu thaâng tû nùm möơt nghòn chñn trùm hai taâm, giaâo sû khoa Ăöơng víơt hoơc thuöơc trûúđng Ăaơi hoơc Töíng húơp Quöịc gia söị Böịn kiïm Viïơn trûúđng Viïơn Ăöơng víơt hoơc Moskva Persicov bûúâc vađo phođng lađm viïơc cuêa mònh úê Viïơn Ăöơng víơt hoơc toơa laơc trïn phöị Gersen Giaâo sû bíơt ngoơn ăeđn trođn ăuơc úê trïn tríìn vađ ặa mùưt nhòn quanh
Khúêi ăíìu cuêa caê möơt chuöîi dađi tai hoơa khuêng khiïịp, coâ thïí noâi, lađ ăaô coâ míìm möịng vađo ngay caâi buöíi töịi ắnh mïơnh höm ăoâ, cuông nhû nguýn nhín khúêi thuêy cuêa nhûông thaêm kõch nađy chñnh lađ giaâo sû Vlaăimir Ipatievich Persicov
Nùm nay giaâo sû nùm mûúi taâm tuöíi Möơt caâi ăíìu tuýơt vúđi ngang bûúâng, traân hoâi boâng, nhûông tuâm toâc hoe vađng lûa thûa hai bïn tai Ríu ria caơo nhùĩn, vađnh möi dûúâi díịu ra khiïịn cho neât mùơt cuêa öng bao giúđ cuông nhû coâ möơt veê giíơn döîi, traâi tñnh traâi nïịt Cùơp kñnh goơng baơc cöí löî sô beâ xñu keơp phña trïn hai caânh muôi ăoê ûêng, ăöi mùưt nhoê tinh nhanh, daâng ngûúđi dong doêng, lûng húi guđ, gioơng nam cao the theâ, rin rñt; vađ möơt trong nhiïìu thoâi quen kò quùơc cuêa Persicov lađ khi noâi vïì ăiïìu gò ăoâ chùưc chíịn vađ tûơ tin thò ngoân troê bađn tay phaêi cuêa öng liïìn biïịn thađnh möơt nhiïịc moâc cíu nhoê, vađ hai mùưt öng nheo tñt laơi Vò bao giúđ giaâo sû Persicov cuông noâi hïịt sûâc chùưc chùưn vađ tûơ tin, búêi sûơ hiïíu biïịt cuêa öng trong caâc lônh vûơc öng quan tím quaê lađ phi thûúđng, nïn chiïịc moâc cíu nhoê ríịt hay xuíịt hiïơn trûúâc mùơt nhûông ngûúđi noâi chuýơn vúâi öng Mađ ngoađi lônh vûơc cuêa öng, nghôa lađ ngoađi caâc böơ mön Ăöơng víơt hoơc, Phöi thai hoơc, Giaêi phíîu hoơc, Thûơc víơt hoơc vađ Ăõa lñ hoơc, giaâo sû Persicov híìu nhû khöng noâi gò bao giúđ
Trang 3Baâo chñ giaâo sû khöng ăoơc; phim aênh, nhađ haât giaâo sû khöng xem; cođn vïì chuýơn gia ằnh thò nùm möơt nghòn chñn trùm mûúđi ba vúơ öng ăaô boê öng ăïí chaơy theo möơt gioơng tenor cuêa nhađ haât opera Ăimin, gûêi laơi cho öng möơt mííu giíịy vúâi nöơi dung nhû sau:
"Luô ïịch nhaâi cuêa öng khiïịn töi kinh túêm khöng chõu nöíi Töi seô suöịt ăúđi bíịt haơnh vò chuâng."
Giaâo sû khöng coâ con vađ tûđ ăoâ khöng líịy vúơ nûôa Tñnh khñ thíịt thûúđng, dïî giíơn nhûng cuông dïî vui, thñch uöịng cheđ vúâi mûât díu ăíịt, söịng trïn phöị Pretristenca trong cùn höơ nùm phođng Möơt trong nùm phođng ăoâ dađnh cho ngûúđi giuâp viïơc giađ gíìy ăeât ăeơt lađ bađ Maria Stepanovna Bađ chùm soâc giaâo sû nhû möơt vuâ nuöi chùm treê
Nùm möơt nghòn chñn trùm mûúđi chñn, ngûúđi ta trûng thu ba trong söị nùm phođng cuêa giaâo sû Líìn ăoâ öng ăaô tuýn böị vúâi bađ Maria Stepanovna:
- Nïịu hoơ khöng chíịm dûât ngay nhûông trođ quaâi gúê nađy, Maria Stepanovna aơ, thò töi seô ra nûúâc ngoađi!
Khöng coâ gò phaêi nghi ngúđ, rùìng nïịu giaâo sû thûơc hiïơn yâ ắnh ăoâ thò öng ăaô ríịt dïî dađng kiïịm ặúơc chöî ặâng úê caâc khoa Ăöơng víơt hoơc taơi bíịt kò trûúđng ăaơi hoơc nađo trïn thïị giúâi, búêi vò öng lađ möơt nhađ baâc hoơc siïu thùơng, cođn trong caâc lônh vûơc ñt nhiïìu liïn quan ăïịn lúâp lûúông cû hoùơc caâc loađi bođ saât khoêa bò, thò öng lađ ngûúđi khöng ai saânh kõp, hoơa may chúơt coâ caâc giaâo sû Uyliam Veckl úê Cambridge vađ Giaeomo Bartolomeo Bekkari úê La Maô Giaâo sû ăoơc saâch bùìng böịn thûâ tiïịng, khöng kïí tiïịng Nga, cođn tiïịng Phaâp vađ tiïịng Ăûâc öng noâi nhû tiïịng Nga Nhûng cuöịi cuđng thò Persicov ăaô khöng thûơc hiïơn yâ ắnh boê ra nûúâc ngoađi cuêa mònh, vađ nùm möơt nghòn chñn trùm hai mûúi laơi cođn töìi tïơ hún nùm möơt nghòn chñn trùm mûúđi chñn Nhiïìu sûơ kiïơn ăaô liïn tuơc xaêy ra Ăaơi löơ Nikitskaia ăöíi thađnh phöị Gersen(*) Röìi chiïịc ăöìng höì gùưn vađo tûúđng trïn ngöi nhađ úê ngaô tû phöị Gersen cùưt phöị Mokhovaia dûđng laơi úê mûúđi möơt giúđ mûúđi lùm phuât Vađ cuöịi cuđng, trong caâc khu nuöi thñ nghiïơm cuêaViïơn Ăöơng víơt hoơc, khöng chõu ặơng nöíi nhûông biïịn cöị díu bïí cuêa nùm möơt nghòn chñn trùm mûúđi chñn lõch
Trang 4sûê, ăíìu tiïn lađ taâm tiïu baên nhaâi tuýơt ăeơp chíìu trúđi, tiïịp ăoâ lađ mûúđi lùm chađng coâc xaâm, vađ sau hïịt lađ möơt tiïu baên cûơc hiïịm loađi coâc Xurinam ăïìu theo nhau tûđ boê thïị giúâi nađy
Tiïịp liïìn theo nhûông con coâc nhaâi ăaô kïịt thuâc sûơ töìn taơi caê böơ sûu tíơp thûâ nhíịt lúâp bođ saât khoêa bò ặúơc goơi hoađn toađn ăñch ăaâng lađ lúâp bođ saât khöng ăuöi, öng giađ Vlas, vöịn khöng thuöơc lúâp bođ saât khoêa bò, ngûúđi gaâc cöíng chung thín cuêa Viïơn Ăöơng víơt hoơc, cuông sang thïị giúâi bïn kia nöịt Nguýn nhín caâi chïịt cuêa öng thûơc ra cuông lađ nguýn nhín caâi chïịt cuêa bíìy bođ saât töơi nghiïơp, vađ Persicov xaâc ắnh ngay:
- Thiïịu ùn!
Nhađ baâc hoơc ăaô phaân tuýơt ăöịi ăuâng: Vlas cíìn phaêi ặúơc nuöi bùìng böơt mò, cođn coâc thò nuöi bùìng moơt böơt, mađ vò böơt mò khöng cođn nïn moơt böơt cuông biïịn míịt Ersicov ăaô ắnh nuöi hai mûúi míîu nhaâi cođn laơi bíìng giaân, nhûng khöng hiïíu sao loađi giaân cuông tröịn
ăi ăíu tiïơt, dûúđng nhû chuâng muöịn chûâng toê thaâi ăöơ thuđ ắch ăöịi vúâi chuê nghôa cöơng saên thúđi chiïịn Vò víơy, nhûông míîu víơt cuöịi cuđng buöơc phaêi ăem vûât ra höị raâc úê goâc sín cuêa Viïơn Taâc ăöơng cuêa nhûông caâi chïịt, ăùơc biïơt lađ caâi chïịt cuêa míîu coâc Xurinam, ăöịi vúâi Persicov lađ khöng buât mûơc nađo taê nöíi, vađ khöng hiïíu sao öng laơi ăöí toađn böơ töơi löîi cuêa taât caê nhûông caâi chïịt ăoâ lïn ăíìu ngûúđi uêy viïn Dín uêy(*) Giaâo duơc thúđi ăoâ
Ăíìu ăöơi muô löng, chín ăi uêng cao su, ặâng trong hađnh lang laơnh bùng cuêa Viïơn Ăöơng víơt hoơc, Persicov noâi vúâi viïn trúơ lñ Ivanov cuêa mònh, möơt trang hađo hoa hïịt mûơc vúâi böơ ríu nhoơn mađu hung vađng:
- Vò chuýơn nađy xûê tûê haôy cođn lađ nheơ, Piot'r Stepanovich aơ! Hoơ ăang lađm chuýơn gò víơy? Hoơ seô phaâ naât caâi Viïơn nađy ra! Hûđ! Möơt con ặơc ăöơc nhíịt vö nhõ möơt baên míîu ăùơc biïơt cuêa Pipa americana(*) coâ chiïìu dađi ăïịn mûúđi ba centimet
Tiïịp ăoâ cađng ngađy cađng tïơ Sau khi Vlas míịt ăi; caâc cùn phođng trong Viïơn Ăöơng víơt hoơc nguöơi tanh nguöơi ngíịt, nhûông taêng bùng nhiïìu mađu baâm caê vađo mùơt trong cuêa caâc taâm kñnh cûêa söí Thoê, caâo choâ soâi, caâ vađ toađn böơ luô rùưn nûúâc theo nhau ngheđo
Trang 5Persicov trúê nïn cím lùơng suöịt ngađy, röìi öng bõ viïm phöíi nùơng nhûng khöng chïịt Sau khi bònh phuơc, öng möơt tuíìn ăïịn Viïơn hai líìn vađ víîn ăi uêng cao su, ăöơi muô truđm tai, quađng khùn, miïơng phaê húi trùưng xoâa, ăoơc loaơt bađi giaêng Bođ saât nhiïơt ăúâi cho taâm ngûúđi nghe trong giaêng ặúđng hònh trođn, núi khöng hiïíu sao nhiïơt ăöơ thûúđng xuýn khöng ăöíi lađ nùm ăöơ ím mùơc cho ngoađi trúđi coâ lađ bao nhiïu ăöơ Toađn böơ thúđi gian cođn laơi trong ngađy, Persicov nùìm dađi úê nhađ trïn chiïịc ăi vùng trong cùn phođng saâch chíịt ăïịn tíơn tríìn, ngûúđi khoaâc khùn choađng len, ho khoađng khoaơc, nhòn trín trín vađo miïơng chiïịc lođ sûúêi nhoê mađ bađ Maria Stepanovna ăöịt bùìng göî cheê ra tûđ nhûông chiïịc ghïị maơ vađng, vađ nhúâ tiïịc con coâc Xurinam xíịu söị noơ
Nhûng röìi moơi caâi trïn ăúđi ăïìu phaêi ăïịn luâc kïịt thuâc Hïịt nùm möơt nghòn chñn trùm hai mûúi röìi nùm möơt nghòn chñn trùm hai mûúi möịt, cođn qua nùm möơt nghòn chñn trùm hai mûúi hai thò thúđi thïị ăaô bùưt ăíìu möơt chuýín ăöơng coâ chiïìu hûúâng ngûúơc laơi Ăíìu tiïn lađ thay vađo chöî öng giađ Vlas quaâ cöị xuíịt hiïơn anh chađng Pankrat, anh nađy haôy cođn treê nhûng ăaô toê ra lađ möơt chín gaâc cöíng Viïơn Ăöơng víơt hoơc ăíìy triïín voơng; röìi ngöi nhađ cuêa Viïơn díìn díìn ặúơc sûúêi íịm ñt nhiïìu Ăïịn muđa heđ, vúâi sûơ giuâp sûâc cuêa Pankrat, giaâo sû Persicov ăaô bùưt ặúơc mûúđi böịn con coâc thöng thûúđng úê Kliazma Trong caâc khu nuöi víơt míîu thñ nghiïơm, cuöơc söịng laơi bíịt ăíìu söi ăöơng Vađo nùm möơt nghòn chñn trùm hai mûúi ba Persicov ăaô ăoơc bađi giaêng taâm líìn möơt tuíìn - ba líìn úê Viïơn vađ nùm líìn úê trûúđng Ăaơi hoơc Töíng húơp; nùm möơt nghòn chñn traâm hai tû - mûúđi ba líìn möơt tuíìn, chûa kïí úê caâc khoâa hađm thuơ; cođn muđa xuín nùm möơt nghòn chñn trùm hai lùm öng nöíi danh nhû cöìn vò ăaô ăaânh trûúơt baêy mûúi saâu sinh viïn, mađ tíịt caê ăïìu úê chuýn ăïì bođ saât khoêa bò
- Thïị nađo, anh khöng thïí phín biïơt ặúơc loađi bođ saât khoêa bò vúâi loađi bođ saât lûúơng thï ađ? - Persicov hoêi - Thíơt buöìn cûúđi anh baơn aơ Bođ saât khoaê bò khöng coâ híơu thíơn Khöng coâ, hiïíu khöng! Thíơt xíịu höí Hònh nhû anh lađ ăaêng viïn maâc xñt?
- Víng, - anh chađng bõ ăaânh trûúơt lñ nhñ ăaâp
Trang 6- Víơy thò muđa thu múđi anh thi laơi, - Persicon lõch sûơ kïịt luíơn vađ cao gioơng goơi Pankrat: - Cho ngûúđi tiïịp theo vađo!
