3.3. Sự vận chuyển của nước

NƯỚC THẤM VÀO ĐẤT VÀ NƯỚC CHẢY TRÀN TRÊN CÁC LoẠI ĐẤT KHÁC NHAU... TÍNH THẤM NƯỚC THAY ĐỔI THEO THỜI GIAN VÀ THEO TỪNG LOẠI ĐẤT... Các dạng độ ẩm và sự ảnh hưởng đối với cây trồngĐộ ẩm h

3.3 Sự vận chuyển của nước

Đi m bão hòa: t t c ể ấ ả

Mô t b ng ngôn ng riêng c a b n đi u gì x y ra đ i ả ằ ữ ủ ạ ề ả ố

v i n ớ ướ ở c hình v sau đây: ẽ

Nước

Tầng A – Đất khô

Trả lời

 N ướ c di chuy n qua m t ể ộ

bên và h ướ ng xu ng d ố ướ i

Hi n t ệ ượ ng này đ ượ c gây

Sự di chuyển của nước

 N u l p cát n m d ế ớ ằ ướ ớ i l p đ t th t, ấ ị

n ướ c s không di chuy n vào cát cho ẽ ể

đ n khi ph n th t đ t m c bão hòa ế ầ ị ạ ứ

Sự di chuyển của nước

 N u l p th t n m trên l p sét, ế ớ ị ằ ớ

n ướ c s di chuy n vào l p sét, ẽ ể ớ

nh ng vì di chuy n ch m nên n ư ể ậ ướ c

hình thành trên l p đ t sét ở ớ ấ

Nước

Thịt

Sét

QUI LUẬT CỦA SỰ VẬN CHUYỂN NƯỚC TRONG ĐẤT

1)      Kích th ướ c l h ng là m t trong nh ng ỗ ổ ộ ữ

đ c đi m c b n quan tr ng nh t nh h ặ ể ơ ả ọ ấ ả ưở ng

đ n s v n chuy n c a n ế ự ậ ể ủ ướ c trong đ t L ấ ỗ

3)      Tr ng l c và l c mao d n di n ra đ ng th i trong đ t L c ọ ự ự ẫ ễ ồ ờ ấ ự mao d n làm cho các phân t n ẫ ử ướ c liên k t v i nhau Tr ng l c ế ớ ọ ự kéo n ướ c di chuy n h ể ướ ng xu ng khi n ố ướ c không còn ch u nh ị ả

h ưở ng c a l c mao d n Th t s , tr ng l c ch nh h ủ ự ẫ ậ ự ọ ự ỉ ả ưở ng t i ớ

n ướ c trong tr ng thái đ t đ t đ m bão hòa ạ ấ ạ ộ ẩ

4)      Đ t cát ch a nhi u l h ng h n đ t sét, tuy nhiên t ng th ấ ứ ề ỗ ổ ơ ấ ổ ể tích l h ng trong đ t sét cao h n ỗ ổ ấ ơ

5) Đ t cát không ch a nhi u n ấ ư ề ướ c trên m t ộ

s v n chuy n c a n ự ậ ể ủ ướ c trong đ t ấ

7) T c đ và h ố ộ ướ ng n ướ c di chuy n trong đ t ể ấ

b nh h ị ả ưở ng b i các l p đ t khác nhau S ở ớ ấ ự thay đ i đ t ng t v kích c các l h ng t ổ ộ ộ ề ỡ ỗ ổ ừ

l p này đ n l p khác cũng nh h ớ ế ớ ả ưở ng đ n s ế ự

v n chuy n c a n ậ ể ủ ướ c Khi có m t l p đ t ộ ớ ấ

m n che ph lên l p đ t thô, s di chuy n ị ủ ớ ấ ự ể

c a n ủ ướ c h ướ ng xu ng s ng ng l i b ố ẽ ừ ạ ở ề

m t đ t thô cho đ n khi l p đ t m n phía ặ ấ ế ớ ấ ị ở trên g n đ t tr ng thái bão hòa ầ ạ ạ

NƯỚC TRONG ĐẤT – CÂY – KHÍ QUYỂN

SPAC

NƯỚC THẤM VÀO ĐẤT VÀ NƯỚC CHẢY TRÀN

TRÊN CÁC LoẠI ĐẤT KHÁC NHAU

TÍNH THẤM NƯỚC THAY ĐỔI THEO THỜI GIAN

VÀ THEO TỪNG LOẠI ĐẤT

3.4 Chu trình hydro được tạo ra bởi năng lượng mặt trời – Sự bay hơi

 Các phân t n ử ướ c bay h i ơ

và làm tăng l ượ ng h i n ơ ướ c

vào khí quy n ể

Chu trình hydro – Sự thoát hơi nước

 N ướ c thoát ra kh i b m t ỏ ề ặ

c a lá ủ

 H u h t các lo i cây đang ầ ế ạ

sinh tr ưở ng có kh năng ả

thoát h i n ơ ướ c nhi u g p 5- ề ấ

3.5 Ẩm độ của đất

 Đ m đ t là khái ni m bi u th m i quan h gi a n ộ ẩ ấ ệ ể ị ố ệ ữ ướ c trong đ t v i ấ ớ

