Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh và tấm gương đạo đức trong sáng của Người có một vị trí đặc biệt quan trọng trong sự nghiệp cách mạng, là nhân tố có ý nghĩa to lớn trong công cuộc xây dựng
Trang 1A Phần mở đầu
Chủ tịch Hồ Chí Minh là nhà tư tưởng, nhà lãnh đạo cách mạng kiệt xuất, Người đặc biệt quan tâm nhiều đến vấn đề đạo đức và có nhiều cống hiến trong việc phát triển những tư tưởng đạo đức mới Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh và tấm gương đạo đức trong sáng của Người có một vị trí đặc biệt quan trọng trong
sự nghiệp cách mạng, là nhân tố có ý nghĩa to lớn trong công cuộc xây dựng con người mới ở Việt Nam hiện nay
Trong đó, đặc biệt chú ý là những quan điểm của Người về đạo đức thanh niên và giáo dục đạo đức cho thanh niên, Người luôn coi đây là một vấn đề có ý nghĩa chiến lược đối với tiến trình phát triển của cách mạng Việt Nam Điều này được Người căn dặn rất rõ trong Di chúc: “ Thanh niên ta nói chung là tốt, mọi việc đều hăng hái xung phong, không ngại khó khăn, có chí tiến thủ Đảng cần phải chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người thừa kế xây dựng chủ nghĩa xã hội vừa “hồng” vừa “chuyên” Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết.”
Luận điểm của Hồ Chí Minh về đạo đức thanh niên được đề cập nhiều trong các bài nói và bài viết của Người Người phân tích một cách rõ ràng vị trí và vai trò quan trọng của thanh niên trong sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng đất nước trong thời kỳ mới Chính vậy, việc nghiên cứu các quan điểm của Hồ Chí Minh về đạo đức thanh niên và vận dụng các quan điểm đó vào việc giáo dục đạo đức cách mạng cho thế hệ thanh niên là một yêu cầu quan trọng trong việc đào tạo, dồi dưỡng con người mới xã hội chủ nghĩa trong sự nghiệp cách mạng hiện nay
Chúng ta đang sống trong thời đại mới - thời đại văn minh, khoa học, nhất
là sự phát triển vượt bậc của ngành công nghệ thông tin; nó đã làm cho cuộc sống con người ngày được nâng cao Bên cạnh đó giá trị đạo đức đang bị xói mòn bởi chủ nghĩa thực dụng, duy vật chất, kéo theo đó là cả một hệ lụy Hơn nữa, giới trẻ ngày nay chạy theo lối sống hưởng thụ, mà họ cho là hợp thời, sành điệu; họ bỏ qua những giá trị đạo đức là nền tảng cốt yếu của con người Vì vậy để góp phần xây dựng hình ảnh mới cho thanh niên em lựa chọn đề tài: “Tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng Vận dụng tư tưởng này vào giáo dục đạo đức cho học sinh, sinh viên hiên nay”
Do hạn chế về thời gian nghiên cứu, cũng như nhận thức của bản thân, chắc chắn sẽ không tránh khỏi những thiếu sót,vì vậy em rất mong thầy cô đóng góp cho bài làm của em được hoàn thiện
Qua đây cho em gửi lời cảm ơn tới cô Th.S Vũ Thị Phương Mai giảng viên môn Tư tưởng Hồ Chí Minh đã giúp đỡ chúng em hoàn thành bài tiểu luận này
Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 2B Nội dung
I Tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng
1 Khái niệm, vị trí, vai trò của đạo đức theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
1.1 Khái niệm về đạo đức
Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, là tổng hợp những nguyên tắc, chuẩn mực của xã hội, nhờ đó con người tự giác điều chỉnh hành vi của mình sao cho phù hợp với lợi ích, hạnh phúc của con người, vì sự tiến bộ của xã hội trong mối quan hệ giữa con người với con người, giữa cá nhân và xã hội
