Bồi dưỡng học sinh giỏi lịch sử 9

- Ben ngoai cac nuoc de quoc phat dong "chien tranh lanh" bao vay kinh te, CO lap ve chinh tri...ch6'ng Lien X6 va cac nuoc xa hoi chu nghia.. - Nguyen nhan dat duoc nhiing thanh tuu +

LdL NOl DAO Cac em hoc sinh than m6n\

Hien naj, nhu cau v6 nhan bict, thong hii^u van dung ki6n thiic

lich su doi v6i hoc sinh lop 9 dang diroc dat ra trong muc ticu doi moi

phuong phap daj hoc mon Lich sii 6 tmong trung hoc co so, nhat la

nhimg em hoc sinh lop 9 c6 nguy6n vgng thi vao lop 10 chuyen Ljch su

vh thi hoc sinh gioi Ljch su cac cap

Tir tnuc tiSn do, chiing toi bien soan cu6n "D6I DUONG HQC

&m GIOI LICH (SU L O P 9" voi hi vong se giup cac em hoc sinh c6

trong taj bo tai lieu gan nhu day du nhung kien thuc vua co ban, vira

chujcn sau, nham phuc vu tot cho vice hoc tap va on luy6n thi mon Lich

su, dap ung ytn cau doi mcM ki^m tra, danh gia chat lugng mon hoc

cung nhu dat ket qu^ tot nhat trong cac ki thi noi irta

(Sach gom ba phan:

Phan 1: Ljch su the gioi hiftn dai tu nam 1945 d6tt nay

' Phan 2: Lich su Viet Nam tu nam 1919 den nay

Phan 3: Goi y cac de thi hoc sinh gioi va tuy^n sinh vao l6p 10

chuy6n Lich su

Hy vong rang, day la tai lieu huu I'ch cho My giao, c6 giao day

hoc mon Lich su v^ cac em hoc sinh lop 9 tai cac truong THCS trong

ca nuoc No cting con la tai lieu chung cho nhung ai ham mudn nghidn

cuu mon Lich su

Mac du CO nhi6u co gSng trong bien soan, song cung kh6ng

tranh khoi nhung thicu sot nhat dinh Dat mong nhan duoc su gop y

chan thanh tir cpiy thay co giao va cac em hoc sinh

• • • - - • ^ — - > • • > \ ~ > , TAG OA

EharLliMCH SV> THE QlOd HIEN BA\5 DEN N A Y

Chuyen de 1: LIEN XO VA CAC NUOC DdNG AU

SAU CHIEN TRANH THE GIOI T H U H A I

A LIEN X 6 VA CAC Nl/OC DONG AU T l / SAU NAM 1945 DEN G I C A

N H C N G N A M 70 CUA THE KI XX , ,

I Lien X6 f,,, , ,,

1, Lien X6 tit nam 1945 dm nam 1950

- Sau Chien tranh the giai thu hai Lien X6 la nuoc chien thang, nhung Lien X6 phai chiu nhiing ton that rat nang ne:

+ Hon 27 trieu nguoi che't

+ 1710 thanh pho, hon 70.000 lang mac bi tan pha

+ Gan 32.000 nha may, xi nghiep va 65.000 km duong sat bi tan pha

- Chien tranh da lam cho nen kinh te Lien X6 phat trien cham lai toi 10 nam

- Ben ngoai cac nuoc de quoc phat dong "chien tranh lanh" bao vay kinh te,

CO lap ve chinh tri ch6'ng Lien X6 va cac nuoc xa hoi chu nghia

- Tuy vay, duoi su lanh dao ciia Dang va Nha nuoc X6 viet, nhan dan Lien X6 da lao doiig quen minh de xay dung lai dat nuoc

- Trong qua trinh xay d\mg dat nuoc Lien X6 dat duoc nhiing thanh t\ quan trong:

+ Hoan thanh ke hoach 5 nam Ian thu tu, vuot miic truoc thoi han 9 thang + Den nam 1950 san xuat cong nghiep tang 73% so vol truoc chien tranh

+ San xuat nong nghiep ciing vuot mxtc truoc chien tranh

+ Doi song nhan dan duoc cai thien

+ Nam 1949, che'tao thanh cong bom nguyen tu

- Nguyen nhan dat duoc nhiing thanh tuu + Nho cu lanh dao sang suot, tai tinh ciia Dang Cpng san Lien X6 voi

duong loi each mang diing dan, phu hgp voi hoan canh lich su ciia mpt dat

nuoc vua thoat khoi cupc chien tranh

+ Nho tinh than lao dong can cu, dung cam ciia nhan dan Lien X6

+ Lien X6 biet dua vao sue manh ciia khoi doan ket dan toe va tranh thii dupe nhiing thanh t\ru ve khoa hpc ki thuat aia the gioi

2 Lien Xd tiir nam 1950 dm ddu nhUng nam 70 cua theki XX '

•

- Hoan canh lich sii:

+ Luon b} cac nuoc tu ban phuong Tay chong pha ve kinh ie, chinh tri,

3uan sy

3Si dif&ng HSO Ljch sCrB-Th.S Trucm^ Ngpc Thai

+ Phai chiu chi phi Ion cho quo'c phong, de bao ve nen an ninh va thanh

qua cua cong C U Q C xay d i m g chii nghia xa hpi

- N h i i n g thanh t m i co ban :

+ Kinh la: Lien X6 la cucmg quo'c cong nghiep dung hang t h u hai tren the

gioi (sau MI) Giua thap nien 70, chiem gan 20% tong san lugng cong nghifp the

gioi Ve nong nghiep, nam 1970 dat 186 trieu tan, nang sua't trung bmh 15,6 ta/ha

+ Khoa hpc-Id thuat: Chiem ITnh nhieu dinh cao cua khoa hpc-ki thuat the

gioi, dac biet nganh khoa hpc vu tru, mo dau ki nguyen chinh phuc v i i try aia

loai nguoi Nam 1957, Lien X6 la nuoc dau tien phong thanh cong tinh nhan

tao, mo dau k l nguyen chinh phuc vQ try Nam 1961, Lien X6 phong con tau

"phuong Dong" dua nha d u hanh vu try Ga-ga-rin Ian dau tien bay vong

quanh Trai Dat

+ Quan sy: Lien X6 dat dupe the can bang chien luge ve siic manh quan sy

noi chung va tiem lye hat nhan noi rieng so voi cac nuac de quo'c Nam 1972,

Lien X6 che'tao thanh cong ten lua hat nhan

+ Chinh tri: Trong 30 nam dau sau chien tranh, tinh hinh chinh trj Lien X6

on dinh, kho'i doan ke't trong Dang Cpng san va giiia cac dan tgc trong Lien

bang du-gc duy tri

+ Do'i ngoai: Lien X6 thyc hien chinh sach do'i ngoai hoa binh, tich eye ung

hp eugc dau tranh chong chu nghia thyc dan, giairh dpc lap t y do cho cac dan

tpc La nuoc xa hpi chii nghia hung manh nha't sau Chien tranh the gioi t h u

hai Lien X6 duge eoi la thanh t r i cua hoa binh the gioi va cho dya ciia each

mang the gioi

, - Y nghia cua n h i m g thanh t y u :

+ Uy tin chinh t r i va dia v i quo'c te'ciia Lien X6 dugc de cao

+ Lien X6 tro thanh try cot cua cac nuoc xa hpi chii nghia, la thaiUi t r i ciia

hoa binh, la cho dya ciia phong trao each mang the gioi

I I Dong A u

l.Sura dbi cua cac nuoc dan chu nhan dan Bong Au

- Nhijug nam 1944 - 1945, Igi dyng thai ca Hong qyan Lien X6 tien quan

truy kieh quan dpi phat xit Due qua lanh tho Dong A u , nhan dan va cac lyc

lugng v u trang cac nuoc Dong A u da noi day phoi hgp v o i Hong quan tieu

di?t bpn phat xit, giaiUi chinh quyen, thanh lap cac nuoc dan chii nhan dan:

+ Cong hoa Nhan dan Ba Lan (1944), Cpng hoa NhSn dan Rumani (1944),

Cpng hoa Nhan dan Hunggari (1945), Cpng hoa Tifp Khac (1945), Cpng hoa

4

Cfy TNHH PWH Khan^ Vift

isrhan dan Lien bang Nam T u (1945), Cpng hoa Nhan dan Anbani (1945), Cpng l^oa Nhan dan Bungari (1946) > ^ ,

+ Rieng Dong Diic, voi sy giiip do cua Lien X6, thang 10 - 1949, nuoc Cpng hoa Dan chii Diic dupe thanh lap

- Trong thai k i 1945-1949, cac nuoc Dong A u hoan thanh thang Ipi nhung

nhiem v u cua cupc each mang dan chii nhan dan ma ngay nay thuang gpi la each mang dan tpc dan chii:

+ Xay dyng bp may chinh quyen dan chii nhan dan

+ Tien hanh cai each rupng dat i , , + Quo'c hihi hoa cac xi nghiep lan ciia chii t u ban , , + Ban hanh cac quyen t y do dan chii

2 Cac nuoc Dong Au tit nam 1950 den dau nhung nam 70 cua thekt XX

- Tu nam 1950 den dau nhiing nam 70, cac nuoc Dong A u tien hanh cong

cupc xay dung chii nghia xa hpi Cong cupc xay d y n g ehii nghia xa hpi co

nhimg kho khan va thuan Ipi:

+ Kho khan: Co sa vat cha't - k i thuat lac hau, cac nuoc de quo'c bao vay

kinh te, cho'rg pha ve chinh tri, bpn phan dpng trong nude ra sue pha hoai, gay

ra cac cupc bao loan a Hung-ga-ri (1956), Tiep Khac (1968) va sy khong on

dinh keo dai Ba Lan

+ Thu^n Igi: Nhan dan lao dpng nhiet tinh, hang hai xay d y n g chii nghia

xa hpi; sy giiip do to Ion ciia Lien X6

- N h i i n g thanh t y u dat dupe: Voi sy giiip da ciia Lien X6 va sy no lye ciia

nhan dan Dong A u , cong cupc xay dyng dat nuac d cac nuoc Dong A u da thu duge nhiing thanh t y u to Ion: r, /

+ Den dau nhiing nam 70 ciia the Id XX, cac nuac Dong A u da tro thanh nhiing nuoc cong - nong nghiep, co nen van hoa, khoa hpc, giao dye phat trien

cao Bp mat kinh te - xa hpi ciia dat nuoc da thay do'i can ban va sau sac

+ An-ba-ni: Sau 20 nam xay dyng ehii nghia xa hpi, da di^n khi hoa ca nuoc, san xua't nong nghiep phat trien

