Địa lý kinh tế xã hội thế giới

Bài thuyết trình này có thể tham khảo giúp làm các bạn học tốt hơn. Đây là những câu hỏi được lọc ra, các bạn cần thêm vài cái ví dụ thực tiễn nữa nếu không sẽ không đạt hiệu quả, chúc các bạn học tật tốt.

Học phần

A LÝ KINH T X

VẤN ĐỀ DÂN SỐ THẾ GIỚI

I Tình hình dân số

1.1 Tình hình dân số thế giới

- Dân số thế giới đã, đang và sẽ có những sự biến đổi

quan trọng, tác động không ít đến sự tồn tại và phát triển thế giới hiện tại và tương lai.

- Ngày 31/10/2011, thế giới đón công dân thứ 7 tỉ chào

đời Đây là một dấu mốc quan trọng đối với Trái Đất thân yêu - mái nhà chung của loài người

- Châu Á là khu vực đông dân nhất trong thế kỷ 21.

Lược đồ phân bố dân cư trên thế giới

Hoa Kì

- Dự đoán với tốc độc gia tăng đều đặn hiện nay, tới năm 2050, thế giới sẽ có khoảng 9,3 tỉ cư dân

và hơn 10 tỉ người vào năm 2100.

Biểu đồ dân số thế giới năm 1950 - 2050

Biểu đồ gia tăng dân số thế giới giai đoạn 1750 - 2050

+ Châu Phi: Cho đến năm 2050, tỷ trọng tăng dân

số lớn nhất là ở khu vực này, dự báo dân số châu Phi sẽ tăng ít nhất là gấp đôi từ 1,1 tỷ lên 2,3 tỷ

+ Châu Á: Với tổng dân số hiện tại 4,3 tỷ

người, châu Á sẽ có mức tăng dân số thấp hơn

châu Phi, nhưng sẽ tăng thêm 1 tỷ vào năm

2050.

+ Mỹ Latinh: Mỹ Latinh và vùng Caribe là khu

vực đang phát triển với mức tăng dân số thấp

nhất vào năm 2050, từ 599 triệu lên 740 triệu.

Xu hướng ở các khu vực đang phát triển

Quy mô dân số của Châu Âu giai đoạn 2011 - 2050

Xu hướng ở khu vực phát triển

- Châu Âu sẽ là khu vực đầu tiên trong lịch sử chứng kiến giảm dân số lâu dài chủ yếu do mức sinh thấp tại Đông Âu và Nga

+ Dự báo dân số châu Âu sẽ giảm từ 740 năm 2012 triệu xuống 732 triệu vào năm 2050.

+ Dân số 27 nước trong Liên minh châu Âu năm

2012 là 502 triệu sẽ tiếp tục duy trì quy mô này, ngay

cả khi tỷ trọng dân số cao tuổi tăng nhanh so với

nhóm dân số trẻ.

10 nước có dân số đông nhất thế giới

1.2 Tình hình dân số ở Việt Nam

- Dân số Việt Nam tính đến 1/11/2013 là 90 triệu người là nước đông dân thứ 14 trên thế giới, thứ 3 về qui mô dân số ở các nước

Đông Nam Á

- Mỗi năm dân số Việt Nam tăng hơn 1 triệu người và sẽ đạt quy mô dân số cực đại vào năm 2050 với khoảng 110 triệu dân, trong

đó dân số già trên 65 tuổi chiếm 18%

Dân số Việt Nam giai đoạn 1921 - 2008

Đông Nam Bộ

Đb sông Hồng

Đb sông Cửu Long

Cơ cấu dân số vàng ở Việt Nam

Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh

Mất cân bằng giới tính

Vấn đề già hóa dân số ở Việt Nam

Biểu đồ thể hiện sự biến động dân số năm 1999 và 2009

II Nguyên nhân

số còn thấp

Mật độ phân bố dân cư không đồng đều

Xu hướng già hóa

a Đói nghèo lạc hậu

- Ở các nước đang phát triển, chính sách an

ninh xã hội không được đảm bảo

- Chất lượng dân số không được nâng cao và

làm cho cơ cấu giới bị chênh lệch.

− Phong tục tập quán và tâm lí xã hội, ở

một số nước đặc biệt là các nước phương đông vẫn còn những quan niệm lạc hậu như: trọng nam khinh nữ, muốn có con trai, muốn đông con.

