SKKN nâng cao chất lượng dạy trẻ làm quen tác phẩm văn học

Hay nói cách khác, tác phẩm văn học là một trong những môn học, tác động trực tiếp đến sự hình thành phát triển nhân cách của trẻ, một cách toàn diện, giúp trẻ sử dụng tiếng mẹ đẻ thành

I - Lý do chọn đề tài:

1 Cơ sở lý luận.

Làm ngời ai cũng có thời tuổi thơ ấu và chắc chắn rằng tuổi thơ của mỗi một ngời ai cũng đợc ông bà, cha mẹ đa vào những giấc ngủ với lời ru êm ả ngọt ngào, với những bài thơ câu chuyện cổ tích

Chính vì vậy ở lứa tuổi mầm non vấn đề cho trẻ làm quen với tác phẩm văn học (TPVH) Là một việc rất quan trọng không thể thiếu đợc Hay nói cách khác, tác phẩm văn học là một trong những môn học, tác động trực tiếp đến sự hình thành phát triển nhân cách của trẻ, một cách toàn diện, giúp trẻ sử dụng tiếng mẹ đẻ thành thạo hơn, và cũng nhằm giíup cho trẻ hiểu rằng những hành vi đạo đức tốt trong cuộc sống trẻ nhận thức đợc đúng đắn về những thói h tật xấu, biết yêu thơng

và giúp đỡ mọi ngời, qua các câu chuyện, bài thơ, câu ca dao, đồng dao là dòng sữa ngọt ngào đã nuôi dỡng dìu dắt tâm hồn trẻ, truyền vào bằng những lời ru thiết tha

về tình yêu thơng gia đình, quê hơng, làng xóm, yêu bạn bầu, yêu những ngời lao

động, yêu các vị lãnh tụ và thêm yêu quê hơng đất nớc của mình

Hãy trở về với tuổi ấu thơ chúng ta sẽ bắt gặp những cảm xúc chính mình

đ-ợc bà, mẹ, cô giáo đọc cho nghe một bài thơ hay một câu chuyện lý thú và hãy chú tâm sát nhập với cuộc sống hàng ngày của trẻ, chúng ta dễ dàng nhậnn thấy rằng

“Những đôi mắt nhỏ, đôi môi chúm chím, đôi má ửng hồng” Đã say mê hứng thú yêu thích, những bài thơ dí dỏm, những câu chuyện cổ tích, thay vào đó với những lời lời ru êm ả ngọt ngào Nhng chính vì thế đối với trẻ những chi tiết ly kỳ hấp dẫn, với những ảnh ông bụt bà tiên hay những câu thần chú mầu nhiệm, gần gũi hơn nữa là những anh nông dân hiền lành chất phác, những cậu bé, cô bé tốt bụng, với những con vật biết nói tiếng ngời, có tình có nghĩa tất cả đều là những hình ảnh

để ghi nhậnn trong tâm hồn trẻ thơ Chính vì thế bản thân tôi rất say mê yêu thích với tác phẩm văn học và tôi luôn luôn trăn trở làm thế nào để trẻ yêu thích những tác phẩm tôi đọc; tôi kể; làm thế nào để trẻ thuộc thơ, thuộc chuyện, và tôi còn ham muốn trẻ ở lớp tôi, kể chuyện hay diễn đạt đọc truyền cảm

2 Cơ sở thực tiễn.

Việc truyền thụ tác phẩm văn học là giúp trẻ phát triển ngôn ngữ, làm quen với âm điệu, nhịp điệu của các bài thơ, câu ca dao, trẻ cảm nhận đợc hình thức nghệ thuật trong câu chuyện, trẻ biết đánh giá đợc tính cách của các nhân vật trong chuyện, trẻ biết đợc cái thiện cái ác “Yêu ai ? Ghét ai ?” cái nên và cái không nên, trẻ hiểu nội dung câu chuyện, biết kể lại đọc lại, trẻ nhanh chóng trả lời những câu hỏi ngây thơ, hồn nhiên chứa đựng nội dung phong phú nếu nh chúng ta biết hớng cho trẻ