+ Ba Lan: Den dau nhung nam 70 ciia the k i XX, san xua't cong nghiep tang gap doi so vai nam 1938

+ Bun-ga-ni: San xua't cong nghiep nam 1975 tang 55 lan so v o i nam 1939,

nong thon da di$n k h i hoa

+ Cpng hoa Dan ehii Due: Den dau nam 1972, san xua't cong nghiep bang

ca nuoc Due nam 1939

+ Ti?p Khac: Dau nhiing nam 70, duge xep vao hang nuoc cong nghiep tren the gioi, chiem 1,7% san lupng cong nghiep the gioi

eSidi^g HSG LIch sij-d- Th.S Tnrcmg Ngpc Thai

I I I Sijf hinh thanh thong xa hpi chu nghia

- Nhung CO so de hinh thanh su hop tac ve chinh tri va kinh te giua Lien X6

va cac nuoc xa hoi chu nghia Dong Au

+ Deu do Dang Cgng san lanh dao, lay chu nghia Mac-Le nin lam nen tang

+ Deu CO muc tieu xay dung chu nghia xa hpi va bao v^ To quoc xa hoi

chii nghia

- Su hop ':ac nay dugc the hien trong hai to chuc:

+ Vequan he kinh te: Ngay 8 - 1 - 1949, Hoi dong tuong tro kinh te (viet tat

la SEV) duoc thanh lap gom cac nuoc: Lien X6, Anbani, Ba Lan, Bungari,

Hunggari, Rumani, Tiep Khac; sau nay c6 them cac nuoc CHDC Due (1950),

Cpng hoa Nhan dan Mong Co (1962), Cong hoa Cu Ba (1972), Cong hoa Xa hoi

Chu nghia Viet Nam (1978)

+ Muc di'ch ciia SEV: giiip do, thiic day su phat trien kinh te ciia cac nuoc

thanh vien, ho tro nhau trong nghien cuu khoa hoc

+ Thanh tuu cua SEV: Lam cho toe do cong nghiep cac nuoc xa hoi chii nghia

tang truong 10%/nam Thu nhap quoc dan (1950 -1973) tang 5,7 lan Lien X6 cho

cac nuoc trong khoi vay 13 ti nip, vien tro khong hoan lai 20 ti nip

+ Nhiing han che ciia SEV: Hoat dong "khep k i n " khong hoa nhap duoc

vol kinh te the gioi dang ngay duoc quoc te hoa cao dp Nang trao doi hang

hoa mang tinh chat bao cap Co che quan lieu bao cap Phan cong san xuat

chuyen nganh c6 cho chua hp-p li

+ Vequan he chinh tri va quan su: Ngay 14 - 5 - 1955, cac nuoc Anbani, Ba

Lan, Bungari, CHDC Due, Hunggari, Lien X6, Rumani, Tiep Khac da hpp tai

Vacsava, cung nhau k i Hiep udc huu nghi, hpp tac va tuong trp danh dau su

ra doi ciia To chiie Hiep u6e Vacsava

+ Muc tieu: thanh lap lien minh phong thu ve quan su va chinh tri ciia cac

nuoc xa hoi chii nghia chau Au

+ Vai tro cua to chiic Vacsava: giii gin hoa binh, an ninh 6 chau Au va the

gioi Tao nen the can bang ve sue manh quan su giira cac nuoc xa hoi chu

nghia va tu ban chii nghia vao dau nhung nam 70

B. L I E N X6 V A C A C Nl/6C D O N G A U T l / G I C A NH0NG N A M 70 D E N

D A U N H C M G N A M 90 C U A T H E K I XX

I Su khung hodng vd tan rd ciia Lien bang X6 viei

a Tinh hinh

- Nam 1973, cupc khung hoang dau mo bung no da tac dpng manh me den

tinh hinh chinh tri, kinh te^ tai chinh ciia nhieu nuoc tren the gioi

CtyTNHH PWH KhaneVi^

- Dang va Nha nuoc Lien X6 cham de ra nhung bien phap de thich nghi voi tinh hinh mcd Vi vay, den cuoi nhung nam 70 - dau nhiing nam 80 cua the ki

XX, kinh te Lien X6 dan bpc 16 dau hieu suy thoai Doi song chinh tri c6 nhih\

diln bien phiic tap, xuat hien tu tuong va mpt sonhom doi lap chong lai Dang Cong san va Nha nuoc X6 viet

- ¥dnh te: lam vao khiing hoang: cong nghiep tri tre, nong nghiep sa siit

Hang hoa, luong thuc, thuc pham khan hiem

- Oixnh tri xa hoi: nhiJng vi pham ve phap che, thieu dan chii, cac te nan quan lieu, tham nhiing ngay cang tram trpng Dat nuoc lam vao khiing hoang toan dien

b Cong CHOC cai to: thang 3 - 1985, M.Goocbachop len nam quyen lanh dao Dang va Nha nuoc Lien X6, da dua ra duong loi tien hanh cai to |:

* Noi dung cong cuoc cai to cm Gooc-ba-chop: |v'

- Ve chinh tri: thuc hien che dp tong thong, da nguyen ve chinh tri, xoa bo che dp mpt dang

- Ve kinh te': thuc hien nen kinh te thi truong nhung trong thuc te chua thuc hien dupe

- Hau qua: lam cho nen kinh te them suy sup, keo theo su roi loan ve chinh tri va xa hpi

c Su sup do cua Lien bang Xo viei:

- Ngay 19 - 8 - 1991, mpt cupc chinh bien nham lat do Goocbachop no ra nhung that bai Sau do, Goocbachop tuyen bo tir chuc Tong Bi thu Dang Cpng san Lien X6, yeu cau giai tan Uy ban Trung uong Dang Dang Cpng san Lien X6 bi dinh chi hoat dpng, Chinh phii Lien bang bi te liet

- Ngay 21 - 12 - 1991, nhiing nguoi lanh dao 11 nuoc cpng hoa trong Lien bang ki hiep dinh thanh lap cpng dong cac quoc gia doe lap (SNG)

- Ngay 25 - 12 - 1991, Tong thong Goocbachop tu chvic, la co do biia liem tren noc difn Kremli bi ha xuong, danh dau sy sup do ciia che dp xa hpi chii nghia o Lien X6 sau 74 nam ton tai

II Cupc khung hoang va tan ra cua che dp xa hpi chii nghia 6 cac nuac Dong Au

- Tu dau nhung nam 80 cua the kl XX, cac nuoc Dong Au ISm vao khiing

hoang toan dien, voi muc dp gay g5t; hk dau tu Ba Lan roi lan sang cac nuoc

Dong Au

- Nhung nha lanh dao dat nuoc quan lieu, bao thii, tham nhung

1

3Sidu&n0HSGLjchsi>9-Th.S TruongNgpc Thai

- Bi cac nuac de quoc ben ngoai kich dpng, quan chiing bieu tinh, doi thi

hanh cai each kinh te chinh tri, thuc hien che do da nguyen ve chinh tri, tong

tuyen cu ty do Dang va nha nuoc cac nuoc Dong Au phai chap nhan nhimg

yeucautren "sx :,o AS-, ::x-l\s ^:\sA'^Ai%v:^' • ,iUf.«

- Ket qua: Cac the luc chong chii nghla xa hpi thang cu len nam chinh

quyen Cuoi nam 1989, che dp xa hpi chii nghia bi sup do hau het 6 Dong Au

III Nguyen nhan s^p do cua che dp xa hpi chii nghla 6 Lien X6 va cac nude

Dong Au

- Duong loi lanh dao mang tinh chii quan, duy y chi, cixng voi co che tap

trung quan lieu bao cap lam cho san xuat tri tre, doi song nhan dan khong

dupe cai thipn Them vao do, su thieu dan chu va cong bang da lam tang them

su bat man t-ong quan chiing

- Khong bat kip budc phat trien ciia cupc each mang khoa hoc - ki thuat tien

tien, dan toi tinh trang tri trp, khiing hoang ve kinh te - xa hpi

- Khi tien hanh cai to lai pham sai lam tren nhieu mat, lam cho khiing hoang

cang them tram trpng

- Su chong pha cua cac the luc thu dich trong va ngoai nuoc ^, ;

cAu H 6 I O N T A P

Cau 1 Nhung tac dpng cua tinh hinh the giai va trong mxbc sau Chien tranh

the gioi the nai doi voi Lien X6 Duai s\ lanh dao ciia Dang va Nha nuoc X6

viet, nhan dan Lien X6 da vupt qua nhung tac dpng do trong nhimg nam

1945 -1950 nhtf the nao?

* Tac dpng ciia tinh hinh the gioi va trong nuoc:

- The gioi: '.ifBiU •^••••TTr,,, '.:<.x r r •sf.vi/i

+ Sau Chien tranh the gioi thii hai, cac nuoc de quoc, dung dau la MI da phat

dpng "cupc chien h-anh lanh" de chong lai Lien X6 va cac nuoc xa hpi chii nghla

+ Mi va Tay Au tien hanh bao vay, cain van ve kinh te doi voi Lien X6

+ Ml va Tay Au thuc hien chinh sach c6 lap ve chinh trj doi voi Lien X6 va

cac nuoc xa hpi chii nghla

+ Ml va Tay Au tien hanh chay dua vu trang chuan bi cho cupc chien tranh

tong lye nham tieu dipt Lien X6 va cac nuoc xa hpi chii nghla

- Trong nuoc:

Sau Chieli tranh the gioi thii hai Lien X6 la nuoc chien thang, nhung Lien

X6 chju nhimg ton that rat n ^ g ne:

CI?/ TNHH ty\^H Khane Vifit

+ Hon in trieu hgudi che't

+ 1710 thanh pho, hon 70.000 lang mac bi tan pha

+ Can 32.000 nha may, xi nghipp va 65.000 km duong sat bi tan pha

Chien tranh da lam cho nen kinh te'Lien X6 phat trien cham lai toi 10 nam

* Duoi su lanh dao ciia Dang va Nha nuoc X6 viet, nhan dan Lien X6 da dat (Jupc nhung thanh tuu to Ion: ^ , ^^^^^ |v