Hình biếm họa về trọng nam

khinh nữ

Trọng nam khinh nữ

b) Di cư, đô thị hóa

Người dân di cư ồ ạt sang những vùng đô thị, những nơi có điều kiện kinh tế phát triển hơn Khiến mật độ dân số không đồng đều giữa các vùng dân cư

c) Khoa học kĩ thuật phát triển

Hiện nay khoa học kĩ thuật phát triển áp dụng rộng rãi các công nghệ y tế công cộng như thuốc kháng sinh và chất dinh dưỡng, thuốc tiêu chảy, vắc xin ở các nước

Tiêm văc xin cho trẻ sơ sinh ở Việt

Nam

Tuy nhiên ở một số quốc gia phát triển người dân có xu hướng sinh ít hoặc không sinh con ngày càng nhiều dẫn tới cơ cấu trong dân số bị chênh lệch.

Dân số có xu hướng già hóa

Tháp dân số Nhật Bản năm 2050

Cơ cấu dân số ở Việt Nam

3 Hậu quả và giải pháp

a Hậu quả

- Kinh tế:

+ Tỉ lệ người thất nghiệp tăng cao

+ Thiếu việc làm tăng cao

+ Thiếu vốn để đầu tư phát triển kinh tế.

- Xã hội:

+ Không đảm bảo được các văn hóa, trật tự an ninh xã hội, y tế, giáo dục, thu nhập cho con người Chất lượng cuộc sống thấp

Một nghiên cứu ở Ấn Độ

Cho thấy nếu dân số tăng

13 triệu người thì xã hội

Phải tăng 2,5 triệu nhà ở.

- Thế giới còn 1,2 tỉ người có mức thu nhập dưới 1 đô la mỗi ngày( 1/5 dân số thế giới )

- 2,8 tỉ người dưới 2 đôla/ngày (51%).

− 600 triệu trẻ em sống trong nghèo đói, thất học.

− 2/3 số người mù chữ là nữ.

− Vẫn còn 133 triệu trẻ em không được đi học.

− Mỗi năm có 11 triệu trẻ em dưới 5 tuổi bị chết.

- 1/3 số người chết ở các nước đang phát triển có nguyên nhân do nghèo đói

- Chất lượng cuộc sống thấp

- Tài nguyên thiên nhiên cạn kiệt

- Ô nhiễm môi trường

Tình trạng thất nghiệp

Ô nhiễm môi

trường

Nghèo đói ở châu phi

Vấn đề già hóa dân số

- Tỉ lệ người già sống thọ ngày càng tăng ảnh hưởng tiêu cực đến tỉ lệ lao động trên thế giới trong khi tỉ lệ sinh sản tự nhiên ở các nước phát triển chưa được cải thiện.

- Chi phí phục vụ cho an sinh xã hội của các quốc gia tăng lên đáng kể

Nguồn: Liên Hợp Quốc 2002

Bảng: Tỉ lệ phần trăm dân số trong các nhóm tuổi ở khu vực Châu Á – Thái Bình

Dương

- Vấn đề mất cân bằng giới tính chủ yếu là các nước Châu Á do những quan niệm lạc hậu.

- Hậu quả ảnh hưởng đến hệ lụy sau này tỉ

lệ giới tính con trai sẽ nhiều hơn con gái.

Hội thảo Quốc Gia về mất cân bằng giới

tính khi sinh năm 2012

Mất cân bằng giới tính

Tháp dân số theo tuổi của VN (2003)

• Xu hướng số người cao tuổi tăng lên sẽ làm

tăng gánh nặng kinh tế - xã hội để duy trì ổn định cuộc sống khoẻ mạnh của họ

• Nhu cầu chăm sóc người cao tuổi (y tế, xã hội, tài chính) sẽ là một thách thức lớn Người cao tuổi có nhu cầu chăm sóc sức khoẻ nhiều hơn, trong khi chi phí cho đối tượng này cũng cao gấp 7-8 lần so với trẻ em

Phúc lợi xã hội cho người già

* Vấn đề thiếu lực lượng lao động

∗ Gần 70% người cao tuổi cần được chăm sóc sức khoẻ.

b Giải pháp

− Vấn đề bùng nổ dân số

- Xây dựng chính sách dân số phù hợp

- Ban hành các giải pháp về luật:

+Việt Nam qui định mỗi gia đình chỉ có 1-2 con.

+Trung Quốc ban hành qui định mỗi gia đình có 1 con từ năm 1979.

- Tuyên truyền các biện pháp tránh thai.

- Xây dựng hệ thống tuyên truyền dân số đến tận cơ sở.

- Nâng cao chất lượng cuộc sống.