Giöịng nhû loađi lûúông cû höìi sinh laơi sau ăúơt haơn keâo dađi böîng ặúơc gùơp cún mûa tûúi töịt, giaâo sû Persicov cuông höìi sinh vađo nùm möơt nghòn chñn trùm hai saâu khi Cöng ty liïn doanh Myô-Nga xíy nhûông ngöi nhađ mûúđi lùm tíìng úê trung tím Moskva, bùưt ăíìu tûđ goâc phöị Tverskaia gùơp ngoô Nhíơt Baâo, vađ ba trùm khu biïơt thûơ nhoê
úê ngoaơi ö, möîi khu taâm cùn höơ, vônh viïîn kïịt thuâc cuöơc khuêng hoaêng nhađ cûêa khuêng khiïịp vađ buöìn cûúđi ăaô hađnh haơ ngûúđi dín Moskva vađo nhûông nùm möơt nghòn chñn trùm mûúđi chñn - möơt nghòn chñn trùm hai lùm
Noâi chung ăoâ lađ möơt muđa heđ tuýơt vúđi trong cuöơc ăúđi cuêa Persicov, vađ thónh thoaêng öng xoa xoa hai bađn tay vađo nhau cíịt tiïịng cûúđi kheô khađng, maôn nguýơn nhúâ laơi nhûông luâc öng cuđng vúâi bađ Ma ria Stepanovna phaêi khöịn khöí trong hai cùn buöìng Bíy giúđ giaâo sû ăaô nhíơn laơi caê nùm buöìng, ặúơc múê röơng thïm, sûê duơng möơt tuê saâch hai nghòn rûúêi quýín, vö söị thuâ nhöìi, giaên ăöì, maây moâc; ngoơn ăeđn xanh trong phođng lađm viïơc cuêa öng laơi ặúơc thíịp saâng nhû xûa
Vađ caê ngöi nhađ cuêa Viïơn cuông thay ăöíi ăïịn khöng nhíơn ra nûôa: noâ ặúơc phuê möơt lúâp sún mađu kem sûôa, nûúâc ặúơc díîn theo ặúđng öịng ăùơc biïơt vađo phođng nuöi bođ saât thñ nghiïơm, tíịt caê kñnh ặúơc thay múâi, nhíơn vïì thïm nùm cöî kñnh hiïín vi, nhiïìu bađn kñnh tiïu baên, boâng ăeđn hai ngađn oaât vúâi kñnh phaên xaơ, lođ sûúêi, tuê lûu trûô
Persicov ăaô höìi sinh, vađ caê thïị giúâi bíịt ngúđ ặúơc biïịt ăiïìu ăoâ khi vađo thaâng Mûúđi nùm möơt nghòn chñn trùm hai saâu xuíịt hiïơn cuöịn saâch nhoê: "Noâi thïm vïì sûơ sinh saên cuêa loađi bođ saât coâc da ăöịm hay Tonicella marmorea", 126 trang Nöơi san trûúđng Ăaơi hoơc Töíng húơp söị Böịn Cođn muđa thu nùm möơt nghòn chñn trùm hai baêy öng cho íịn hađnh cöng trònh cú baên ba trùm nùm mûúi trang, ặúơc dõch
ra saâu thûâ tiïịng, trong ăoâ coâ caê tiïịng Nhíơt: "Phöi thai hoơc peloleates fuscus, coâc chíu Mô vađ ïịch" Giaâ ba ruâp Nhađ xuíịt baên
Trang 7Quöëc gia Coân muâa heâ nùm möåt nghòn chñn trùm hai taám thò xaãy
ra cêu chuyïån laå luâng, khuãng khiïëp dûúái àêy
Trang 8CHÛÚNG HAI
LUÖÌNG SAÂNG MAĐU
Víơy lađ giaâo sû bíơt ngoơn ăeđn tríìn vađ nhòn quanh Röìi öng bíơt chiïịc kñnh phaên xaơ trïn mùơt bađn thñ nghiïơm dađi, khoaâc aâo choađng trùưng, síịp xïịp laơi möơt vađi duơng cuơ trïn bađn
Coâ khöng ñt trong söị ba chuơc ngađn cöî xe cú giúâi nùm möơt nghòn chñn trùm hai taâm chaơy ngang doơc khùưp Moskva hađng ngađy lao íìm íìm trïn mùơt ặúđng nhûơa phùỉng qua phöị Gersen, vađ cûâ caâch möơt phuât laơi coâ chuýịn xe ăiïơn söị Mûúđi saâu, Hai hai, Böịn taâm hoùơc Nùm ba nghiïịn ken keât, kïu loaêng xoaêng tûđ phöị Gersen chaơy xuöi xuöịng phöị Mokhovaia, hùưt nhûông ăöịm saâng nhiïìu mađu lïn mùơt kñnh cûêa söí phođng lađm viïơc cuêa giaâo sû Vađ trïn cao xa tñt, mùơt trùng lûúôi liïìm nhúơt nhaơt treo caơnh ngoơn thaâp ăen thíîm, huđng vô cuêa nhađ thúđ Ăíịng Cûâu Thïị
Nhûng giaâo sû Persicov khöng hïì ăïí yâ ăïịn caê maênh traâng múđ aêo líîn tiïịng öìn ađo naâo ăöơng cuêa Moskva vađo xuín Öng ngöìi trïn möơt chiïịc ghïị quay ba chín vađ ặa nhûông ngoân tay vađng kheđ vò thuöịc laâ vùơn nuâm ăiïìu chónh cuêa chiïịc kñnh hiïín vi tuýơt haêo haông Zeiss(*) ăang soi nhûông tiïu baên khöng nhuöơm bònh thûúđng nhûông con amip söịng
Ăuâng vađo luâc giaâo sû Persicov vûđa thay ăöơ phoâng ăaơi tûđ nùm lïn mûúđi ngađn líìn, thò caânh cûêa ra vađo nheơ nhađng múê, möơt chođm ríu nhoơn thođ vađo, tiïịp ăoâ lađ tíịm taơp dïì che ngûơc bùìng da, vađ viïn trúơ lñ lïn tiïịg goơi:
- Baâc Vlaăimir Ipatievich, chaâu ăaô cöị ắnh xong mađng treo ruöơt, baâc coâ muöịn xem qua möơt tñ khöng?
Persicov líơp tûâc tuơt xuöịng ghïị, boê mùơc nuâm ăiïìu chónh kñnh hiïín vi úê giûôa chûđng, röìi xoay xoay ăiïịu thuöịc laâ trong tay, bûúâc
Trang 9sang phođng lađm viïơc cuêa viïn trúơ lñ úê ăoâ, trïn mùơt bađn bùìng kñnh, möơt con ïịch chó cođn thoi thoâp, gíìn nhû chïịt ngíịt ăi vò súơ haôi vađ ăau ăúân, bõ möí buơng vađ cùng tûâ chi trïn mùơt giaâ ăúô bùìng li-e, cođn böơ lođng ruöơt trong suöịt nhû mica cuêa noâ thò bõ keâo ra khoêi khoang buơng ăíîm maâu vađ ăùơt lïn giaâ kñnh hiïín vi
- Ríịt töịt! - Persicov noâi vađ daân mùưt vađo öịng thõ kñnh cuêa kñnh hiïín vi
Coâ leô vò nhòn thíịy möơt caâi gò ăoâ hïịt sûâc thuâ võ trïn mađng treo ruöơt cuêa con ïịch, núi nhûông haơt höìng huýịt cíìu söịng ăöơng höịi haê nhaơy trïn caâc dođng söng maơch maâu, Persicov qún phûât ngay nhûông con amip cuêa mònh vađ trong khoaêng nûêa tiïịng ăöìng höì cuđng vúâi Ivanov thay phiïn nhau daân mùưt vađo öịng kñnh hiïín vi Ăöìng thúđi hai nhađ baâc hoơc söi nöíi trao ăöíi vúâi nhau nhûông lúđi khoâ hiïíu ăöịi vúâi nhûông loaơi ngûúđi tríìn mùưt thõt
Cuöịi cuđng, Persicov rúđi míịt khoêi öịng thõ kñnh, tuýn böị:
- Maâu bõ ăöng laơi, chùỉng lađm sao ặúơc caê, böị khó!
Con ïịch nùơng nïì ngoơ nguíơy ăíìu, vađ trong cùơp míịt tùưt lõm díìn cuêa noâ nhû hiïơn ra roô rađng nhûông tûđ "Caâc ngûúđi ăuâng lađ quín choâ maâ "
Duöîi cùơp chín bõ tï cûâng ra, Persicov ặâng díơy, ăi vïì phođng lađm viïơc cuêa mònh, ngûêa mùơt lïn ngaâp, líịy maây ngoân tay xoa xoa cùơp mñ mùưt suöịt ăúđi bõ sûng moơng, röìi ngöìi xuöịng chiïịc ghïị xoay, gheâ mùưt nhòn vađo öịng kñnh hiïín vi Ngoân tay öng ăaô tuâm líịy nuâm ăiïìu chónh ắnh xoay, nhûng röìi laơi khöng xoay Bùìng con mùưt phaêi Persicov nhòn thíịy möơt ẵa trođn trùưng ăuơc, trïn ẵa lađ nhûông con amip mađu xanh thíîm, cođn úê chñnh giûôa ẵa trođn ăoâ coâ möơt luöìng saâng mađu xoùưn laơi nhû buâp toâc phuơ nûô Luöìng saâng nađy baên thín Persicov vađ hađng trùm hoơc trođ cuêa öng cuông ăaô nhòn thíịy ríịt nhiïìu líìn nhûng khöng möơt ai quan tím ăïịn noâ caê, mađ thûơc ra cuông chùỉng coâ lñ do gò ăïí quan tím Chuđm tia saâng mađu nađy chó gíy caên trúê cho viïơc quan saât vađ chûâng toê rùìng víơt míîu tiïu baên chûa nùìm ăuâng tiïu ăiïím Vò víơy noâ seô bõ xoâa ăi khöng thûúng tiïịc bùìng vođng xoay cuêa nuâm ăiïìu chónh, khiïịn cho trïn mùơt kñnh hiïơn
ra möơt chuđm aânh saâng trùưng ăïìu ăùơn Nhûông ngoân tay dađi cuêa
Trang 10nhađ ăöơng víơt hoơc ăaô nùưm chùưc líịy nuâm ăiïìu chónh, nhûng ăöơt nhiïn chuâng giíơt naêy lïn vađ rúi trûúơt xuöịng Nguýn nhín cuêa viïơc ăoâ lađ con mùưt phaêi cuêa Persieov Öng chúơt trúê nïn caênh giaâc, sûêng söịt, thíơm chñ lo lùưng Ngöìi bïn öịng kñnh hiïín vi nađy ăíu phaêi lađ möơt keê bíịt tađi vö tûúâng nađo ăoâ chó ùn tađn phaâ haơi nhađ nûúâc cöơng hođa Khöng, ngöìi bïn öịng kñnh lađ giaâo sû Persicov? Suöịt ăúđi, toađn böơ tím trñ cuêa öng tíơp trung vađo con míịt phaêi Chûđng nùm phuât trong sûơ im lùơng nhû hoâa ăaâ, möơt sinh víơt bíơc cao chùm chuâ quan saât caâc sinh víơt bíơc thíịp, khöí súê cùng mùưt trïn míîu tiïu baên nùìm ngoađi tiïu ăiïím cuêa öịng kñnh Xung quanh im ùưng - Pankrat ăaô thiïịp ăi trong gian buöìng cuêa mònh úê ngoađi tiïìn saênh, vađ chó möơt líìn tûđ xa vùỉng laơi tiïịng thuêy tinh trong suöịt vađ kheô khađng va chaơm nhau trong caâc tuê - ăoâ lađ phoâ giaâo sû Ivanov ăang thu doơn phođng lađm viïơc cuêa mònh ăïí ra vïì Tiïịng caânh cûêa lúân rïìn rô síơp laơi sau lûng anh Röìi tiïịp ăoâ vang lïn gioơng noâi cuêa giaâo sû Öng noâi vúâi ai - khöng biïịt
- Caâi gò thïị nađy? Chùìng hiïíu caâi gò caê
Möơt chiïịc ö tö víơn taêi muöơn mađng lùn baânh doơc phöị Gersen lađm cho caâc bûâc tûúđng giađ cöîi cuêa Viïơn run rííy Chiïịc ẵa thuêy tinh ặơng cùơp nhñp trïn bađn nhaêy lïn kïu lanh canh Giaâo sû höịt hoaêng ặa tay ra phña trïn chiïịc kñnh hiïín vi, giöịng nhû möơt bađ meơ ắnh che chúê cho ặâa con cuêa mònh ăang bõ hiïím nguy ăe doơa Giúđ ăíy thò khöng thïí noâi ăïịn chuýơn giaâo sû Persicov seô vùơn caâc nuâm ăiïìu chónh nûôa, öì khöng, giúđ ăíy öng laơi súơ coâ möơt lûơc laơ nađo ăoâ ăííy gaơt ra ngoađi tíìm nhòn cuêa mònh caâi mađ öng vûđa tröng thíịy
Khi giaâo sû Persicov rúđi chiïịc kñnh hiïín vi vađ khíơp khiïîng trïn ăöi chín tï cûâng bûúâc ăïịn bïn ö cûêa söí, thò ngoađi trúđi lađ möơt buöíi bònh minh trùưng nhaơt vúâi daêi saâng vađng oâng aânh cíịt ngang bíơc tam caâp cuêa Viïơn Ăûa nhûông ngoân tay run rííy, öng íịn nuât trïn tûúđng keâo tíịm mađn ăen dađy che kñn cûêa söí vađ trong phođng lađm viïơc laơi lađ ăïm töịi ăíìy thöng túơ cuêa nhađ baâc hoơc Giaâo sû Persicov vađng voơt vađ hûng phíịn ặâng xoaơc hai chín ra, cùưm cùơp mùưt ăíîm lïơ xuöịng sađn nhađ, líím bíím:
Trang 11- Nhûng taơi sao laơi nhû víơy kia chûâ? Thïị nađy thò thíơt kinh khuêng! Thïị nađy thò thíơt kinh khuêng, thûa caâc ngađi! - öng lùơp laơi, hûúâng vïì phña nhûông con coâc trong chuöìng nuöi thñ nghiïơm, nhûng chuâng ăang nguê say sûa vađ khöng ăaâp laơi lúđi böơc baơch cuêa nhađ baâc hoơc
Öng im lùơng möơt laât, röìi bûúâc ăïịn bïn cûêa söí, keâo mađn che lïn, tùưt hïịt ăeđn trong phođng vađ nhòn vađo öịng kñnh hiïín vi Khuön mùơt öng trúê nïn cùng thùỉng, hai hađng löng mađy ríơm rò cuêa öng nhûúân lïn
- Hûđ-hûđm, - öng híìm hûđ, - biïịn míịt röìi Ta ăaô hiïíu ra Ta ăaô hi-ï-ïíu ra, - öng keâo dađi gioơng, mùưt nhòn ăíìy kñch ăöơng vađ man daơi lïn ngoơn ăeđn tríìn trïn ăíìu, - ăiïìu ăoâ thíơt ăún giaên
Öng laơi haơ caâc tíịm mađn söơt soaơt xuöịng vađ bíơt ngoơn ăeđn tríìn lïn, röìi nhòn vađo öịng kñnh hiïín vi, nhe rùng ra sung sûúâng vađ hung baơo:
- Ta seô toâm ặúơc noâ, - öng trang troơng vađ ăùưc thùưng tuýn böị, chôa möơt ngoân tay lïn trúđi,- ta seô toâm ặúơc noâ Coâ thïí lađ do caê mùơt trúđi
Nhûông tíịm mađn laơi ặúơc keâo lïn Mùơt trúđi ăaô moơc aânh nùưng tûúâi ăíîm nhûông bûâc tûúđng cuêa Viïơn vađ traêi dađi trïn mùơt phöị Gersen Giaâo sû nhòn qua cûêa söí, ăoaân xem ăïịn trûa tia mùơt trúđi seô doơi vađo ăíu Luâc luđi, luâc tiïịn, öng nhû ăang nhaêy möơt vuô ăiïơu nađo ăoâ, vađ cuöịi cuđng nùìm vùưt ngang ngûúđi trïn bïơ cûêa söí, bùưt ăíìu möơt cöng viïơc bñ íín vađ quan troơng Öng líịy möơt caâi löìng kñnh chuơp lïn cöî kñnh hiïín vi Duđng ngoơn lûêa ăeđn xò mađu xanh biïịc ăöịt chaây möơt mííu xi vađ gùưn meâp cuêa löìng chuöng ăoâ xuöịng bađn, íịn ngoân tay caâi cuêa mònh lïn caâc vïịt xi Tùưt ăeđn, ra khoêi phođng lađm viïơc vađ khoâa cûêa laơi bùìng chiïịc khoâa Anh
Hađnh lang cuêa Viïơn töịi múđ múđ Giaâo sû líìn bûúâc ăïịn phođng cuêa Pankrat vađ goô cûêa ríịt líu Cuöịi cuđng, tûđ bïn trong caânh cûêa nghe vùưng ra tiïịng gíìm gûđ nhû tiïịng choâ bõ xñch, tiïịng khaơc nhöí vađ líím bíím, röìi Pankrat hiïơn ra trong khung cûêa, mùơc quíìn ăuđi keê soơc, vúâi nhûông daêi bùng buöơc úê mùưt caâ Ăöi mùưt anh ngú ngaâc nhòn nhađ baâc hoơc, miïơng víîn gíìm gûđ chûa tónh nguê hùỉn
Trang 12- Pankrat, - giaâo sû nhòn anh qua phña trïn cùơp kñnh, - xin löîi
vò ăaô ăaânh thûâc anh díơy Thïị nađy anh baơn aơ, saâng mai khöng vađo phođng cuêa töi nheâ Töi cođn lađm dúê cöng viïơc úê ăoâ, khöng ặúơc xï dõch gò caê Hiïíu chûa?