Nội dung của các tác phẩm văn học, ở lứa tuổi mầm là thế, tâm hồn tình cảm

dễ dàng trải ra rộng mở khi tiếp xúc với những câu chuyện hay, những bài thơ âm

điệu nhí nhảnh, dễ đọc và dễ thuộc Trẻ rất nhạy cảm với các tác phẩm văn học, vì giíup cho trẻ có đợc tâm hồn trong sáng, nhạy bén hơn, khi tiếp xúc với cuộc sống,

điều đó làm cho cảm xúc của trẻ ngày càng phong phú, trẻ biết rung động thực thụ trớc những tình cảnh đẹp đẽ, những hình ảnh sinh động giàu lòng nhân ái và phản ứng nhanh trớc cử chỉ hành vi, xử sự hay những việc làm trái với “Luân thờng, đạo lý” Nó còn mang tính hớng thiện và giáo dục cao Trẻ ở lứa tuổi này có tính tò mò, ham hiểu biết, thích khám phá về thế giới xung quanh, thích tìm tòi cái hay, cái mới là lứa tuổi thần tiên, giàu trí tởng tợng

Vì vậy việc cho trẻ làm quen với “Tác phẩm văn học” Qua mô hình tranh

ảnh, con rối là phơng tiện gần gũi cảm nhận nội dung phát triển những cảm xúc, tình cảm thẩm mỹ, trí tuệ và cũng là mở rộng nhận thức ngôn ngữ, âm điệu, nói rõ ràng mạch lạc, còn bồi dỡng nhân cách cho trẻ hớng tớ có một đức tính tốt và những việc làm có ích, trẻ biết đợc những cái hay, cái đẹp, hành vi đạo đức tốt, xấu, cái đúng, cái sai, cái nên và cái không nên

3 Lý do chọn đề tài.

Trên “Cơ sở lý luận” và “Thực tiễn” đã nói trên tôi thấy rằng với TPVH có ý nghĩa rất quan trọng Bởi vậy giúp cho trẻ phát triển một cách toàn diện về tiếng mẹ

đẻ, trong hệ thống ngôn ngữ dân tộc, tác phẩm văn học còn đem lại cho trẻ những hiẻu biết đầu tiên về cuộc sống xung quanh “Văn học là nhân học” Học tốt môn văn học là học tốt cách làm ngời, hiểu đợc tầm quan trọng nh thế, trong 2 năm vừa qua thực hiện chuyên đề tôi đã tìm tòi học hỏi nâng cao nghiệp vụ, đổi mới

phơng pháp giáo dục cho trẻ môn: “Làm quen văn học” Tôi đã thành công và đạt

đợc kết quả rất cao Nh vậy cho nên tôi chọn đề tài làm quen văn học để viết

II - Thực trạng địa phơng:

1 Thuận lợi:

Đợc sự quan tâm của phòng giáo dục và các cấp lãnh đạo của trờng Lớp nay

đã có phòng học cấp 4, có sân chơi thoáng mát, các cháu ham học mến cô Song tôi

là một gíáo viên đã đợc qua đào tạo trung cấp, bản thân luôn luôn phấn đấu học hỏi bạn bè đồng nghiệp và cũng đã tham gia các cuộc thi giáo viên giỏi cấp huyện là nơi để tôi trau dồi kiến thức nghiệp vụ, vừa đã đợc chuyên đề ở phòng giáo dục, các tiết dạy mẫu Nên tôi càng nắm vững và say mê yêu thích các TPVH, và cũng đã rút ra đợc nhiều kinh nghiệm trong quá trình lên lớp có nhiều thuận tiện với bộ môn này

2 Khó khăn:

Bên cạnh những thuận lợi trờng tôi cũng đang còn tồn tại một số khó khăn

Về cơ sở vật chất cha phong phú, lớp còn phải học ghép 3 độ tuổi nên việc tiếp thu của trẻ cha đợc đồng đều, môi trờng cho trẻ tiếp xúc để làm giào trí tuệ, trí tởng t-ợng cha thực sự hấp dẫn, ngôn ngữ của trẻ lại bị ảnh hởng bởi ngôn ngữ địa phơng, trẻ nói lắp, nói ngọng, nói không có chủ ngữ Còn một số trẻ điều kiện gia đình khó khăn nên phụ huynh cha thật sự quan tâm đến việc dạy học cũng nh sự phát triển của trẻ về mọi mặt, điều đó dẫn đến vốn hấp thụ ban đầu của trẻ còn nghèo nàn