Các chính sách cho dân số

- Vấn đề già hóa dân số

+ “Kế hoạch hành động quốc tế Madríd về già hóa dân số” và “Tuyên bố chính trị” được thông qua tại Hội nghị quốc tế lần thứ hai về già hóa dân số tổ chức vào tháng 4 năm 2002 đã đánh dấu một bước ngoặt trong việc làm thế nào để thế giới giải quyết thách thức quan trọng nhằm xây dựng một xã hội cho mọi lứa tuổi

+ Khuyến khích sinh con cho người dân.

+ Thực hiện các luồng di dân

thai nhi

+ Nghiêm cấm mọi hình thức lựa chọn giới tính thai nhi vào quy ước của địa phương; biểu dương, khen thưởng những tập thể, cá nhân có nhiều đóng góp cho công tác vận động giảm tình trạng lựa chọn giới tính thai nhi.

1 Thực trạng bùng nổ dân số hiện nay

- Hiện nay dân số thế giới liên tục tăng qua các năm.

- Dân số thế giới đạt mức 7.000.000.000 người vào ngày

10 tháng 4 năm 2011.

- Vào ngày 13 tháng 8 năm 2009, dân số trên Trái Đất

được đo bởi cục điều tra dân số Mỹ là 6,777 tỉ người.

- Tính đến tháng 7 năm 2013, dân số thế giới ước tính là 7.095.217.980 người.

Một số hình ảnh minh họa về sự gia tăng dân số

Click to edit Master text styles

Bản đồ phân bố dân số thế giới năm 2012 đơn vị (triệu người)

- Ngoài ra, các chuyên gia liên hiệp quốc (UNFPA) dự đoán với tốc độc gia tăng đều đặn hiện nay, tới năm 2050, thế giới sẽ có khoảng 9,3 tỉ cư dân và hơn 10 tỉ người vào năm 2100.

- Như vậy, trung bình mỗi năm, Trái Đất đón nhận thêm 80 triệu người, tương đương với số dân tại Đức, Việt Nam hay Ethiopia.

- Qua các số liệu trên cho thấy dân số thế giới tăng nhanh.

Mười nước có dân số trên 100 triệu với tổng số dân là

4,133 tỉ người, chiếm 58,55% dân số thế giới.

Trung Quốc 1,350 tỉ người

Bảng đồ phân bố dân số trên 100 triệu người

- Với sự phát triển của kinh tế, khoa học và công nghệ,

tỷ lệ chết ngày càng giảm, dẫn đến tỷ lệ gia tăng dân số

tự nhiên (tỷ lệ sinh – tỷ lệ chết) ngày càng tăng

- Do nhận thức của người dân về sự gia tăng dân số về những ảnh hưởng của nó còn chưa cao

- Đó cũng là những nguyên nhân gây nên sự bùng nổ dân số

3 Hậu quả của việc bùng nổ dân số

- Thay đổi thành phần khí

quyển và hậu quả nóng lên

toàn cầu.

- Tăng mức độ ô nhiễm môi

trường, ô nhiễm không

Hình ảnh về ô nhiễm môi trường do rác thải của con người

Click to edit Master text styles

Hình ảnh thiếu lương thực khi dân số đông không đáp ứng

nhu cầu của con người.

Click to edit Master text styles

3 Hậu quả của việc bùng nổ dân số

- Thiếu nơi ở đi theo với nó là thiếu việc làm khi dân số đông.

- Đói, suy dinh dưỡng hay chế độ ăn không

đầy đủ với sức khoẻ kém và các bệnh do thiếu

ăn ở các nước nghèo và kém phát triển.

- Tuy nhiên, các nước giàu với mật độ dân số cao không có nạn đói.

Hậu quả của bùng nổ dân số

Hình ảnh nghèo đói dịch bệnh thiếu nhà ở của các nước kém phát

- Những vấn đề về lương thực thực phẩm

- Lạm phát giá lương thực thực sự trở thành vấn đề nghiêm trọng cả về chính trị lẫn kinh

tế đối với các nước đang phát triển, buộc các ngân hàng trung ương phải siết chặt chính

sách tiền tệ, điều này làm suy yếu các chính phủ trong khi căng thẳng xã hội tăng cao do giá lương thực quá cao tác động nghiêm

trọng đến đời sống của đại đa số nhân dân

4 Thách thức của sự bùng nổ dân số

- Chào đón công dân thứ 7 tỉ, loài người cũng đang đối mặt với những thách thức như nghèo đói, bệnh tật, thiếu nước sạch và môi trường bị tàn phá

- Theo các chuyên gia, tốc độ phát triển dân số

đã đặt ra mối nguy ngày càng tăng với Trái

Đất của chúng ta, đặc biệt là với các nước

đang phát triển

CÁM ƠN CÔ VÀ CÁC BẠN

ĐÃ LẮNG NGHE