Giáo trình máy xây dựng

GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng GT máy xây dựng

BQ NaNG NGHI:E:PVA PIlAT TRIEN NaNG THaN

TRUONG CAO DANG CONG NGH¥ - KINH TE vA THiJy L<}I MIEN TRUNG

D,! an Khoa hQccong ngh~ nong nghiip - Giai llolJn 2010-201~

Tieu hQc ph an 3.1 HlJngIDI}C: Bien sOlJnGiao trinh h~ Cao ding

Nganh Cong ngh~Ky thu~,txay dlfDg

- ~

May xay d\ffig la mQt mon hQc chuyen mon trong chuang trinh dao t(lO chuyen nghi~p ngilnh Cong ngM ky th~t xay d\ffig.

Giao trinh "Mayxay d'1l1g" la giao trinh dilng lam tai li~u giang d(lY,hQc ~p cho

hQc sinh ngilnh Cong ngM ky thu~t xay d\ffig duqc vi~t cho d\I an Khoa hQc cong ngh~ nong nghi~p- Giai dO(ln2010-2012 Ti~u hQcphftn 3.1 H(lng m\lc: Bien sO(lnGiao trinh h~ cao dfutg.Ngilnh Cong ngh~ Ky thu~t xay d\Illg .

Giao trinh duqc chia lam 08 chuang sau:

Chuang I Khai ni~m chung

Chuang 2 May v~ chuy~n

Chuang 3 May nang chuy~n

Chuang 4 May dao ddt

Chuang 5: May va thi~t bi gia cong da

Chuang 6: May ph\lc V\lcong tac be tong

Chuang 7: Thi~t bi gia c6 n~n mong

Chuang 8: Khai thac su d\lllg may xay d\Illg va Th\Ic hiInh su d\lllg MXD

NQi dung cu6n sach duqc bien SO(lnsat vai d~ cuang giang d(lYmon May xay d\ffig dii duqc TruOng cao dfutg Cong ngh~ - Kinh t~ va Thuy Iqi Mi~n Trung phe duy~t.

Hc gia chan thilnh cam an tdt ca nhiing nguai dii giup d&cho giao trinh duqc hoirn thi~n, cac tac gia co cac giao trinh, tai li~u duqc tham khao va su d\lllg trong giao trinh nay Tuy nhien giao trinh ch~c chfut kho tranh khoi nhi~u thi~u sot, cit mong ~ duqc y

ki~n dong gop cua cac thAytrong Khoa Ky thu~t Cong trinh va cac thAy co truOng Cao dfutgC6ng ngM - Kinh t~ va ThUyIqi mi~n Trung.

Xin chan thilnh cam an.

Trang

1.1 PHAN' LO~I, cAu T~O, vEu cAu CHUNG DOl V<'n MAv xAv DVNG •• ••1

1.5 H~ THO~G DI CHl!V'E~ MAv xA V DVNG •• 20

1.5.2 H~ th6ng di chuy~n bfulg banh 16p (Hinh 1-27) 21

1.5.4 H~ th6ng di chuy~n tren phao va h~ th6ng di chuy~n buac 22

2.2 MAV V~N CHUV'EN LIEN T1)C ••• •••• •• ••••• •• •••• 29

3.2 MAy NANG DON GIAN ~ 36

3.5 MAy NANG KIEV KHUNG COT HUONG DAN (V~N THANG) • ••.• •.• 50CHUCING 4 MAy LAM BAT • • • : ••••.• •.• •.•.• • • •.• • •.•••• • •• 534.1 NHUNG VAN BE CHUNG • •• • • • • •.• ••• • • • • • • •.• • 53

4.2.4 T6 chuc thi cong maydao mQt gau va cac bi~n phlip nang cao nang suAt cho may

4.3 MAY BAO - CHUYEN BAT • • • • • • • • • • • • • • 66

May dAm co nhi€u lo~, theo phuang phlip dAm ta phan ra: 75

CH ClNG 5 MAY VA THIET BJ GIA CONG BA • • • • 865.1 MAY N GillEN BA • • • • • • • • • • • • • • 86

5.2 MAy SANG BA • • •.• • • • 95

5.3 MAy NGHIEN SANG LIEN HQP • • • 100

CHUCING 6 MAy PHl)C Vl) CONG TAc BE TONG • 1036.1 KHAI NII):M • ; • • 103

6.2 MAY TRQN BE TONG 103

6.4 MAYV~N CHUYEN BE TONG • ••.•.• • •.• •• •• • 114

CH aNG 7 THIET BI GIA C • , NEN MONG • • •••• •.•.• • 118

7.3 MAy EP CQC vA MAy cAM BAc THAM •.• • • • •.• • • 125

8.2 pu A IyIAY~ Y DlfNG VAo su DlJNG,BAo DUCYNGKY THU~ T vA SUA

8.2.2 Bao duang ky thti?t va sUa chua may xay dl,lng 130

8.3 BAo QUAN MAY xA Y DlfNG, V~N CHUYEN MAy xA Y DlfNG • •.130

8.4 AN ToAN LAO DQNG TRONG SU DlJNG MAY xA Y DlfNG • • •.• • 132

CAU HOI ON T~P CHuaNG 5 •.•.•.• •.• • • • •• •.•.• • 132

1 HAy TRINH BAY KHAI NI~M BAo DUCYNGKY THU~T VA suA CHUA?132

2 _NQI !lUNG ~lJ TH~ CVA sAo DUCYNGKY THU~T vA SUA CHUA TRONG

HI):THONG BAO DUaN G • • •.• •.• • • • • 132

.CHUONG 1 KHAI NltM CHUNG 1.1.PHAN LO.;.I, cAu T';'0, YEU cAu CHUNG D61 VOl MAy xA Y DVNG

1.1.1 Phanlo~i

May xay d\Il1g conhi~u chUng 101;liva da ~g, de ti~n cho vi~c nghien Clru Ung

d\ll1g, co the phiin 101;limay xay d\l'l1gtheo dIng d\ll1g, ngu6n dQng l\lc, phu(ffig phap di~u

khien ho~c h~ th6ng di chuyen

1.Dlpl vao cllng dl}ng: may xay dlfllg il1rqc chia thanh cac nhOrn nhtr sau:

_ May phat I\lC: de cung cAp dQng l\lc cho may khac liim vi~c nhu may phat di~n,

may nen khi,

_ May v~ chuyen ngang: v~ chuyen theo phu(ffig ngang nhu cac phu(ffig ti~n v~n

chuyen bfuIg dUOng bQ, dUOng s~t, dUOng thuy, dUOng khong

_ May v~ chuyen lien t\lc: v~ chuyen v~t li~u, hang hoa thiinh dong lien t\lC nhu

bang tai, vit tw,

_ May nang chuyen: v~ chuyen theo phu(ffig thfuIg dUng nhu kich, tin, palang, dn

trvc, du trvc,

_ May liim ddt: ph\lc V\l cac khau thi cong ddt nhu may dao, may iii, may dfun ,

_ May gia cong da nhu may nghi~n, may sang, may rna cat da,

_ May ph\lc V\l cong tac be tong nhu may trQn, may dfun, may v~ chuyen be tong,

_ May gia cong s~tthep nhu may han, may c~t thep, may n~ thfuIg c6t thep, may

u6n c6t thep,

_ May gia c6 n~n mong nhu may dong CQC,may ep CQC,may khoan CQCnh6i, may

ck bdc thfun

_ May chuyen dUng cho timg ngiinh nhu may dao kenh mU(ffig, may rai betong nh\la,

may phay m~t dUOng nh\la, may lao I~p dfun du,

2 Dlpl vao ngu6n dqng h,re:

- May dfuI dQng bfuIg dQng co d6t trong

- May dfuI dQng bfuIg dQng co di~n

- May dfuI dQng bfuIg dQng co thuy l\lc

3 Dlpl vao h~ thang di chuy~n:

- May di chuyen bfuIg biinh 16p

- Maydi chuyen bfuIg biinh xich

- May di chuyen bfuIg biinh s~t Ian tren ray

- May di chuyen tren phao

- May di chuy~n bfuIg co cdut\l bUGC

4.DJ1lI vao phtr01lg philp di@ukhi~n

- May di~u khi~n bfuIg co khi

- May di~u khien bfuIg thuy l\lc

- May di~u khien bfuIg di~n

- May di~u khi~n bfuIg khi nen

,

May xliy d\lllg co OOi~uchimg 10l;U,diu t\10 timg 10\1imay khac OOau, OOung nhin chung chimg co cae hi} pl$l hgp thanh OOusau: "