1.2 Vị trí, vai trò của đạo đức trong xã hội và trong đời sống của mỗi người theo tư tưởng Hồ Chi Minh.
Từ rất sớm, Hồ Chi Minh đã khẳng định đạo đức là gốc của người cách mạng Trong tác phẩm Đường Cách mệnh, Người đã nêu lên 23 điểm thuộc “tư
cách một người cách mệnh”, trong đó chủ yếu là các tiêu chuẩn về đạo đức, thể hiện chủ yếu trong 3 mối quan hệ: với mình, với người và với việc Người viết:
“Làm cách mạng để cải tạo xã hội cũ thành xã hội mới là một sự nghiệp rất vẻ vang, nhưng nó cũng là một nhiệm vụ rất nặng nề, một cuộc đấu tranh rất phức tạp, lâu dài, gian khổ
Sức có mạnh mới gánh được nặng và đi được xa Người cách mạng phải có
đạo đức cách mạng làm nền tảng, mới hoàn thành được nhiệm vụ cách mạng vẻ
vang”
Với mỗi người, Hồ Chí Minh ví đạo đức là nguồn nuôi dưỡng và phát triển con người, như gốc của cây, như ngọn nguồn của sông suối
Người viết: “Cũng như sông thì có nguồn mới có nước, không có nguồn thì sông cạn Cây phải có gốc, không có gốc thì cây héo Người cách mạng phải có đạo đức, không có đạo đức thì dù tài giỏi mấy cũng không lãnh đạo được nhân dân”
Theo Hồ Chí Minh, đạo đức cách mạng giúp cho con người vững vàng trong mọi thử thách Người viết: “có đạo đức cách mạng thì gặp khó khăn, gian khổ, thất bại không rụt rè, lùi bước”; “khi gặp thuận lợi, thành công vẫn giữ vững tinh thần gian khổ, chất phác, khiêm tốn”, mới “lo trước thiên hạ, vui sau thiên hạ”; “lo hoàn thành nhiệm vụ cho tốt chứ không kèn cựa về mặt hưởng thụ” Đối với Đảng, tổ chức tiền phong chiến đấu của giai cấp công nhân, nhân dân lao động
và của cả dân tộc Việt Nam, Hồ Chí Minh yêu cầu phải xây dựng Đảng ta thật trong sạch, Đảng phải “là đạo đức, là văn minh”
Vấn đề đạo đức được Hồ Chí Minh đề cập một cách toàn diện
Người nêu yêu cầu đạo đức đối với các giai cấp, tầng lớp và các nhóm xã hội, trên mọi lĩnh vực hoạt động, trong mọi phạm vi, từ gia đình đến xã hội, trong
cả ba mối quan hệ của con người: đối với minh, đối với người, đối với việc Tư tưởng Hồ Chí Mính đặc biệt được mở rộng trong lĩnh vực đạo đức của cán bộ, đảng viên, nhất là khi Đảng đã trở thành Đảng cầm quyền Trong bản Di chúc bất
hủ, Người viết: “Đảng ta là một Đảng cầm quyền Mỗi đảng viên và cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần kiệm liêm chính, chí công vô tư” Đảng phải quan tâm chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho đoàn viên và thanh niên, đào tạo họ thành những người thừa kế xây dựng chủ nghĩa xã hội vừa
“hồng” vừa “chuyên”
Trang 3Vai trò của đạo đức cách mạng còn thể hiện ở chỗ đó là đo lòng cao thượng của con người Theo Hồ Chí Minh mỗi người có công việc, tài năng, vị tí khác nhau, người làm việc to, người làm việc nhỏ, nhưng ai giữ được đạo đức cách mạng đều là người cao thượng
Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, đạo đức không phải một chiều phụ thuộc vào tồn tại xã hội, vào những điều kiện vật chất kinh tế Nó có khả năng tác động tích cực trở lại, cải biến tồn tại xã hội