đ t, hay nói cách khác đ m bi u th m c đ ch a n ấ ộ ẩ ể ị ứ ộ ứ ướ c c a đ t ủ ấ

Pw = (Kh i l ố ượ ng đ t m – kh i l ấ ẩ ố ượ ng đât s y khô) ấ X 100

Kh i l ố ượ ng đ t s y khô (tuy t đ i) ấ ấ ệ ố

Pw = (Kh i l ố ượ ng đ t m – kh i l ấ ẩ ố ượ ng đât s y khô) ấ X 100

Kh i l ố ượ ng đ t m ban đ u (t ấ ẩ ầ ươ ng đ i) ố

Pw = 2 D = Vsoil msoil

Vsoil

O VH

Pv = 2

Các dạng độ ẩm và sự ảnh hưởng đối với cây trồng

Độ ẩm héo cây

Độ ẩm bão hòa Độ chứa ẩm

đồng ruộng

Sức căng tăng Thiếu oxy

Lý tưởng cho cây

Tốc độ

phát triển

của cây

CÁC DẠNG ĐỘ ẨM TRÊN MỘT SỐ LOẠI ĐẤT

CÁC DẠNG ĐỘ ẨM TƯƠNG ỨNG VỚI LỰC

GIỮ NƯỚC KHÁC NHAU

Cân bằng nước trong đất

http://wwwcimis.water.ca.gov/cimis/infoIrrBudget.jsp

Irrigation (Tưới tiêu) Run off (Chảy tràn) Storage (Tích trữ) Capilary (mao dẫn) Precipitation (mưa) Bốc thoát hơi nước

Trực di

3.7 Cách tính trữ lượng nước trong đất

 Câu h i: Có bao nhiêu mm n ỏ ướ c trong m t đ n v ộ ơ ị

N ướ c h u hi u ữ ệ

(Available Water Capacity -AWC)

 L ượ ng n ướ c h u hi u trong đ t là t ng s n ữ ệ ấ ổ ố ướ c có th xâm nh p vào ể ậ cây, ch a trong l p đ t thu c khu r Mu n tính đ ứ ớ ấ ộ ễ ố ượ c n ướ c h u hi u ữ ệ

c n tính n ầ ướ c t ng s và n ổ ố ướ c cây không s d ng đ ử ụ ượ c (n ướ c ch t) ế

 % N ướ c h u hi u = % l ữ ệ ượ ng n ướ c t i đ ạ ộ

m đ ng ru ng – % l ng n c t i đ m

héo cây (n ướ c ch t) ế

 Ph n trăm t ng l ầ ổ ượ ng n ướ c h u hi u n m ữ ệ ằ trong kho ng 0 – 85% ả

Y u t nào nh h ế ố ả ưở ng t i n ớ ướ c h u hi u ữ ệ cho cây Available Water Capacity (AWC)?

h ng Đ t th t pha limon (silt loam) có l ổ ấ ị ượ ng

n ướ c h u hi u cao nh t, ti p đó là đ t th t pha ữ ệ ấ ế ấ ị

sét pha limon

Độ cao nước hữu hiệu trên một

số loại đất

Cát Thịt pha cát Thịt mịn Thịt pha

limon

Thịt pha sét Sét

Độ cao nước hữu hiệu của một số

 Cát pha th t (Loamy Sand) ị 1.10 - 1.20 8.25 – 9.00

 Th t pha cát (Sandy Loams) ị 1.25 - 1.40 9.38 – 10.50

 Th t pha cát m n (Fine Sandy Loam) ị ị 1.50 - 2.00 11.25 – 15.00

 Th t m n (Loam) ị ị 1.80- 2.00 13.50 – 15.00

 Th t pha limon (Silt Loams) ị 2.00 - 2.50 15.00 – 18.75

 Th t pha sét (Clay Loam) ị 1.80-2.00 13.50 – 15.00

 Th t phá sét, limon(Silty Clay Loams) ị 1.80 - 2.00 13.50 – 15.00

 Sét pha th t (Silty Clay) ị 1.50 - 1.70 11.25 – 12.75

 Sét (Clay) 1.20 - 1.50 9.00 – 11.25

Bài tập 2: Tính toán độ cao nước hữu hiệu trong đất

 Kh i l ố ượ ng c a đ t trong Ring đã s y khô = 240g ủ ấ ấ

 Kh i l ố ượ ng c a đ t trong Ring t i đ ch a m đ ng ru ng =350g ủ ấ ạ ộ ứ ẩ ồ ộ

 Kh i l ố ượ ng c a đ t trong Ring t i đ m héo cây = 300g ủ ấ ạ ộ ẩ

 Kh i l ố ượ ng c a đ t trong Ring t i m t th i đi m ngày 8 tháng 4 = ủ ấ ạ ộ ờ ể 320

55-30 = 25% & ( % n c h u hi u x cm đ t = cm n c) ướ ữ ệ ấ ướ

Bài tập 3: Tính lượng nước thấm vào đất.

 Gi s có m t c n m a 2cm vào ngày 7 tháng 4, tính đ ả ử ộ ơ ư ộ sâu c a n ủ ướ c th m vào đ t sau c n m a m t ngày (th i ấ ấ ơ ư ộ ờ