- Bi} ph~ pMt l\lc

- Bi} ph~ cong tac: hi} ph~ tac di}ng d~n d6i tugng thi cong

-Cac co c~u: co diu quay, co c~u nang h\1cAn, co diu nang h\1v{it,

- H~ th6ng truy~n di}ng

- H~ th6ng di~u khi~n: lai, phanh ham,

- H~ th6ng di chuy~n

- Khung va h~ may

- Cac thi~t bi ph\!: chi~u sling, tin hi~u den col,

Tuy theo yeu cAu va chuc nling, mi}t may co th~ co dAy du cac hi} ph~ hgp thilnhneu tren ho(ic co th~ chi g6m mi}t s6 hi}pl$l

1.1.3 Cae yeu ciu chung dBi vOi may xiy d\fDg

B~ dlip lIng qua triOOcong ngh~ trong xiiy d\lllg va tiOOki~ t~, may xliy d\lllg phiridam hilo cac yeu cAu chung sau:

- Cfmg s~t di}ng co hgp Iy, ti~t ki~m nang lugng, sir d\lllg ngu6n nanglugng thong d\lllg

- Kich thuac 000 g<;m,d6 v~ chuy~n, d6 thi cong

- Co di} b~n va tu6i thQ cao, cong ngM tien ti~n

- Bam hilo dugc nang s~t va ch~t lugng thi cong, co kha nang ph6i hgp lam vi~ccimg vai cac 10\1imay khac, bilo du5ng sira chua d6 dang, co khil nang dg trfr OOieq.li~utrong thai gian lam vi~c tuong d6i dili

- Sir d\lllg th~ ti~n, an toan

- Khong lam iInh hui'mg d~n moi trui'mg xung quanh

- Gia thilnh don vi san x~t th~p

1.2 TRIET HJ DQNG qre MAy xAYD\JNG

Cac lo(\i di}ng co va t6 hgp d('mg I\lC thu<'m.g dUng trong may xiiy d\lllg

Thi~t hi di}ng Igc Clla may xliy d\lllg thulmg la di}ng co d6t trongva di}ng co di~n.1.2.1 flQng CO' Ifottrong (HiOO l.l)

1 Khai nifm:

Bi}ng co noi chung va di}ng co d6t trong noi rieng la

cung c~p co nang cho cac bi} cong tac cua may lam vi~c trong

qua triOO lam vi~c Bi}ng co d6t trong chuy~n d6i OOi~t nang

tir sg d6t chay nhien li~u toa ra OOi~t nang va bi~n OOi~tnang

do thilnh thilnh co nang ngay aben trong di}ng co nen dugc gQi

la di}ng co d6t trong

Hinh1.1. So db dQngC(Jdbt trong

2 Phan 10\li:

D1,la VaG sA thi, chia liun 2 lo(li: d(>ng co 4 thi va d(>ng co 2 thi

_ D(>ng co 4 thi: chu trinh liun viec cua d(>ng co duQ'c holin thanh sau 4 hanh trinh cuapittilng tlrc 2 vong quay Clla trvc khuYu

• D(>ng co 2 thi: chu trioo liun viec cua d(>ng co dUQ'cholin thanh sau 2 hanh trinh cuapittong tlrc 1 vong quay cua trvc khuYu

D1,la VaG nhiful lieu, chia liun 2 lo(li: d(>ng co xang va d(>ng co diessel

1.2.2.Di}ng cO' diesel 4 thi (Hinh 1.2)

1 Nguyen Ii kSt cdu va v$n chuyin cua di}ng cO' diesel 4 thi:

Thi hut: pittilng di chuyen til diem ch~t tren d~n diem ch~t dum, xu pap hut rna,

khong !<hi duQ'c n(lp vao xi lanh sau khi duQ'c lQc t(li bAu lQc khong khi

Thi Dlln: pit tong di chuyen til diem ch~t dum d~n diem ch~t tren , hal xu pap dongkin, khong khi duQ'c nen trong xi lanh V110 cuAi thi nen, ap suAt khong khi trong bu6ng dAtd(lt d~n kholing 30kG/cm2, nhiet d(>tiing len d~n 600°C

Thi nil: pittong nen khong !<hi gAn d~n diem ch~t tren, dAu diezen duqc phun VaGbu6ng dA! vm ap suAt cao kholing 150kG/cm2 tan thanh suang, giiip khong !<hi nong t1,lbAccMy, ap suAt tang vQt len kholing 70kG/cm2, t(lo thi nb dAy pittong d~n diem ch~t dum.Thi xii: pit tong di chuyen til diem ch~t dum d~n diem ch~t tren , xu pap xa rna,!<hichay duQ'c dAy ra ngoai

Trong mQt chu ky, trvc khuYu quay hai vong, pittong len hai lAn, xuAng hal lAn, comQt IAn nb sinh congo

DQng co diesel co cac Uti diem nhu hieu sudt tuang d6i cao, v~ t6c quay nh6 handQng co xiing, llhien lieu diesel re han xiing, duemg diiic tinh momen it dQ d6c han, vi v~yduQ'c sir d\lllg ph6 bi~n trong may xiiy dl,lDg

2. flQng cO' dng 2 thi:(Hinh 1.3)

£>(\ngco xang 2 thi thuOng dugc dUng trong cac lol;llmay co cong su&t.nho'"nhu n;tay dfun betong (dfun dill), may dfun d&t(dfun ban rung) " "

Napxihmh

Hinhl-3 Sa db cAu t(10 d(\ng c<;>,xAng 2 kY

1.2.3 DQngcoodiesel 2 thi (Hinh 1.5)

1 Nguyen Ii ket cAuva vtn chuyin cua d(ingCO'diesel 2 thi:

Khac vm d{lng co xang 2 thi, d{lng co diesel 2 thi co m{lt xupap dugc b6 tri acua xa,con cua n~p (16 quet khi) dugc dong rna bm piston Lo\ri mly dugc dUng tren nhUngmay yeu cAu cong su~t r~t Ian va t6c d{l lam vi~c ch~ nhu tau thUy

Hiinh trinh I

Khi piston di chuyen til diem ch~t dum len diem ch~t tren, xupap xa a ~g thaldong DAu tien cac cua quet khi (cua n~p) clla xilanh dugc rna ra, khong khi tir ngoai moitruang dugc may quet khi d~y vao trong xilanh Khi piston ti~p t\lC di chuyen di len thi caccua quet nay dong l~i khong khi trong xilanh bi nen l\ri lam ap su~t va nhi~t d{l tang len,khi di d~n gAn diem ch~t tren voi phun phun nhien li~u vao xilanh a d~g suong mll hOatr{ln vm khong khi aap su~t va nhi~t d{l cao nen tv b6c chay

Hiinh trinh II

V oi phun ti~p wc phun nhien li~u vao bu6ng chliy va bi d6t chliy lam ap su~t trongbu6ng chay tang len d~y piston di xu6ng lam quay trl,lc khuYu, khi piston di xu6ng d~ngAn cua quet thi xupap n~p rna ra, san ph~ chliy co ap su~t cao trong xilanh xara ngoai,khi piston di qua khoi cua n~p thi may quet khi th6i vao trong xilanh h6 trg d~y h~t khi xa

Nhugc diem: kho thay d6i t6c d{l quay, momen khm d{lng nho, phlii co ngu6n vam~g lum cung c&pdi~n

DQng co di~n co nhi~u lo\ri, duge chia ra lam cae nhom nhu sau:

a D(ingCO' di~n xoay chi@u:

DQng co di~n khong d6ng bQ vm roto l6ng soc d.u t~o don gian, re ti~n, de bao quan,lam vi~c tin c~y nhugc diem Clla no la: hi~u s~t th~p, khong di~u chinh dugc t6c dQ Lo~i

DQng cO'khong dang bQ roto day quful c6 cAu tllO phuc tI;lp,dlit tiBn, v~ himh phuctllP nhtrng tinh khOi dQng vii diBu t6c kha t6t, thubng duQ'c che tI;lo vOi cong suAt(7+100)kW.