- Hûđ-ûđ-ûđ hiïíu hiïíu röìi aơ, - Pankrat ăaâp, víîn chûa hiïíu gò caê Anh laêo ăaêo vađ gíìm gûđ
- Nađy, cíơu tónh hùỉn laơi ăi, Pankrat, - nhađ Sinh víơt hoơc nađi nó vađ kheô thuâc vađo sûúđn Pankrat, khiïịn cho trïn mùơt anh thoaâng hiïơn veê súơ haôi vađ möơt boâng tû duy lûúât qua cùơp mùưt - Phođng lađm viïơc töi ăaô khoâa laơi röìi, - Persicov noâi tiïịp, - cho nïn khöng cíìn thu doơn gò úê ăíịy caê cho ăïịn khi töi túâi Hiïíu chûa?
- Víng aơ, - Pankrat ăaâp khađn khađn
- Töịt Vađo nguê tiïịp ăi
Pankrat quay lûng, biïịn vađo sau caânh cûêa vađ líơp tûâc quùng mònh xuöịng giûúđng, cođn giaâo sû thò bùưt ăíìu sûêa soaơn ra vïì úê ngoađi tiïìn saênh Öng khoaâc vađo ngûúđi tíịm aâo khoaâc muđa heđ mađu xaâm vađ ăöơi lïn ăíìu chiïịc muô mïìm; röìi sûơc nhúâ ăïịn bûâc tranh vûđa tröng thíịy trong öịng kñnh hiïín vi, öng nhòn chùìm chùìm lïn ăöi uêng cao
su cuêa mònh míịt míịy giađy hïơt nhû líìn díìu tiïn tröng thíịy chuâng Sau ăoâ, öng xoê chín traâi vađo uêng traâi, röìi ắnh xoê tiïịp caê uêng phaêi lïn chín traâi, nhûng khöng vađo
- Möơt sûơ tònh cúđ khuêng khiïịp lađ cíơu ta goơi mònh ăi, - nhađ baâc hoơc noâi, - nïịu khöng mònh ăaô chùỉng nhíơn thíịy noâ Nhûng ăiïìu nađy seô hûâa heơn caâi gò? Noâ seô hûâa heơn möơt ăiïìu chó coâ trúđi múâi biïịt!
Giaâo sû cûúđi khííy, nheo mùưt nhòn ăöi uêng cao su, cúêi chiïịc traâi ra vađ ăi chiïịc phaêi vađo
- Laơy chuâa töi Thíơm chñ khöng thïí hònh dung nöíi tíịt caê nhûông híơu quaê noâ seô mang laơi - Giaâo sû khinh bó ăaâ vùng chiïịc uêng traâi ûúng bûúâng khöng chõu ăi vûđa vađo chín phaêi, röìi cûâ thïị khíơp khiïîng trong möơt bïn uêng bûúâc ra cûêa Ăïịn ăíy, öng ăaânh rúi chiïịc khùn muđi xoa vađ ăoâng síìm caânh cûêa ra vađo nùơng nïì laơi Ăûâng trïn bíơc tam cíịp, öng tòm ríịt líu bao diïm trong caâc tuâi, tay
Trang 13vöî maôi vađo hai bïn sûúđn, cuöịi cuđng cuông tòm thíịy vađ cíịt bûúâc doơc theo ặúđng phöị vúâi ăiïịu thuöịc khöng chím lûêa trïn möi
Cho túâi tíơn nhađ thúđ nhađ baâc hoơc khöng gùơp möơt ngûúđi nađo Ăïịn ăoâ, öng dûđng laơi, ngííng ăíìu lïn nhòn ẳnh noâc maơ vađng cuêa nhađ thúđ ặúơc aânh nùưng rûơc rûô chiïịu saâng möơt bïn
- Lađm sao mađ trûúâc ăíy mònh khöng nhòn thíịy noâ, thíơt lađ ngíîu nhiïn? Hûđ, ăuâng lađ ngúâ ngíín, giaâo sû cuâi nghiïng ăíìu ngíîm nghô, mùưt chùìm chùìm nhòn ăöi chín ăi löơn uêng - Hûđm lađm sao bíy giúđ? Quay laơi nhúđ Pankrat? Khöng, Chùỉng thïí nađo ăaânh thûâc cíơu ta díơy nöíi ăíu Vûât noâ ăi thò tiïịc, caâi ăöì thöí taê nađy Ăađnh phaêi xaâch noâ víơy Öng cúêi chiïịc uêng cao su ra vađ cíìm noâ trïn tay vúâi möơt veê ghï túêm
Coâ ba ngûúđi tûđ ngoô Pretristenea reô ra trïn möơt chiïịc xe húi cađ tađng Hai gaô ăađn öng say rûúơu, vađ ngöìi trïn ăíìu göịi cuêa hoơ lađ möơt aê ăađn bađ phíịn son lođe loeơt mùơc chiïịc quíìn luơa öịng röơng möịt nùm möơt nghòn chñn trùm hai taâm
- Ï böị giađ! - aê ta heât lïn bùìng gioơng khađn khađn - Böị uöịng rûúơu chiïịc uêng kia ăi röìi ađ?
- Ăuâng lađ öng laôo xaê laâng úê quaân Alkazar röìi, - gaô say úê bïn traâi reâ lïn, cođn gaô bïn phaêi thođ ăíìu ra khoêi xe vađ heât:
- Nađy, böị, tiïơm ăïm úê Volkhonka cođn múê khöng? Boơn nađy ăi ăïịn ăoâ ăíy!
Giaâo sû nghiïm khùưc nhòn boơn hoơ qua phña trïn cùơp kñnh, ăaânh rúi ăiïịu thuöịc laâ ăang ngíơm trong miïơng, röìi ngay tûâc khùưc qún ăi sûơ töìn taơi cuêa ăaâm ngûúđi kia
Möơt daêi nùưng nhaơy doơc theo ăaơi löơ Pretristenca, cođn choâp trođn trïn ăaânh nhađ thúđ bùưt ăíìu chaây choâi chang Mùơt trúđi ăaô lïn cao
Trang 14CHÛÚNG BA
PERSICOV ĂAÔ TOÂM ẶÚƠC
Ăíìu ăuöi sûơ viïơc lađ nhû sau Khi võ giaâo sû gheâ con mùưt thiïn tađi cuêa mònh vađo öịng thõ kñnh, öng líìn ăíìu tiïn trong ăúđi nhíơn thíịy rùìng trong luöìng saâng nhiïìu mađu coâ möơt tia ăùơc biïơt ăíơm vađ roô neât Ăoâ lađ möơt tia saâng mađu ăoê choâi gùưt, noâ nhû möơt muôi kim nhoê taâch ra khoêi luöìng saâng
Caâi khöng may lađ chñnh caâi tia saâng ăoâ trong vađi giíy ăöìng höì ăaô thu huât sûơ chuâ yâ cuêa aânh mùưt dađy daơn kinh nghiïơm cuêa nhađ baâc hoơc laôo luýơn
Trong tia saâng ăoâ võ baâc hoơc ăaô nhòn thíịy möơt ăiïìu cođn lúân lao, cođn quan troơng hún ngađn vaơn líìn chñnh baên thín tia saâng mong manh ặúơc ngíîu nhiïn sinh ra búêi sûơ chuýín dõch cuêa mùơt kñnh vađ öịng thõ kñnh hiïín vi Nhúđ viïơc viïn trúơ lñ goơi giaâo sû ăi, nhûông con amip ăaô ặúơc nùìm khoaêng nûêa tiïịng ăöìng höì dûúâi taâc ăöơng cuêa tia saâng ăoê ăoâ, vađ kïịt quaê lađ: trong luâc trïn mùơt ẵa úê phña ngoađi tia saâng nhûông con amip daơng haơt víîn nùìm úí oaêi ăúđ ăíîn, thò trong vuđng tia saâng ăoê nhoơn nhû möơt muôi kiïịm chiïịu túâi ăaô xaêy ra nhûông hiïơn tûúơng laơ Trong vođng aânh saâng ăoê cuöơc söịng nhû söi lïn Nhûông con amip xaâm vûún nhûông chiïịc chín giaê cöị sûâc trûúđn vađo khu vûơc daêi saâng ăoê vađ úê ăoâ, nhû coâ pheâp mađu, chuâng liïìn ặúơc höìi sinh Möơt sûâc maơnh nađo ăoâ ăaô thöíi sûâc söịng cho chuâng Chuâng keâo nhau caê ăađn tranh giađnh chöî söịng dûúâi tia saâng ăoê Taơi ăoâ diïîn ra möơt sûơ sinh saên ăiïn cuöìng - khöng thïí choơn ặúơc tûđ nađo khaâc ăïí diïîn ăaơt Phaâ vúô vađ ăaêo tung tíịt caê caâc quy luíơt mađ Persicov biïịt roô nhû nùm ăíìu ngoân tay cuêa mònh, chuâng sinh söi naêy núê trûúâc mùưt öng nhanh nhû ăiïơn chúâp Chuâng phín thín thađnh tûđng maênh trong daêi saâng, vađ möîi maênh nhû víơy sau hai giíy ăöìng höì ăaô trúê thađnh möơt cú thïí múâi Caâc cú thïí múâi
Trang 15nađy trong khoaênh khùưc ăaô phaât triïín, trûúêng thađnh, vađ ăïịn lûúơt mònh laơi tûơ phín thín ăïí taơo ra thïị hïơ tiïịp theo Trong vuđng tia saâng ăoê, sau ăoâ lađ trïn toađn böơ mùơt ăaô díìn díìn trúê nïn chíơt chöơi, vađ bùưt ăíìu möơt cuöơc chiïịn tranh tíịt ýịu Nhûông con truđng vûđa ặúơc sinh ra líơp tûâc nhaêy böí vađo nhau, xeâ nhau ra tûđng maênh vađ nuöịt chûêng nhau Giûôa nhûông con vûđa ặúơc sinh ra nùìm ngöín ngang xaâc cuêa nhûông con vûđa boê maơng trong cuöơc ăíịu tranh sinh töìn Con nađo khoêe hún, maơnh hún thò giađnh ặúơc phíìn trong Nhûông con khoêe hún nađy tröng thíơt khuêng khiïịp Thûâ nhíịt, chuâng lúân gíịp hai líìn nhûông con amip trung bònh; thûâ hai lađ chuâng linh hoaơt vađ dûô túơn khaâc thûúđng Chuâng chuýín ăöơng ríịt nhanh, vađ caâc chín giaê cuêa chuâng dađi hún bònh thûúđng, ặúơc sûê duơng, noâi khöng ngoa chuât nađo, chùỉng khaâc gò nhûông caâi vođi baơch tuöơc
Ngađy thûâ hai, giaâo sû Persicov, ngûúđi höịc haâc vađ nhúơt nhaơt, qún caê ùn uöịng, chó rñt nhûông ăiïịu thuöịc laâ cuöơn to tûúâng, mï maêi nghiïn cûâu thïị hïơ amip múâi; cođn ăïịn ngađy thûâ ba öng múâi quay sang tòm hiïíu nguöìn göịc cuêa chuâng, tûâc lađ tia saâng ăoê
Tiïịng khñ ăöịt reo khe kheô trong ngoơn ăeđn xò; ngoađi phöị laơi vùỉng ăïịn tiïịng xe cöơ; vađ giaâo sû, sau khi tûơ ăíìu ăöơc mònh bùìng ăiïịu thuöịc thûâ möơt trùm, nhùưm mùưt laơi, ngaê ngûúđi ra trïn chiïịc ghïị bađnh quay
- Ăuâng, bíy giúđ tíịt caê ăaô roô Tia saâng ăoê ăaô lađm chuâng söịng laơi Ăíy lađ möơt tia saâng múâi, chûa ặúơc ai phaât hiïơn, chûa ặúơc ai nghiïn cûâu Caâi ăíìu tiïn phaêi lađm saâng toê, lađ chuâng ặúơc sinh ra dûúâi aânh ăiïơn hay caê dûúâi aânh saâng mùơt trúđi, - Persicov líím bíím noâi möơt mònh
Vađ qua möơt ăïm nûôa viïơc ăoâ ăaô ặúơc lađm saâng toê Bùìng ba chiïịc kñnh hiïín vi dûúâi aânh ăiïơn öng bùưt ặúơc ba tia saâng, cođn bùìng aânh nùưng mùơt trúđi thò khöng thu ặúơc kïịt quaê gò, vađ öng kïịt luíơn nhû sau:
- Coâ thïí noâi rùìng trong quang phöí mùơt trúđi khöng coâ noâ hûđm toâm laơi coâ thïí noâi rùìng chó coâ thïí taơo ra noâ bùìng aânh saâng ăiïơn - öng íu ýịm ngûúâc lïn nhòn boâng ăïịn trođn ăuơc úê trïn tríìn,
Trang 16phíịn khúêi suy nghô möơt luâc, röìi cho goơi Ivanov vađo phođng lađm viïơc cuêa mònh
Öng kïí hïịt ăíìu ăuöi cho viïn trúơ lñ nghe, röìi chó cho anh xem nhûông con amip
Phoâ giaâo sû Ivanov toê ra vö cuđng kinh ngaơc: lađm sao möơt ăiïìu ăún giaên ăïịn thïị, caâi tia saâng moêng manh nađy, laơi khöng coâ ai nhíơn thíịy trûúâc ăoâ? Bíịt kò möơt ngûúđi nađo, ñt ra lađ anh, Ivanov chùỉng haơn, vađ ăiïìu nađy quaê thíơt quaâi laơ Caâc ngûúđi cûâ thûê nhòn xem
- Baâc xem nađy, baâc Vlaăimir Ipatievich, - Ivanov noâi, kinh hoađng daân mùưt vađo öịng thõ kñnh, - chuâng lađm gò thïị nađy? Chuâng lúân lïn ngay trûúâc mùưt! Baâc nhòn xem, nhòn xem