Trong thực tế hiện nay việc nâng cao chất lợng cho trẻ làm quen với “TPVH”

ở trẻ 3 – 5 tuổi đạt kết quả cha cao, tiết học cha thực sự sinh động Vì vậy kỹ năng của trẻ thu đợc trên tiết học cha đáp ứng với yêu cầu kiến thức nâng cao đổi mới hiện nay

Từ những thuận lợi và khó khăn trên Tôi nghĩ rằng bản thân cần phải cố gắng su tầm, tìm tòi để thực hiện tốt và đạt đợc những kết quả cao của bộ môn

“Làm quen văn học” Tôi đã mạnh dạn đa ra một số biện pháp nh sau:

III - Những biện pháp thực hiện:

* Nghiên cứu tài liệu để nâng cao tay nghề cải tiến phơng pháp:

Từ những hiểu biết của tầm quan trọng về việc giảng dạy bộ môn, bản thân luôn cố gắng tìm ra những biện pháp thích hợp nâng cao giờ dạy từ đạt yêu cầu đến giờ dạy tốt Để đạt đợc kết quả nh thế trong tôi luôn cháy bỏng với câu hỏi “Làm thế nào để

đạt đợc mục đích đó” Theo tôi để đạt đợc mục đích đó bản thân cô giáo phải luôn luôn bồi dỡng chuyên môn nghiệp vụ, su tầm, tìm tòi các tài liệu, tập san, các đợt chuyên đề tham gia các đợt dạy mẫu, kiến tập thao giảng giáo viên dạy giỏi ở trờng bạn, huyện bạn xem truyền hình có liên quan đến bộ môn, qua đó tích luỹ thêm vốn kinh nghiệm của mình nhằm nâng cao kiến thức nghiệp vụ đổi mới phơng pháp hiện nay

Nắm vững yêu cầu, biện pháp này tôi đã có những nội dung cụ thể về khâu chuẩn bị tốt giáo án trớc khi lên lớp, đồ dùng trực quan đầy đủ đảm bảo tính giáo dục, bền đẹp, hấp dẫn nh :Sân khấu, mô hình rối dẹt, tranh dựng hình ngoài ra bản thân tôi phải tự rèn luyện để có nghệ thuật khi truyền thụ các tác phẩm qua các bài thơ, câu chuyện, câu ca dao đợc thể hiện dới hình thức chữ to, đọc diễn cảm thể hiện giọng kể, nhịp điệu đúng lúc đúng chỗ, để thu hút gây sự chú ý của trẻ và giúp cho trẻ về trải nghiệm đọc sách, hệ thống câu hỏi phải ngắn gọn khoa học để trẻ dễ hiểu

Tôi thờng dạy trẻ cảm thụ tác phẩm theo hớng tích hợp các môn học khác để phục vụ cho chhủ đề tác phẩm Tôi đã vận dụng một số kiến thức dạy nh sau:

* Biện pháp 1:

Dạy trẻ cảm thụ tác phẩm mới thích nghe cô kể chuyện

Ví dụ: Nh giờ dạy trẻ làm quen câu chuyện “Củ cải trắng” Tôi đã ổn

định tổ chức bằng bài hát “Vui đến trờng” để tạo tâm thế vui tơi phấn khởi cho trẻ Lời bài hát hay hoà lẫn tiếng đàn tạo cho trẻ cảm giác hứng thú, say sa hơn, khi câu hỏi gợi mở đợc đa ra “Đến trờng các con đợc gặp ai ? Làm những việc gì ?” Để phục vụcho phần giới thiệu bài sắp tới, trẻ trả lời “Gặp bạn bè, cô giáo, đợc vui chơi thoải mái” Chủ đề của câu chuyện này là “Tình bạn” nên tôi đã lồng giáo dục lễ giáo ngay từ đầu bài khiến trẻ dễ dàng khắc sâu hơn chủ đề câu chuyện Ngoài ra tôi còn xen giữa phần đàm thoại và giáo dục là những bài thơ có nội dung về “ Tình bạn” Cuối tiết học một lần nữa tôi cũng cố chủ đề “Tình bạn” cho trẻ bằng cách chơi trò chơi “Tìm bạn thân” sau khi tập trung suy nghĩ và theo dõi diễn