DQng cO'di~n xuay chiBu dang bQ c6 uu di~m Iii hi~u suAt vii h~ s6'coscp c~o; t6c dQquay 6n dinh, h~ s6 qua tiIi Ian nhtrng cAu tllOWang d6i phuc tllP, gia thimh kha cao vi phliic6 thiet bi phl) khOi dQng dQng cO'nen thubng dimg cho cac may c6 yeu c~u t6c dQquaykhongd6i

, b D(lng cO'di~n m(lt chi~u

DQng cO'di~n mQt chiBu mlic song sOlig ho~c n6i tiep c6 phl;lm vi thay d6i t6c dQ Ian,momen khOi dQng cao, dam hilo khoi dQng em, hiim vii dilo chiBu d~ dlmg, do d6 duQ'cdimg trong cac thiet bi v~n chuy~n bfulg di~n, may dilo, cArrtrl)c, thang may' nhuQ'Cdi~mcua chUng Iii gia thimh dlit, phili tang them v6n dAu tu d8 d~t cac thiet bi chinh luu hay mayphat di~n 1 chiBu.

1.3 cAc CHI TIET, cAc Cl)M CHI TIET CO B~N

Chi tiet may Iii mQt dan vi hQ'Pthimh cua may, m6i chi tiet may lamQt dan vi !iBnkh6i holm chinh va khong th8 thao ra thimh nhUng dan vi dan gilm han bfulg cac dl)llg Cl)thao llip thong dl)ng Cac chi tiet may thubng g~p nhu: trl)c, 6, then; bu1ong, dai 6c, banhrang, ilia xich,

1.3.1.Trl,lc va 0

1.Trl,lc: (Hinh 1.6)

\ Dl)~11l:tl~:zh~I'

Hlnhl-6 Cdu tilo chung cua trvc

cAu tI;lochung cua tfl)c: (hinh 1-6)

- Ngong tfl)c : PhArrtfllC llip vao 6 do trl)c

- Vai tfl)C : PhArrchuy~n tiep giiia ngong tfl)C hay c6 trl)c vai thiin trl)c Vai tfl)C c6d\lllg loa kim d~ tranh trng suAt ~p trung

- Than tfl)c: PhArrd~ llip cac tiet may quay

- Riinh llip then: D~ llip cac tiet may cimg quay v6'i tfl)c

Tf\lc la chi ti~t may de dO'cac chi ti~t may quay tren no hoillcquay cUng no nhu banhrang, dTaxlch, dTaquay de truy~n moment xofut hoillclam ca 2 chlrc nang tren.

Theo hinh d{mg duang tam tf\lc, co cac lo\li: tf\lc thfutg va tf\lc khu)ru

Theo dillcdiem chiu tai, co cac lo\li: tf\lc tam, tf\lc truy~n va tf\lc truy~n chung

Theo cau ~o tf\lc, co cac lo\li tf\lc: tf\lc trOll, tf\lC b~c, tf\lc dillc,tf\lc r6ng, tf\lc dinhhinh, tf\lc m~m

LO\li tf\lc ph6 bi~n thuang dUng la tf\lc dillcco bi).c,tf\lc co klch thucrc 16'nthuang latf\lc trOll de d~ ch~ ~o, tf\lc ding de ti~t ki~m v~t li~u va giam kh6i lugng qulin tinh cuat11,Jc.Tf\lc co ti~t di~n khong la hinh trim duQ'CgQi la tf\lc dinh hinh nhu tf\lc cam, tf\lc thenhoa,

Tf\lc m~m g6m mQt loi va nhi~u 16'pday d6ng hoillcday thep xofut quanh loi, vm cau

~o nhu v~y no co khil nang chiu xofut rat cao nhung chiu u6n thap Lo\li tf\lc nay dUng d~truy~n momen xofut gifra cae bQ phi).n may co vi trl thay d6i khi lam vi~c, dUQ"csir d\lIlgtrong dfun dui, may c~t co, day c6ngtmnet,

Theo d(ic di~m chiu tal, co cac lolli: 6 dO',6 ch(in, va 6 dO'ch(in

HlnhI-IO Cdut\lO Aliin

6 Ian dugc qui uac ky hi~u bai m(\t day s6, cac chi! s6 bi~u thi cac d~c di~m clla 6.Trong do, hai s6 cu6i clla day s6 bi~u thi dUOng kinh trong Clla 6 tt'rc kich thuac I~p vaingong tJvc, dugc qui uac nhu sau:

S6 hi~u xxOOxxOI xx02 xx03 xxab (ab=04+99)

DuOng kinh d(mm) 10 12 15 17 d = ab x 5

6 lim co cac uu di~m: Ms6 rna sat nho, cham soc va hOi tron don giiln,it t6n v~t li~uboi tron, dugc tieu chu&n hoa va tinh I~p lfuI rAt cao Tuy nhien no co m(\t s6 nhugc di~m

OOu:tu6i thQ th~p, kich thuac duang kiOO16n, kho I~p ghep, khong dimgdugc cho tI\Jc coduang kiOOngong qua 16n ho~c qua 000, duang kiOOngong phi tieu chuk.

DAi vm OOUng6 liin co duang kiOO 6 b~ng ho~c 000 hon IOmm, d~n ho~c Ian hon500mm, duang kiOO16 thuang biBu thi b~g milimet va khong dugc rna hoa Phful biBu thikich ca 6 Ian dugc tach ra khoi phful con 1\Ii Clla ky hi~u b~g d~u g\ich cheo, vi d\l

61 88/8(d = 8 mm) ho~c 511/530(d = 530) Di6u nay ding dUng vm OOUng61an tieu chufultheo ISO 15:1998 co duang kiOO16 b~g 22, 28 ho~c 32 OOu62/22 (d = 22) Nhiing 6 Ian

co duang kiOO6 b~g 10,12,15,17 mm co rna sA kich casau: 00 =10 mm 01 = 12 mm 02 =''15mm03=17mm

DAi vm cac 6 Ian 000 co duang kiOO16 dum 10 mm OOu6 bi da,6 bi tva Iva va 6 bi

da ch~, duang kiOOciing dugc biBu thi b~g milimet (khong rna bOa) OOung khong tach

rm khoi phful ky hi~u con 1\IiOOu629 ho~c 129(d = 9 mm)

Duang kiOO 6 Ian khong theo tieu chuk luon luon dugc biBu thi b~g milimet,khong dugc rna bOa vii I~y d~n ba sA Ie Thanh phful biBu thi duang kiOO 16 nay Iii m(\tphful Clla ky hi~u ca biln vii duQ'c vi~t rm ra khoi ky hi~u ClJbiln b~g d~u g\ich cheo vi d\l6202/15,875 (d = 15,875 mm = 5/8 inch)

DAi vai cac c6 tI\Jc khuyu khong thB dimg 6 Ian, ngum ta dung 6 lrUg!, khi do cacb••c duQ'c lam thanh hai nua dB co thB I~p vao c6 tI\Jc khuYu

1.3.2 Cae cym chi ti~tmay

DB thu~ ti~n cho vi~c I~p nip may, cae chi ti~t may duQ'c I~p sful thanh OOiing C\lffi

co OOUngchuc nang khac nhau OOukh6'p nAi, Iy hgp, hQp giam tAc, pittOng-xilanh theotieu chuk OO~tdiOO

NguiYi dung chi cful Iva chQn pM hgp vai m\lC dich cua minh

1 N3i tr\lc:

N6i tIvc dUng d~ n6i cae tIvc ho(\c chi ti~t may quay vai nhau, giam tai trQng dQng;ngan ngira qua tai

Hlnhl-12 N6i tIvc dia

a N3i tr\lc cUng: (Hinhl-13)

Con g9i IIIn6i t!"\lCch(it

TruOng hgp tIvc co chi~u dai Ian, n~u ch~ t(lO li~n kh6i se g(ip 19lo khan trong ch6

1(10, v?n chuy~n, vll I~p rap, ngubi ta ch~ t(lOnhi~u t!"\lCng~ r6i n6i I(li vo; nhau b~g n6it!"\lCch(it ki~u 6ng hO(ic ki~u dia (Hinhl-13) N6i t!"\lCch(it duqc tieu chuful hoa theo dUOngkinh tIvc

Hlnhl-l3 N6iIf\lc ch~l

b N3i tr\lc mem:

Con g9i IIIn6i tIvc bU

N6i t!"\lCbU dUng d~ n6i cac l!"\lCkho di~u chinh lh~g !fun vo; nhau, bi nghieng hO(ic

bi I~ch d6i vo; nhau do ch6 t(lO,I~p ghep thi~u chinh xac ho(ic do tIvc bi bi6n d(lllg dan h6i.N6i t!"\lCbu ph6 bi~n III n6i tIvc xich, n6i t!"\lCrang, n6i tIvc dan h6i, n6i t!"\lCcacdang

- N6i t!"\lcxich' g6m hai dia xich co s6rang nhu nhau I~p tren hai dAu tIvc, mQt vongday xich an khap vai cll hai dia xich, ngolli cUng IIIvo che N6i l!"\lcxich duqc tieu chufulcho tr\lC co dUOng kinh 18+ 125 mm

- N6i t!"\lCrang duqc tieu chuful hoa theo dUOng kinh tIvc co dUOng kinh 40+560mm

- N6i tIvc cac dang lhuOng dUng trong 0 to, may keo, may xay d\lllg ChUng chophep truy~n momen xo~ gifra hai tIvc c~l nhau mQt goc d6n 40°

_ N6i tl'\lc dim h6i co th~ giam va d~p, chful d(Jng, d~ phOng c(Jng hul'mg do dao d(Jngxoifu va co th~ lam vi~c nhu n6i tl'\lc bU.