2 Những phẩm chất đạo đức cơ bản của con người Việt Nam trong thời đại mới.
2.1 Trung với nước, hiếu với dân: Đây chính là phẩm chất quan trọng nhất,
bao trùm nhất, là chuẩn mực đạo đức nền tảng, điều chỉnh hành vi giữa cá nhân với cộng đồng
Trung với nước, hiếu với dân là trung thành với sự nghiệp dựng nước, giữ nước của các thế hệ cha ông ,nước ở đây là nước của dân, dân là chủ nhân của đất
nước
Trung với nước trong tư tưởng Hồ Chi Minh có nội dung là:
- Trong mối quan hệ giữa cá nhân với cộng đồng và xã hội, phải biết đặt lợi ích của Đảng, của Tổ quốc, của cách mạng lên trên hết, trước hết
- Quyết tâm phấn đấu thực hiện mục tiêu cách mạng
- Thực hiện tốt mọi chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước
Hiếu với dân trong tư tưởng Hồ Chí Minh có nội dung là:
- Khẳng định vai trò sức mạnh thực sự của nhân dân
- Tin dân, học dân, lắng nghe ý kiến của dân, gắn bó mật thiết với dân, tổ chức, vận động nhân dân thực hiện tốt đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng
và Nhà nước
- Chăm lo đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân
Như vậy tư tưởng Hồ Chí Minh về trung với nước, hiếu với dân thể hiện quan điểm của Người về mối quan hệ và nghĩa vụ của mỗi cá nhân với cộng đồng, đất nước Trung với nước, hiếu với dân là phải gắn bó
với dân, gần dân, dựa vào dân, lấy dân làm gốc; quan tâm cải thiện dân sinh, nâng cao dân trí, làm cho dân hiểu rõ nghĩa vụ và quyền lợi của người làm chủ đất nước
2.2 Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư: Cần, kiệm, liêm, chính, chí
công, vô tư là nền tảng của đời sống mới, là phẩm chất trung tâm của đạo đức cách mạng trong tư tưởng đạo đức của Hồ Chi Minh,
Hồ Chi Minh quan niệm cần, kiệm, liêm, chính là bốn đức tính của con người, như trời có bốn mùa, đất có bốn phương và Người giải thích cặn kẽ, cụ thể nội dung từng khái niệm
2.2.1Cần : là siêng năng, chăm chỉ, dẻo dai, việc khó khăn mấy cũng làm
được Siêng học thì mau tiến, siêng nghĩ thì hay có sáng kiến, siêng làm thì nhất định sẽ thành công
2.2.2 Kiệm : là tiết kiệm, không xa xỉ, không hoang phí Theo Hồ Chí Minh,
còn là tiết kiệm cả thời gian, là ở tăng năng suất lao động, tiết kiệm tiền của dân, của nước, của bản thân mình, tiết kiệm từ cái to đến cái nhỏ; “không xa xỉ, không hoang phí, không bừa bãi, không phô trương, hình thức ”
Trang 42.2.3 Liêm: là trong sạch, không tham lam tiền của, địa vị, danh tiếng, theo
Hồ Chí Minh là luôn luôn tôn trọng giữ gìn của công và của dân, không xâm phạm đồng xu hạt thóc của nhà nước của nhân dân, chỉ có một thứ ham: ham học, ham lam, ham tiến bộ
2.2.4 Chính: là thẳng thắn, là không tà, là việc gì mà tốt thì dù nhỏ cũng cố
làm, việc gì mà xấu thì dù nhỏ cũng cố tránh Muốn chính thì như Hồ Chí Minh viết: “ Phải có công tâm, có công đức Chớ đem của công dung vào việc tư Chớ đem người tư làm việc công
2.2.5 Chí công vô tư : là rất mực công bằng, công tâm, không được có lòng
riêng, thiên tư, thiên vị, đem lòng chí công, vô tư đối với người, với việc “Khi làm bất cứ việc gì cũng đừng nghĩ đến mình trước, khi hưởng thụ thì mình nên đi sau”, “lo trước thiên hạ, vui sau thiên hạ”, chỉ biết vì Đảng, vì Tổ quốc, vì đồng bào; là đặt lợi ích của cách mạng, của nhân dân lên trên hết, trước hết Thực hành chí công vô tư cũng có nghĩa là phải kiên quyết quét sạch chủ nghĩa cá nhân, nâng cao đạo đức cách mạng
Theo lời Bác, Cần – Kiệm – Liêm – Chính – Chí công vô tư có mối quan hệ mật thiết với nhau:
“ Cần với Kiệm, phải đi đôi với nhau, như hai chân của con người
Cần mà không Kiệm cũng như một cái thùng không có đáy; nước đổ vào chừng nào, chảy ra hết chừng ấy, không lại hoàn không Kiệm mà không Cần, thì không tǎng thêm, không phát triển được Cần, Kiệm, Liêm, là gốc rễ của Chính Nhưng một cây cần có gốc rễ, lại cần có cành, lá, hoa, quả mới là hoàn toàn Một người phải Cần, Kiệm, Liêm, nhưng còn phải Chính mới là người hoàn toàn Tự mình phải Chính trước, mới giúp được người khác Chính Mình không Chính, mà muốn người khác Chính là vô lý.”