- Töi ăaô quan saât chuâng caê ba ngađy nay röìi, - Persicov hađo hûâng ăaâp
Röìi giûôa hai nhađ baâc hoơc diïîn ra möơt cuöơc höơi yâ mađ nöơi dung coâ thïí toâm tùưt laơi nhû sau: Phoâ giaâo sû Ivanov chõu traâch nhiïơm thiïịt kïị möơt camera bùìng caâc tíịm gûúng vađ thíịu kñnh duđng ăïí taơo
ra ặúơc tia saâng ăoê bñ íín kia úê daơng phoâng ăaơi vađ nùìm ngoađi kñnh hiïín vi Ivanov hi voơng, thíơm chñ tuýơt ăöịi tin chùưc rùìng: ăiïìu ăoâ lađ cûơc kò ăún giaên Anh seô bùưt ặúơc tia saâng kia Baâc Vlaăimir Ipatievich coâ thïí an tím vïì chuýơn ăoâ Ăïịn ăíy thò naêy sinh möơt mùưc mñu nhoê
- Anh Piot'r Stepanovich nađy, khi nađo cöng böị cöng trònh, töi seô viïịt rùìng caâc camera lađ do anh thiïịt kïị, - persicov lïn tiïịng, caêm thíịy cíìn phaêi giaêi quýịt ngay chuât mùưc mñu ăoâ
- Ö caâi ăoâ khöng quan troơng Mađ thíơt ra, tíịt nhiïn
Thïị lađ chuât mùưc mñu líơp tûâc ăaô ặúơc giaêi quýịt xong Kïí tûđ luâc ăoâ tia saâng nhû cuöịn huât moơi tím trñ cuêa Ivanov Trong khi Persicov, ngađy möơt höịc haâc, gíìy röơc ăi, ngöìi suöịt ngađy cho ăïịn tíơn nûêa ăïm bïn caơnh kñnh hiïín vi, thò Ivanov loay hoay vúâi nhûông tíịm gûúng vađ thíịu kñnh trong "Phođng víơt lñ" rûơc rúô aânh ăeđn Giuâp viïơc anh coâ möơt kô thuíơt viïn cú khñ
Trang 17Tûđ nûúâc Ăûâc, theo lúđi ýu cíìu cuêa Persicov, thöng qua Höơi ăöìng Dín uêy Giaâo duơc, ngûúđi ta gûêi ăïịn ba hođm hađng göìm nhûông tíịm gûúng, nhûông thíịu kñnh löìi, nhûông thíịu kñnh loôm, thíơm chñ coâ caê nhûông thíịu kñnh vûđa löìi vûđa loôm ặúơc mađi nhùĩn boâng Kïịt quaê lađ Ivanov ăaô thiïịt kïị xong möơt camera vađ duđng noâ coâ thïí taơo
ra ặúơc tia saâng ăoê Cíìn phaêi cöng bùìng mađ noâi, noâ ặúơc taơo ra thíơt hoađn haêo: tia saâng ríịt maơnh, sùưc, to, ặúđng kñnh phaêi ăïịn böịn centimet
Möìng möơt thaâng Saâu, camera ặúơc ặa vađo phođng lađm viïơc cuêa Persicov, vađ öng haâo hûâc bùưt ăíìu nhûông thñ nghiïơm vúâi ăaâm trûâng ïịch ặúơc ăùơt dûúâi tia saâng Kïịt quaê thíơt chíịn ăöơng Sau hai ngađy ăaâm trûâng núê thađnh hađng nghòn con nođng noơc Nhûng chûa hïịt, sau möơt ngađy ăïm nûôa, ăaâm nođng noơc ăaô lúân lïn ríịt nhanh vađ biïịn thađnh nhûông con ïịch dûô túơn vađ haâu ùn ăïịn nöîi trong nhaây mùưt möơt nûêa söị ïịch ăoâ ăaô bõ nûêa kia ùn thõt hïịt Nhûông con söịng soât ngay tûâc thò, khöng cíìn thúđi haơn nađo hïịt, bíịt ăíìu ăeê trûâng vađ sau hai ngađy nûôa, líìn nađy thò khöng cíìn ăïịn bíịt kò thûâ tia saâng nađo, ăaô taơo ra möơt thïị hïơ ïịch múâi ăöng vö vađn Trong phođng lađm viïơc cuêa nhađ baâc hoơc bùưt ăíìu coâ trúđi biïịt lađ caâi gò: nhûông con nođng noơc tûđ ăoâ bođ ra khùưp Viïơn; trong caâc buöìng thñ nghiïơm, trïn sađn nhađ trong tíịt caê caâc ngoô ngaâch, tiïịng ïịch kïu rím ran hïơt nhû úê ngoađi ăíìm líìy Pankrat; vöịn tûđ trûúâc ăaô súơ Persicov nhû súơ lûêa, giúđ ăíy chó caêm thíịy ăöịi vúâi öng möơt ăiïìu: khiïịp ăaêm Sau möơt tuíìn lïî, ăïịn chñnh nhađ baâc hoơc cuông caêm thíịy bùưt ăíìu nhû míịt trñ Khùưp Viïơn nöìng nùơc muđi ete vađ xianuakali, khiïịn Pankrađt suyât nûôa thò ngöơ ăöơc vò boê mùơt naơ ra khöng ăuâng luâc Cuöịi cuđng thò thïị hïơ ăöơng víơt ăíìm líìy bađnh trûúâng quaâ mûâc cuông ăaô bõ tiïu diïơt hïịt bùìng húi ăöơc, caâc phođng viïơc ặúơc lađm thöng khñ cíín thíơn
Persicov noâi vúâi Ivanov nhû sau:
- Piot'r Stepanovich, anh biïịt khöng, taâc ăöơng cuêa tia saâng ăöịi vúâi chíịt nuöi(*) vađ noâi chung ăöịi vúâi tïị bađo trûâng thíơt ăaâng kinh ngaơc
Ivanov, möơt chađng trai phong nhaô laơnh luđng vađ kñn ăaâo, böîng ngùưt lúđi giaâo sû bùìng möơt gioơng khaâc thûúđng:
Trang 18- Baâc Vlaăimir Ipatievich, baâc laơi ăi noâi vïì nhûông chi tiïịt nhoê nhùơt, vïì chíịt nuöi Phaêi noâi thùỉng ra rùìng: baâc ăaô phaât hiïơn ra möơt ăiïìu chûa tûđng thíịy! - Röìi, vúâi veê cùng thùỉng, nhûng Ivanov víîn buöơc mònh thöịt ra ặúơc: - Thûa giaâo sû Persicov, giaâo sû ăaô phaât hiïơn ra tia saâng cuöơc söịng!
Ăöi maâ nhúơt nhaơt ăaô líu khöng caơo cuêa Persicov húi ûêng höìng lïn
- Chađ, chađ, chađ, - öng líím bíím - Baâc, - Ivanov noâi tiïịp, - baâc seô coâ möơt danh tiïịng Chaâu caêm thíịy choaâng ngúơp Baâc hiïíu khöng, - anh noâi tiïịp söi nöíi, - baâc Vlaăimir Ipatievich aơ, caâc nhín víơt cuêa Wells(*) so vúâi baâc chó lađ nhûông gaô luđn tõt Cođn chaâu thò nghô ăíy chó lađ chuýơn cöí tñch Baâc coâ nhúâ Thûâc ùn cuêa caâc võ thíìn cuêa öng ta khöng?
- ađ ăoâ lađ möơt cuöịn tiïíu thuýịt, - Persicov ăaâp
- Víng, ăuâng thïị, ríịt nöíi tiïịng
- Töi qún míịt röìi,- Persicov ăaâp, - töi nhúâ lađ ăaô ăoơc nhûng qún míịt röìi
- Lađm sao baâc laơi khöng nhúâ ặúơc, baâc nhòn ăíy nađy - Ivanov cíìm líịy chín möơt con ïịch chïịt vúâi caâi buơng trûúng phöìng to chûa tûđng thíịy tûđ trïn mùơt bađn kñnh Trïn moôm cuêa noâ caê sau khi chïịt víîn mang möơt veê thíơt dûô túơn - Caâi nađy quaê thíơt lađ kinh khuêng
Trang 19CHÛÚNG BÖỊN
BAĐ VÚƠ CÖỊ ĂAƠO ĂROZĂOVA
Coâ trúđi biïịt taơi sao, hoùơc lađ do Ivanov, hoùơc lađ vò caâc tin tûâc giíơt gín tûơ chuâng truýìn ăi trong khöng khñ, mađ úê thađnh phöị Moskva khöíng löì vađ naâo ăöơng ngûúđi ta böîng nhiïn bùưt ăíìu bađn taân vïì tia saâng ăoê vađ vïì giaâo sû Persicov Thíơt ra, chó múâi ríịt sú qua vađ khaâ mú höì Caâi tin vïì phaât minh kò diïơu ăoâ cûâ chíơp chúđn trong thuê ăö rûơc saâng nhû möơt con chim bõ thûúng, luâc míịt huât, luâc laơi vuđn vuơt böịc lïn, cho ăïịn giûôa thaâng Saâu, khi trïn trang hai mûúi cuêa túđ baâo Tin tûâc, trong ăïì muơc Tin khoa hoơc vađ kô thuíơt xuíịt hiïơn möơt mííu tin ngùưn noâi vïì tia saâng ăoê Bađi baâo ặa thöng baâo khö khan, rùìng möơt giaâo sû nöíi tiïịng cuêa Trûúđng Ăaơi hoơc Töíng húơp söị Böịn ăaô phaât hiïơn ra tia saâng coâ taâc ăöơng cûơc maơnh ăïịn hoaơt ăöơng söịng cuêa caâc sinh víơt bíơc thíịp, vađ tia saâng ăoâ cíìn phaêi ặúơc kiïím chûâng Hoơ tïn nhađ baâc hoơc dô nhiïn lađ bõ thay ăöíi thađnh
"Pevsicov"
Ivanov mang túđ baâo ăïịn cho giaâo sû Persieov
- "Pevsicov", - Persicov víîn khöng rúđi camera trong phođng lađm viïơc, líím bíím, - mađ lađm sao caâi boơn húât leêo nađy biïịt ặúơc nhó?
Than öi, caâi hoơ tïn ăaô bõ biïịn daơng kia víîn khöng cûâu ặúơc nhađ baâc hoơ khoêi gùơp phaêi caâc sûơ kiïơn khoâ chõu, vađ chuâng ăaô bíịt ăíìu ngay vađo ngađy höm sau, liïìn tûâc khùưc phaâ hoaơi caê cuöơc ăúđi cuêa Persicov
Pankrat, sau khi goô cûêa, bûúâc vađo phođng vađ trao cho Persicov möơt tíịm danh thiïịp bùìng giíịy boâng cûơc ăeơp
- Öng ta ăang úê ngoađi kia, - Pankrat ruơt ređ noâi thïm
Trang 20Trïn tíịm danh thiïịp ghi
ALFRED AHKADIEVICH
BHONSKL Cöơng taâc viïn cuêa taơp chñ Moskava
"Ngoơn lûêa ăoê", "Quaê úât ăoê", "Taơp chñ ăoê",
"Ăeđn pha ăoê", vađ baâo "Buöíi chiïìu Moskava Ăoê"
- Töịng cöí hùưn ta ăi, - Persicov noâi bùìng gioơng ăïìu ăïìu vađ neâm tíịm danh thiïịp xuöịng gíìm bađn
Pankrat quay goât, bûúâc ra khoêi phođng vađ sau nùm phuât laơi quay vađo vúâi veê mùơt ăau khöí chòa ra baên thûâ hai cuêa víîn tíịm danh thiïịp ăoâ
- Caâi gò, anh ăuđa ăíịy haê? - Persicov rñt lïn vađ coâ veê tröng thíơt ăaâng súơ
- Tûđ Ge-pï-u(*) ăïịn, anh ta baêo thïị, - taâi xanh mùơt mađy, Pankrat ăaâp
Persicov möơt tay giíơt líịy tíịm danh thiïịp, suyât nûôa thò lađm noâ raâch lađm ăöi, tay kia neâm chiïịc keơp nhñp xuöịng mùơt bađn Trïn tíịm danh thiïịp ặúơc viïịt thïm bùìng neât chûô bay bûúâm lođng vođng:
"Thûa giaâo sû kñnh mïịn, xin löîi giaâo sû vađ xin ặúơc tiïịp kiïịn ba phuât vïì nhûông víịn ăïì xaô höơi cuêa baâo chñ vađ cöơng taâc viïn taơp chñ trađo phuâng "Con oâ Ăoê cú quan ngön luíơn cuêa GPU"(*)
- Goơi vađo ăíy, - Persicov noâi vađ thúê hùưt ra
Tûđ sau lûng Pankrat ngay tûâc khùưc hiïơn ra möơt ngûúđi ăađn öng cođn treê vúâi böơ mùơt caơo nhùĩn nhuơi, nhûng mađ noâ khiïịn ngûúđi ta kinh ngaơc búêi ăöi löng mađy bao giúđ cuông dûúân lïn nhû ngûúđi Trung Quöịc, vađ phña dûúâi lađ cùơp mùưt mađu maô naôo khöng möơt tñch tùưc nađo nhòn thùỉng vađo mùưt ngûúđi ăöịi thoaơi Anh ta ùn mùơc thíơt ăuâng möịt vađ lõch sûơ khöng chï vađo ăíu ặúơc Chiïịc aâo khoaâc ngoađi heơp vađ dađi ăïịn ăíìu göịi, quíìn öịng loe ríịt röơng vađ ăöi uêng ăaânh xi coâ muôi giöịng nhû moâng ngûơa Trong tay anh ta cíìm cíy can, chiïịc - muô nhoơn ăíìu vađ quýín söí tay
Trang 21- Anh cíìn gò? - Persicov hoêi bùìng möơt gioơng khiïịn Pankrat phaêi tûâc khùưc biïịn ra phña ngoađi caânh cûêa - Ngûúđi ta ăaô noâi vúâi anh lađ töi bíơn kia mađ?