- Hoan thanh ke hoach 5 nam Ian thii tu, vupt miic truoc thoi han 9 thang

- Den nam 1950 san xuat cong nghiep tang 73% so voi truoc chien tranh

- San xuat nong nghiep cung vupt muc truoc chien tranh

- Doi song nhan dan dupe cai thien j,^,; •

- Nam 1949, che tao thanh cong bom nguyen tu

Cau 2 Tom tit nhimg thanh tuu co ban hrong cong cu^c xay dung chu nghia

xa hpi 6 Lien X6 tu nam 1950 den dau nhung nam 70 cua the ki XX Tac dpng ciia nhimg thanh tuu do doi voi cac nu6c xa hpi chu nghia ')

* Tom tat nhijng thanh t\m: i

- Kinh te: '-V' *• P'-^'il'''*'*'' •^^m'^W^'*'-' V^•••

+ La cucng quoc cong nghiep diing hang thii hai tren the gioi (sau Mi)

+ Giua thap nien 70 chiem gan 20% tong san lupng cong nghipp the gioi

+ Di dau mot so nganh cong nghiep moi

+ Nam 1957, Lien X6 la nuoc dau tien phong thanh cong ve tinh nhan tao,

mo dau k! nguyen chinh phuc vii tru

+ Nam 1961, Lien X6 phong con tau "phuong Dong" dua nha du hanh vu try Ga-ga-rin Ian dau tien bay vong quanh Trai Dat

- Quan su:

+ Dat dupe the can bang chien lupc ve sue manh quan su noi chung va tiem luc hat nhan noi rieng so voi cac nuoc de quoc

+ Nam 1972, Lien X6 che tao thanh cong ten liia hat nhan

- Chinh tri: Trong 30 nam dau sau chien tranh, tinh hinh chinh tri Lien Xo on

dinh, khoi doan ket trong Dang Cong san va giua cac dan toe trong Lien bang dupe duy tri

- Doi ngoai:

+ Thuc hien chinh sach doi ngoai hoa binh, tich cue ling hp cupc dau tranh chong chii nghla thuc dan, gianh doe lap tu do cho cac dan toe

3Si dij0n^ HSG L/ch sij-9-Th.S Tri/cmg Ngoc Thai

+ La nuac xa hpi chu nghia hung manh nha't sau Chien tranh the gioi thii

hai Lien X6 dugc coi la thanh tri cua hoa binh thegiai va la cho dya ciia each

mang thegiai

* Tac dong:

- Uy tin cliinh tri va dia vi quoc te ciia Lien X6 dugc de cao Lien X6 c6 dieu

kien giiip da cac nuac xay dung chu nghla xa hgi

- Lien X6 tro thanh tru cot cua cac nude xa hgi chu nghia, la thanh tri cua

hoa binh, la cho dua cua phong trao each mang thegiai

Cau 3 Hay neu tinh hinh chinh tri va chinh sach doi ngoai cua Lien X6 tir

nam 1950 den nam 1970 Nhan xet ve tinh hinh do

- Ve chinh tri:

+ Tu nam 1950 den nua dau nhirng nam 70, nhin chung tinh hinh chinh tri

cua Lien X6 tuang doi on dinh, khoi dai doan ke't trong Dang Cgng san va gii>a

cac dan tgc trong Lien bang dugc duy tri

+ Tuy vay, cong cugc xay dung chu nghia xa hoi van con mac phai nhung

sai lam, thieu sot nhu: chu quan, nong vgi, thuc hien che do Nha nuac bao cap

ve kinh te^ thieu dan chu va cong bang xa hgi, vi pham phap che xa hgi chii

nghia

- Ve do'i ngoai:

+ Thuc hien chinh sach doi ngoai hoa binh va tich eye ung hg phong trao

each mang the gioi

+ Dau tranh eho hoa binh, an ninh, kien quyet chong chinh sach gay ehien

xam luge ciia chu nghia de quoc va cac the luc phan dgng

+ Giiip da rich cue ve vat chat eung nhu Hnh than cho cac nuac xa hgi chii

nghia trong cong cugc xay dung chu nghia xa hgi

+ La nuac di dau trong vi|e ung hg su nghiep dau tranh vi doe lap dan

toe, dan ehii va tien bg xa hgi Lien X6 tra thanh tru egt cua hf thong xa hgi

chu nghia, la eho dua cho hoa binh va phong trao each mang thegiai

- Nhan xet:

+ Nha kinh te on dinh va phat trien, nha't la dat dugc nhung thanh tuu to

Ian trong cong euge xay dyng ehii nghia xa hgi nen tao eo so de on dinh ve

chinh trj y^t,;

Cty TNHHPyVHKh.vhi 17,/

+ Mac du CO nhung sai lam nhung cong cugc xay dung chii nghia xa hgi a

thai ki nay van phat trien

+ Lien X6 thuc hien chinh sach doi ngoai rich bg nen dugc nhieu nuoc, nha't la cac nuac xa hgi chii nghia dong hnh ting hg

Cau 4 Sy hgp tac giiia Lien X6 va cac nuoc xa hgi chii nghia the hif n trong cac to chiic nao? Neu sy thanh lap va muc tieu ciia cac to chuc do

Su hgp tac dugc the hien trong hai to chuc: Hgi dong tuang trg kinh te (SEV) va To chuc Hiep uoc Vacsava

- Hgi dong tuang trg kinh te'(SEV):

+ Su thanh lap: Ngay 8 - 1 - 1949, Hgi dong tuang trg kinh te'(viet tat la SEV) dugc thanh lap gom cac nuoc: Lien X6, Anbani, Ba Lan, Bungari, Hunggari, Rumani, Tiep Khac; sau nay c6 them cac nuoc CHDC Due (1950), Cong hoa Nhan dan Mong Co (1962), Cgng hoa Cu Ba (1972), Cgng hoa Xa hgi Chii nghia Viet Nam (1978)

+ Muc rieu: giiip do, thiie day su phat trien kinh te ciia cac nuac thanh vien, ho trg nhau trong nghien ciiu khoa hgc

- To ehiie Hiep uac Vacsava:

+ Su thanh lap: Ngay 14 - 5 - 1955, cac nuoc Anbani, Ba Lan, Bungari, CHDC Due, Hunggari, Lien X6, Rumani, Tiep Khac da hgp tai Vacsava, eung

nhau ki Hiep uac hmi nghi, hgp tac va tuang trg danh dau su ra doi ciia To

chuc Hiep uac Vacsava

+ Muc rieu: thanh lap lien minh phong thii ve quan sy va chinh tri ciia cac nuoc xa hgi chii nghia chau Au nham chong lai khoi quan su NATO ciia MI va Tay Au

Cau 5 Qua trinh khiing hoang roi di den sup do chii nghia xa hpi b Lien X6

dien ra nhu the nao?

* Su khung hoang:

- Truoc nhij-ng bien doi ciia rinh hinh the gioi, nha't la sau cugc khiing hoang dau mo nam 1973, Dang va Nha nuoc Lien X6 cham de ra nhung bien phap de thich nghi voi rinh hinh moi

- Deh cuoi nhiing nam 70 - dau nhiing nam 80 ciia the'kl XX, kinh te Lien X6 dan bgc 16 dau hi^u suy thoai

+ Kinh te: lam vao khiing hoang: cong nghiep tri tre, nong nghiep sa siit Hang hoa, luang thye, thye pham khan hiem Dai song nhan dan gap nhieu kho khan + Chinh tri xa hoi; nhijng vi pham ve phap che; thieu dan chii, cac te nai quan lieu, tham nhung ngay cang tram trgng Dat nuoc lam vao khiing hoanj toan dien

3Si du&n^ HSG L/ch sCr9-Th.S Truang Ngoc Thai

* Di den sup do':

- Thang 3 - 1985, M.Goocbachop len nam quyen lanh dao Dang va Nha

nuac Lien X6, da dua ra duang 161 tien hanh cai to

- Ve chinh tri: thirc hien che do tong thong, da nguyen ve chinh tri, xoa bo

- Ngay 19 - 8 - 1991, mot cupc chinh bien nham lat do Goocbachop no ra

nhung that bai Sau do, Goocbachop tuyen bo' tu chuc Tong Bi thu Dang Cong

san Lien X6, yeu cau giai tan Uy ban Trung uong Dang Dang Cong san Lien

X6 bi dinh chi boat dong, Chinh phii Lien bang bj te liet

- Ngay 21 - 12 - 1991, nhiing nguoi lanh dao 11 nuac cong hoa trong Lien

bang ki hiep dinh thanh lap Cong dong cac quo'c gia doc lap (SNG)

- Ngay 25 - 12 - 1991, Tong thong Goocbachop tu chuc, la cd do biia Hem

tren noc dien Kremli bi ha xuohg, danh dau su sup do ciia che do xa hoi chu

nghia a Lien X6 sau 74 nam ton t?i

Cau 6 Ghi cac su ki?n ve su sup do cua Lien bang X6 viet va su s\ip do cua

chii nghia xa hpi 6 Dong Au vao bang duoi day: ^

l)Lien bang X6 viet

2) Cac nuac Dong Au

- Sau khi tra lai nam chinh quyen, Goocbachop tu chuc Tong Bi thu Dang Cong san Lien X6, yeu cau giai tan Uy ban Trung

u-ong Dang (24 - 8- 1991) Dang Cong san Lien X6 bi dinh chi

boat dong (29 - 8 - 1991) Chfnh quyen X6 viet trong toan lien bang bi te liet

- Ngay 6 - 9 - 1991, Quoc hoi bai bo Hiep uac lien bang nam

12

1922, trao quyen cho cac ca quan lam thoi

- Ngay 21 - 12-1991, tai thii do Anma Ata (Cadacxtan), 11 nuoc cgng hoa ki Hiep dinh ve giai tan Lien bang X6 viet va tharJi lap cpng dong cac quoc gia dpc lap (SNG)

- Ngay 25 - 12 -1991, Tong thong Goocbachop phai tuyen bo tu chiic va cung ngay la cd do biia liem tren noc dien Kremli bi ha xuong, danh dau su sup do cua che do xa hoi chii nghia va su tan v6 aia Lien bang Cong hoa xa hoi chii nghia X6 viet

1) Cac

nuoc Dong Au

- Tu dau nhung nam 80 ciia the'ki XX, cac nuoc Dong Au lam vao khung hoang toan dien, vdi miic dp gay gat; bat dau tu Ba Lan roi Ian sang cac nuoc Dong Au '

- Bi cac nuoc de quoc ben ngoai kich dong, quan chiing bieu tinh, doi thi hanh cai each kinh te chinh tri, thuc hien che dp da nguyen ve chinh tri, tong tuyen cu tu do Dang va nha nuoc cac nuac Dong Au phai chap nhan nhung yeu cau tren