Bồi dưỡng phẩm chất Cần – Kiệm – Liêm – Chính – Chí công vô tư sẽ làm cho con người vững vàng trước mọi thử thách: giàu sang không thể chuyển lay, uy
vũ không thể khuất phục
2.3 Thương yêu con người: Đây chính là phẩm chất đạo đức cao đẹp nhất.
Yêu thương con người trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh xuất phát từ truyền thống nhân nghĩa của dân tộc, kết hợp với chủ nghĩa nhân văn của nhân loại, chủ nghĩa nhân đạo cộng sản Yêu thương con người thể hiện mối quan hệ giữa cá nhân với cá nhân trong quan hệ xã hội
Tình yêu thương con người ở Hồ Chí Minh không chung chung, trừu tượng kiểu tôn giáo, mà luôn được nhận thức và giải quyết trên lập trường của giai cấp
vô sản dành cho các dân tộc và con người bị áp bức, đau khổ
Thương yêu con người phải tin vào con người Với mình thì chặtchẽ, nghiêm khắc; với người thì khoan dung, độ lượng, rộng rãi, nâng con người lên,
kể cả với những người lầm đường, lạc lối, mắc sai lầm, khuyết điểm
Yêu thương con người là giúp cho mỗi người ngày càng tiến bộ, tốt đẹp hơn Vì vậy, phải thực hiện phê bình, tự phê bình chân thành
Tình yêu thương con người ở Hồ Chí Minh luôn gắn với hành động cụ thể, phấn đấu vì độc lập của Tổ quốc, tự do hạnh phúc cho con người
2.4 Tinh thần quốc tế trong sáng, thủy chung
Trang 5Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh về đoàn kết quốc tế là sự mở rộng những quan niệm đạo đức nhân đạo, nhân văn của Người ra phạm vi toàn nhân loại
Quan niệm đạo đức về tinh đoàn kết quốc tế trong sáng của Hồ Chí Minh thể hiện trong các điểm sau:
- Đoàn kết với nhân dân lao động các nước vì mục tiêu chung đấu tranh giải phóng con người khỏi ách áp bức, bóc lột
- Đoàn kết quốc tế giữa những người vô sản toàn thế giới vì một mục tiêu chung, “bốn phương vô sản đều là anh em”
- Đoàn kết với nhân loại tiến bộ vì hòa bình, công lý và tiến bộ xã hội
- Đoàn kết quốc tế gắn liền với chủ nghĩa yêu nước Chủ nghĩa yêu nước chân chính sẽ dẫn đến chủ nghĩa quốc tế trong sáng, chống lại mọi biểu hiện của chủ nghĩa sô vanh, vị kỷ, hẹp hòi, kỳ thị dân tộc
Có thể nói tinh thần quốc tế trong sáng trong đạo đức Hồ Chí Minh bắt nguồn từ tình thương yêu đối với con người; vì mục tiêu giải phóng các dân tộc bị
áp bức, giải phóng giai cấp, giải phóng con người, mang lại tự do và bình đẳng thực sự cho con người Từ chủ nghĩa quốc tế trong sáng đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh
đã đặt nền móng và xây dựng nên tình đoàn kết quốc tế rộng lớn của nhân dân Việt Nam với các dân tộc trên thế giới, góp phần vào những thắng lợi to lớn của nhân dân Việt nam và nhân dân thế giới
II Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào việc giáo dục đạo đức cho học sinh, sinh viên hiện nay
1.Thực trạng đạo đức trong học sinh, sinh viên hiện nay
Hiện nay, ở vào thời kỳ hội nhập nhiều học sinh, sinh viên có ý chí