Hlnhl-14 N6i tf\lC xich

2 Ly h'1P (HinhI-I6)

18 17 16

a)

Hlnhl-15 N6i tf\lc vong diU!h6i

Hlnh 1-16.Sad6 Iy hQ"Plo\li rnQt rna va hai rna1- tf\lC khuY'u; 2- banh da; 3- rna bi dQng; 4- rna ep; 5- cacte Iy hQ"P;6- ch\lp Mnh tran;

7- bulong ep; 8- g6i dO'c~n ep; 9- c~n ep; 10- vong nhilli hQ"P;11- tr\lC Iy hQ"P;12- bim d(lp;13- thanh keo; 14- don b~y; 15- 10 xo h6i vi; 16- 10 xo ep; 17,23- ch6t dful huang; 18- g6idO'; 19- 10 xo ep tach rna trung gian; 20- bu long di~u chlnh rna ep trung gian; 21- rna chtidQng; 22- rna bj dQng sau; 24- rna trung glan; ,25- rna bj dQng tru&c

Dung d~ nbi ho(ic tach truy~n d(Jng gifra,cac tl'\lc theo Sl! dieu khi~n, ngiin ngira quatai, dao chieu quay, thay dbi v~ t6c Theo nguyen Iy lam vi~c co cac 10(li nhu Iy hgp rnasat, ly hgp van, ly hgp thny I\l'c

1.4 TRUVEN DQNG MAy xAY DlfNG1.4.1 Khciini~m.

C\ffi1truy~n de)ng truy~n chuy~n de)ngtilthi8t bi pMt b,rc d8n thi8t bi chAp hanh, quatrinh truy~n chuy~n de)ng lam thay dbi cac thong sb nhu v~ tbc, momen, hrc, doi khi thaydbi cil qui lu~t chuy~n dgng

Thi8t bi pMt b,rc co d{mg chuy~n dgng quay, v~ tbc 100 vii momen nh6 nhu de)ngcO"di~n, de)ng cO"dbt trong Thi8t bi cong tilc Clla may xay d\l'llg I~ cfut v~ tbc nh6, momen

100, vii co th~ chuy~n de)ng tinh ti8n Vi v~y cfut thi8t pMi co C\ffi1fruy~n dgng d~ truy~nchuy~n de)ng vii lam thay dbi cac thong sb, thay dbi qui lu~t chuy~n de)ng

1.4.2 Truyen dQng cO' khi

Theo nguyen Iy lam vi~c, truy~n dgng cO"khi dugc chia lam hai lo~: truy~n de)ngnhiYrna silt vii truy~n de)ng an kh&p

- Truy~n dQng nhiYrna sat g6m truy~n de)ng bilnh rna silt, truy~~ de)ng dai, ttuY~n

- Truy~n de)ng an kh&p truy~n chuy~n de)ng nhiYS\I an kh&p gifra ca~ rang ho(ic ren,g6m cac 10ilinhu: truy~n de)ng bilnh rang, truy~n de)ng bilnhrang - thanh rang,truy~n de)ngxich, truy~n de)ng tn,Jc vit - dai bc, truy~n de)ng tn,Jc vit - bilnh viI

Cac thOng sb chll y8u d~c trung cho be) ttuy~n:

Cong swlt tl1,lCdfut de)ng (tl1,lCchll de)ng): NI, kW

Cong suit tl1,lCbi dfut de)ng (tl1,lCbi de)ng): N2, kW

N1

v~tbc quay clla tn,ICcM de)ng: ni v/f

v~tbc quay clla tl1,lCbi de)ng: n2, v/f

Ti sb truy~n: Iii ti sb gifra v~ tbc Clla tn,Jc cM de)ng vii v~ tbc clla tn,Jc bi dQng:

1 Truy~n dQngbanh ma sat:

Truy~n de)ng bilnh rna sat co c&utllOg6m hai bilnh rna sat ti8p xuc nhau

Truy~n de)ng bilnh rna sat th\IC hi~n truy~n chuy~n de)ng quay nhiYl\Ic rna slit sinh ratlli cha ti8p xuc gifra hai bilnh

qua tiLi,di~ti chinh vo cAp t6c dQ nhl1llg co nhuQ'c diem la hrctiLc d\ll1g len trvc l6n, dtl bitrngt nen ti s6 truy~n khong lin dinh.

2 Truyin dqng dai: (ffinhl-17)

Truy~n dQng dai co cAu ti,iOgam: banh dai cM dQng, banh dai bi dQng va diiy dai v~tqua hai banh dai

Truy~n dQng dai th\fC hi~n truy~n chuyen dQng quay giita cae tl'\lC xa nhau nha S\fti@pxuc giita dai va banh dai

Truy~n dQng dai thuang dimg trong may nen khi, may nghi~n da Trong truy~n dQng

giam t6c nhi~u cap, truy~n dQng dai thuang d~t i:J cAp ddu tien, noi co momen xo~ nhonhAt de ngan ngira qua tiLi

Dai gam cac lo~: dai d\lt, dai trim, dai thang, dai rang D6i vCribQ truy€n dai chiu tiLil6n co the gam nhi~u diiy dai v~t qua hai banh dai

HlnhI-I7 Truy8n dQng dai1,2,3,4: dt dQc, cllt ngang dai

Co nhi~u kieu truy~n dQng dai: truyen dQng thuang, truyen dQng cheo, truyen dQngnita cheo, truyen dQng goc

Truyen dQng dai co cac IIU diem: co kha nang truyen dQng giita cac tl'\lC kha xa nhau,lam vi~c em, co the ngira qua tai, cAuti,iodan gian, dtl cham soc bao dUOng

Hlnh1-18. Sa db cac ki~u truy8n dQng daia) Truy~n dQng goc; b) Truy~n dQng cheo; c) Truy8n dQng niia cheo

Cac nhugcdi€m: kich thuoc IOn, ti s6 truy€n khong 6n dinh, l\Ic tilc d\lng len trl,IcIOn, nhanh hu hOng.

3 TruySn d{lngbanh rang: (Hinhl-19)

truy~n d(\ng bilnh rang lr\I cheo hO(icblinh rang non cheo hinh e)

Truy8n d(\ng blinh rang th\Ic hi~n truy8n chuy€n d(\ng quay nha S\I an kh6'p gifra cacrang tren hai blinh rang, d\Ulg truy8n d(\ng mly dUng d€ thay d6i v~ t6c, momen va chi8uquay

Ti s6 truy8n: i= Z, (ZI,Z2: la dUO'ngkinh cua hai blinh rang) (1.4)

ZjTuy theo vi tri luang d6i giiia cac trl,Ic, co cac IO(litruy8n d(\ng blinh rang sau:

- TruOng hgp hai trl,Ic song song, dUng truy8n d(\ng blinh rang trl,I rang thfuIg, rang ".nghieng ho(ic rang chfr V

- TruO'ng hgp hal tl'\lC dt nhau, dUng truy8n d(\ng blinh rang con rang thfuIg ho(icrang cong

TruOng hgp hai lr\IC cbeo nhau, dung truy8n d(\ng blinh rang lr\I cbeo

Truy8n d(\ng blinh rang con co cac d\Ulg d(ic bi~t khac nhu truy8n d(\ng blinh rang ankh6'p trong, truy8n d(\ng blinh rang hanh tinh

Truy8n d(\ng blinh rang dugc dung ph6 bi&n trong cac h(\p s6, h(\p giam t6c, co duquay,

4 TruySn d{lngbanh rang -thanh rang:

Truy8n d(\ng blinh rang - thanh rang co diu t(lOg6m Mnh rang va thanh rang

Truy8n d(\ng blinh rang thanh rang la d\Ulg d(ic bi~t cua truy8n d(\ng blinh rang, dUngd€ bi&n chuy€n d(\ng quay thanh chuyen d(\ng tinh ti&nho(ic ngugc l(li

Trong may xay d\ll1g, lo~ truy~n dQng nliy dugc lmg dl,ll1gtrong kich thanh rang, cocdu day tay gau cUa may xuc gau thu~ di~u khi~n bfuIg cap.