- Cuoi nam 1989, cac the luc chong chii nghia xa hpi thang cu

len nam chinh quyen Che dp xa hpi chii nghia bi svp do hau

het a Dong Au

Cau 7 Phan tich nguyen nhan dan den sy tan ra cua che dp xa hpi chu nghia

6 Lien X6 va cac nuac Dong Au :^„,^•;i,jV:^;.''^-r^y-.' '^''v '

Trong mot thoi gian dai, cong cupc xay dung chii nghia xa hpi a Lien X6 va

cac nuac Dong Au dem lai nhieu thanh tuu to Ion; nhung cang ngay cang bpc

Ip nhimg sai lam thieu sot

Mot la, duang loi lanh dao mang tinh chu quan, duy y chi, ciing v&i ca che tap trung quan lieu bao cap lam cho san xua't tri tri, dai song nhan dan khong dugc cai thien Them vao do, su thieu dan chu va cong bang da lam tang them su bat man trong quan chiing

+ Thieu ton trpng day dii cac quy luat phat trien khach quan ve kinh te - xa hpi, chii quan duy y chi, thuc hien ca che tap trung quan lieu bao cap thay cho

CO che thi truong Dieu do lam cho nen kinh te dat nuac thieu nang dpng, san

xua't tri tre, oiai song nhan dan khong dupe cai thipn

+ Ve xa hpi, thieu dan chii va cong bang, v i pham phap che xa hpi chii righla Tinh trang do keo dai da lam long bat man trong quan chiing dang cao

Hai la, khong bat kip buac phat trim cua cuoc each mang khoa hoc - ki thuat tien tien, dan t&i tinh trang tri tre, khung hoang vekinh te - xdhoi

PSi, /i/r /y HSGLjch sCr 9 - Th.S Truong Ngpc Thai

+ N h u n g nam 70 ciia the Id XX, khoa hoc - Id thuat the gioi phat trien manh me,

cac nuoc t\x ban biet tan d\ing khoa hoc - k i thuat de dua nen kinh tephat trien

+ L i e n X6 va cac nuoc D o n g A u cham ap d u n g khoa hoc - k i thuat nen nen

k i n h te'Iam vao t r i tr? r o i d i den k h i i n g hoang

Ba la, khi Hen hanh cai tolai phqm sai lam tren nhieu mat, lam cho khung hoang

cang them tram trong

+ K h i da b i t r i tre, k h i i n g hoang , tien hanh cai to lai p h a m sai l a m tren n h i e u

mat, l a m cho k h i i n g h o a n g ngay cang them nang ne

+ De ra chu t r u o n g chuyen nen k i n h te theo co che t h i t r u o n g n h u n g tren

thuc te chua lam dugc gi, hay viec thuc hien da nguyen da dang ve c h i n h t r i

l a m cho dat nuoc cang them ro'i loan

Bon la, su chohg phd cua cac theluc thii dick trong va ngoai nuoc

Ben ngoai c a c n u o c de quoc, nha't la MT tang cuang c a c boat d o n g chong pha

L i e n X6 v a c a c nvrac D o n g A u Ben t r o n g cac the l^c p h a n d p n g lien tie'p n o i

day l a m cho t i n h h i n h cang them ro'i loan

Chuyen d6 2:

CAC NUaC A PHI> M I LA-TINH T U NAM 1945 DEN NAY

A Q U A T R I N H P H A T T R I E N C U A P H O N G T R A O G I A I P H O N G D A N T Q C

V A SU" T A N R A C U A H E T H O N G T H U Q C D I A

I G i a i d o a n tvr n a m 1945 d e n giu-a n h i m g n a m 60 cua the k i X X

1 Vai net vedac diem chung cua cac nuoc A, Phi, Mt La-tinh

- La n h i i n g k h u v u c d o n g dan, c6 nguon lao d o n g d o i dao, lanh tho r p n g

I o n v o l n g u o n tai nguyen thien nhien het sue p h o n g p h i i

- T r u a c Chien t r a n h the g i o i t h u hai, hau het c a c nuoc t r o n g k h u v y c nay

deu t r o t h a n h thuQC dia hoac n i i a thupc dia ciia c a c d e quoc A n h , Phap, M i ,

Nhat, H a Lan, Bo Dao Nha,v.v

- T u sau Chien t r a n h the g i o i t h i i hai, hau het cac n u o c 6 k h u v y c nay deu

gianh dugc d p c Igp dan tpc, ho bat tay vao cong cup c xay d y n g dat nuoc de

t i m g buoc Cling c o n e n doc lap v e k i n h te v a c h i n h t r i , n h a m thoat k h o i sir

kho'ng che, le thuoc vao cac the l u c d e quoc b e n ngom, dac biet la M i

14

* Nhan xet chung: ,

- Q u y m o p h o n g trao: Phong trao giai p h o n g dan tpc b u n g no 6 hau het cac thupc dia ciia chii nghia de'quoc, t u chau A, chau Phi, den k h u v u c M i La-tinh

- Thanh phan t h a m gia va lanh dao: D o n g dao cac giai cap, cac tang lop nhan dan: cong nhan, n o n g dan, tieu t u san, t r i thuc, t u san dan tpc (6 Viet

N a m la giai cap v6 san)

- H i n h t h i i c va k h i the dau tranh: D a u tranh v u trang, d a u t r a n h c h i n h tri trong do d a u t r a n h v u trang la h i n h thiic chii yeu, p h o n g trao dau t r a n h d i e n

ra soi noi, quyet li?t l a m tan ra t i m g mang roi dan den syp d o hoan toan h§ thong thupc dia ciia chii nghia de'quoc ^ ,

2 Dien hien cua phong trao , , ;

* Cac n u o c chau A :

- D o n g N a m A: n a m 1945 v o i s u that bai ciia phat x i t N h a t da tao co h p i cho cac nuoc In-do-ne-xi-a, V i ^ t N a m va Lao gianh thang Ipi t r o n g cupc k h o i nghia

v u trang, lat d o ach t h o n g t r i ciia chii nghia thuc dan, t u y e n bo dpc lap dan tpc

- N a m A: n h u n g n a m 1946 - 1950, cupc dau tranh chong ach no d i c h ciia thyc dan A n h , gianh dpc lap ciia nhan dan A n D p d i e n ra soi n o i va gianh dupe thang Ipi

* Cac n u o c chau Phi: N h i e u nuoc gianh dupe dpc lap Dac b i ^ t t r o n g n a m

1960, CO 17 n u o c t u y e n bo'dpc lap, lich s i i gpi la " N a m chau P h i "

* Cac n u o c M i La-tinh: Phong trao giai p h o n g dan tpc phat t r i e n m a n h dien hinh la each m a n g C u Ba gianh thang Ipi (nam 1959)

D e n giua n h i i n g n a m 60 ciia the k i XX, ve co ban, h ^ t h o n g thupc dia ciia

chii nghia t h y c dan da b i sup do

I I G i a i doan t u n h i m g n a m 60 den giira n h r n i g n a m 70 ciia the k i XX

1 Net noi bat cua phong trao

- Phong trao dau t r a n h dien ra soi noi 6 chau Phi, dien h i n h la thang I p i ciia nhan dan ba nuoc : Ghi-ne Bit-xao, M6-dam-bich va Ang-go-la t r o n g cupc dau tranh chong ach no d i c h ciia thuc d a n Bo Dao Nha, gianh dpc lap d a n tpc j

- A c h t h o n g t r i ciia Bo Dao N h a tan ra la thang I p i quan t r p n g ciia each mang chau Phi

2 y nghta ljch st(

- Thang I p i ciia n h a n d a n ba nuoc da gop p h a n quan t r p n g t r o n g viec co v u

t i n h than n h a n dan cac nuoc thupc dia, dac biet la n h a n d a n chau Phi, t r o n g cupc d a u t r a n h g i a n h dpc lap dan tpc, bao ve chii quyen ciia m i n h

15

3Sl duihig HSG Uch sLir9-Th.S Tn/ong Ngpc Thai

- Tieu bieu la phong trao dau tranh gianh dpc lap cua nhan dan Ang-go-la,

M6-dam-bich, Ghi-ne Bit-xao dau tranh nham lat do ach thong tri cua Bo Dao Nha

III. Giai doan t u giua nhimg nam 70 den giua nhung nam 90 cua the k i XX

1 CuQC dau tranh cua nhdn dan chdu Phi chong chedo A-pdc-thai

- Nha cam quyen da trang 6 Nam Phi da ban hanh han 70 dao iuat ve phan

bi?t chung tgc, doi xu va tuoc bo quyen lam nguoi cua nguoi da den va da

mau, buoc hp phai song trong nhiing khu rieng biet, each li hoan toan vol

nguoi da trang Quyen boc iQt ciia nguoi da trang doi voi nguoi da den da

dupe ghi vao hien phap •

- CuQC dau tranh chohg che do A-pac-thai cua nhan dan ba nuoc a mien

Nam chau Phi: R6-de-di-a, Tay Nam Phi va Cong hoa Nam Phi Sau nhieu nam

chien dau ngoan cuong va ben bi ciia nguoi da den, chinh quyen thuc dan ciia

giai cap thong tri nguoi da trang da tuyen bo xoa bo che do phan biet chiing

tQC, cong nhan quyen bau cu va cac quyen t u do, dan chii khac ciia nguoi da

den Sau khi gianh duoc thang \gi trong cac cuoc bau cu, nam 1980, chinh

quyen ciia nguoi da den dugc thanh lap o R6-de-di-a (sau doi thanh Cong hoa

Dim-ba-bu-e); nam 1990 - 6 Tay Nam Phi (sau doi thanh Cpng hoa Na-mi-bi-a);

che dp phan bi?t chung tpc 6 Cpng hoa Nam Phi cung bi xoa bo (nam 1993)

Sau hon ba the ki ton tai den day h$ thong thuoc dia ciia chii nghia de quoc bi

sup do hoan toan

2 Nhi?m vu men cua nhan dan A, Phi, Mi La-tinh

Sau khi che dp A-pac-thai bi xoa bo, he thong thuoc dia ciia chii nghia de

quoc bi sup do hoan toan lich sii cac dan tpc A, Phi, M I La-tinh chuyen sang

chuong moi voi nhi^m vu la ciing co nen dpc lap dan tpc, xay dung va phat

trien dat nuoc, nham khac phuc tinh trang ngheo nan, lac hau keo dai tir bao

doi nay

B C A C N l / d C C H A U A

I. Tinh hinh chung

- Chau A la luc dia rpng Ion, dong dan nhat the gioi, c6 nhieu nguon tai

nguyen phong phii, c6 nhieu ton giao dan tpc khac nhau

- Truoc Chien tranh the gioi thii hai, cac nuoc chau A deu bi cac nuoc t u

ban phuong Tay no dich, boc Ipt

- Sau Chien trarJi the gioi thii hai, phan Ion cac nuoc chau A da gianh dupe

dpc lap

- Sau khi gianh dupe dpc lap, nhieu nuoc da dat dupe su tang truong nhanh

chong ve kinh te (vi tri va nhiing thanh Ufu phat trien ciia A n Dp)