vươn lên trong học tập, có hoài bão khát vọng lớn Học sinh, sinh viên được thừa hưởng nhiều thành tựu khoa học, kỹ thuật tiến tiến Nhiều tấm gương đạo đức cao đẹp (Ngô Bảo Châu giành giải thưởng cao quý Huy chương Fields, các cuộc thi robocon,), những tấm gương vượt khó, ý chí, nghị lực,…Tuy nhiên, cũng dưới tác động của nền kinh tế thị trường và cơ chế mở cửa và do nhiều nguyên nhân khác, hành vi lệch chuẩn của thanh thiếu niên nước ta có xu hướng ngày càng tăng
Tình trạng giới trẻ sống buông thả, không coi trọng những giá trị đạo đức đã
và đang diễn ra ở nhiều nơi Bằng chứng là các phương tiện truyền thông đã liên tiếp đăng tải các bài viết phản ánh về thực trạng này Chúng lôi kéo bè cánh để đánh nhau (cả trai lẫn gái), thậm trí hành hung cả thầy cô giáo, rồi con giết cha, anh giết em; trẻ vị thành niên cũng gây ra nhiều vụ án mạng Những hành vi tàn bạo này được đăng trên mặt báo chỉ là tảng băng nổi, thực tế còn nhiều hơn nữa Cách đây không lâu người ta choáng váng vì một đoạn video clip nữ sinh đánh bạn đăng tải trên Internet Trong clip này, một cô bé đang bị một nữ sinh tóc ngắn vừa đánh tới tấp vào mặt vừa chửi tục với kiểu "dạy dỗ" rất “anh chị” Trong khi
đó, nhiều học sinh khác ngồi chễm chệ ở ghế đá và thản nhiên nhìn vụ đánh hội đồng này Một thái độ vô cảm không thể ngờ được! Sau đó, dư luận lại đau lòng
và kinh hãi trước tình trạng gia tăng bạo lực học đường của nữ sinh Việt Nam được phản ánh liên tục trên các phương tiện truyền thông Đáng báo động hơn nữa, hiện tượng sinh viên, học sinh đánh giáo viên cũng gia tăng Có những giáo
Trang 6viên đang giảng bài, bất ngờ bị học trò lấy mã tấu trong cặp xông lên bục giảng chém trọng thương
Một số hành vi vi phạm pháp luật của học sinh, sinh viên khiến gia đình và
xã hội lo lắng như: vi phạm giao thông, đua xe trái phép, bạo lực nhà trường, quay cóp bài, mua điểm, cờ bạc, nghiện rượu…
Trong gia đình trẻ em thiếu kính trên nhường dưới, không vâng lời cha mẹ, người lớn… Một số hành vi lệch chuẩn khác về mặt đạo đức như: sống hưởng thụ, chạy theo đồng tiền, xa hoa, lãng phí, lười lao động và học tập, thiếu ý thức rèn luyện, không dám đấu tranh với cái sai, thờ ơ vô cảm, vị kỷ…
Kết quả điều tra 600 sinh viên của 5 trường đại học ở Hà Nội năm 2006 cho thấy có 69,7% sinh viên được hỏi cho rằng sinh viên hiện nay có biểu hiện chạy theo lối sống thực dụng; 31,2% cho rằng sinh viên hiện nay chưa có khát vọng cao
về lập thân, lập nghiệp vi tương lai; 21,8% cho là sinh viên có biểu hiện mờ nhạt
về hoài bão và lý tưởng…
Những năm gần đây, số vụ sinh viên phạm pháp hoặc bị kỷ luật mỗi năm một tăng Theo thống kê chưa đầy đủ của Bộ GD&ĐT, giai đoạn từ năm 2003
-2007, số sinh viên phạm tội hình sự là 27 sinh viên, bị bắt giữ liên quan đến vụ việc khác 77 sinh viên, 126 sinh viên bị buộc thôi học và 2.533 sinh viên vi phạm quy chế nhà trường Kết quả điều tra gần đây của Viện nghiên cứu và phát triển Giáo dục Việt Nam cho thấy: Càng học lên cao thì số học sinh, sinh viên vi phạm đạo đức càng tăng lên Biểu hiện vi phạm: Tỉ lệ đi học không đúng giờ: Tiểu học: 20%, THCS: 21%, THPT: 58%, CĐ- ĐH: 85%,Tỉ lệ quay cóp: Tiểu học: 8%, THCS: 55%, THPT: 60%, CĐ- ĐH: 69% Tỉ lệ nói dối cha mẹ: Tiểu học: 22%, THCS: 50%, THPT: 64%, CĐ- ĐH: 83% Tỉ lệ vi phạm Luật giao thông: Tiểu học: 4%, THCS: 35%, THPT: 70%, CĐ- ĐH: 84%