5.Truyen dqng xich: (Hinhl-20)

Truy~n dQng xich th\fc hi~n truy~n chuy~n dQng quay gifra hai tn}c song song cach

xa OOauOOas\fan kh6p gian ti6p gifra cac rang tren hai ilia xich thong qua day xich

cdu 410 g6m ilia xich chi! dQng, ilia xich hi dQng, day xich

Ti 56 truy~n: i= Z2 (Z" Z2: la duang kiOOcua hai ilia xich) (1.5)

ZI

Xich co cac 101ili:xich 6ng, xich 6ng con Ian, xich rang

~

Hlnhl-20.Cllu tliOtruy~n dQngxich

I dia xich chu dQng;2 dia xich bi dQng;3 day xich

ZI Duimgkinhdia chu dQng;Z2 Duimgkinhdia bi dQng

Trong may xay d\ll1g va cac thi6t bi cong nghi~p con dUng xich tai Xich tai lam vi~cvai v~ t6c 000, buac xich Ian, cac m~c xich OOuxich 6ng con Ian hoiiicco d.u tlilodiiicbi~td6 phi! hgp vai di~u ki~n lam vi~c OOu: xich di chuy~n cua may keo, bang tai xich, banggau,

6 Truyin dqng trl}c vit - gai 6c: (Hinhl-21)

a cau t\lo: G6m vit (hay bu long) I xoay vao gai 6c 2

Hlnh1-21.Cllu tllo Truy~n dQngtf\lCvit - gai bc

1 Tf\lc vit; 2 Gai bc

Truyen dQng tIvc vit - gai 6c co c~u t~o g6m tIvcvit va gal 6c, co sg an kh6'p giii'aren tl\lC cua tIvc vit va ren 16cua gal 6c.

Lo~ truyen dQng nay co thS bit~n chuYSn dQng quay thanh chuYSn dQng tinh ti~n, cokha nang ~o Igc Ian va t\l' ham, duQ'c Ung d1)llg trong kich vit, tang dO'

Tang dO'dan: dUng trong chan Wa cuadn tIvc, chan ch6ng cua thiet bi lao dfun c~u,

CO'du nghieng gia cua thi~t bi dong CQC

Tang dO'k!;jp:dUng dieu chinh cac cap neo giii', thanh ch6ng dieu khiSn lum Uf

- C~u t~o dan giOO,kich thUGCnho

- Thfulg duQ'c h,rc coo r~t Ian

- ChuYSn dQng chinh xac, khong rung

b Kh. uyet'd"lem:

- ChuySn dQng r~t ch~;

- KhoOOg cach di chuYSn ngful

- Ren (gal) chOng mon vi chiu till cao

e Phl.lm vi sildyng:

- DUng trong kich vit dS nang v~t

- Trong may ti~n (do chinh xac)

- DS cang cap, tang 10 xo

7 Truy~n d(lng trye vit - banh vit: (Hinhl-22)

Hinhl-22 Cdu t\lO truy8n dQng tr\lc vit - blinh viI:

I TfIIC vit; 2 Blinh vitd]- Duimg kinh tr\lc vit; d,- Duimg kinh banh vitTr\lc dfuJIf\Ic vit; 11-Tr\lc d~n blinh vitn]- s6vong quay tfllc vit; n2-s6vong quay blinh vit

Truyen dQng tr\lc vit - banh vit co c~u t~o g6m tIvc vit va blinh vit, co sg an kh6'pgiiia ren cua tr\lC vit va rang cua blinh vit, dung dS truyen chuySn dQng quay giii'a hai tIvccheo nhau trong khong gian

a U"U diSm:

- Lam vi~c em, khong 6n

- Co kha nang tg ham

- Ty s6 truyen cao (co khi tm 1000) nen r~t chinh xac

- Co dQ chinh xae dQng hQc cao.

- Sir d\ffig trong truOng hqp dao chieu quay

Chi sir d\l ng cho cong su~t be « 60KW), co ti s6 truyen IOn nen s d\ffig rQng raitrong cac co c~u phan dQ, co kha nang t\I ham nling t\I ham nen thUG ng sir d\ffig trong cac

co c~u nang, trong cac co c~u xoay ciin trl,Ic ho(ic trong 6 truyen dQng trung uang cua xeoto

Ti s6 truyen: i ;" d2 (dI, dz: la dUOng kinh cuatrl,lc vit va banh vit)

1.4.3 Truyen dQng di~n

1 Khlii ni~m

Dung ngu6n di~n lam ngu6n dQng h,rc d~ quay (v~n chuy~n) cac chi ti€t may

2 Sa dB b8 tri: Xem (Hinhl-23)

Hinhl-23

1-Bang di~u khi~n:2-Ngu6n di~n; 3-Bllng di~n; (1,2,3 dUQ"cgQiIIIm~ng di~n)

4 - DQngCCI di~n ; 5 - Tr\lc truy~n dQng; 6 - N6i lr\Ic ; 7~HQPgillm t6c ;

8-BQph~n cong mc ; 9 - Ham

3 Nguyen tAc ho,t d{ing chung cua b{i truy@n d{ing di~n: DQng l\Ic tir ngu6n di~n

2 qua bang di~u khien 1 va bang di~n 3 de vllo dQng co di~n 4 tUc III qua ml).llgdi~n, lamquay trl,IcdQng co Tir dQng ca, l\Ic duQ'c truyen qua trl,Ic5 r6i tm hQp giam tbc 7

HQP giam t6c co hie d\lIlg giam t6c dQ quay va tang moment quay tnrac khi t61 bQ ph~ cong tAc.Til hQp giam t6c dQng l\l'c duQ'c truy€n t61 bQ ph~ cong t8.c oou tm,tl'\ic may

a.Un diim:

- GQn,001< va OO{lY.

- Co th8 di€u khi€n tir xa.

- Chi phi thAp, ooAUa nm sir d\lng m{lng di~n cong nghi~p.

b Nhuq'c diim:

- Khong em vi may bi gi~t do t6c dQ Ian.

- Doi hOi trioo dQ thao tAc thAnh th{lOcua ngum sir d\lng

- Doi hOi ddy du cac thi€t bi an toan.

c Ph\lm vi sil dl}ng:

- DiJng trong cac IO{limay nang, may C(Jkhi.

- Lam chuy8n dQng cac lo{lixe khach, may v~ chuy8n.

- Ap d\lIlg cho cac thi€t bi di~n: QU{lt,may trQn

1.4.4 Truyen dQng thuy hIe

Truy€n dQng thuy l\l'c truy€n chuy8n dQng OObap suAt ho(l.cdQng nang cua dong chAt long.

Truy€n dQng thuy l\l'c duQ'c chia lam hai lo{li, truy€n dQng thuy dQng va truy€n dQng thuy tiOO.

D6i v61 truy€n dQng thuy dQng, dong chAt long co ap scit thAp va v~ t6c cao D\lllg truy€n dQng nay duQ'c dung trQng ly hQ'Pthuy I\l'Cva bi€n t6c thuy l\l'c.