16

Cty TNHH PWH Khang ViSt

- Tuy nhien, suo't niia the'kl XX, tinh hinh chau A khong on dinh vi nhung cupc Chien tranh xam lupc ciia cac nuoc de quoc, hoac nhiing cupc xung dpt tranh chap bien gioi, lanh tho

II. Trung Quoc

j^, Sifra dai cua nuacCgng hod Nhdn dan Trung Hoa

a Cuoc noi chien: * , •

- Sau khi ket thiic thang Ipi cupc khang chien chong quan phiet Nhat, 6 Trung Quoc da dien ra cupc npi chien giiia Dang Quoc dan va Dang Cong san

Cupc npi chien keo dai hon 3 nam (1946-1949)

+ Ngay 20 - 7 - 1946, Tuong Gioi Thach phat dpng cupc chien tranh chong Dang Cong san

+ Tu thang 7 - 1946 den thang 6 -1947, Quan giai phong Trung Quoc thuc hi?n chien lupc phong ngu tich cvrc Sau giai doan nay, Quan giai phong chuyen sang phan cong, tien quan vao cac viing do Dang Quoc dan kiem soat

+ Cuoi nam 1949, cupc npi chien ket thiic, toan bp luc dia Trung Quoc dupe giai phong Tap doan Tuong Gioi Thach that bai, phai thao chay ra Dai Loan

- Ngay 1 - 10 - 1949, nuoc Cpng hoa Nhan dan Trung Hoa chinh thiic thanh lap, dxing dau la Chii tich Mao Trach Dong

- Anh huong sau sac toi phong trao giai phong dan tpc the'gioi

- He thong xa hpi chii nghia da dupe noi lien t u chau A u sang chau A

2 Muai nam dau xay dmg chedg mod (1949 -1959)

- Tu nam 1949 den nam 1959, Trung Quoc buoc vao thoi ki xay dung,

nhi^m v^ hang dau ciia nhan dan Trung Quoc la dua dat nude thoat khoi

ngheo nan, lac hau, phat trien kinh te, xa hpi, van hoa va giao due

- Tu nam 1953, Trung Quoc thuc hi#n ke hoach 5 nam dau tien (1953 -1957)

Nho no Ivrc lao dpng ciia toan dan va sy giiip do ciia Lien X6, ke hoach 5 nam hoan thanh thang Ipi Bp mat dat nuoc Trung Quoc c6 nhieu thay doi ro r$t

- Sau 10 nam dau xay dyng che dp moi (1949-1959), nen kinh te; van hoa giao d\ic Trung Quoc dgt dupe nhung thanh tvm quan trpng

imi Tl'WH i^iNH THUAN

17

eSi du&ng HSG L/ch si>9-Th.S Truang Ngpc Thai ^

- Vedoi ngoai: T h i hanh chinh sach doi ngoai tich cue nham ciing c6' hoa b i n h

va thiic day p h o n g trao each mang the'gioi Ngay 18 - 1 - 1950, Trung Quoc

thiet lap quan he ngoai giao v o i Viet N a m

3 Dat nuac trong then ki hien dong (1959 - 1978)

- N a m 1959, T r u n g Quoc thuc hien d u o n g loi "Ba ngon c6 hong", d u o n g loi

chung, Dai nhay vot, Cong xa nhan dan

+ D u o n g 161 chung: La "Doc het sue luc v u o n len xay d t m g chu nghla xa hoi

nhieu, nhanh, tot, re" (Dai hgi Ian t h u V I I I Dang Cong san Trung QUGC-1958)

+ Dai nhay vot: Phong trao "toan dan lam gang thep", de trong thoi gian

15 nam, Trung Quoc se v u g t A n h ve san lugng thep va n h i i n g san pham cong

nghiep khac (nhu Chu tich Mao Trach Dong tuyen bo vao cuol nam 1957)

+ Cong xa nhan dan: M o t h i n h thuc to chuc lien hiep nhieu h o p tac xa

nong nghiep cap cao 6 nong thon T r u n g Quoc giai doan nay Ve p h u o n g dien

k i n h te, cong xa nhan dan la mot d o n v i so hxxu, thong nhat quan l i san xuat,

dieu hanh lao dpng, phan phoi san pham Lam cho nen k i n h te lam vao tinh

trang hon loan, d o i song nhan dan dieu dxmg

' • - Trong noi bo Dang Cpng san T r u n g Quoc da dien ra n h i i n g ba't dong ve

d u o n g lo'i, tranh chap ve quyen luc D i n h cao cua traah gianh quyen luc la

cuoc " D a i each m a n g van hoa v6 san" Dieu nay da gay ra tham hoa nghiem

trpng cho dat nuoc va ngiroi dan T r u n g Quoc

4 Cong euoc cai each, mo cica (tic nam 1978 den nay)

- Thang 12 -1987, T r u n g u o n g Dang Cpng san T r u n g Quoc da de ra d u o n g

161 d o i mod dat nude

,:(! - D u o n g 161 d o i m o i : C h u t r u o n g xay d u n g chu nghia m a n g mau sac T r u n g

Quoc, lay phat trien k i n h te lam t r u n g tam thuc hien cai each va m o cua nham

muc tieu hien dai hoa dat nuoc, de T r u n g Quoc tro thanh quoc gia giau manh,

van m i n h

- Vedoi ngoai: M 6 rpng quan he hiru nghi, h o p tac v o i eac nuoc tren the'gioi,

gop sue giai quyet eac v u tranh chap quoc te

5 NhOng thdnh tm cua cong cuoc cai each mo eita d Trung Quoc tic cuoi nam

1978 den nay

- Sau c6ng eupe cai each va m o cua, nen k i n h te T r u n g Quoc phat trien

nhanh, dat t6c dp tang t r u o n g k i n h tecao nhat the'gioi

- Toe dp tang t r u o n g cao nhat the gioi: Tong san p h a m trong nuoc (GDP)

t r u n g b i n h hang n a m tang 9.8 % dat gia trj 7.974,8 t i nhan dan te, d u n g hang

t h u 7 the'gioi

Cty TNHH PVYH Khang Vift

^ - Tong gia t r i xuat nhap khau nam 1997 la 325,06 t i USD C u n g tinh den nam -^997, cac doanh nghiep nuoc ngoai da dau t u vao T r u n g Quo'c h o n 521 t i USD

va 145 n g h i n doanh nghiep nuoc ngoai dang boat dong 6 T r u n g Quoc

- T u n a m 1978 den nam 1997, thu nhap b i n h quan iinh theo dau n g u o i 6

nong th6n tang tir 133,6 len 2090,1 nhan dan t^; 6 thanh p h o t u 343,4 len 5160,3

nhan dan te

Y nghia cua n h i j n g thanh t u u do: ,

+ T i n h h i n h chinh t r i xa hpi T r u n g Quoc dang on dinh , ,i , ,, + Dia v i tren t r u o n g quoc te'ciia T r u n g Quo'c dupe nang cao

+ Tao dieu ki^n cho su hpi nhap cua T r u n g Quo'c 'ren tat ca eac ITnh vuc

(Joi v o i cac nuoc tren the'gioi va ngupe lai, su hpi nhap ciia nen k i n h te, van hoa, khoa hoc - k i thuat, t h u o n g mai ciia the gioi d o i v o i t h i trucmg rpng Ion day tiem nang n h u T r u n g Quoc

C C A C NU'6C D O N G N A M A

L T i n h h i n h Dong Nam A trudc va sau nam 1945

- Trudc Chie'n tranh the gioi thu hai, hau het cac nuoc D o n g N a m A ( t r u Thai Lan) la thupe dia ciia cac de'quoc thuc dan p h u o n g Tay

- Trong Chie'n tranh the gioi t h u hai, D o n g N a m A b i phat xit N h a t chie'm

dong Thang 8 - 1945 k h i phat xit Nhat dau hang dong m i n h , cac nuoc Dong

N a m A da n o i day chong ach thong t r i thuc dan, gianh chinh quyen

- Ngay sau do, cac nude de'quoc p h u o n g Tay lai tien hanh xam lupc tro lai Dong N a m A N h a n dan D 6 n g N a m A da d u n g len dau tranh cue k i gian kho, den nhijTig n a m 40 m d i gianh lai dupe doc lap

- Qua t r i n h gianh doe lap ciia cac nude D o n g N a m A : + In-d6-ne-xi-a: ngay 17 - 8 - 1945, In-d6-ne-xi-a tuyen bo' doe lap, thanh

l^ip nude Cpng hoa In-d6-ne-xi-a

+ Vi?t N a m : \ix ngay 14 den ngay 28 - 8 - 1945, nhan dan Viet N a m tien

hanh Tong k h d i nghia gianh chinh quyen trong ca nude Ngay 2 - 9 - 1945,

thanh lap nude Vi?t N a m D a n chu Cpng hoa

+ Lao: thang 8 - 1945, nhan dan Lao noi day gianh chinh quyen 6 nhieu

noi Ngay 12 - 1 0 - 1945, Lao t r d thanh m o t v u o n g qu6'c dpc lap, co chu quyen

+ Cac nude D 6 n g N a m A khae tiep tuc gianh dpc lap n h u : Phi-lip-pin

(1946); M i e n Dien (1948); M a Lai (1957)

- T u giua n h u n g n a m 50 ciia the k i XX, trong boi canh " chieh tranh lanh"

M l da can thiep vao D o n g N a m A lap nen khoi quan su D o n g N a m A (SEATO) day l i i i each m a n g d D 6 n g N a m A (trong do Thai Lan va Phi-lip-pin co

, 19

3Si due^g HSG Ljch &Cr9-rh.5 TrLron^ Ngpc Thai

tham gia vao to chiic nay) Tinh hinh Dong Nam A tro nen doi dau cang

thang khi M i tien hanh xam lug-c Viet Nam va ma rpny chien tranh sang Lao

va Cam-pu-chia Tu giira nhirng nam 50 cua the ki XX, cac nude Dong Nam A

CO sy phan hoa trong duong 16'i doi ngoai:

+ Mot so nuoc tro thanh dong minh aia MT nhu Thai Lan, Phi-h'p-pin

+ Mpt so'nuoc tien hanh dau tranh chong MI nhu Viet Nam, Lao, Cam-pu-chia

+ Mot so' nuoc thi hanh chinh sach hoa binh, trung lap, khong tham gia

vao nhihig Idioi quan s^r xam luge cua cac nude de'quo'c

II Sv ra doi cua to chiic ASEAN ' ' ' V

* Nguyen nhan ra doi:

- Sau khi gianh dugc dpc lap, dung trudc nhung yeu cau phat trien kinh te,

xa hpi ciia dat nude, nhieu nude Dong Nam A ehii truong thanh lap mpt to

chiic lien minh khu vyc, nham cung nhau hop tac, phat trien

- De han che'anh hudng ciia cac cudng quoc ben ngoai doi vdi khu vuc, nha't la

khi cuQC chien tranh xam lupc cua MI d Dong Duong ngay cang khong thuan

* Su ra dffi ciia ASEAN:

- Hi?p hpi cac nude Dong Nam A (ASEAN) dupe thanh lap vao thang 8 - 1967

tai Bang Co'c (Thai Lan) vdi su tham gia cua 5 nude: In-do-ne-xi-a, Ma-lai-xi-a,

Phi-lip-pin, Xin-ga-po va Thai Lan

* Muc tieu cm ASEAN: Xay dung nhiing mo'i quan hoa binh, hihi nghj,

hpp tac giiia cac nude trong khuc vuc, tao nen mot epng dong Dong Nam A

hiing manh, ASEAN la mpt to chue lien minh chinh tri-kinh te cua khu vuc

Dong Nam A

* M6i quun he giua ba nude Dong Duang vai ASEAN:

- Khi cupe khang chien chong M I cuu nude cua nhan dan Vift Nam, Lao,

Cam-pu-chia ke't thiic vdi thSng Ipi vao nam 1975, cac quan h§ ngoai giao giua

ba nude Dong Duong va ASEAN da dupe thie't l^p

- Nam 1979 do van de Cam-pu-chia, nen quan h | giiia ba nude Dong

Duong vdi cac nude ASEAN trd nen cang thang va "doi dau"

III T u "ASEAN 6" phat trien thanh "ASEAN 10"

- Tinh hinh khu vuc Dong Nam A sau "chien tranh lanh" - Moi quan h?

giira cac nude ASEAN vdi 3 nude Dong Duong da chuyen tvr "doi dau" sang

"doithoai"

- Nhung dieu kien cho sy md rpng cac thanh vien ciia to chue ASEAN va su

gia nhap vao to chiic nay ciia hang loat cac nude trong khu vye tu nam 1984

cho den nay

Cty TNHH OWN Khang Vl^

+ Nam 1984, Bru-nay trd thanh thanh vien thii sau cua to chue ASEAN

+ Ttr dau nhiing nam 90 cua the'ki XX, sau "Chien tranh lanh" va van de Cam-pu-chia da dupe giai quyet, to chue ASEAN da ke't nap them cac thanh vien Viet Nam gia nhap ASEAN vao thang 7 - 1995, tie'p do ke't nap Lao, Mi-an-ma vao thang 7 -1997 va Cam-pu-chia thang 4-1999

- ASEAN da chuyen trpng tam hoat dpng sang hpp tac kinh te (Thanh l^p AFTA) va xay dung dien dan khu vuc (ARE)

D CAC N U ' 6 C CHAU PHI ' ' '

I Tinh hinh chung

1 NhiJcng nhan tothuc My phong trao giai phong dan toe d chdu Phi

- Su ke't thiic Chien tranh the gidi thu hai ciing nhu nhimg thay doi ve tinh hinh quo'e tesau chien tranh cd tac dung thiic day phong trao dpc lap dan tpe tai

chauPhi ^p,;

- That bai ciia chii nghia phat xit, su suy yeu aia Anh va Phap, hai quoc gia thong tri nhieu vung thupc dia tai chau Phi, tao dieu ki#n thuan Ipi cho cupe dau tranh giai phong ciia nhan dan chau Phi

- Thang Ipi aia phong trao giai phong dan tpe d chau A, trudc he't la aia Vi|t Nam va Trung Quo'e da eo vii cac cupe dau tranh aia nhan dan chau Phi

Phong trao da'u tranh chong chii nghia thue dan da dien ra soi noi tren lye dia nay

2 Qua trinh dau tranh gidnh doc lap > «

- Trudc Chien tranh the gidi thu hai, cac nude chau Phi deu la thupc dia ciia

tu ban phuong Tay ,

- Sau Chien tranh, phong trao dau tranh chong chii nghia thuc dan, doi dpc lap dien ra soi noi

+ Khdi dau la phong trao dau tranh aia nhan dan d Bac Phi Cupe binh bien d A i Cap (7 -1952), cupe dau tranh vu trang keo dai 8 nam ciia nhan dan

An-gie-ri (1954-1962) uri,tn,^r: ^.mtv rmtsr, ^ - ,

+ Tie'p theo la phong trao dau tranh eiia nhan dan d khap chau Phi chong

I?i su thong tri ciia cac nude de'quoe gianh dpc lap * * A* • " >

- Nam 1960 dupe gpi la "Nam chau Phi" vdi 17 nude tuyen bo doe lap, nam

1975, he thong thupc dia ciia Bo Dao Nha tan ra, ra doi cac quoc gia doe lap go-la, M6-dam-bich va vife thii tieu che'dp phan biet ehiing tpe (A-pac-thai) d Cpng hoa Nam Phi (1993)

Ang-eSlduefng HSG Lfch sC^ 9 - Th.S Truang Ngpc Thai

3 Cong cuQC xdy dung dot nuac

- Sau k h i gianh dugc AQC lap, cac nuoc chau Phi bat tay vao cong cugc xay

d u n g dat nuoc, n h u n g chua thay doi dugc tinh trang doi ngheo lac hau

- Tir cuo'i n h i m g nam 80, tinh hinh chau Phi ngay cang kho khan va khong

on dinh n h u : xung dpt, npi chien, doi ngheo, no nan va b|nh tat c6 nhieu

nguyen nhan dan toi tinh trang do, nhiing chia re va xung d o t , noi chien da va

dang lam cho cac nuoc chau Phi ngay cang kho khan, lam vao nhCrng tham hoa

dau thuong (Su tan pha cua chien tranh, san xuat d i n h don, dich b^nh, chet

choc, n h i i n g chi p h i Ion cho mua sam v i i khi va nhu cau quan

su ) Da hinh thanh to chiic khu vuc la To chuc thong nhat chau Phi, nay gpi la

Lien m i n h chau Phi

II Cupc dau tranh chong che dp phan bi?t chung tpc o Cpng hoa N a m Phi

1 Nguyen nhan

- N a m 1961, Lien bang N a m Phi rut ra khoi khoi Lien hi§p A n h v a tuyen bo

la nuoc Cong hoa N a m Phi Tren thuc te, da so nguoi da den 6 dat nuoc nay

van song co cue, t u i nhuc d u a l che dp phan biet chung tpc A-pac-thai ciia

chinh quyen thuc dan da trang

- Thuc dan da trang da thi hanh chinh sach phan biet chung tpc (gpi la chu

nghia A-pac-thai) trong hon ba the ki 6 N a m Phi

2 Phong tran dau tranh

- D u d i su lanh dao cua to chuc "Dai hpi dan tpc P h i " ( A N C ) , nguoi dan da

den da ben bi dau tranh doi thii tieu che dp phan biet chung tpc, cpng dong

quoc te da ung hp cupc dau tranh ciia nhan dan da den Thang 12-1993 chinh

quyen ciia nguoi da trang tuyen bo bai bo che dp A-pac-thai, tra t u do cho lanh

tu A N C Man-de-la sau 27 nam bi cam t i i To chuc A N C va Dang Cpng san

N a m Phi dupe thua nhan la to chuc hop phap

- Thang 4 - 1994, sau cupc bau c u da chung tpc dau tien 6 N a m Phi,

Nen-xon Man-de-la da tro thanh Tong thong nguoi da den dau tien 6 dat nuoc nay

- Chinh quyen m o i a N a m Phi da dua ra Chien lupc kinh te vT mo de phat

trien san xuat, giai quyet viec lam, cai thien muc song ciia nguoi da den

3 y nghta cua phong trdo

- Che dp phan biet chiing tpc da bi xoa bo ngay tai sao huyet cuoi ciing sau

hon ba the k i ton tai Dat nuoc N a m Phi buoc vao thoi k i phat trien m o i

- Sau k h i xoa bo che dp phan biet chiing tpc, Chinh phii m o i 6 N a m Phi da

dua ra chien lupc kinh te'vi mo (thang 6 - 1996), nham phat trien san xuat, giai

quyet v i f c lam, cai thi^n muc song ciia nguoi da den va xoa bo sy yeu kem ve

k i n h te'con ton tai doi v o i nguoi da den

•m • "

^ A C N U ' 6 C M I L A - T I N H

1. N h u n g net c h u n g i^V':rlg^\f^' '.nr^j.^-^A •v, w

\ Khdi qudt vekhu vuc Mi La-tinh

M I La-tinh la mot khu vuc rpng Ion trai dai iu Me-hi-c6 (6 Bac MI) toan bp

Trung va N a m M i Bao gom 20 nuoc cpng hoa voi so dan khoang 600 trieu La vung dat m m dupe phat hi?n t u cuoi the ki XV, rat giau ve nong san va khoang san

- Thanh phan dan cu 6 M I La-tinh rat da dang, bao g o m nguoi d i cu t u chau

A u toi, tho dan da do, n h u n g nguoi tung la no le dupe dua den t u chau Phi

- Da so nhan dan M i La-tinh noi tieng Tay Ban Nha, trir Bra-xin noi tieng Bo Dao Nha Chiu anh huong van hoa Tay Ban Nha va nhieu nuoc chau A u khae, ciing v o i su hoa nhap cac nen van hoa chau Phi va tho dan da do Ton giao 6

M l La-tinh chii yeu la Thien ehiia giao

- Dau the k i XIX, nhan dan cac nuoc M i La-tinh da d u n g len dau tranh chong lai ach thong t r i ciia Tay Ban Nha va gianh dupe dpc lap