biến câu chuyện trẻ đợc vận động vỗ tay hoà nhịp cùng bài hát, đợc giao lu giúp trẻ thoải mái hơn, khắc sâu cho trẻ về tình cảm bạn bè Chủ đề tình bạn đợc xâu chuỗi từ đầu đến cuối tác phẩm, đây cũng là một cách lồng “Giáo dục lễ giáo” vào tiết học của tôi ngoài việc chọn môn học thích hợp theo chủ đề dạy trẻ làm quen tác phẩm văn học nh thế, tôi còn phải luyện tập để có giọng kể truyền cảm, hấp dẫn, kết hợp với ngắt giọng đúng lúc, đúng chỗ để thu hút trẻ và thể hiện các nhân vật rõ ràng Cô giáo phải biết phân tích đánh giá tính cách nhân vật, tính chất lời nói, để thể hiện giọng điệu đúng phù hợp

Ví dụ: Trong câu chuyện “Cây táo thần” giọng cậu bé thì hóng hách

“Này chúng mày, vờn này là vờn của tao, tao đã mua từ trớc, cây táo này cũng là của tao, chúng mày cút đi nơi khác mà chơi Cấm từ đây không đợc đến đây chơi nữa” ở đầu câu “ Này chúng mày” tôi phải dằn giọng “Vờn này là vờn của tao, tao

đã mua từ trớc” đến đây tôi phải thả giọng tự nhiên, hơi lên giọng một tý để thể hiện tính hênh hoang của nhân vật Thế nhng khi về cuối câu “Cấm không đợc đến

đay chơi nữa” tôi lại phải đai giọng kết hợp với cử chỉ nét mặt để thể hiện tính chất

đe doạ trong câu nói của cậu bé Đây cũng là một thủ thuật gây hứng thú cho trẻ, giúp trẻ ghi nhớ lâu hơn hình ảnh nhân vật trong chuyện, cảm thụ tác phẩm một cách tinh tế hơn

Thế còn giọng “Ông thần cây táo” thì sao ? Tôi phải sử dụng chất giọng ồm

ồm, vang vang vì ông thần cao lắm, lớn lắm, ông ở trên cao nh cây táo thần vậy Nên khác với ông bụt trong chuyện “Tấm Cám”, khác với bà tiên trong câu chuyện

“Tích Chu”, giọng “Ông thần cây táo” còn pha một chút gì đó khiêu khích, chọc tức để gợi cho cậu bé nhớ lại “Khi cháu đuổi các bạn đi, các bạn buồn lắm, cháu lại không cho các bạn ăn một quả táo nào” thế cháu có ích kỷ không ? Dù ở góc độ nào lên giọng hay xuống giọng thì cô giáo cũng phải kể nhập vai với nhân vật, không thể hời hợt, nh thế dạy mới sinh động, thu hút đợc sự chú ý của trẻ, khả năng cảm thụ tác phẩm sẽ tốt hơn, giúp trẻ nhanh chóng thuộc chuyện Muốn vậy cô giáo phải cần kết hợp nhuần nhuyễn giữa lời kể theo những bức tranh, những điệu

bộ, tranh dựng hình màu sắc đẹp, hình ảnh sinh động đợc đa ra để ở vị trí hợp lý, trẻ nào cũng dễ quan sát Những bức tranh đó giúp trẻ dễ dàng cảm thụ tác phẩm, trí nhớ có chủ định của trẻ, đợc tăng lên khi lời nói cụ thể hoá bằng hình ảnh, giúp trẻ ghi nhớ chuyện tốt Trong chuyện có một số từ khó đối với tầm nhận thức của trẻ mẫu giáo nh thế sẽ rất khó hiểu đòi hỏi cô giáo phải tìm mọi biện pháp để giải thích, tôi khong chỉ giải thích cho trẻ băng lời nói mà còn kết hợp với phơng pháp