Thay cho cíu traê lúđi, ngûúđi ăađn öng treê nghiïng ăíìu vïì bïn phaêi röìi bïn traâi chađo giaâo sû hai líìn, sau ăoâ anh ta lûúât cùơp mùưt khùưp gian phođng lađm viïơc vađ ngay tûâc khùưc lađm möơt díịu hiïơu gò ăoâ vađo cuöịn söí tay
- Töi bíơn, - giaâo sû nhùưc laơi, vúâi veê kinh túêm nhòn thùỉng vađo mùưt ngûúđi khaâch, nhûng khöng ăaơt ặúơc möơt hiïơu quaê nađo caê, búêi aânh mùưt cuêa anh ta lađ khöng thïí bùưt gùơp ặúơc
- Töi xin ngađn líìn ặúơc xaâ töơi, thûa giaâo sû vö cuđng kñnh mïịn, - ngûúđi ăađn öng treê múê miïơng phaât ra möơt gioơng cao lanh laênh, - vïì viïơc töi xöng vađo vađ lađm míịt thúđi giúđ quyâ baâu cuêa giaâo
sû, nhûng caâi tin vïì phaât minh tíìm cúô thïị giúâi cuêa giaâo sû lađm chíịn ăöơng khùưp caê ắa cíìu khiïịn túđ taơp chñ cuêa chuâng töi phaêi xin
úê giaâo sû vađi lúđi giaêi thñch
- Lúđi giaêi thñch nađo cho khùưp caê ắa cíìu? - Persieov rïn lïn the theâ vađ mùơt öng vađng bïơch ra - Töi khöng coâ traâch nhiïơm phaêi giaêi thñch gò vúâi anh caê Töi bíơn töi ăang ríịt bíơn
Giaâo sû ăang nghiïn cûâu víịn ăïì gò víơy? - Tay ăađn öng treê ngoơt ngađo hoêi vađ vaơch thïm möơt díịu hiïơu thûâ hai vađo quýín söí
- ađ töi mađ anh sao? Anh muöịn in möơt caâi gò?
- Víng, - tay ăađn öng treê ăaâp vađ böîng ngoaây lia lõa vađo söí tay
- Thûâ nhíịt, töi khöng dûơ ắnh cöng böị möơt caâi gò caê trong khi töi chûa kïịt thuâc cöng viïơc nhíịt lađ trïn caâc túđ baâo cuêa caâc anh Thûâ hai, tûđ ăíu mađ anh biïịt nhûông chuýơn nađy? - Vađ Persicov böîng nhiïn caêm thíịy luâng tuâng
- Caâi tin giaâo sû phaât minh ra tia saâng cuöơc söịng múâi coâ chñnh xaâc khöng aơ?
- Cuöơc söịng múâi nađo? - giaâo sû ăiïn tiïịt lïn - Anh laêm nhaêm
gò víơy? Caâi tia saâng töi tòm ra cođn líu múâi ặúơc nghiïn cûâu ăïịn núi
Trang 22ăïịn chöịn, vađ noâi chung cođn chûa coâ gò roô rađng caê? Coâ thïí lađ noâ kñch thñch hoaơt ăöơng söịng cuêa chíịt nuöi
- Lïn bao nhiïu líìn? - tay ăađn öng treê híịp tíịp hoêi
Persicov trúê nïn luâng tuâng thíơt sûơ "Hûđm, caâi thùìng cha Coâ trúđi biïịt ặúơc caâi gò thïị nađy?"
- Anh hoêi gò mađ ngúâ ngíín víơy? Cûâ cho lađ möơt nghòn líìn! Trong cùơp mùưt ngûúđi ăađn öng treê tuöíi hiïơn ra möơt veê vui mûđng tađn baơo cuêa möơt con thuâ sùn möìi
- Seô taơo ra nhûông sinh víơt khöíng löì chûâ?
- Hoađn toađn khöng coâ gò nhû víơy caê! Hûđ, thíơt ra nhûông sinh víơt do töi taơo ra coâ lúân hún bònh thûúđng Hûđ, chuâng coâ möơt söị ăùơc tñnh múâi Nhûng caâi cú baên khöng phaêi lađ ăöơ lúân, mađ töịc ăöơ sinh saên nhanh khöng tûúêng ặúơc, - Persicov buöơt miïơng noâi vađ ngay tûâc khíịc caêm thíịy kinh hoađng
Tay ăađn öng treê viïịt kñn caê trang giíịy, giúê sang trang sau vađ híịp tíịp ghi tiïịp
- Anh ặđng coâ viïịt gò caê ! - Caêm thíịy bíịt lûơc vađ caêm thíịy mònh ăaô nùìm trong tay gaô ăađn öng treê, Persicov tuýơt voơng rñt lïn
- Anh viïịt caâi gò víơy?
- Coâ ăuâng lađ sau hai ngađy tûđ trûâng ïịch coâ thïí taơo ra hai triïơu con nođng noơc?
- Tûđ bao nhiïu trûâng múâi ặúơc chûâ? - Persicov laơi phaât khuđng lïn hoêi - Ăaô bao giúđ anh nhòn thíịy, chùỉng haơn, möơt caâi trûâng nhaâi chûa, haê?
- Cûâ cho lađ tûđ nûêa funt?(*) - gaô ăađn öng treê víîn khöng böịi röịi, hoêi tiïịp
Persieov ăoê tñm mùơt
- Ai laơi di ăo ăïịm nhû víơy haê? Phuđ! Anh noâi caâi gò víơy? Hûđ, tíịt nhiïn, nïịu nhû líịy nûêa funt trûâng ïịch thò khi ăoâ coâ thïí ặúơc möơt söị lûúơng gíìn nhû thïị, mađ cuông coâ thïí nhiïìu hún!
Trang 23Ăöi mùưt gaô ăađn öng treê saâng rûơc lïn vađ anh ta viïịt möơt maơch hïịt thïm caê trang giíịy nûôa
- Coâ ăuâng ăiïìu nađy coâ thïí gíy ra möơt cuöơc caâch maơng thïị giúâi trong ngađnh chùn nuöi khöng?
- Anh hoêi gò nhùng cuöơi thïị - Persicov gíìm lïn - Vađ noâi chung töi cíịm anh viïịt nhûông chuýơn nhaêm nhñ Qua neât mùơt anh töi thíịy lađ anh ăang viïịt nhûông ăiïìu gúâm guöịc!
- Thûa giaâo sû, xin giaâo sû möơt tíịm aênh nhoê, - tay ăađn öng treê noâi vađ gíịp söí ghi cheâp laơi
- Caâi gò? aênh cuêa töi íịy ađ? Cho taơp chñ cuêa caâc anh íịy ađ? Vúâi nhûông chuýơn quyê quaâi mađ caâc anh viïịt úê ăoâ íịy ađ? Khöng, khöng, khöng Töi ăang bíơn xin múđi anh!
- aênh cuô cuông ặúơc Vađ chuâng töi seô hoađn laơi cho giaâo sû ngay
- Pankrat? - giaâo sû heât lïn trong cún ăiïn
- Xin pheâp giaâo sû, - gaô ăađn öng treê noâi vađ biïịn míịt
Thay vađo chöî Pankrat, phña ngoađi cûêa nghe vang lïn tiïịng maây nöí ăïìu ăïìu kò laơ, tiïịng ăïị sùưt goô lïn sađn nhađ vađ trong phođng xuíịt hiïơn möơt ngûúđi ăađn öng to beâo khaâc thûúđng, mùơc aâo blu, quíìn dađi may bùìng vaêi nó chíìn Chín traâi anh ta lađ chín giaê goô íìm íìm, kïu laơch caơch, tay mang möơt chiïịc cùơp lúân Khuön mùơt trođn caơo nhùĩn cuêa anh ta nhû ặúơc phuê lúâp thõt ăöng mađu vađng núê nuơ cûúđi cúêi múê Anh ta cuâi chađo giaâo sû theo kiïíu nhađ binh vađ ûúôn thùỉng ngûơc lïn khiïịn cho chiïịc chín giaê nhuân goô ăaânh cöơp xuöịng sađn Persicov ặâng sûông nhû hoâa ăaâ
- Thûa ngađi giaâo sû, - ngûúđi laơ noâi bùìng möơt gioơng húi khađn khađn dïî nghe, - xin ngađi tha thûâ cho sûơ ặúđng ăöơt cuêa keê nhoê moơn nađy
- Anh lađ phoâng viïn? - Persicov hoêi - Pankrat!
- Tuýơt nhiïn khöng, thûa ngađi giaâo sû, - ngûúđi ăađn öng to beâo ăaâp - Xin pheâp ngađi ặúơc tûơ giúâi thiïơu: Thuýìn trûúêng tađu
Trang 24viïîn dûúng vađ cöơng taâc viïn cuêa baâo Tin tûâc cöng nghiïơp trûơc thuöơc Höơi ăöìng Dín uêy
- Pankratl - Persicov hïịt lïn möơt caâch ăiïn daơi, liïìn ăoâ úê trong goâc phođng möơt tñn hiïơu ăoê bíơt lïn nhíịp nhaây vađ tiïịng chuöng ăiïơn thoaơi ngín dõu dađng - Pankrat? - giaâo sû lùơp laơi - Töi nghe ăíy
- Verzeihen Sie, bitte, Herr Professor, - öịng nghe phaât ra ngheôn ngheơn bùìng tiïịng Ăûâc, - daj ñch store ñch bin Mitarbeiter des "Berliner Tagesblatts"
- Pankrat? - giaâo sû Persicov heât vađo öịng noâi - ñch bin momental sehr beschaftigt und hanh Sie deshalb jet~t nicht empfangen! (*) Pankrat?
Cuđng luâc ăoâ ngoađi cûêa chñnh cuêa Viïơn bíịt ăíìu vang lïn nhûông tiïịng chuöng goơi cûêa
*
* *
- Vuơ giïịt ngûúđi khuêng khiïịp trïn phöị Bronnaia ăíy! - Nhûông gioơng rao khaên ăùơc khöng tûơ nhiïn rïn ró vuât lïn, quanh quíín trong biïín aânh saâng giûôa nhûông vođng baânh xe quay vađ nhûông luöìng ăeđn pha trïn mùơt ặúđng thaâng Saâu noâng boêng - Sûơ xuíịt hiïơn khuêng khiïịp bïơnh dõch gađ cuêa bađ goâa cöị ăaơo Ărozăovaco keđm aênh ăíy! Phaât minh khuêng hiïịp ra tia saâng cuöơc söịng cuêa giaâo sû Persicovr!
Persicov nhaêy möơt bûúât, suyât nûôa ăím vađo ö tö trïn phöị Mokhovaia vađ giíơn dûô chöơp líịy möơt túđ baâo
- Ba cöpïch, thûa öng? - Cíơu beâ baân baâo heât to, röìi luöìn vađo ăaâm ngûúđi trïn vóa heđ, laơi gađo lïn: - Baâo Buöíi chiïìu ăoê ăíy, phaât minh tia ich-xúđ ăíy!
Choaâng vaâng, Persicov múê toang túđ baâo vađ tûơa mònh vađo cöơt ăeđn Trïn trang hai, úê goâc traâi, trong möơt khung aênh nhođe nhoeơt nhòn öng lađ möơt ngûúđi ăíìu hoâi, vúâi ăöi mùưt tröịng röîng, míịt trñ vađ hađm dûúâi sïơ xuöịng Ăoâ lađ kïịt quaê sûơ saâng taơo nghïơ thuíơt cuêa
Trang 25Alfred Bronski "V.I Persicov, ngûúđi phaât hiïơn ra tia saâng ăoê bñ íín", - dođng chûô ăïì dûúâi bûâc aênh
Thíịp hún möơt chuât, dûúâi hađng tñt : "Möơt ăiïìu bñ íín tíìm cúô thïị giúâi"
Bađi baâo bùưt ăíìu bađng nhûông lúđi sau:
"- Múđi anh ngöìi, - nhađ baâc hoơc danh tiïịng Persicov vui veê noâi vúâi chuâng töi "
Dûúâi bađi baâo kñ tïn: Alfred Bronski (Alonzo)
Möơt luöìng saâng xanh nhúơt dûơng lïn phña trïn maâi nhađ Trûúđng Ăaơi hoơc Töíng húơp, vađ trïn nïìn trúđi hiïơn ra dođng chûô ăoê rûơc Baâo truýìn thanh, vađ ngay tûâc khùưc ngûúđi ăöí ra trađn ngíơp phöị Mokhovaia
"- Múđi anh ngöìi?!!” - tûđ trong chiïịc loa trïn maâi nhađ chúơt ni lïn möơt gioơng the theâ cûơc kò khoâ chõu, giöịng hïơt nhû gioơng cuêa Alfred Bronski ặúơc nhín lïn hađng nghòn líìn - "Nhađ baâc hoơc danh tiïịng Persicov vui veê noâi vúâi chuâng töi: "Ăaô tûđ líu töi muöịn giúâi thiïơu vúâi giai cíịp vö saên Moskva kïịt quaê phaât minh cuêa töi "
Coâ tiïịng voâ ngûơa goô nheơ phña sau lûng Persicov, vađ möơt ngûúđi nađo ăoâ kïìo tay aâo öng
Quay laơi, nhađ baâc hoơc nhòn thíịy khuön mùơt trođn vađng ïơch cuêa chuê nhín chiïịc chín giaê Cùơp mùưt anh ta ăíîm lïơ, cođn ăöi möi thò run rííy
- Thûa ngađi giaâo sû, ngađi ăaô khöng muöịn giúâi thiïơu vúâi töi kïịt quaê phaât minh kò diïơu cuêa ngađi, anh ta ríìu rô noâi vađ thúê dađi thûúđn thûúơt - Thïị lađ míịt ặât cuêa töi míịy chuơc baơc
Anh ta buöìn baô nhòn lïn noâc nhađ trûúđng Ăaơi hoơc Töíng húơp, núi gaô Alfred vö hònh víîn ăang quay cuöìng giûôa khoaêng khöng ăen ngođm Persieov khöng hiïíu sao chúơt caêm thíịy thûúng haơi ngûúđi ăađn öng to beâo nađy
- Töi khöng hïì noâi múđi ngöìi múđi nghiïịc gò vúâi hùưn ta caê - öng lađu bađu, nghe nhûông lúđi tûđ trïn trúđi döơi xuöịng vúâi veê hïịt sûâc cùm gheât - Ăíy quaê lađ thùìng ăïíu caâng ăïịn mûâc khaâc thûúđng! Töi xin
Trang 26löîi anh, nhûng quaê thíơt khi ăang lađm viïơc laơi coâ ngûúđi xöng vađo Töi khöng noâi vïì anh, tíịt nhiïn
- Thûa ngađi giaâo sû, coâ thïí ngađi cho töi xin vađi lúđi mö taê vïì camera cuêa ngađi khöng aơ? - ngûúđi ăađn öng chín giaê lùưp bùưp vúâi veê ăau khöí thï thaêm - Vúâi ngađi thò bíy giúđ coâ míịt gò ăíu
- "Tûđ nûêa funt trûâng trong vođng ba ngađy seô núê ra möơt söị lûúơng nođng noơc nhiïìu ăïịn mûâc khöng coâ caâch nađo ăïịm xúí," - ngûúđi vö hònh víîn reâ lïn trong loa
- Tu-tu, - cođi ö tö ruâ trïn ặúđng Mokhovaia
- Hö-hö-hö Ghï chûa , hö-hö-hö , - ăaâm ăöng doơc phöị ngûúâc mùơt lïn trúđi, xuyât xoa
- Caâi thùìng, ăïíu ăïịn thïị lađ cuđng? Haê? - Caâu giíơn ăïịn run caê ngûúđi, Persicov rñt lïn vúâi anh chađng chín giaê - Anh thíịy thïị nađo? Töi seô kiïơn hùưn?