- Truoe Cnien tranh the gioi t h i i hai, cac nuoc M i La-tinh lai tro thanh thupe d}a kieu m o i hoae p h u thupe vao M i

- Sau Chien tranh the gioi t h u hai, phong trao giai p h o n g dan tpc 6 M I La-tinh phat trien m a n h me (dupe gpi la "Dai lue niii l u a " m o dau bang cupc each mang Cu Ba 1959 ^ j i

- N h a n dan eac nuoc M i La-tinh da khoi nghia v u trang lat do chinh quyen dpc tai phan dpng than M I , thanh lap chinh phii dan tpc, dan chii

2 Cac giai doan phat trim cua phong trdo giai phong dan toe

* T u nam 1945 den nam 1959:

Phong trao dau tranh no ra hau het cac nuoc trong k h u vuc, d u o i nhieu hinh thiie:

+ Bai eong ciia cong nhan (Chi-le) + N o i day ciia nong dan (Pe-ru, E-eua-do, Bra-xin) + K h o i nghia v u trang (Pa-na-ma, B6-li-vi-a)

+ Dau tranh nghi vien (Goa-te-ma-la, Ae-hen-ti-na)

* T u nam 1959 den cuoi thap k l 80:

Caeh mang Cu Ba thang Ipi danh dau buoc phat trien m o i ciia phong trao giai phong dan toe d M i La-tinh T u do khu vuc M i La-tinh tro thanh "Dai luc

n i i i l u a "

23

3Si du&ng HSG Ljch siJr9-Th.S Trucrng Ngpc Thai ^

* Tu cuoi thap kl 80 den nay: , ,

Lgi dung su bien dong Ian dien ra a Dong Au va Lien X6, MI ma nhxmg

cupc phan kich chohg lai phong trao giai phong dan toe 6 khu vuc MI La-tinh

Phong trao dau tranh dung truac nhieu kho khan va thu thach

3 Cong cuoc xay dung Aat nuac •<"•'imif^M^^mH: m^i'Mi:; 'w ;' • ; ^fmm

- Tir nhung nuac thuoc dia va cham phat trien di len, cac nuac MI La-tinh

da thu nghi^m tat cac cac mo hinh kinh tenhu chien lupc thay thenhap khau,

chien luge "Tu do doi mai" vai noi dung cong nghiep hoa hudng vao xuat

khau, giam vai tro nha nuac, tang vai tro tu nhan, hoac mo hinh xay dung dat

nuoc theo chii nghla xa hoi nhu C u Ba Mot so'nuac da dat trinh dp phat trien

kha cao nhu Me-hi-c6, Ac-hen-ti-na, Bra-xin

' - Trong cong cupc xay dung da't nuac, cac nuac MI La-tinh da thu dupe mpt so'

thanh tuu ve kinh te^ xa hpi Nhung tu dau nhimg nam 90 ciia the'kl XX, tinh hinh

kinh te^ chinh tri a nhieu nuoc MI La-tinh lai gap kho khan, cang thang, do MI

tang cuang chong lai phong trao Cach mang 6 Gre-na-da, Pa-na-ma, uy hiep va de

doa each mang Ni-ca-ra-goa, tim mpi each pha hoai che dp X H C N 6 Cu Ba

n Cach mang C u Ba

1 Nguyen nhan bung no

- Sau Chien tranh the giai thu hai, MI da thiet lap 6 C u Ba che dp dpc tai

quan su do Ba-ti-xta dung dau, lam tay sai cho MI

- Chinh quyen Ba-ti-xta da xoa bo hie'n phap tie'n bp, cam cac dang phai

chinh tri hoat dpng; giet hai, giam cam hang chue van nguoi yeu nuoc Khong

cam chiu so'ng dual ach tho'ng tri ciia bpn dpc tai, nhan dan Cu Ba da vung day

dau tranh

2 Dien him each mang - v'-'• i v ^ v - f v v , - : ! ' ' ' ' y \, /• • ^ ••t^imit.Awi

- Ngay 2 6 - 7 1953, 153 thanh nien yeu nuac dual su chi huy a i a luat su tre

tuoi Phi-den Ca-xto-ro da tan cong vao phao dai M6n<-ca-da Cupc tan cong

khong gianh dupe thang lai (Phi-den Ca-xto-ro bi bat giam va sau do bi true

xuat sang Me-hi-c6), nhung ma dau cho giai doan dau tranh vii trang de giai

phong da't n-rae

- Ngay 25 -11 -1956, Phi-den Ca-xto-ro eung 81 chien si yeu nuoc tu Me-hi-c6

tra ve xay dung can cu each mang 6 vung rung niii phia Tay cua Cu Ba

- Dudi su ling hp, giiip da ciia nhan dan, luc lupng each mang da Ian mgnh

va phong trao dau tranh Ian rpng ra ca nuoc Ngay 1-1-1959, che dp dpc tai

Ba-ti-xta bi lat do, each mang Cu Ba gianh dupe thang Ipi hoan toan

24

Cty TNHH PWH Khang Yi^

"^^^dng CUOC xay dungdatnuac 'iUr ;<t

Chinh phu each mang Cu Ba do Phi-den Ca-xto-ro diing dau da tie'n hanh c^i each dan ehii

Thang 4-1961, quan nhan Cu Ba da danh thang dpi quan danh thue cua MI

do bp vao bai bien Hi-ron, Chinh phu Cu Ba tuyen bo': C u Ba tie'n len chii nghla

xa hpi- N^m 1965, Dang Cong san Cu Ba ra dai

Trong cupc dau tranh chong che dp dpc tai, gianh chinh quyen ve tay nhan dan ciing nhu xay dung da't nuoc (nha't la sau khi Lien X6 tan ra), nhan dan Cu

Ba da gap v6 van kho khan, ke ca nhung that bai ban dau Voi khi phach hien ngang ciia mpt dan toe anh hung, nhan dan Cu Ba dual su lanh dao ciia lanh

tu Phi-den-ca-xto-ro da vupt qua mpi kho khan, vQng buae tie'n len

- Sau hon 40 nam xay dung chu nghla xa hpi, mac du bi Mi bao vay, cam van, nhan dan C u Ba van gianh dupe nhieu thang Ipi to Ian: kinh te'phat trien, trinh dp van hoa, giao due, y te dupe nang cao

- Tu nam 1945 de'n giija nhung nam 60 ciia the'kl XX:

+ O chau A: nam 1945 vai su that bai ciia phat xit Nhat da tao ca hpi cho cac nuac In-do-ne-xi-a, Viet Nam va Lao gianh thang lai trong cupc khai nghla

vu trang, lat do ach tho'ng tri ciia chii nghla thue dan, tuyen bo' dpc lap dan tpc

NhijTig nam 1946 - 1950, cupc dau tranh chong ach no dich ciia thue dan Anh, gianh dpc lap ciia nhan dan A n Dp dien ra soi noi va gianh dupe thang Ipi

+ 6 chau Phi: Nhieu nuac gianh dupe dpc lap Dae bi^t trong nam 1960, c6

17 nuoc tuyen bo dpc lap, ljch sii gpi la "Nam chau Phi"

+ 6 Ml-la-tinh: Phong trao giai phong dan tpc phat trien manh, dien hinh

la each mang C u Ba gianh thSng Ipi (nam 1959)

Den giCra nhung nam 60 ciia the'kl XX, ve ca ban, h? thong thupc dja ciia

chii nghia thyc dan da bj syp do ' " '

25

BSi dirOtig H5G Lfch sCr9-Th.S Trucmg Ngpc Thai ^

- lit nhung nam 60 den giira nhung nam 70 ciia the'kl XX:

+ Phong trao da'u tranh dien ra soi noi 6 chau Phi, dien hinh la thang loi

ciia nhan dan ba nirac : Ghi-ne Bit-xao, M6-dam-bich va Ang-go-la trong cupc

da'u tranh chong ach no dich ciia thuc dan Bo Dao Nha, gianh doc lap dan toe

+ Ach thong tri ciia Bo Dao Nha tan ra la thang \<yv quan trong ciia each

mang chau Phi

- Tu giua nhung nam 70 den giua nhiing nam 90 ciia the ki XX:

+ Cuoc dau tranh chohg che do A-pac-thai ciia nhan dan ba nuac a mien

Nam chau Phi: R6-de-di-a, Tay Nam Phi va Cong hoa Nam Phi

+ Nam 1980, chinh quyen ciia nguoi da den duge thanh lap 6 R6-de-di-a (sau

doi thanh Cong hoa Dim-ba-bu-e)

+ Nam 1990 - 6 Tay Nam Phi (sau doi thanh Cong hoa Na-mi-bi-a); che do

phan bi^t chiing toe 6 Cong hoa Nam Phi cGng bi xoa bo (nam 1993)

+ Sau hon ba the ki ton tai den day he thong thuoc dia ciia chii nghia de

quoc bi sup do hoan toan

* N/ifln xet:

- Phong trao dien ra khap cae nuoc A, Phi, M i La-tinh lam cho he thong

thuoc dia ciia chii nghla dequoc bi tan ra

- Phong trao loi cuo'n duge dong dao cae tang lop nhan dan tham gia

' - Phong trao su dung nhieu hinh thiic dau tranh phong phii

Can 2 Neu vai net ve dac diem chung ciia cac nuoc Phi, M I La-tinh sau

Chien tranh the gioi thu hai Em c6 nhan xet gi ve nhirng dac diem chinh ciia

phong trao giai phong dan tgc tir sau nam 1945?