sử dụng trực quan, vì t duy của trẻ là t duy trực quan hình tợng

Ví dụ: Nh từ “Hốc cây” để giải thích từ này cho trẻ hiểu tôi đã làm mô hình một cây táo bằng xốp, làm một miếng tròn ở giữa 3 nhánh cây sao cho miếng xốp ấy vẫn giữ nguyên nh thế Khi giải thích tôi liền bóc miếng xốp ra kết hợp vói lời nói lập tức trẻ hiểu ngay “Hốc cây” là một hố sâu nằm ở giữa thân cây, chim chóc thơng bay vào trú ma và làm tổ trong đó Chính nhờ đợc giải thích bằng trực quan nh thế, tính ham hiểu biết của trẻ đợc đáp ứng thoả mãn và chú tâm vào giờ học một cách say sa hơn Cùng với việc chuẩn bị cách kể, giải thích từ khó tôi còn chọn ra hệ thống câu hỏi, ngắn gọn rõ ràng dễ hiểu nhằm phát huy tính tích cực hoạt động của trẻ bao giờ hệ thống câu hỏi cũng mang tính tổng quát, đi từ dễ đến khó, từ bao quát đến chi tiết cụ thể Để hấp dẫn khi kể tôi làm mô hình tạo ra những nhân vật trong chuyện bằng rối que, rối dẹt Lúc kể sử dụng mô hình hợp lý, khhi làm các nhân vật đó tôi phải cố gắng thể hiện đợc diện mạo nhân vật trên nét mặt

Khi truyền thụ tác phẩm cho trẻ tôi còn làm nh sau:

* Kể lần 1: Tôi không sử dụng tranh cũng nh mô hình mà chỉ dùng điệu bộ kết hợp với ánh mắt, nét mặt để thể hiện diện mạo nhân vật, nội dung tác phẩm, vừa

kể xong tôi mời 5 đến 6 trẻ tự đặt tên chuyện “Cây táo thần” sau đó tôi viết từ và cho trẻ đọc từ, đếm có mấy từ trong câu chuyện Nh vậy tôi đã lồng cho trẻ về biểu tợng toán vừa là phát âm rõ ràng mạch lạc

* Kể lần 2: Tôi kể diễn cảm kết hợp cho trẻ quan sát tranh, mục đích của việc quan sát tranh là gây hứng thú và giúp trẻ thấy chính xác lại những hình tợng nội dung mà trẻ cha tởng tợng đợc ở lần kể thứ nhất

Bớc chuyển tiếp: Để đa tranh ra tôi cho trẻ chơi trò chơi “Trốn cô” tranh tôi

đặt ở vị trí trung tâm nên tất cả các cháu đều đợc quan sát rõ Tôi kết hợp giữa lời nói và tay chỉ các nhân vật, khhung cảnh xung quanh một cách phù hợp, trong khi

kể tôi vừa kể vừa bao quát cháu

Đàm thoại và kể tóm tắt câu chuyện

Với hệ thống câu hỏi đã chuẩn bị sẵn tôi điều khiển trẻ tích cực hoạt động, khuyến khhích động viên trẻ giơ tay, phát biểu ý kiến, trẻ nào cũng đợc trả lời Trong khi đàm thoại tôi vừa lắng nghe câu trả lời của trẻ, cứ một câu hỏi tôi cho nhiều trẻ đợc nhắc lại nhiều lần để sửa chữa lỗi phát âm, lỗi diễn đạt, lỗi dùng từ,

có những cháu nhút nhát không giơ tay phát biểu tôi cũng mời cháu để khhuyến khích động viên cháu trả lời và tạo cho cháu tính mạnh dạn

Phần kể tóm tắt câu chuyện tôi thờng sử dụng mô hình rối que, rối dẹt cũng

nh tranh tôi luôn để mô hình ở vị trí trung tâm để trẻ dễ nhìn thấy và cũng thuận

tiện trong khi sử dụng Bố cục mô hình hợp lý kết hợp với giọng kể diễn cảm, cách

điều khiển nhân vật xuất hiện đúng lúc, tạo cho giờ học sinh động cuốn hút sự chú

ý của trẻ, tạo cho trẻ hứng thú thích nghe cô kể chuyện Mỗi câu chuyện, bài thơ

đều có một nội dung giáo dục riêng, thông qua câu chuyện đó tôi giáo dục cho trẻ những điều tốt, biết hớng thiện đây cũng là một nội dung quan trọng, tuỳ thuộc vào nhận thức của trẻ mà tôi đặt ra nội dung những câu hỏi phù hợp với khả năng tâm

lý trẻ Những nội dung đó giúp trẻ có tình cảm sâu sắc với ngời thân, bạn bè, cô giáo và cảnh vật xung quanh Cũng qua đó rút ra cho trẻ bài học bằng cách cô cho trẻ tự liên hệ bản thân, liên hệ thực tế