- Ăuâng lađ quaâ quùưt? - anh chađng to beâo toê veê ăöìng tònh
Möơt luöìng saâng mađu tñm choâi lođa ăíơp vađo mùưt giaâo sû, vađ tíịt caê xung quanh nhû chaây buđng lïn cöơt ăiïơn, mùơt heđ phöị, bûâc tûúđng vađng kheđ, nhûông böơ mùơt tođ mođ
- Ngûúđi ta chuơp caê aênh ngađi ăíy, giaâo sû - Ngûúđi ăađn öng to beâo thaân phuơc thò thađo vađ ăeo chùơt vađo caânh tay giaâo sû hïơt nhû möơt quaê taơ caân
Trong khöng khñ coâ tiïịng gò ăoâ nöí laâch taâch
- Quyê tha ma bùưt chuâng ăi? - Persicov ríìu rô rñt lïn vađ vúâi quaê taơ trïn tay laâch ra khoêi ăaâm ăöng - Ï taxi! Ăïịn phöị Pretristenca!
Möơt chiïịc xe cuô kô lúê loeât, model nùm möơt nghòn chñn trùm hai tû, ăang nöí bađnh baơch caơnh heđ ặúđng, vađ võ giaâo sû cöị thoaât khoêi tay ăađn öng to beâo, chui vađo xe
- Anh lađm vûúâng töi, - öng quaât lïn vađ ặa tay che mùơt khöịi luöìng aânh saâng tñm
Trang 27- Caâc ngûúđi ăoơc chûa?! Hoơ heât gò víơy? Giaâo sû Persicov vúâi luô con ăaô bõ giïịt trïn phöị Malaia Bronnaia? - ăaâm ngûúđi xung quanh la heât
- Ta khöng coâ con caâi nađo hïịt, luô choâ ăeê aơ? - Persicov gíìm lïn vađ böîng rúi vađo ăuâng öịng kñnh cuêa möơt chiïịc maây aênh ăen ngođm, noâ ăaô kõp chöơp ặúơc böơ mùơt nhòn nghiïng cuêa öng vúâi caâi miïơng múê
to vađ ăöi míịt ăíìy thõnh nöơ
- Baơch-baơch-baơch-baơch, - chiïịc taxi rñt lïn, laơch xaơch vađ xöng thùỉng vađo ăaâm ăöng
Ngûúđi ăađn öng to beâo ăaô ngöìi trong xe vađ sûúêi íịm möơt bïn sûúđn nho giaâo sû
Trang 28CHÛÚNG NÙM
CHUÝƠN GAĐ
Taơi thõ tríịn nhoê Steklovsk, tïn trûúâc ăíy lađ Troitsk, thuöơc tñnh Costromskaia, huýơn Steklovski, möơt ngûúđi ăađn bađ ăíìu víịn khùn, mùơc aâo vaêi hoa xaâm bûúâc ra thïìm ngöi nhađ trïn phöị Nhađ Thúđ cuô, nay ăöíi thađnh phöị Caân Böơ, vađ ođa ra khoâc Ngûúđi ăađn bađ ăoâ lađ vúơ goâa cuêa võ cûơu linh muơc nhađ thúđ Ărozăov; bađ ta khoâc to ăïịn nöîi chó loaâng sau tûđ ngöi nhađ úê phña bïn kia ặúđng möơt caâi ăíìu ăađn bađ chñt khùn löng thođ ra cûêa söí vađ hoêi:
- Sao thïị, chõ Stepanovna, hay laơi bõ nûôa?
- Con thûâ mûúđi bííy! - Vûđa khoâc nûâc núê, bađ goâa Ărozăova vûđa ăaâp
- UÂi chu cha, - ngûúđi ăađn bađ chñt khùn luâc lùưc maâi ăíìu vađ kïu lïn the theâ , - mađ sao laơi nhû thïị nhó? Ăuâng lađ Ăûâc chuâa Ngađi nöíi giíơn röìi Mađ chùỉng leô noâ chïịt thíơt
- Thò cö xem ăíịy, xem ăíy, Mat'rena, - bađ cöị ăaơo goâa líím bíím, tiïịp tuơc rïn ró thíơt to vađ thíơt thaêm thiïịt, - cö xem noâ ăíy nađy
Chiïịc cöíng vûúđn xiïu veơo coât keât múê ra, nhûông bađn chín ăađn bađ ăïí tríìn laơch baơch bûúâc qua con ặúđng ăíịt míịp mö ăíìy buơi, vađ bađ goâa linh muơc ăíìm ằa nûúâc mùưt dùưt Mat'rena vađo khu chuöìng gađ cuêa nhađ mònh
Cíìn phaêi noâi rùìng bađ vúơ goâa cuêa öng linh muơc Savvati Ărozăov - öng ta taơ thïị nùm möơt nghòn chñn trùm hai saâu vò nhûông nöîi ăau khöí phaên tön giaâo, - ăaô khöng chõu boâ tay ngöìi ýn sau khi chöìng chïịt, mađ líơp nïn möơt traơi nuöi gađ cûơc tuýơt Nhûng khi cöng viïơc lađm ùn cuêa bađ goâa vûđa phíịt lïn, thò ngûúđi ta ăùơt cho bađ möơt mûâc thúị cao ăïịn nöîi sûơ nghiïơp nuöi gađ cuêa bađ thiïịu chuât nûôa
Trang 29phaêi chíịm dûât May mađ coâ nhûông ngûúđi töịt buơng, hoơ bađy cho bađ goâa gûêi ăún lïn chñnh quýìn ắa phûúng xin thađnh líơp töí húơp taâc nuöi gađ Thađnh phíìn cuêa töí göìm coâ bađ Ărozăova lađ möơt, cö ngûúđi úê trung thađnh Mat'reska lađ hai vađ cö chaâu hoơ cím ăiïịc cuêa bađ lađ ba Ngûúđi ta miïîn thúị cho bađ goâa, vađ traơi nuöi gađ cuêa bađ phaât ăaơt ăïịn mûâc nùm möơt nghòn chñn trùm hai taâm trong khoaêng sín buơi muđ nùìm giûôa caâc chuöìng gađ ăaô coâ ăïịn hai trùm nùm mûúi aê gađ maâi chen chuâc, trong söị ăoâ thíơm chñ coâ caê cokhinkhinki(*) Trûâng cuêa bađ goâa caâc ngađy chuê nhíơt xuíịt hiïơn úê chúơ Steklovsk, trûâng cuêa bađ goâa ặúơc ngûúđi ta buön ăïịn tíơn Tambov, vađ coâ khi chuâng cođn ặúơc bíìy trong caâc quíìy kñnh cuêa cûêa hiïơu trûúâc ăíy vöịn lađ "Pho maât vađ
aê gađ vúâi cheân nûúâc trong tay
- Nađo mađo ăoê, cûng nađo, nađo-nađo-nađo uöịng nûúâc ăi, - Mùơc reska nađi nó vađ ặa cheân nûúâc vađo dûúâi moê aê mađo ăoê Nhûng aê khöng muöịn uöịng aê haâ moê ra thíơt röơng, ngííng ăíìu lïn thíơt cao, röìi bùưt ăíìu khaơc ra maâu
- Trúđi ăíịt úi! - Ngûúđi khaâch vûđa vađo heât lïn, vöî ăeđn ăeơt vađo hai ăuđi - Sao laơi thïị nađy? Cûâ nhû bõ cùưt tiïịt Chûa bao giúđ töi thíịy gađ cuông ăau buơng nhû ngûúđi caê
Ăoâ lađ nhûông lúđi tiïîn biïơt cuöịi cuđng noâi vúâi aê gađ maâi Noâ böîng ăöí nghiïng vïì möơt bïn, bíịt lûơc cùưm moê vađo mùơt ăíịt líìm buơi, mùưt ăaêo liïn höìi Röìi noâ líơt ngûêa ngûúđi ra, hai chín chôa lïn trúđi, naơm bíịt ăöơng Mat'reska ođa lïn khoâc gioơng tríìm, lađm ăöí hïịt caê nûúâc trong cheân; bađ linh muơc goâa, töí trûúêng töí húơp taâc, cuông khoâc; cođn
cö khaâch thò gheâ saât miïơng vađo tai bađ goâa, thò thíìm :
- Chõ Stepanovna nađy, em xin thïì seô ùn ăíịt lađ gađ cuêa chõ bõ ngûúđi ta phaâ hoaơi röìi Ăúđi thuúê nađo laơi thïị nađy Gađ lađm gò coâ thûâ bïơnh nhû víơy! Ăuâng gađ cuêa chõ bõ ai phuđ pheâp boê buđa röìi
Trang 30- Öi! Nhûông keê thuđ cuêa ăúđi töi úi! - Bađ vúơ goâa öng linh muơc ngûâa mùơt lïn trúđi than - Taơi sao chuâng laơi muöịn giïịt chïịt ta nhû thïị nađy!
Ăaâp laơi lúđi bađ lađ tiïịng gađ tröịng kïu ríịt to, röìi tûđ trong chuöìng con gađ tröịng lúân gín guöịc nhaêy voơt xuöịng, daâng liïu xiïu hïơt nhû möơt gađ say höịt hoaêng chaơy ra tûđ quaân bia Noâ giûúng mùưt dûô túơn nhòn míịy ngûúđi ăađn bađ, díîm chín taơi chöî, hai caânh dang ra nhû chim ûng, nhûng noâ khöng bay ăi ăíu caê mađ bùưt ăíìu chaơy quanh sín theo vođng trođn nhû ngûơa bõ giûô möơt ăíìu díy Ăïịn vođng thûâ ba noâ dûđng laơi vađ bùưt ăíìu nön, vûđa thúê khođ kheđ vûđa khaơc ra xung quanh mònh nhûông baôi maâu, röìi noâ líơt ngûêa ngûúđi, hai chín chöịng thùỉng lïn trúđi nhû hai cöơt buöìm Tiïịng la khoâc cuêa míịy ngûúđi ăăn bađ inh oêi khíịp sín Ăaâp laơi, tûđ trong caâc chuöìng gađ lađ tiïịng cuơc taâc, tiïịng ăíơp caânh, tiïịng xö ăííy ăíìy bíịt an
- Thíịy chûa, chùỉng phaêi buđa pheâp lađ gò? - cö khaâch ăùưc thùưng hoêi - Goơi cha Serghi ăïịn cuâng ăi thöi
*
* * Vađo saâu giúđ chiïìu, khi mùơt trúđi treo ríịt thíịp lú lûêng nhû möơt chiïịc ẵa lûêa ăoê rûơc giûôa nhûông böng hûúâng dûúng non, úê sín traơi gađ, cha Serghi, cha xûâ cuêa nhađ thúđ súê taơi, vûđa kïịt thuâc lïî taơ ún, cúêi chiïịc aâo choađng lïî ra Nhûông maâi ăíìu tođ mođ cuêa ăaâm hađng xoâm ngíịp ngoâ trïn hađng díơu göî vađ giûôa caâc khe húê cuêa noâ Bađ vúơ goâa cuêa öng linh muơc ăau khöí hön lïn cíy thaânh giaâ, nhoê nûúâc míịt lađm ûúât ăíîm ăöìng ruâp sûât meê vađng kheđ röìi trao noâ cho cha Serghi; ăaâp laơi, cha thúê dađi vađ líím bíím möơt cíu gò ăoâ yâ noâi rùìng ặâc Chuâa trúđi ăaô nöíi giíơn ăöịi vúâi chuâng ta Veê mùơt cuêa cha Serghi luâc ăoâ cho thíịy rùìng cha biïịt ríịt roô vò sao ặâc Chuâa trúđi nöíi giíơn, chó coâ ăiïìu cha khöng noâi ra mađ thöi
Liïìn ăoâ ăaâm ăöng giaêi taân ai vïì nhađ níịy, vađ vò loađi gađ ăi nguê ríịt súâm nïn khöng ai biïịt rùìng úê nhađ hađng xoâm cuêa bađ goâa Ărozăova coâ ba con gađ maâi vađ möơt con gađ tröịng chïịt ngay möơt luâc trong chuöìng Chuâng cuông bõ nön hïơt nhû luô gađ cuêa bađ Ărozăova,
Trang 31chó khaâc lađ caâi chïịt cuêa chuâng xaêy ra lùơng leô trong ngùn chuöìng ăoâng kñn Möơt chađng gađ tröịng bõ rúi tûđ trïn sađo ăíơu xuöịng vađ lòa dúđi trong tû thïị ăoâ Cođn noâi vïì bíìy gađ cuêa bađ goâa, chuâng ăaô ăöìng loaơt tûđ giaô coôi tríìn ngay khi buöíi lïî taơ ún kïịt thuâc, vađ ăïịn töịi thò trong caâc ngùn chuöìng dïìu im ùưng ăíìy tang toâc, nhûông thín gađ cûâng ăúđ nùìm chíịt thađnh tûđng ăöịng lúân
Saâng höm sau thađnh phöị thûâc díơy sûêng söịt nhû seât nöí ngang tai, vò rùìng tai hoơa ăaô mang möơt quy mö quaâi dõ vađ khuêng khiïịp Ăïịn trûa trïn phöị Caân Böơ chó cođn laơi ba con gađ cođn söịng úê ngöi nhađ cuöịi cuđng, núi viïn thanh tra tađi chñnh cuêa huýơn thú troơ, nhûng túâi möơt giúđ chiïìu thò chuâng cuông tõch nöịt Buöíi chiïìu caê thõ tríịn Steklovsk söi suơc, öìn ađo nhû ong vúô töí, moơi ngûúđi truýìn nhau möơt tûđ ăaâng súơ: dõch gađ Hoơ tïn cuêa bađ goâa Ărozăova ặúơc nhùưc ăïịn trïn túđ Chiïịn sô Ăoê trong bađi baâo vúâi ăíìu ăïì "Chùỉng leô lađ dõch gađ?”, vađ tûđ ăoâ tin tûâc bay thùỉng vïì Moskva
Cuöơc söịng cuêa giaâo sû Persicov tûđ nay mang thïm möơt sùưc thaâi kò laơ, bíịt an vađ ăíìy biïịn ăöơng Noâi ngùưn goơn, lađ trong traơng thaâi nhû thïị thò khöng thïí nađo lađm viïơc ặúơc Sang ngađy höm sau kïí tûđ khi thoaât khoêi tay gaô Alfred Bronski, öng buöơc phaêi gúô boê ăiïơn thoaơi cuêa mònh trong phođng lađm viïơc úê Viïơn; cođn buöíi töịi, khi
ăi xe ăiïơn qua phöị Okhotnûi, giaâo sû nhòn thíịy mònh trïn maâi möơt ngöi nhađ ríịt to vúâi hađng chûô ăen “Baâo Cöng nhín” Öng, giaâo sû, mùơt taâi nhúơt, run rííy, mùưt nhaây liïn höìi, ăang chui vöơi vađo thuđng
xe taxi, cođn baâm theo sau, tuâm chùơt líịy tay giaâo sû, lađ gaô chín giaê trođn nhû möơt quaê boâng mùơc vaêi nó chùn Giaâo sû trïn mađn aênh trùưng trïn noâc nhađ ăang líịy tay che mùơt khoêi luöìng aânh saâng mađu tñm Tiïịp liïìn ăoâ hiïơn ra hađng chûô lûêa: "Giaâo sû Persicov ngöìi trong ö tö ăang trao ăöíi vúâi phoâng viïn nöíi tiïịng cuêa chuâng töi, thuýìn trûúêng Stepanov” Mađ quaê ăuâng víơy: möơt chiïịc ötö oơp eơp bođ ngang qua nhađ thúđ Ăíịng Cûâu Thïị trïn phöị Volkhonca, trong xe lađ giaâo sû Persicov vúâi böơ mùơt cuêa möơt con soâi bõ sùn ăuöíi
- Quín nađy ăuâng lađ quyê sûâ chûâ khöng phaêi ngûúđi, - nhađ Ăöơng víơt hoơc rñt qua keô rùng vađ ăi ngang qua
Trang 32Cuông vađo buöíi chiïìu höm ăoâ, trúê vïì nhađ trïn phöị Pretristenca, giaâo sû Ăöơng víơt hoơc nhíơn ặúơc tûđ tay bađ giuâp viïơc Maria Stepanovna mûúđi bííy mííu giíịy coâ ghi söị ăiïơn thoaơi cuêa nhûông ngûúđi goơi ăiïơn ăïịn cho öng trong thúđi gian öng vùưng mùơt, cuđng lúđi tuýn böị miïơng cuêa bađ Maria Stepanovna, rùìng bađ ăaô bõ hađnh hađ ăïịn kiïơt sûâc ăi röìi Giaâo sû ăaô ắnh xeâ tan tíơp giíịy, nhûng vöơi dûđng laơi, vò ăöịi diïơn vúâi möơt trong nhûông söị ăiïơn thoaơi ăoâ öng kõp ăoơc thíịy hađng chûô: "uêy viïn Dín uêy Y tïị”
- Caâi gò thïị nađy? - nhađ baâc hoơc ûúng gađn thûơc sûơ ngú ngaâc - Boơn hoơ lađm sao thïị nađy nhô?