Năm 2007, khảo sát từ 30 trường ĐH, CĐ cho thấy: 51,4% sinh viên cho rằng “Sống thử trước hôn nhân” là hiện tượng phổ biến Số liệu khác của ủy ban Dân số – Kế hoạch hóa gia đình năm 2007 đã báo động: mỗi năm cả nước có hơn 1,5 triệu vụ nạo phá thai, trong đó tuổi vị thành niên chiếm trên 35% (trong đó khoảng 20% là học sinh, sinh viên)
Bên cạnh đó, tình trạng sống thử và quan hệ tình dục trước hôn nhân ngày càng tăng cao.Hơn nữa, một số đông bạn trẻ đang chạy theo vòng xoáy của “văn hóa tốc độ”
Một con số khác khiến chúng ta phải suy nghĩ là theo thống kê của Bộ Y tế, hàng năm ở nước ta có 14.000 ca nạo phá thai ở tuổi vị thành niên (chiếm 10% số người nạo phá thai), có 5% số trẻ em gái dưới 18 tuổi đã phải làm mẹ, có 14% số người nhiễm HIV/AIDS là trẻ em dưới 15 tuổi
Việt Nam là nước có tỷ lệ nạo phá thai ở tuổi vị thành niên (từ 15-19 tuổi) cao nhất Đông Nam Á và đứng thứ 5 trên thế giới Theo thống kê mới nhất của Hội Kế hoạch hóa gia đình Việt Nam.Tại bệnh viện Phụ Sản Trung Ương, hàng năm có trên 5.000 ca nạo phá thai, trong đó có tới 30% thai phụ dưới 24 tuổi Còn tại bệnh viện Phụ sản Hà Nội, con số này thấp hơn chiếm khoảng 18%, nhưng tuổi đời của thai phụ lại trẻ hơn nhiều, trung bình là 20 tuổi
2 Nguyên nhân tha hoá đạo đức của học sinh, sinh viên:
Trang 7Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng tha hoá đạo đức
2.1 Nguyên nhân bản thân: Do lối sống thiếu ý thức, sống buông thả, đua đòi;
đặc biệt là các bạn lạm dụng tự do để làm những chuyện phi đạo đức
2.2 Nguyên nhân từ gia đình
Gia đình trong xã hội chúng ta ngày nay có những “lỗ hổng” rất lớn, hầu như người nào sống biết người đó: cha có việc cha, mẹ có việc mẹ, ai cũng phải vật lộn với cuộc sống, với đồng tiền Và thay vì khuyên bào thì chỉ là quở trách và
la mắng Một số sinh ra cách sống đơn độc, nhút nhát, khó gần; số khác sẽ tụ tập với những kẻ “cùng tâm trạng” để quậy phá xưng hùng xưng bá, sống bất cần đời
2.3 Nguyên nhân từ nhà trường
Về phía các trường học, việc giáo đạo đức từ bậc phổ thông đến đại học có nhiều bất ổn TS Phạm Thị Kim Anh (ĐHSP Hà Nội) cho rằng: chúng ta vẫn
“nặng về dạy chữ, nhẹ về dạy người” Nhiều giáo lên lớp chỉ lo truyền giảng kiến thức chuyên môn, không có thì giờ để uốn nắn chỉnh sửa những sai trái của học sinh, sinh viên Chương trình giáo dục đạo đức; giáo dục Công dân thì quá ôm đồm nặng nề, xem nhẹ giáo dục kỹ năng sống – kỹ năng ứng xử hàng ngày cho học sinh Thậm chí một số trường học còn là nơi dung dưỡng điều xấu, bởi ta mới chỉ nói không với tiêu cực và bệnh thành tích trong giáo dục Lối sống tha hóa đạo đức của một bộ phận không nhỏ của giới trẻ trong xã hội ta có một nguyên nhân cần nhấn mạnh là do ảnh hưởng của những gì đang diễn ra trong cuộc sống hiện nay.”