* Biện pháp 2:

Giúp trẻ hiểu sâu sắc về nội dung câu chuyện biết kể diễn cảm, biết thể hiện ngữ điệu của nhân vật ở biện pháp này yêu cầu đợc nâng dần lên, nên đòi hỏi cô giáo phải có nghệ thuật lên lớp, để thu hút trẻ việc gây hứng thú khi giới thiệu bài cũng rất quan trọng kích thích suy nghĩ của trẻ giúp trẻ nhớ nhanh tên chuyện, tên nhân vật chính Cô giáo có thể giới thiệu bằng cách, cho trẻ xem tranh chuyện hoặc nghe lời nói của nhân vật

Ví dụ: Cô nói đối thoại của câu chuyện “Tích Chu”; “Bà ơi” bà đi đâu,

bà trở về với cháu, cháu sẽ lấy nớc cho bà uống “Bà ơi” rồi hỏi trẻ đây là lời của

ai ? Trong câu chuyện gì ? Dù giới thiệu bằng cách nào, gián tiếp hay trực tiếp bằng lời nói hay cho trẻ xem tranh thì cũng chung cùng mục đích giúp trẻ nhớ tên nhân vật, tên tác phẩm Trọng tâm của phần này là đàm thoại, nên tôi luôn luôn

động viên khuyến khích trẻ giơ tay phát biểu tích cực hoá hoạt động của trẻ, xem trẻ là vai trò trung tâm Muốn trẻ cảm thụ tác phẩm tốt, hiểu sâu sắc nội dung chuyện, câu hỏi cô giáo phải nêu ra có hệ thống phù hợp với trình độ nhận thức của trẻ, không quá cao mà cũng không quá dễ để trẻ trả lời đợc, kích thích suy nghĩ của trẻ nhng có rất nhiều loại câu hỏi, câu hỏi tựa đề, câu hỏi tái tạo Dù là loại câu hỏi nào thì cô giáo cũng phải biết sắp xếp theo hệ thống, hành động của nhân vật, giúp trẻ ghi nhớ trình tự của câu chuyện, hiểu sâu sắc nội dung câu chuyện

Ví dụ: Chuyện: “Ai đáng khen nhiều hơn” Ai là đứa con thơng mẹ nhất ? Và ai đáng khen nhiều nhất ? “Thỏ anh ” Sau những câu trả lời nh thế tôi dừng lại để trẻ trao đổi, thoả thuận sau đó đa ra câu hỏi trả lời, nhận xét nhân vật

Tôi chú ý đến cách trả lời của trẻ đặc biệt ở những câu đối thoại, tôi cho từng trẻ rồi đến cả lớp nhắc lại câu hỏi Câu hỏi nà khó tôi gợi ý để trẻ trả lời chứ không trả lời thay trẻ, trẻ trả lời xong tôi đóng vai trò “Th ký” tổng hợp ý kiến của trẻ

* Biện pháp 3:

Dạy trẻ kể lại chuyện, biết kể diễn cảm, thể hiện giọng kể của các nhân vật:

Nh chúng ta đã biết trẻ mẫu giáo thờng thích đợc ngời khác chú ý đến mình, thích đợc ngời khác khen Vì thế để nằm gọn thành công ở biện pháp này tôi chỉ kể lại chuyện một lần cho trẻ nghe, sau đó đàm thoại theo hệ thống câu hỏi đã định sẵn, hỏi trẻ cách sử dụng ngôn ngữ thể hiện giọng điệu của nhân vật

Ví dụ: Giọng của “Tích Chu” nh thế nào ? Giọng bà tiên ra sao ? và giọng

của bà “Tích Chu” lúc ốm nh thế nào ? Tôi gợi ý để trẻ nhắc lại ngữ điệu mà trẻ đã biết, ở biện pháp này tôi luôn luôn tạo ra những không khí vui tơi cho trẻ Tôi không xem đây là một giờ học mà xem đây là một buổi thi kể chuyện thực thụ, tôi

đóng vai trò là ngời dẫn chơng trình cuộc thi còn trẻ là những thí sinh nhí, đợc chuẩn bị chu đáo từ cách chào Đối với một tiết học này tôi đã bổ sung hỗ trợ cho

sự thành công cho tiất dạy khá nhiều Đây là biện pháp tối u để tận dụng tiết kiệm