Mûúđi giúđ mûúđi lùm phuât cuđng buöíi töịi höm ăoâ vang lïn tiïịng chuöng cûêa, vađ võ giaâo sû giađ buöơc phaêi noâi chuýơn vúâi möơt ngûúđi
ùn mùơc cûơc kò sang troơng Giaâo sû tiïịp öng ta lađ vò tíịm danh thiïịp ghi (khöng coâ hoơ tïn ngûúđi):
"Töíng Giaâm ăöịc thûúng vuơ caâc ăaơi lñ nûúâc ngoađi taơi Cöơng hođa Xö viïịt."
Quyê tha ma bùưt hùưn ăi, - Persicov gíìm gûđ, neâm chiïịc kñnh luâp cuđng möơt túđ giaên ăöì nađo ăoâ xuöịng mùơt bađn phuê nó xanh vađ noâi vúâi bađ Maria Stepanovna: - Goơi hùưn ta, caâi laôo Töíng Giaâm ăöịc kia, vađo thùỉng phođng lađm viïơc nađy
- Anh cíìn gò? - Persicov hoêi bùìng gioơng khiïịn ngađi Töíng Giaâm ăöịc húi giíơt mònh Persicov ăííy cùơp kñnh tûđ söịng muôi lïn trïn traân, röìi laơi haơ noâ xuöịng vađ ngùưm kô võ khaâch Toađn thín öng
ta boâng löơn nhû ăaânh vecni, rûơc rúô caâc loaơi ăaâ quyâ, trïn mùưt phaêi chïîm chïơ chiïịc kñnh möơt mùưt "Möơt böơ mùơt túêm lúơm", - khöng hiïíu sao Persicov thoaâng nghô
Öng khaâch bùưt ăíìu tûđ xa, cuơ thïí lađ xin pheâp ặúơc huât möơt ăiïịu xò gađ, kïịt quaê lađ Persicov hïịt sûâc miïîn cûúông múđi öng ta ngöìi Tiïịp ăïịn öng khaâch noâi möơt thöi möơt höìi vïì chuýơn ö ng ta ăïịn muöơn Nhûng ban ngađy thò khöng thïí nađo chöơp hò-hò pardon(*) gùơp ặúơc ngađi giaâo sû (öng khaâch cûúđi níịc lïn hïơt nhû möơt con linh cííu)
Trang 33- Víng, töi bíơn? - Persicov ăaâp cöơc löịc khiïịn ngûúđi khaâch laơi ruđng mònh möơt líìn nûôa
Tuy nhiïn öìng ta víîn buöơc phaêi quíịy ríìy nhađ baâc hoơc danh tiïịng - thúđi gian lađ vađng baơc mađ, nhû ngûúđi ta noâi Ngađi giaâo sû coâ phiïìn vò xò gađ khöng aơ?
- Mûđm-mûđm-mûđm, - Persicov íơm ûđ Öng cho pheâp
- Coâ phaêi giaâo sû ăaô phaât minh ra tia saâng cuöơc söịng khöng aơ?
- Xin löîi, cuöơc söịng cuöơc chïịt nađo? Ăoâ chó lađ nhûông ăiïìu bõa ăùơt cuêa ăaâm nhađ baâo! - Persicov linh hoaơt hùỉn lïn
- Öi khöng phaêi thïị, hi-hi-hï - Ö ng ta ríịt hiïíu sûơ khiïm töịn vöịn thûơc sûơ lađm tön quyâ thïm tíịt caê caâc nhađ baâc hoơc chín chñnh ăiïìu ăoâ khöng cíìn phaêi noâi Höm nay coâ nhûông bûâc ăiïơn Trong caâc thađnh phöị lúân cuêa thïị giúâi, nhû Varsava vađ Riga, ngûúđi ta ăaô biïịt vïì tia saâng kò diïơu ăoâ Tïn cuêa giaâo sû Persicov ặúơc caê thïị giúâi nhùưc ăïịn Caê thïị giúâi nñn thúê theo doôi cöng viïơc cuêa giaâo sû Persicov Nhûng tùưt caê moơi ngûúđi ăïìu biïịt rùìng hoađn caênh cuêa caâc nhađ baâc hoơc úê nûúâc Nga Xö viïịt ríịt khoâ khùn Entre nous soit - dit(*) Khöng coâ ngûúđi ngoađi úê ăíy chûâ aơ? Thíơt ăaâng buöìn lađ úê ăíy khöng biïịt ăaânh giaâ lao ăöơng cuêa caâc nhađ baâc hoơc, vò víơy öng ta muöịn thaêo luíơn vúâi ngađi giaâo sû Coâ möơt quöịc gia muöịn ăïì nghõ vúâi giaâo sû Persicov sûơ giuâp ăúô hoađn toađn vö tû trong viïơc tiïịn hađnh caâc thñ nghiïơm khoa hoơc Chùỉng töơi gò mađ úê ăíy ăïí gaêy ăađn vađo tai tríu, nhû trong Kinh Thaânh noâi Quöịc gia ăoâ ăaô biïịt giaâo sû phaêi khöịn khöí nhû thïị nađo vađo nhûông nùm möơt nghòn chñn trùm mûúđi chñn vađ möơt nghòn chñn trùm hai mûúi trong thúđi gian cuöơc caâch maơng kia Víng, tíịt nhiïn, tuýơt ăöịi bñ míơt ngađi giaâo sû seô thöng baâo cho quöịc gia ăoâ kïịt quaê cuêa cöng trònh, ngûúơc laơi quöịc gia ăoâ seô cíịp kinh phñ cho giaâo sû ađ hònh nhû ngađi giaâo sû ăaô thiïịt kïị möơt camera, seô ríịt thuâ võ nïịu ặúơc xem sú ăöì cuêa camera ăoâ
Noâi ăïịn ăíy ngûúđi khaâch ruât tûđ tuâi trong cuêa aâo veât ra möơt tíơp giíịy trùưng nhû tuýịt
Trang 34AĐ möơt chuât quađ moơn thöi mađ, chùỉng haơn nùm ngađn ruâp ặa trûúâc, ngađi giaâo sû coâ thïí nhíơn ngay bíy giúđ vađ khöng cíìn kñ nhíơn giaâo sû coâ thïí lađm phíơt lođng ngađi Töíng Giaâm ăöịc thûúng vuơ nïịu nhû noâi ăïịn viïơc kñ nhíơn
- Bûúâc!!! - Persicov ăöơt ngöơt gíìm lïn dûô túơn ăïịn nöîi cíy ăađn dûúng cíìm ăùơt trong phođng khaâch bíơt lïn ím thanh úê caâc nöịt cao
Ngûúđi khaâch vuơt biïịn nhanh ăïịn mûâc möơt phuât sau, víîn cođn run bùưn ngûúđi lïn vađ giíơn dûô, Persicov khöng daâm tin chùưc rùìng öng ta lađ coâ thíơt hay chó lađ aêo giaâc
- UÊng cuêa hùưn ađ? - möơt phuât sau Persicov heât lïn úê p hođng ngoađi
- Öng ta qún, - bađ Maria Stepanovna run rííy ăaâp
- Vûât ra ngoađi kia!
- Töi vûât ăi ăíu ặúơc Öng ta seô quay laơi líịy
- Nöơp cho höơi ăöìng quaên lñ nhađ Kñ nhíơn Sao cho töi khöng thíịy boâng chuâng nûôa Ăûa ăïịn höơi ăöìng ngay! Cûâ ăïí cho hoơ giûô uêng cuêa boơn giaân ăiïơp!
Maria Stepanovna lađm díịu thaânh, nhùơt ăöi uêng da tuýơt ăeơp mang ra cûêa sau Ăûâng möơt luâc bïn caânh cûêa, cuöịi cuđng bađ mang ăöi uêng giíịu vađo nhađ kho
- Nöơp chûa? - Persicov söi suơc hoêi
- Nöơp röìi aơ
- Ăûa giíịy biïn nhíơn cho töi
Nhûng mađ öng chuê tõch höơi ăöìng khöng biïịt chûô, thûa baâc Vlaăimir Ipatievich!
- Ăi Líịy vïì ngay Phaêi coâ giíịy biïn nhíơn Baêo möơt thùìng choâ ăeê nađo ăíịy biïịt chûô kñ thay vađo
Bađ Maria Stepanovna chó biïịt lùưc ăíìu, bûúâc ăi, vađ mûúđi lùm phuât sau quay laơi vúâi túđ giíịy biïn nhíơn:
"Nhíơn vađo quyô cöng cuêa giaâo sû Persicov (möơt) ăöi uêng cao
su Kñ tïn: Colesov
Trang 35- Cođn caâi gò thïị nađy?
- Tñch kï aơ
Persicov neâm tíịm tñch kï xuöịng ăíịt, líịy chín díîm lïn, cođn túđ giíịy biïn nhíơn thò ăem giíịu vađo cùơp Röìi möơt yâ nghô nađo ăoâ lađm u aâm víìng traân röơng cuêa giaâo sû Öng chaơy vöơi ăïịn bïn diïơn thoaơi, goơi ăïịn Viïơn cho Pankrat, hoêi anh ta xem moơi chuýơn coâ ýn öín caê khöng Pankrat lùưp bùưp möơt höìi vađo öịng nghe, qua ăoâ coâ thïí hiïíu ặúơc rùìng theo yâ kiïịn cuêa anh ta thò moơi chuýơn ăïìu öín
Nhûng Persicov chó ýn tím ặúơc möơt luâc Nhùn mađy nhùn mùơt, öng laơi tuâm chùơt laây öịng nghe vađ heât vađo ăoâ nhû sau:
- Cho töi noâi chuýơn vúâi, caâi gò nhó? Lubianca(*) Merci Töi phaêi noâi vúâi ai trong söị caâc anh daây úê chöî töi coâ nhûông keê ăaâng ngúđ ăi uêng cao su laêng vaêng víng Giaâo sû Persicov, trûúđng Ăaơi hoơc Töíng húơp söị Böịn
ÖỊng nghe böîng ăöơt ngöơt cùưt ngang cíu chuýơn Persicov boê
di, líím bíím qua keô rùng nhûông cíu chûêi thïì
- Baâc coâ duđng trađ khöng aơ, baâc Vlaăimir Ipatievich? - bađ Maria Stepanovna thođ ăíìu vađo phođng ruơt ređ hoêi
- Khöng trađ vúâi treât gò hïịt! Mûm-mûm-mûm, quyê tha hïịt tíịt caê caâc ngûúđi ăi Tíịt caê hoâa röì lïn caê röìi
*
* * Ăuâng mûúđi phuât sau giaâo sû laơi tiïịp nhûông võ khaâch múâi trong phođng lađm viïơc cuêa mònh Möơt trong söị hoơ tröng coâ veê dïî chõu, to beâo vađ ríịt lõch sûơ mùơc aâo cöí ặâng nhađ binh giaên dõ vađ quíìn boâ ăuđi cûúôi ngûơa Cùơp kñnh khöng goơng gíìn vađo söịng muôi öng ta nhû möơt con bûúâm bùìng pha lï Nhòn chung öng ta tröng giöịng nhû möơt thiïn thíìn ăi uêng ăaânh vecni (Ngûúđi thûâ hai thíịp beâ, veê nhùơt cûơc kò cau coâ, mùơc ăöì dín sûơ, nhûng böơ ăöì daân sûơ ăoâ coâ veê nhû lađm cho anh ta chíơt chöơi Ngûúđi khaâch thûâ ba coâ möơt thaâi ăöơ ăùơc biïơt, anh ta khöng bûúâc hùỉn vađo phođng lađm viïơc cuêa giaâo sû, mađ ặâng laơi úê phođng ngoađi tranh töịi tranh saâng úê ăoâ anh ta quan
Trang 36saât ríịt roô caê cùn phođng lađm viïơc ặúơc chiïịu saâng vađ díìy ăùơc khoâi thuöịc laâ Trïn böơ mùơt ngûúđi thûâ ba nađy, cuông mùơc thûúđng phuơc, lađ möơt chiïịc kñnh ăen to tûúâng
Hai ngûúđi trong phođng lađm viïơc quay Persicov ăïịn mïơt baô ngûúđi, xem ăi xem laơi tíịm danh thiïịp, hoêi ăi hoêi laơi vïì nùm ngađn ruâp vađ bùưt öng mö taê bïì ngoađi cuêa ngûúđi khaâch
- Ma quyê nađo biïịt ặúơc hùưn, - Persicov lađu bađu, - möơt böơ mùơt kinh túêm Möơt keê thoaâi hoâa
- Mùưt hùưn ta coâ phaêi mùưt giaê khöng? - ngûúđi thíịp beâ hoêi khađn khađn
- Coâ quyê nađo biïịt ặúơc Nhûng mađ khöng, khöng phaêi mùưt giaê, noâ cûâ ăaêo liïn höìi
- Rubinstein? - Ngûúđi giöịng nhû thiïn thíìn quay laơi phña ngûúđi thíịp bïì mùơc thûúđng phuơc noâi kheô, veê dođ hoêi Nhûng ngûúđi nađy lùưc ăíìu
- Rubinstein ặđng hođng trao tiïìn mađ khöng ăođi giíịy biïn nhíơn, khöng bao giúđ, - anh ta líím bíím, - ăíy khöng phaêi bađn tay cuêa Rubinstein Ăíy lađ möơt keê nađo bûơ hún nhiïìu
Cíu chuýơn vïì ăöi uêng cao su khiïịn nhûông võ khaâch ăùơc biïơt quan tím Ngûúđi giöịng nhû thiïn thíìn noâi ngùưn goơn vađo öịng nghe ăïịn vùn phođng höơi ăöìng quaên lñ nhađ: "Cuơc Chñnh trõ Quöịc gia cho goơi thû kñ höơi ăöìng nhađ cûêa Colesov ăïịn ngay cùn höơ cuêa giaâo sû Persicov, mang theo ăöi uêng cao su!, - thïị lađ ngay tûâc thò Colesov, mùơt taâi nhúơt, xuíịt hiïơn trong phođng lađm viïơc cuêa giaâo sû, tay öm ăöi uêng
- Vasenca? - Võ khaâch thiïn thíìn kheô goơi ngûúđi ngöìi úê phođng ngoađi Anh ta lûđng khûđng ặâng díơy vađ nhû caâu kónh lï bûúâc vađo phođng lađm viïơc Cùơp kñnh ăen che kñn hïịt ăöi míịt cuêa anh ta
- Gò? - Anh ta hoêi ngùưn goơn vađ úí oaêi
- Ăöi uêng
Cùơp kñnh ăen nhòn lûúât qua ăöi uêng, vađ Persicov coâ caêm tûúêng nhû tûđ phña dûúâi mùơt kñnh trong möơt thoaâng vuơt loâe lïn
Trang 37khöng phaêi cùơp mùưt lúđ ăúđ úí oaêi mađ ngûúơc laơi, cûơc kò sùưc saêo Nhûng chuâng ngay tûâc khùưc tùưt lõm ăi
- Thïị nađo, Vasenca?