D6i vai truy€n dQng thuy tiOO, dong chAt long co ap suAt cao, v~ t6c 000 D\lllg truy€n dQng nay duQ'c sir d\lng rAt ph6 bi€n trong may xay d\l'llg, OOu h~ th6ng nang h{l thung xe tlii t\I' d6, nang h{lben ui, lum san,

1,2.banh rang; 3 VObam; 4 pittong; 5 tay bien; 6 mam nghieng;

7 khoang phiin ph6i;

1.Olc c\lm va bi} ph,n thuy l.,e cooban:

a, Xilanh - pittong thuy l.,e: thuang gQi la xilanh thuy l\fc, la bi} ph~ ti~p nh~ apsuAt Clla dong thuy I\fC de 1<10ra chuyen di}ng tinh ti~n Clla can pittong, ho~c duQ'CdAndi}ng tinh ti~n can pittOng de tl,lOra dong thuy l\fc

b BO'm thuy l\l'c: la bi} ph~ ti~p nh~ chuyen di}ng quay tirdi}ng cO"d6t trong, di}ngcO"di~n de 1<10ra dong thuy l\fc

D\l3 vao cAu 1<10,bam thuy l\fc co cac 101,li:bam banh rang, bam canh gl,lt, bam pittong hu<'mgtI\1c va bam pit tong hu<'mgkinh

Bam banh rang la lol,libam dan gian nhAt, co cAu 1<10g6m: banh rang Chll di}ng, banhrang bi di}ng, vo bam

c Di}ng coothuy 1\l'C:la bi} ph~ ti~p nh~ ap su~t, di}ng nang Clla dong thuy I\fC de1<10ra chuyen di}ng quay, di}ng CO"thuy l\fc co cAu 1<10nhu bam thuy l\fc

d Van mi}t chi@u: chi cho phep dong thuy l\fc chay theo mi}t chieu nhAt dinh C~utl,lOg6m: thiin van, bi va 10xo

e Van an toan: con gQi la van tran, dimg de gim hl,lDap suAt lam vi~c

cAu 1<10g6m: thiin van, bi, 10 xo va vit di~u chinh di}ep Clla 10xo

Khi ap suAt dAu tac d\lllg vao bi l<'mhan l\fc ep Clla 10 xo thi van se rna va cho phepdAu di qua van

Truang hgp cAn dieu chinh ap suAt lam vi~c thi dieu chinh di} ep Clla 10 xo

f Van phan ph6i: la bi} p~ dieu khi~n cac trl,lDgthai lam vi~c CllaMth6ng, bi}ph~ nay chia dAu di cac nga theo trang thill lam vi~c cAnthik

Co 2 lol,livan phan ph6i thOng d\lllg la van trugt va van quay

g LQc diu: gift II,licac c~ bAn, cac ml,ltV\IIldo mai mono

-Vi tri Clla IQcdAutrong h~ th6ng:

B6 tri a duang dAu v~ thimg chua: khong lam giam ap su~t bam nhung n~u co c~nbAn thi c~ bAn di qua cac linh ki~n khac r6i mm duQ'c gift II,liaIQc dAu

B6 tri aduang dAu di: n~u co c~ bAn thi IQc dAu gift II,lic~ bAn ngay nhung lam IQcdAu giam ap suAt bam

2 SO'd6 cAu tllo U'U nhuQ'c diim va phllm vi su d\lng clla truy@n di}ng thuy l.,eclla h~ th6ng truy@n di}ng thuy I\l'c (Hinh 1-25)

a SO'do cau tllo:

,

Hinh1-25 SO"do cau 1\10

1- B8 ddu; 2- Bmn ddu ; 3- Van di8u chinh ; 4- Van an tOlm ; 5- Bi;'>ph(in phanph6i ddu ;6.Xi (anh thuy h,rc ; 7- Duimg d~ ddu len; 8-6ng ddu ddy pittong;

b Un nhlllfc diim cua trnyEn d(lng thn}' ll}'c

*Un diim:

- Co th~ bAtri cac linh ki~n thny ll,rchQ'Plylam cho h~ th6ng nh6 gQnva thfun my.

- Co kha nang 410duqc l\lc 1(rn,ap suAtdAuco th~ d~n 16Mpa (Ang m8m), 32Mpa (6ng Clmg),an toan.

- Bi8u khi~n nhl(nhang, l\lc nang dAyrAtIOn.

- B9 truy8n nh6 gQn,khDnggay 6n

*NhIlIfCdiim:

- Boi hOicac linh ki~n phiti duqc ch~ t(lOchinh xae cao, gia thanh cao;

- B9 nh(lYth~p, d~ nhi~m bAndofO ri dAu

- Kho phat hi~nS\l c6, ro rio

4 Ph(lm vi sildl}ng:

- DUngtrong cae may nang

- BAyrna ham clla xe may

- DUngd~ ep, nen kim 10(li,may nen CQC

1.5 HE:THONG DI CHUYEN MAy xA y DVNG H~ th6ng di chuy~n co nhi~m V\ldi chuy~n may trong qua trinh lam vi~c, di chuy~n may til cDng trinh nay sang cDng trinh khac va dti' toan b9 trQng luqng may r6i truy~n xu6ngn~n.

B6i vai cac lo(li may lam d~t nhu may dAm, may ill, may C(lP,h~ thAng di chuy~n con co tac d\lng nhu h~ th6ng cDngtac dAmnen d~t.

Theo d.u t(lO,h~ th6ng di chuy~n duqc chia thanh cae lo(li sau: h~ th6ng di chuy~n bfulg banh l6p, h~ th6ng di chuy~n bfulg xich, h~ th6ng di chuy~n tren ray, h~ th6ng di chuy~n tren nuac, h~ th6ng di chuy~n bfulg co c~u t¥ buac.

1.5.1 H~ thong di chuyen b~ng xich (Hinh 1-26)

2 U u nhUV'c ili~mclia hf th6ng di chuy~n bing xich:

Uu ili~m:

Ap sudt tllCd\lllg len n~n nho (0,04+ O,IMpa) va phan h6 tuang d6i d~u nen may co th~ di chuy~n tren nhiing dia hinh phuc 41pnhu n~n ddt m~m, n~n khong hfulg phfulg Dl) bam 1&0,kha nang vuqt d6c cao.

NhU'I"Ycili~m:

c6ng k~nh, hlc can di chuy~n 1&0,v~ t6c di chuy~n thdp (13km1h),tu6i thQthdp chi

til (2000+2500)h.

Khi chuy~n may di xa pMi dung phuang ti~n v~ chuy~n.

May co 1&0nhu cac may xuc nhi~u gau khai mo Il) thien co til 8 dili xich + 16 dili xich

Xich co 2 101;li: xich co ga va xich phfulg

Xich co ga: cac m~c xich co vdu lam tang dl) ham tren n~n, tranh truqt nhung co nhugc di~m la di chuy~n kho khan, khi hang qua dUOngbetong nhga sl! lam hu hOng m~t dUOng.D~ kh~c ph\lc co th~: (lot ton hoi;icsu d\lllg gu6c gil, coppa cho may di chuy~n) Xich phfulg: di chuy~n d~ dang nhung co dl) ham nho, may d~ hi truqt tren n~n D6i vm cac 101;li may cAndQ6n dinh cao nhu din tT\lc,may dong CQC,nguoi ta thi~t k~ co th~ thay d6i dugc khoang cach giita hai dili xich.

Khi may vao duong vong, ml)t dlii xich sl!truqt tren n~n sinh ra rna sat 1&0lam cho xich nhanh hu hOng.Vi v~y din chQncacSCI d6 lam vi~c sao cho may it quay vong nhdt.

1.5.2 H~ thong di chuyen b~ng banh lop (Hlnh 1-27)

Uu ili~m:

Dl) h~n va tu6i thQcao (30000+40000km; 2500+3000h), v~ t6c di chuy~n 1&0(50

+60kmlh), chuy~n dQngem, trQnglugng nho.

NhU'I"Ycili~m:

Ap sudt tac d\lllg len n~n 1&0(0,15+0,5Mpa), may d~ hi llin tren n~n.

Dl) ham nho, may d~ hi tmqt tren n~n, kha nang vuqt d6c kern.

D6i vm nhiing 101;li may din dl) 6n dinh cao nhu cAntT\lc,may xuc ml)t gau, may hanh 16p~on co h~ th6ng chan tga d~ tang dl).6ndinh khi lam vi~c.