đợc những khoảng thời gian làm quen tác phẩm, giải nghĩa từ khó, sửa lỗi phát âm, sửa lỗi diễn đạt tập cho trẻ kể chuyện Khi trẻ thuộc chuyện tôi bắt đầu chuyển thể các câu chuyện thành kịch bản để trẻ đóng kịch nhằm mục đích khắc sâu hình ảnh nhân vật trong câu chuyện Khi trẻ đóng kịch, trẻ thực sự đợc nhập vai, giúp trẻ sáng tạo hơn khi thể hiện tính cách nhân vật để trẻ thực hiện tốt vở kịch tôi đã giành nhiều thời gian dựng cảnh rồi trang phục hoá trang cho trẻ Trẻ đợc mặc quần áo hoá trang đội mũ hình thành các nhân vật, trẻ đợc nhập vai đóng kịch giúp trẻ ghi lại hình ảnh nhân vật một cách rõ nét, nhớ lâu Lúc trẻ thể hiện tôi thờng h-ớng dẫn cho trẻ thể hiện phong cách của từng nhân vật, kết hợp với điệu bộ, cử chỉ nét mặt, giọng nói nhằm giúp trẻ thể hiện tốt vai diễn của mình

* Biện pháp 4: Kết thúc tiết học.

Để kết thúc tiết học một cách nhẹ nhàng thoải mái không cứng nhắc tôi đã nghiên cứu tìm ra nhiều hình thức khác nhau tuỳ thuộc vào từng câu chuyện, từng bài thơ

Ví dụ: Trong câu chuyện “Ai đáng khen nhiều hơn” Qua câu chuyện này tôi giáo dục trẻ phải học tập “Thỏ anh” vì thỏ anh biết quan tâm giúp đỡ mẹ và mọi ngời xung quanh Sau đó kết thúc cho trẻ chơi bằng trò chơi gắn tranh theo thứ

tự câu chuyện, diễn đạt đợc qua nội dung tranh, rồi kết hợp đọc bài thơ “Làm anh”

để mỗi tiết học và bớc chuyển tiếp giữa các phần một cách nhẹ nhàng hấp dẫn

* Biện pháp 5: Làm quen mọi lúc, mọi nơi.

Để trẻ cảm thụ tốt TPVH cũng nh trả lời tốt các câu hỏi và hiểu sâu sắc nội dung câu chuyện Việc làm quen cho trẻ ở mọi lúc, mọi nơi cũng là một việc làm rất cần thiết

Một bớc không thể thiếu đợc khi truyền thụ TPVH là phải cho trẻ làm quen ở mọi lúc, mọi nơi trớc khi vào tiết dạy, cụ thể: Cô giáo kể cho trẻ nghe vài lần, cho trẻ trả lời qua ít lần những câu hỏi trong hệ thống câu hỏi đã đặt ra trong bài dạy Giảng giải từ khó, sửa lỗi diễn đạt, cung cấp vốn từ, làm quen lời đối thoại, tập cho trẻ chơi một số trò chơi hay bài hát, bài thơ theo từng nội dung tác phẩm để phục

vụ cho chủ đề câu chuyện chuẩn bị kể cho trẻ nghe, những lúc cho trẻ làm quen ngoài giờ nh thế Tôi không gò ép mà luôn luôn gần gũi, nhẹ nhàng uốn nắn trẻ để tạo cho trẻ cảm giác hứng thú, cảm thụ tác phẩm Việc học của trẻ mẫu giáo khác với trẻ ở độ tuổi khác, học gắn liền với chơi “Học mà chơi, chơi mà học”

* Biện pháp 6: Phối hợp cùng phụ huynh.

Để dạy tốt bộ môn làm quen “TPVH” ngoài khả năng cố gắng của tôi và sự giúp đỡ của Ban lãnh đạo nhà trờng, tôi còn đợc sự giúp đỡ của phụ huynh Phụ huynh cháu Ngọc ánh là một thợ mộc có tay nghề cao cũng đã đóng giúp cho lớp tôi những khung gỗ xinh xắn để sử dụng tranh chuyện Nhờ sự tác động tích cực của phụ huynh bản thân tôi ngoài việc cố gắng dạy trẻ học tốt, còn phải tuyên truyền cho các bậc phụ huynh biết tầm quan trọng của việc giúp trẻ học tốt bộ môn làm quen với TPVH hiểu đợc tầm quan trọng của bộ môn nh thế các phụ huynh đã nhiệt tình giúp đỡ và ủng hộ tôi Sau những buổi học tôi còn tranh thủ trao đổi nội dung với phụ huynh, nhờ phụ huynh về nhà cũng cố và tập luyện thêm cho cháu, giúp cho cháu đợc luyện tập nhiều hơn và nắm vững môn học này

IV - Một số kết quả đạt đợc.