Ngûúđi coâ tïn lađ Vasenca ăaâp bùìng gioơng ngaâi nguê:
- Chùỉng thïị nađo caê Cuêa Pelenzcovski
Ngay tûâc thò cöng quyô cuêa höơi ăöìng nhađ cûêa bõ tûúâc míịt moân quađ cuêa giaâo sû Persicov Ăöi uêng biïịn míịt trong túđ giíịy baâo Töơt cuđng mûđng rúô, võ khaâch thiïn thíìn mùơc aâo nhađ binh ặâng díơy bùưt tay giaâo sû vađ thíơm chñ cođn ăoơc möơt bađi diïîn vùn, nöơi dung toâm tùưt nhû sau: Ăíy lađ möơt vinh dûơ cho giaâo sû Giaâo sû coâ thïí ýn tím Seô khöng coâ ai quíịy ríìy giaâo sû nûôa, caê úê Viïơn cuông nhû úê nhađ riïng Seô coâ nhûông biïơn phaâp, camera cuêa giaâo sû seô tuýơt ăöịi an toađn
- Thïị caâc anh coâ thïí bùưn hïịt boơn nhađ baâo ăi ặúơc khöng? - Persicov nhòn qua phña trïn cùơp kñnh, hoêi
Cíu hoêi ăoâ lađm cho caâc võ khaâch cûơc kò vui veê Khöng chó ngûúđi ăađn öng nhoê bïì líìm lò, mađ caê tay ăeo kñnh ăen úê phođng ngoađi cuông phaêi móm cûúđi Võ khaâch thiïn thíìn nhû phoâng ra hađo quang raơng rúô giaêi thñch rùìng ăiïìu ăoâ lađ khöng thïí ặúơc
- Thïị caâi thùìng cha ăïịn chöî töi lađ ai thïị?
Líìn nađy thò tíịt caê ăïìu thöi cûúđi, vađ võ khaâch thiïn thíìn traê lúđi laêng ăi rùìng coâ leô chó lađ möơt tay lûđa loơc nađo ăoâ, khöng ăaâng ăïí tím, tuy nhiïn öng ta cuông ăïì nghõ cöng dín giaâo sû giûô bñ míơt tuýơt ăöịi sûơ viïơc vûđa diïîn ra töịi nay; vađ caâc võ khaâch ra vïì
Persicov quay vađo phođng lađm viïơc, trúê laơi vúâi nhûông tíịm giaên ăöì cuêa mònh, nhûng röịt cuöơc öng víîn khöng lađm viïơc ặúơc Ăiïơn thoaơi reâo, vađ möơt gioơng ăađn bađ ăïì nghõ hiïịn cho giaâo sû, nïịu öng muöịn líịy möơt bađ goâa thuâ võ vađ say ăùưm, möơt cùn höơ baêy phođng Persieov heât vađo öịng nghe:
- Töi khuýn bađ ăïịn chûôa úê giaâo sû Rossolimo(*) - vađ nhíơn ngay cuâ ăiïơn thoaơi thûâ hai
Trang 38Líìn nađy Fersicov húi xeơp xuöịng, vò ngûúđi goơi, möơt nhín víơt khaâ nöíi tiïịng, tûđ ăiïơn Cremli hoêi han Persicov ríịt líu vađ ăíìy thöng caêm vïì cöng viïơc cuêa öng vađ bađy toê nguýơn voơng ăïịn thùm phođng thñ nghiïơm Noâi xong chuýơn, Persicov lau möì höi traân vađ gúô öịng nghe ra khoêi maây Ngay luâc ăoâ tûđ cùn höơ úê tíìng trïn voơng xuöịng tiïịng keđn ăöìng vang rïìn vađ tiïịng gađo ruâ cuêa Valkiria - chiïịc raăiö cuêa öng giaâm ăöịc nhađ maây dïơt daơ ăang phaât buöíi trònh diïîn vúê nhaơc kõch cuêa Vagner(") úê Nhađ Haât Lúân Trong tiïịng ruâ rñt íìm íìm tûđ trïn tríìn nhađ döơi xuöịng, Persicov tuýn böị vúâi bađ Ma ria Stepanovna rùìng öng seô ặa tay giaâm ăöịc nhađ maây dïơt daơ ra tođa, rùìng öng seô ăíơp tan caâi ăađi kia, rùìng öng seô ăi biïơt tùm khoêi Moskva, vò roô rađng lađ ngûúđi ta ăang tòm caâch ăííy öng ăi Öng ăaânh vúô möơt chiïịc kñnh luâp, röìi nùìm xuöịng ăi vùng trong phođng lađm viïơc vađ thiïịp ăi giûôa tiïịng ăađn dûúng cíìm du dûúng cuêa nhađ nghïơ sô nöíi tiïịng ăang chúi trong Nhađ Haât Lúân
Nhûông viïơc bíịt ngúđ tiïịp diïîn caê ngađy höm sau nûôa Ăi tađu ăiïơn ăïịn Viïơn, Persicov gùơp úê bíơc tam caâp möơt ngûúđi ăađn öng ăöơi chiïịc muô nöìi xanh ríịt húơp möịt Anh ta nhòn Persicov chùìm chùìm nhûng khöng hoêi gò öng caê, vò víơy Persicov boê qua Nhûng trong tiïìn saênh cuêa Viïơn, ngoađi Pankrat coâ veê cûơc kò böịi röịi, cođn coâ möơt ngûúđi ăađn öng ăöơi muô nöìi thûâ hai ặâng lïn ăoân Persicov vađ nhaô nhùơn cíịt lúđi chađo:
- Xin chađo cöng dín giaâo sû
- Anh cíìn gò? - Persicov caâu kónh höi, vúâi sûơ trúơ giuâp cuêa Pankrat cöị truât boê chiïịc aâo khoaâc ra khoêi ngûúđi Nhûng tay ăöơi muô nöìi ăaô tûâc khùưc lađm cho Persicov xeơp xuöịng, bùìng gioơng hïịt sûâc dõu dađng anh ta thò thíìm vađo tai öng rùìng cöng dín giaâo sû khöng coâ gò phaêi lo lùưng caê Anh ta coâ mùơt úê ăíy chñnh lađ ăïí baêo vïơ giaâo
sû khoêi nhûông öng khaâch ăuê loaơi cûâ baâm dai dùỉng Rùìng giaâo sû coâ thïí ýn tím khöng chó vúâi cûêa chñnh mađ caê vúâi caâc cûêa söí nûôa Nöịi xong ngûúđi ăađn öng laơ mùơt líơt nhanh vaơt aâo ngûơc cuêa mònh ra vađ chó cho giaâo sû thíịy möơt tíịm huy hiïơu nađo ăoâ
- Hûđm nhûng caâc anh lađm viïơc búơm thíơt, - Persicov híìm hûđ, röìi hoêi thïm möơt caâch ngíy thú:
Trang 39- Thïị caâc anh seô ùn gò úê ăíy?
Ăaâp laơi ngûúđi ăöơi muô nöìi cûúđi khííy vađ giaêi thñch rùìng seô coâ ngûúđi khaâc ăïịn thay anh ta
Ba ngađy tiïịp ăoâ tröi qua thíơt tuýơt vúđi Hai líìn coâ khaâch tûđ ăiïơn Cremli ăïịn thùm giaâo sû, möơt líìn caâc sinh viïn ăïịn ăïí persicov hoêi thi Tíịt caê söị sinh viïn ăoâ ăïìu bõ ăaânh trûúơt voê chuöịi, vađ qua veê mùơt cuêa boơn hoơ coâ thïí thíịy roô lađ ăïịn nay thò Persicov gúơi lïn trong hoơ möơt nöîi kinh hoađng ăíìy mï tñn
- Anh nïn ăi baân veâ tađu ăiïơn thò hún! Anh khöng thïí nghiïn cûâu Ăöơng víơt hoơc ặúơc ăíu, - tûđ trong phođng vang lïn tiïịng quaât cuêa Persicov
- Nghiïm lùưm ađ? - Ngûúđi ăađn öng ăöơi muô nöìi hoêi Pankrat
- Chađ, cođn phaêi noâi, - Pankrat ăaâp - Nïịu coâ cíơu nađo qua ặúơc, ra khoêi phođng cuông mùơt xanh mađy xaâm Möì höi ăöí ra nhû tùưm Vađ líơp tûâc chui vađo quaân bia
Bíơn bõu vúâi nhûông viïơc ăoâ nïn giaâo sû khöng nhíơn thíịy ba ngađy ăaô tröi qua, nhûng sang ngađy thûâ tû ngûúđi ta laơi buöơc öng phaêi quay trúê vïì vúâi thûơc taơi mađ nguýn nhín cuêa viïơc ăoâ lađ möơt gioơng noâi the theâ tûđ ngoađi phöị voơng vađo
- Giaâo sû Vlaăimir Ipatievich? - Gioơng noâi choô vađo ö cûêa söí ăïí ngoê cuêa phođng lađm viïơc hûúâng ra phña phöị Gerrsen Gioơng noâi thíơt gùơp may: Persicov ăaô quaâ mïơt moêi sau míịy ngađy vûđa qua Vađo ăuâng thúđi ăiïím ăoâ öng ăang ngöìi huât thuöịc trong ghïị bađnh, thû giaôn cùơp mùưt nùìm giûôa nhûông quíìng trođn ăoê thíîm Öng khöng thïí lađm gò thïm Vađ vò víơy öng liïịc nhòn qua ö cûêa söí vúâi chuât ñt tođ mođ, tröng thíịy trïn hï phöị gaô Alfred Bronski Giaâo sû líơp tûâc nhíơn ra chuê nhín cuêa tíịm danh thiïịp sang troơng noơ qua chiïịc muô ăinh nhoơn vađ cuöịn söí tay
Bronski ín cíìn vađ ngûúông möơ cuâi chađo ö cûêa söí
- UÊa, anh ăíịy û? - giaâo sû hoêi
Öng khöng cođn sûâc lûơc ăïí nöíi giíơn nûôa vađ thíơm chñ cođn caêm thíịy tođ mođ muöịn biïịt tiïịp theo seô lađ caâi gò? Ăûúơc ö cûêa söí che chúê,
Trang 40öng caêm thíịy mònh an toađn ăöịi vúâi Bronski Ngûúđi ăađn öng ăöơi muô nöìi tuâc trûơc trïn phöị líơp tûâc doêng tai hûúâng vïì phña Bronski Möơt nuơ cûúđi töơt cuđng xun xoe núê trïn khuön mùơt tay nhađ baâo
- Xin ngaêi ăöi phuât, thûa giaâo sû quyâ mïịn, - tûđ ngoađi heđ ặúđng, Bronski cao gioơng noâi, - töi chó xin coâ möơt cíu hoêi beâ, thuíìn tuây Ăöơng víơt hoơc Giaâo sû cho pheâp chûâ aơ?
- Kñnh anh, - Persicov móa mai vađ ngùưn goơn ăaâp röìi nghô buơng: "Duđ sao úê caâi tay ăïíu giaê nađy víîn coâ möơt caâi gò kiïíu Mô"
- Ngađi seô noâi gò ăöịi vúâi gađ, thûa giaâo sû quyâ mïịn? - Bronski chuơm hai tay laơi lađm loa, heât to
Persicov sûêng söịt Öng ngöìi phõch lïn bïơ cûêa söí röìi laơi tuơt xuöịng, íịn nuât chuöng vađ heât toaâng lïn, choơc choơc ngoân tay ra ngoađi cûêa söí
- Pankrat, cho anh kia vađo nhađ
Khi Bronski xuíịt hiïơn trong phođng lađm viïơc, Persicov toê ra thín míơt ăïịn mûâc quaât lïn vúâi anh ta:
- Múđi anh ngöìi
Vađ Bronski, móm cûúđi thaân phuơc, ngöìi lïn chiïịc ghïị ăííu quay
- Anh lađm ún cho töi biïịt, - Persicov noâi, - anh viïịt bađi cho caâc baâo nađy cuêa anh ađ?
- Ăuâng thïị aơ, - Alfred Bronski kñnh cíín ăaâp
- Chó coâ ăiïìu töi khöng hiïíu, anh lađm thïị nađo coâ thïí viïịt ặúơc möơt khi anh thíơm chñ khöng biïịt noâi tiïịng Nga? "Ăöi phuât” vađ
"ăöịi vúâi gađ" nghôa lađ gò? Coâ leô anh muöịn hoêi "vïì loađi gađ” phaêi khöng?
Bronski cûúđi nhaơt hoeât vađ kñnh cíín:
- Valentin Pet'rovich seô chûôa aơ
- Valentin Pet'rovich lađ ai thïị?
- Trûúêng ban vùn nghïơ aơ