Hinh 1.27 dn tl1,lC di chuy8n bfing banh 16p co chan tp"a

1.5.3 H~ thong di chuyen tren ray (Hinh 1-28)

xe, 7- Ray, 8- Clip bllnh rang ngoai

uu di~m: l\Ic can di chuy€n nM, cAu ~o dan gian, gia thilnh thAp, dQ tin c~y va tuBithQ cao

NhU"Q'c di~m: tinh C<Y dQng thAp, chi di chuy€n theo tuy6n nhAt dinh Chi phi xayd\IDg dllbng ray va Hip d\it may 160, khi chuy€n may d6n vi tri lam yi~c khac phili thao dO'

dubngray

H~ th6ng di chuy€n tren ray thubng dllgC trang bi cho nhfrng may lam vi~c theotuy6n nhAt dinh, kh6i Illgng cong vi~c 160, thai gian lamvi~c dai Vi d\l: cAn tf\Ic thap, cAutf\lC, c6ng trllC, may dong CQC,xe goong

Nhfrng lo~ may lam vi~c thubng xuyen tren song bi€n dllgc l~p tren sa Ian ho\icphao nBi, di chuy6n bling chiin vit ho\ic dimg ca no keo

HinhI -29 H~ th6ng di chuy~n tren phao

2 H~ th6ng dich~y~n ty' bric: ,

H~ th6ng di chuyen buac chi dimg cho OOiing may co tTQnglugng qua Ian, cau tl;!Oqua c6ng k~OO,it di chuyen OOUllcac may dimg trong khai thac mo 1(\thien

Di chuyen bfuIgC<Jcftu t\f buac duqc th\fC hi~n theo m(\t vai phuang an k~t cftu khacOOau.HiOOdum la co cAu tay quay I~ch tam dful d(\ng de trm;rt

theo bAt ky phuang nao

Hinh 1-32

a vi tri 14 (Hinh 1-33), may djch chuySn them y, buac ve phia truac va hI).xu6ngdAt.a vi tri ti~p theo , khi tay quay quay Y.vong dS trugt cimg vai ~o cAu dful dQ~g Il).ivitri ban d~u

- Co du tl! buac co ap hrc rieng len dAt nh6

- Co tinh co dQng coo vi may quay d~u bfutg cach quay b~ may

* Nbwlfc diSm:

- T6c dQ di chuySn ch~ « O,5km/h)

- Chi thich hqp cho may dflO gau quang co cong suAt IOn

CAD HOI ON T~P CHUaNG 1

Cau 1: Trinh bay s\l"phan 10l).imay xay d\I"Dgtheo cong d\ll1g Clla chUng? Neu vi d\l ?Cau 2: Trinh bay phl).ffivi sir d\lng, uu nhuQ'c diSm cua cac lol).lMth6ng di chuySncua may xay d\I"Dg?

Sir d\lIlg romooc va somi - romooc tiet kiem duQ'Cngu6n nhan hlC, tang nling suA!.M~t khac c6 th~ thiet ke duQ'Ccac moc keo chuyen dimg mot each d~ dang, sir d\lng thu~tien, tiet Idem duQ'cthiet bipMt I\l'c.

Cac romooc keo thuOng dung trong xay d\i'llg nhu: omooc keo cM hang sieu truOng,sieu trQng, omooc keo cha congtenna, romooc keo cM bilum, panel

•

~:

••

Hlnh 2-3 M{\t s6lo11i xe v~ chuy~n trong xay d\l1lg.

a) Xe oto co thimg; b) Xe oto co b~; c) Xe oto co thung tvdb; d) Xe cbO vita; e) Xe cha

betong;

Ii)

Hlnh2-3.MQts6 10(lixe v~ chuy~n cAuki~n I~pghep trong xay dlffig.

g) Xe ch{YtAmtuimg,ffimsan; h) Xe ch{Ydfun;i)Xe ch{Ypanen; k) Xe ch{Ydim;I) Xe ch{Y

thimg

2.2 MAy V~N CHUYEN LIEN TVC

May v~ chuy~n lien t\1c v~ chuy~n v~t li~u, hang hoa thimh dong lien t\lC, qua trinhc~p li~u, c~p hang len may va qua trinh da li~u, da hang khoi may di~n ra trong khi maydang ho~t dQng

May v~ chuy~n lien t\1c co th~ dugc sir dvng dQc I~p d~ v~ chuy~n hang hoa, v~tli~u xay d\lllg

May v~ chuy~n lien t\1c con thvc hi~n v~ chuy~n tirng khau trong day chuy~n simxu~t ho~c nhihlg may ho~t dQng co tinh day chuy~n

Cac lo(U may va thi~t bi co sir d\lng may v~ chuy~n lien t\lC nhu: may xuc nhi~ugau, may ra! betong nhva, tr~ trQn betong, tr~ nghi~n sang da.v v

2.2.1 Phan lo,i

- Bang tal, co cac lo~i: bang tai cao su, bang xich t~, bang g~t, bang gau

- Vit tal, co 3 lo(Utrvc vit: vit kin, vit hu, vit khong lien t\lC

- May v~ chuy~n nha nang lugng cua dong khong khi

- May v~ chuy~n nha nang lugng cua dong ch~t long

" May v~ chuy~n nha rung dQng

2.2.2 Bang tai cao su (Hinh 2-4)

C~u ~o nhu bQ truy~n day dai, vi v~y con gQi Ill.bang tai dai

1 Phan l0tii:

Bang tal cao su dugc chia lam 2 lo~i: bang tai c6 dinh va bang di dQng

2 SO'a6 ciu ttio: (Hinh 2-4)

Hlnh2-4. cAu 1(10bang tliil.Tang ch6 dQng;2 Thi~t bi lam s(lch;3 Bang cao su;

8 Ph~u dp li~u; 9 Tang bi di)ng;10.CacAucang bang

(2 I)

Bang hibi? pl$llam vi~c, no dO'v~t li~u va hang hoa can v~chuy~n tren bang khi may hOlltdi?ng.

Bang dugc lam bang cao su ho~ bfutg vai, d~ tiing di?b~n va h\lll ch~ di?chUngbang

U u nhll'lc di~m va ph,m vi sir dyng:

Bang tm cao su v~ chuy~n trAnnen gio co th~ th6i bay v~t li~u gay hao h\lt va lam 0 nhi~m moi truOng Khong v~ chuy~n dugc v~t li~u co c\lnh sfu:,v~t li~u co nhi~t di?cao Trong xay d\Illg, bang ill cao su thuOng dugc dUngd€ v~ chuy~n cat, da co cO'hilt

Bang xich tiim thuOng dUng khi can v~ chuy~n v~t li~u, hang hoa co c\lnh s~c, c6 nhi~t di?cao.

Trong xay d\Illg, bang xich tiim dugc dUng d~ v~ chuy~n da co IOn, d~t dum cac ph~u clip li~u trong cac day chuy~n san xuAtbetong.

Bang xich tiim con dugc dUngd€ v~ chuy~n ngum len cao lien t\lCt\li nhUng nm co lUlllugng nguai di 1\IiIOnnhu sieu thj, trung tam thuang m\li.

b)

Hlnh 2-5 Bangtliixich

J Tamthep; 2.tangchlidQng;3 Xich;4 Tanghi dQng;5 Girch~nv~t li~u

2.2.4 Nang sulit v~n chuy~n bang tiii

Nang sulit Iy thuy~t:

Q'l = 3600 F. v Y (T/h) F: di~n tich ti~t di~n cua dong v~t li~u (m2)

v: V~ t6c bang (m/s)

y: Kh6i luqng dan vi cua v~t li~u(T/m 3)

Nang suAtthgc te:

c:h~ s6 imh huemg do dQ d6c cua bang

H~ s6 C tinh theo goc nghieng ~ Clla bang till nhu sau:

Ctn,lC:

Hlnh 2-6 Cdu 410 chung eua vit tili

d)

~ ij8 if:~b :u,.tj n lDl, 1i"":+L~.;;

Hinh 2-6 Cae 10\livit tilib)eilnh vit li~n;d-eanh vit h<'r;c;e) eanh vit khong lien t\le

Vit titi Iii may v~ chuy~n v~t li~u rm chi! y~u theo phuang nfun ngang Ngoiti ra, vittili co th~ dimg d~ v~ chuy~n len ca,o vm goc nghieng co th~ len tm 90°, tuy nhien gocnghieng cilng lOll hi~u suAt v~ chuy~n cilng thAp.