Qua việc thực hiện chuyên đề về văn học và thực hiện những biện pháp trên tôi đã đạt đợc kết quả nh sau:

Về phía phụ huynh đã nhận thức và hiểu rõ tầm quan trọng của bộ môn: Làm quen TPVH Nhờ sự tìm tòi, học hỏi vận dụng những biện pháp nêu trên Nên kết quả học tập đã thhu lại ở trẻ không phụ lòng mong muốn của tôi Khả năng nhận thức của trẻ tăng dần theo từng giai đoạn Các cháu ngày càng yêu thích khi nghe cô kể chuyện, đọc thơ Khả năng kể chuyện diễn cảm, đọc thơ lu loát của trẻ cũng

tốt hơn, đa số trẻ thuộc nhiều chuyện, yêu thích các tác phẩm văn học và mạnh dạn hơn khi kể chuyện trớc đám đông Kết quả cho thấy khả quan hơn trớc khi cha áp dụng các biện pháp cụ thể nh sau:

* * Khi ch a thực hiện biện pháp * * Khi đã thực hiện biện pháp

Trẻ thuộc chuyện, thuộc thơ: 45% Trẻ thuộc chuyện, thuộc thơ: 95%

Giờ đây tôi đã yên tâm hơn đối với trẻ ở lớp tôi Số cháu nói lắp, nói ngọng giảm đi rõ rệt, các cháu đã diễn đạt mạch lạc, nói năng lu loát hơn, ngôn từ địa

ph-ơng đợc thay thế bằng ngôn từ phổ thông khá chính xác

Kết quả trên đây là con số đáng mừng của tôi Giờ đây trẻ lớp tôi ngày càng say sa hơn với bộ môn làm quen TPVH

V - Bài học kinh nghiệm:

Sau khi đã áp dụng những biện pháp đã nêu ở trên tôi rút ra những bài học kinh nghiệm cho bản thân mình nh sau:

Để có một giờ dạy trẻ tốt môn làm quen với tác phẩm văn học có kết quả cao, giáo viên cần vận dụng các biện pháp tích hợp từng nội dung bài dạy

- Chuẩn bị tốt giáo án, đồ dùng trực quan sinh động, bền đẹp

- Cần ngghiên cứu kỹ tác phẩm

- Cho trẻ làm quen mọi lúc, mọi nơi

- Tiếp thu những phơng pháp mới để bổ sung kịp thời cho tiết dạy

- Học hỏi bạn bè qua các giờ dạy mẫu, giờ dạy trên lớp

- Kết hợp với phụ huynh để có sự hỗ trợ

* Nhng bên cạnh giáo dục chung cả lớp tôi còn chú ý đến những trẻ nói lắp, nói ngọng để có biện pháp giúp đỡ sửa lỗi cho cháu đó Đối với những cháu có năng khiếu tôi tạo điều kiện bồi dỡng để nâng cao năng khiếu diễn đạt vế kể chuyện của trẻ, còn đối với trẻ yếu tôi tận tình hớng dẫn giúp đỡ, khuyến khích

động viên để trẻ theo kịp bạn bè cùng lớp và nâng cao chất lợng chung của lớp

Trên đây là những kinh nghiệm nhỏ của tôi tuy cha phải là xuất sắc nhng bấy nhiêu đó là sự cố gắng nỗ lực trong 2 năm vừa thực hiện nghiên cứu qua chuyên đề

Vậy bài viết này tôi mong muốn nhận đợc những góp ý chân thành của các

đồng chí lãnh đạo cũng nh bạn bè đồng nghiệp giúp cho tôi thực hiện mong muốn ngày càng có nhiều sáng kiến kinh nghiệm hơn trong giảng dạy bộ môn tôi yêu thích

Xin chân thành cảm ơn quý lãnh đạo và các đồng nghiệp