2.4 Nguyên nhân từ xã hội:
Ở góc độ xã hội, điều ai cũng thấy là kỷ cương phép nước ở một số lĩnh vực, ở một số địa phương bị buông lỏng, vô tình tạo nên tình trạng tội phạm gia tăng Những vụ việc như “múa kiếm”, tham ô tham nhũng của người lớn được du
di cho qua không thể không khiến người trẻ nghĩ rằng “làm sai cũng chẳng sao cả”, vì đâu có thấy những hành vi đó bị trừng phạt thích đáng Hơn nữa, do hội nhập văn hoá làm cho giới trẻ sống “tây hoá” không còn biết đến nền tảng đạo đức của con người Từ đó, nẩy sinh ra nhiều kiểu sống bệnh hoạn, làm băng hoại những giá trị truyền thống văn hoá
3 Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào việc giáo dục đạo đức cho học sinh, sinh viên
Về phía bản thân: Mỗi bạn trẻ chúng ta hãy sống đúng chuẩn mực đạo đức của con người, trau dồi, học hỏi những bài học trong cuộc sống về sự công bằng, bác ái với những người xung quanh và phải có quyết tâm muốn thay đổi chính bản thân mình Ngoài ra, cần phải học hỏi những tấm gương của những người đạo đức trong xã hội hiện tại
Biết giữ gìn đạo đức, lương tâm, nhân phẩm và danh dự Luôn thấm nhuần
tư tưởng của Hồ Chí Minh, coi đạo đức cách mạng là gốc, đức gắn với tài, tài càng cao đức càng phải lớn
Sống phải có ước mơ, hoài bão để không ngừng rèn luyện bản thân, cống hiến cho nước nhà Phải có trách nhiệm với Tổ Quốc, giữ gìn thành quả của các thế hệ đi trước Dám đấu tranh chống lại cái sai, điều ác và ủng hộ những việc làm đúng đắn
Trang 8Về phía gia đình: Gia đình đóng một vai trò rất quan trọng trong việc hình thành nhân cách con người Vì thế, muốn cho con cái trở nên tốt, gia đình phải là nơi mọi người sống yêu thương, nâng đỡ và đùm bọc lẫn nhau Các thế hệ cùng chung sống phải biết quan tâm tới nhau, thì người trẻ sẽ có nền tảng đạo đức tốt Đồng thời, gia đình phải sống hạnh phúc, nơi đó cha mẹ và con cái sống hài hoà với nhau, người trẻ sẽ cảm nhận được những giá trị cao đẹp như: hạnh phúc, lắng nghe, yêu thương, tha thứ, nâng đỡ và chấp nhận những khác biệt của nhau…
Bên cạnh đó, trong một thế giới đang đề cao sự thỏa mãn tức thời, những ham muốn bản năng, thì gia đình có vai trò rất quan trọng trong việc khơi dậy ý thức về cái tốt và cái xấu, về cái đáng làm và không nên làm Đồng thời đảm bảo đời sống vật chất cho mỗi thành viên, sống trong môi trường trong lành để tu dưỡng và rèn luyện bản thân
Về phía nhà trường: Môi trường giáo dục nhà trường không chỉ là nơi trang
bị kiến thức mà còn phải quan tâm đến việc giáo dục nhân cách, đạo đức cho các bạn trẻ Đưa các chương trình đạo đức vào môn học và các kỹ năng sống cho học sinh, sinh viên Nhất là chương trình học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Bồi dưỡng thế giới quan, phương pháp luận của chủ nghĩa Mác Lê nin và tư tưởng Hồ Chí Minh Đưa tư tưởng Hồ Chi Minh vào thực tiễn bồi dưỡng bởi đó là
sự đúc kết từ thực tiễn và lý luận phù hợp với con người Việt Nam
Nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ cán bộ, giáo viên, giảng viên Đồng thời mỗi cá nhân không ngừng tu dưỡng đạo đức, giữ gìn hình ảnh cao đẹp
về người thầy, là những tấm gương sáng cho học sinh, sinh viên noi theo
Khơi gợi và nêu cao tinh thần yêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội
Cần khơi gợi và nêu cao tình yêu gia đinh, yêu quê hương đất nước đó sẽ là động lực giúp học sinh, sinh viên không ngừng học tập và tu dưỡng, để đưa nước ta ngày càng phát triển, sánh ngang tầm với các nước phát triển khác trong khu vực và thế giới như khi xưa Hồ Chủ Tịch từng mong đợi