Vit tili g6m co mQt tIvc vit xolln 6c qua,y dUQ"ctrong long mQt milng hinh nua, tIv.Truimg hqp goc nghieng lOll, vit tili qU!\ytrong 6ng tIv th&y cho mango Mang cua, vit tili g6m nhi~u dO(llldili tu 2 m d~n 4 m, duimg kinh trong lOll han duimg kinh canh vit khoilngviti mm, dUQ"cghep vm nha,u bfuIg bich vii bulong Tl"\Icvit lilm bfuIg thep 6ng tren co canhvit Canh vit lilm tu thep tAm dUQ"chiln len tl"\lCtheo duimg xolln 6c ~o thilnh mQt duimgxolln vo t~ Tl"\Icvit vii canh qua,y dUQ"cnha cac 6 da o.ha,i ddu mango N6u vit qua diti thiphiti Hip nhiing 6 tl"\lCtrung gian, thuimg Iii 6 treo, cach nha,u khoang 3+4 m Khi tIvc vitqua,y se day v~t li~u chuy~n dQng tinh ti6n trong mang nha canh vit, tuang tv nhu chuy~ndQng Cua,bulong vii da,i 6c V~t li~u trugt dQc theo day mang vii trugt theo canh vit dangqua,y

Vit titi chi co th~ day v~t li~u di chuy~n khi v~t li~u rm, kho N6u v~t li~u k,bamdinh vilo tl"\lCse qua,y theo tIvc, nen khong co chuy~n dQng tuang d6i gifta, tIvc vii v~t li~u,qua trinh v~ chuy~n khong xily m D~ co th~ chuy~n dUQ"ccac nguyen li~u d(lllg c\lc ho~c

co tinh dinh bam, dn chQn 10l;licanh vit co d(lllg bang xolln ho~c d(lllg boi ch.eo, tuy nhiennang suAt v~ chuy~n bi giam dang k~

Chieu di chuy~n Cua,v~t li~u ph\l thuQc vilo chieu xolln clla, canh vit vii chieu qua,yCua tl"\lCvit N6u dilO chieu qU!\y cua, tIvc vit se lilm d6i chieu chuy~n dQng Cua,v~t li~u.Hai tl"\lCvit co chieu xolln cua canh vit nguQ"cnhau se day v~t li~u theo hai huOllg nguQ"cnhau n6u qU!\ycimg chieu

Vit tili thuimg dUQ"ctruyen dQng nha dQng C(Jdi~n thong qua hQp giilm t6c S6 vongquay cua tr\lc vit trong khoang tu 50-250 vong/phUt Chieu diti v~ chuy~n cua vit tilithuimg khong diti qua 15-20 m

BQ ph~ cong tac chu y6u cua vit tili Iii vit g6m canh vit bao quanh tIvc vit quay

Sau vit, bQ ph~ khong th~ thi6u lil6ng bao bao ngoili vit, d~ chUa vii gift v~t li~u

Duimg kinh trong cua 6ng bao pMi lOll han duimg kinh canh vit 1 khoilng han 2 Idn

duimg kinh cua C\lCv~t li~u lOll nhAt Tl"\Icvit dugc ~t tren cac 6 da vii quay dUQ"cnhadUQ"ctruyen chuy~n dQng quay tIr dQng co di~n qua bQ giam t6c banh rang ho~c banh dai.Nhu v~y vit quay tl;lichb con v~t li~u dong vai tr6 gai 6c,chuy~n dQng dQc 6ng nha rna sat.Vit tili co uu di~m Iii k6t cAu dan giiln, nh6 gQn, co khil nang t\l"ham, co 6ng bao kinnen sl;lch se, it t6n thAt nhung khi vit quay, l\I"cciln vii rna sat cao, t6c dQ v~ chuy~nch~m May trQn be tong bfuIg vit quay thuimg g~p tro l\I"clOll, hOl;ltdQng n~ng ne

3 Nang suit v~n chuySn cua vit tili.

k.t Ia h~ s6 d~y 6ng V~t li~u C\!C(k.t = 0,2); v~t li~u tm x6p (k4= 0,4).

via t6c dQ v~ chuy~n v~t li~u (m/s)

60

n la t6c dQ quay cua tI'\1cvit, (vong/pMt); con t la buac vit tinh bfuIg m

y la ty kh6i cua v~t li~u duqc chuy~n, T1m3

C la h~ s6 ilnh hu<'mgnling suftt do dQ d6c cUa vito

G6c d6c a tling tU 0 d~n 20° thi C giam tU 1 xu6ng 0,7

ktg: laMs6 sir dvng thm gian lam vi~c

1 C6ng d\lng

Gau tai dimg d~ v~ chuy~n cac v~t li~u tm nhU xi mling, cat, da, s6i, qu~g N6duqc sir dvng Crcac xi nghi~p san xu~t be tong, hk mo Phuang v~ chuy~n la thfuIgdUng, ho(ic doi khinghieng g6c tren 60° so vm phuang nk ngang

Gau tal la thiet bi v~ chuy~n v~t li~u rm theo phuang thfuIg dUng C~u ttto cua gautal g6m c6 hai puli d(it trong mQt than lam bfuIg thep mongo MQt dai dl;t tren d6 c6 b~t cacgau muc duqc m~c vao giii'a hai pull Xem (hinh 2.8)

Gau tai la thi~t bi v~ chuy~n v~t li~u rm theo phuang thfuIg dUng C~u ttto cua gautai g6m c6 hai puli d(it trong mQt than lam bfuIg thep mongo MQt dai dl;t tren d6 c6 b~t cacgau muc duqc m~c vao giiia hai pull Puli tren cao duqc truy~n dQng quay nha dQng codi~n thong qua hQp giam t6c, con puli dum duqc n6i vm bQ ph~ cling dai c6 nhi~m V\!giiicho dai c6 du dQ cling cAnthiet bao dam du l\fc rna sat giiia dai va puli V~t li~u duqc manglen cao nha cac gau muc di chuy~n til dum len

Gau muc v~t li~u tU phia chan gau di len phia tren va db ra ngoai theo hai phuangphap cM yeu la db nha I\fC Iy tam va nha tr.;mg l\fc.O phuang phap Iy tam, gau chira d~yv~t li~u khi di vao ph~ ban kinh cong cua puli tren se xu~t hi~n l\fc Iy tam, c6 phuangthay dbi lien t\!C theo vi tri cua gau Hqp l\fc cua trong l\fc va l\fc Iy tam lam cho v~t li~uvling ra khoi gau va rm xu6ng dimg vao mi~ng 6ng dfuJ v~t li~u ra L\fC Iy tam sinh ra ph\!thuQc vao van t6c quay cua puli, n~u s6 vong quay cua puli Ian, i\fc Iy tam Ian lam v~t li~uvling ra ngoili s6'm han, rm trCrI~i chan gau Neu quay ch~, l\fc Iy tam nhO v~t li~u rakhoi gau ch~ va khong vling xa duqc, do d6 v~t li~u khong rm dimg vao mi~ng 6ng dfuJv~t li~u S6 vong quay cUa puli phili phil hqp mm c6 th~ db v~t li~u dung vao mi~ng 6ngdfuJ v~t li~u ra

d'~n~

-D.5 b&na tronq 1U':l

Hlnh 2-8. Gautlii

3 Nguyen t~c lam vifC:

DQng l\I'c til' dQng co di~n dugc truy~n qua bQ truy~n dQng la hQp giiun t6c se liunquay cac dia xich chu dQng, keD xich nang gau va v~t li~u len V~t li~u dugc ti~p vao gautir mi~ng n(lp Khi gau vugt qua di€m cao nhdt tren dia xich cM dQ!lg phia tren thi upxu6ng d€ d6 v~t li~u ra khoi vo bao bfulg mling thai va gau ClI chuy€n dQng lien t\lC nhuv~y cling xich nang

V61 cdu 1(10 cua cac gau thi gau v~ chuy€n con co th€ dung d€ dao ddt m~m ho(icXIlCcac v~t li~u roi Vu di€m cua gau tai la nho gQn, dQ nang v~t t6i 50m ; nling sudt coot6i 100 T/h Nhung gau till chiu till kern, gau khong thich hgp v6i lugng v~t li~u d~y

Trongdo:

q la dung tich gau (m3) tinh theo kich thuac hinh hQc

L - la C\l'Ii gifra 2 giill (m)

v - T6c dQ nang gau (m1s).

k4 - H~ s6 d~y val cua gau, t6i da la (0,85)

: - Kh6i lugng dan vi vat li~u trong gau (T1m3).

k1g- H~ s6 sir d\lng th<rigian

CAU HOI ON T~pCHUaNG 2

1. Trinh bay d~e di~m eAu410 va nguyen ly lam vi~e eila kieh thily l\fe?

2 Trinh bay clIng d\ll1g, clIng thue tinh nang suAt eUa vit tai va gia thieh cae d?iluqng?

3 Trinh bay e6ng d\ll1g, va eAu410 eila gau tai?

4 Neu e6ng thUe tinh nang suAt eUa gau tal va giai thieh cae d?i luqng?