Đồng thời, tiếp tục đẩy mạnh việc thực hiện tốt Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” do Đảng ta phát động nhằm kích thích vai trò xung kích của thanh niên, quyết tâm đào tạo họ thành những người kế thừa xây dựng chủ nghĩa xã hội vừa “hồng”, vừa “chuyên” như mong mỏi của Chủ tịch
Hồ Chí Minh
Về phía xã hội: Xã hội nên quan tâm đến giới trẻ, tạo những cơ hội cho họ, giúp họ sống theo chuẩn mực đạo đức của xã hội, nhất là những người lầm lỡ, giúp họ trở thành những con người có ích cho xã hội Chính vì thế, họ đang cần được xã hội quan tâm giúp đỡ, nhất là mở những lớp học về cách ứng xử trong cuộc sống Đồng thời họ mong muốn những người có trách nhiệm nên làm gương cho họ
Đấu tranh chống lại những hành vi tha hóa đạo đức và có các biện pháp trừng phạt thích đáng cho những cá nhân phát tán văn hóa đồi trụy, những tư tưởng lệch lạc Đồng thời trừng trị nghiêm minh với những tội phạm là người lớn
để giới trẻ thấy và tuân thủ
Tuyên truyền cho học sinh, sinh viên nhận thức về đạo đức, về lý tưởng sống và biết được những hành vi xấu để phòng tránh
Trang 9Trong Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam đến năm 2010 ban hành kèm theo Quyết định số 70/2003/QĐ-TTg ngày 29-4-2003 của Thủ tướng Chính phủ, khẳng định mục tiêu tổng quát: "Tăng cường giáo dục, bồi dưỡng, đào tạo thế
hệ thanh niên Việt Nam phát triển toàn diện, trở thành nguồn nhân lực trẻ có chất lượng cao và phát huy tốt vai trò xung kích, sáng tạo của thanh niên trong sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước" Chiến lược đưa ra 6 mục tiêu cụ thể hoá mục tiêu tổng quát, trong đó mục tiêu đầu tiên, liên quan đến vấn đề giáo dục tư tưởng, chính trị và đạo đức: "Nâng cao nhận thức chính trị, tinh thần yêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội, ý thức trách nhiệm công dân, xây dựng phẩm chất tốt đẹp và giáo dục đạo đức cách mạng cho thanh niên"
Trang 10C KẾT LUẬN
Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh, thân thế và sự nghiệp của Người đã trở thành tấm gương đạo đức trong sáng của một vĩ nhân, một lãnh tụ cách mạng vĩ đại, một người cộng sản chân chính, đồng thời cũng là tấm gương đạo đức của người bình thường, ai cũng có thể noi theo, làm theo để trở thành người công dân tốt trong xã hội
Nhất là tầng lớp sinh viên, những chủ nhân cận kề của đất nước,chúng ta được nhà nước đầu tư đào tạo để trở thành các vị lãnh đạo,những bác sĩ, những doanh nhân Vì vậy để xứng đáng với Đảng, với Nhà nước, với sự trông đợi của tất cả mọi người, chúng ta không những phải nỗ lực học tập thật giỏi về chuyên môn mà còn phải rèn luyện tu dưỡng đạo đức, học tập theo tấm gương đạo đức Hồ Chí M inh để vững vàng trở thanh chủ nhân tương lai của đất nước, xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh sánh vai với các cường quốc năm châu
Bản thân là một sinh viên trường Đại học Lao động- xã hội em thấy mình phải không ngừng học tập, tu dưỡng và rèn luyện hơn nữa để trở thành con ngoan, trò giỏi và người công dân tốt Đồng thời là một nhân viên công tác xã hội tương lai, em thấy mình cần tuyên truyền cho nhiều bạn trẻ về lý tưởng sống cao đẹp, không chạy theo cái tầm thường, vị kỷ,…để mỗi người là một bông hoa đẹp tô điểm cho non sông đất nước
MỤC LỤC
A Mở bài
B Nội dung