* Dflc diem chung:

- La nhifng khu vuc dong dan, eo nguon lao dgng doi dao, lanh tho rong

ion vai nguon tai nguyen thien nhien he't sue phong phii

- Truac Chien tranh the giai thu hai, hau he't cac nuoc trong khu vuc nay

deu tra thanh thugc dia hoac nua thuoc dia ciia cac de quoc Anh, Phap, M i ,

Nhat, Ha Lan, Bo Dao Nha,v.v

- Tu sau Chien tranh the giai thu hai, hau he't cac nuoc 6 khu vuc nay deu

gianh duge dge lap dan tgc, hg bat tay vao cong euge xay dung dat nuoc de

tung buoc Cling c6' nen dgc lap ve kinh te va chinh tri, nham thoat khoi su

khong che^ 1^ thugc vao cac the'luc dequoc ben ngoai, dac biet la Mi

* Nhan xet:

• - Quy mo phong trao: Phong trao giai phong dan tgc bung no 6 hau he't cac

thugc dia ciia chii nghla dequoc, tu chau A, chau Phi, den khu v u t M I La-tinh

Thanh phan tham gia va lanh dao: Dong dao cac giai cap, cac tang lop nhan dan: cong nhan, nong dan, tieu tu san, tri thuc, tu san dan toe (6 Vi?t Nam la giai cap v6 san)

- Hinh thiic va khi the da'u tranh: Da'u tranh vu trang, da'u tranh chinh tri trong do da'u tranh vii trang la hinh thiic chii ye'u, phong trao da'u tranh dien

ra soi noi, quye't lift lam tan ra tung mang roi dan den sup do hoan toan h$ thong thugc dia ciia chii nghla dequoc

Cau 3 Cuoc dau tranh ciia nhan dan chau Phi chong che do A-pac-thai dien

ra nhu the nao? Y nghla lich su ciia cupc dau tranh nay,

* Cuoc ddii tranh cua nhan dan chau Phi:

- Do la cuoc da'u tranh ciia nhan dan ba nude 6 mien Nam chau Phi : Ro-de-di-a, Tay Nam Phi va Cong hoa Nam Phi Sau nhieu nam chien da'u kien cuong va ben bi ciia nguoi da den, chinh quyen thuc dan ciia giai cap thong tri nguoi da trang da tuyen bo'xoa bo che do phan biet ehiing tgc, cong

nhan quyen bau eu va cac quyen t u do, dan chii khae cii-j nguai da den

- Sau khi gianh duge thang Igi trong cac euge bau cii, nam 1980, chinh quyen ciia nguoi da den duge thanh lap a R6-de-di-a (sau doi thanh Cgng hoa Dim-ba-bu-e); nam 1990 - a Tay Nam Phi (sau doi thanh Cgng hoa Na-mi-bi-a); che do phan bift chiing tgc a Cgng hoa Nam Phi cung bi xoa bo (nam 1993) Sau han ba the'ki ton tai den day hf tho'ng thugc dia ciia chii nghla de'quo'e bi sup do hoan toan

- Chau A la viing dong dan cu nhat the gioi, bao g o n nhirng nuac c6 lanh

tho rgng lan vai nguon tai nguyen thien nhien rat phong phii

- Tu cuoi the kl XIX, hau he't cac nuoc a chau luc nay da tro f hanh nhirng nude thugc dia, niia thugc dia va la thi truong chii ye'u eiia cac nuac tu ban Au

" MI, chiu su boe lot, no dich nang ne ciia chii nghia thuc dan

* Sau nam 1945:

- Sau Chien tranh the gioi thu hai, eao trao da'u traih giai phong dan tgc biing no manh me Den nhiing nam 50, phan Ion cae nude chau A da gianh duge dgc

BSldu&n0 HSG L/ch si>9- Th.S Tnrong Ngpc ThcTi

- Gan suot nua sau the Id XX, tinh hinh chau A khong on dinh, boi cac cupc

chien tranh xam \\xqc ciia cac nuoc dequoc, nhat la a khu vuc Dong Nam A va

T a y A

- Sau "chien tranh lanh", 6 mpt so' nuoc chau A da xay ra nhiing cuoc xung

dgt tranh chap bien gioi, lanh tho, hoac cac phong trao li khai v 6 i nhirng hanh

d o n g k h u n g b o t ^ h a i '^'^-^ H a i ; ; -'.^ rifi mM nn : » - J v f i : -^n

- Nhieu nuoc chau A dat dugc su tang truong nhanh chong ve kinh te nhu

Nhat Ban, Han Quoc, Trung Quoc, Sin-ga-po, Ma-lai-xi-a, Thai Lan

Cau 5 Lap nien bleu cac svr ki?n chinh trong lich svt Trung Quoc tu nam 1949

den nam 2000 theo yeu cau sau dSy: v

Ngay 1 - 1 0 - 1 9 4 9 Nuoc Cong hoa Nhan dan Trung Hoa chinh thiic

thanh lap, dung dau la Chu tich Mao Trach Dong

Nam 1953-1957 Trung Quoc thuc hi?n ke hoach 5 nam dau tien

Trung Quoc lam vao tinh trang khong on djnh ve kinh

tC chinh tri, xa hoi. t j i M - v * ' ' Trong noi bo ban lanh dao van tiep tuc dien ra cupc tranh gianh quyen luc gay gat

Trung uong Dang Cong san Trung Quoc de ra duong loi moi, m o dau cho cong cuoc cai each kinh te'- xa hoi

Dai hoi lan t h u XIII ctia Dang Cong san Trung Quoc

Trung Quoc thu hoi chu quyen do'i v o i Hong Cong

Trung Quoc thu hoi chu quyen Ma Cao

I

Cau 6 Cong cupc cAi each - m6 cua b Trung Quoc tu nam 1978 den nay:

- L i do cai each

- N p i dung cai each

- Thanh t i m dat dupe ' ' <

- Y nghia: ^

* Li do:

- Ttr nam 1959, dat nuoc Trung Quo'e roi vao tinh trang khong on diiJi keo dai

+ Ve kinh te: Trung Quoc thuc hien duong loi "Ba ngpn eo hong", duong loi chung, Dai nhay vpt, Cong xa nhan dan Nen kinh te Trung Quoc lam vao tinh trang hon loan, san xuat giam sut nghiem trong, doi song nhan dan gap nhieu kho khan. ' ^ - f ; ' ' , ! - ' - H ^ t i f - d

+ Ve chinh tri: N p i bp Ban lanh dao Dang va Nha nuoc ba't dong ve duong

161, tranh chap ve quyen luc Dinh cao ciia tranh gianh quyen luc la cupc "Dai each mang '/an hoa v6 san" Dieu nay da gay ra tham hoa nghiem trpng cho dat nuoc va nguoi dan Trung Quo'c

- Chinh sy bie'n dpng keo dai do da dat ra yeu cau can phai tien hanh cong cupc cai each de dua dat nuoc Trung Quoc thoat khoi khung hoang

* Ngi dung ca ban:

Duong loi m&i ctia Trung Quoc chu truong "xay dung chu nghla xa hpi

i«ang mau sic Trung Quoc, lay phat trien kinh te lam trung tam, thvrc hi?n cai each va m o cua nham myc tieu hifn dai hoa, dua dat nuoc Trung Quoc tro thanh mpt quoc giagiaumsmh, van minh"

3Si dLfdng HSG L/ch su 9 - Th.S Tnrang Ngpc Thai

* Thanh tuu:

- Toe do tang truong cao nhat the gioi: Tong san pham trong ntrae (GDP)

trung binh hang nam tang 9.8 % dat gia tri 7.974,8 t i nhan dan te, dung hang

t h i i 7 the gioi

- Tong gia t r i xuat nhap khau nam 1997 la 325,06 t i USD Cung tinh den nam

1997, eac doanh nghiep nuoe ngoai da dau t u vao Trung quoe hon 521 t i USD

va 145 nghin doanh nghiep nuoe ngoai dang hoat dong 6 Trung Quoe

- T u nam 1978 den nam 1997, thu nhap binh quan tinh theo dau nguoi 6

nong thon tang t u 133,6 len 2090,1 nhan dan t§; 6 thanh p h o h j 343,4 len 5160,3

nhan dan te

*YnghTa:

I - Tinh hinh chinh tri xa hoi Trung Quoe dang on dinh

' - Dia v i tren truang quoe te eua Trung Quoe duge nang eao

- Tao dieu ki?n cho su hoi nhap eua Trung Quoe tren tat ea eac linh vye doi

v o i eac nude tren the gioi va ngugc lai, su hoi nhap eiia nen kinh te^ van hoa,

khoa hoe - k i thuat, thuong mai eua the gioi doi voi thi truang rong Ion day

tiem nang n h u Trung Quoe

Cau 7 Khai quat n h u n g net Ion ve tinh h i n h Dong Nam A truoc va sau nam

1945 N h u n g bien doi ciia t i n h h i n h Dong Nam A sau nam 1945 la gi? Bien

doi nao to Ion nhat?

* Khai quat nhieng net Ian:

- Truoc Chien tranh the gioi t h u hai, hau het eac nuac Dong Nam A (tru

Thai Lan) la thuoc dia c i eac de quoe thue dan phuong Tay

- Trong Chieh tranh tne gioi t h u hai, Dong Nam A b i phat xit Nh^t chiem

dong Thang 8 - 1945 khi phat xit Nhat dau hang dong minh, cac nude Dong

N a m A da noi day ehong ach thong tri thue dan, gianh chinh quyen

- Ngay sau do, cac nude dequoc phuong Tay lai tien hanh xam luge t r d lai

Dong Nam A Nhan dan Dong Nam A da dung len dau tranh cue k i gian kho,

den nhiing nam 40 m d i gianh lai duge doe lap

- Qua t r i n h gianh dgc lap ciia cac nude Dong N a m A: In-do-ne-xi-a:

ngay 17 - 8 -1945, do-ne-xi-a tuyen bo dgc lap, thanh lap nude Cong hoa

In-do-ne-xi-a Vi?t Nam: t u ngay 14 den ngay 28 - 8 - 1945, nhan dan Viet Nam

tien hanh Tong khdi nghia gianh chinh quyen trong ea nude Ngay 2 - 9 -1945,

thanh lap nude Viet Nam Dan chii Cong hoa Lao: thang 8 - 1945, nhan dan

Lao noi day gianh chinh quyen d nhieu noi Ngay 12 - 10 - 1945, Lao t r d thanh

mgt vuang quoe doe lap, cd chii quyen

- T u giua nhung nam 50 eua the k i XX, trong boi canh "chieh tranh lanh"

Mi da can thi?p vao Dong Nam A lap nen khoi quan su Dong Nam A (SEATO)

<f:ey TNHH PWH r.haruj ViSt

day l u i each mang d Dong Nam A (trong do Thai Lan va Phi-lip-pin ed thai" gia vao to chiic nay) Tinh hinh Dong Nam A t r d nen do'i dau cang

thang k h i M i tien hanh xam luge V i ^ t N a m va m d rgng chieh tranh sang Lao va Cam-pu-chia T u giiia nhiing nam 50 eua the k i XX, eac nude Dong

islam A ed su phan hoa trong dudng lo'i doi ngoai • • v :,?

* Nhieng bien doi cua tinh hinh Dong Nam A: , • i'

- Sau nam 1945, hau het cac nude Dong Nam A deu gianh duge dgc lap

- T u k h i gianh duge dgc lap, eac nude Dong Nam A deu ra sue xay dung

kinh te, xa hgi va dat duge nhiing thanh tun to Idn

- Den thang 7 - 1997, cac nude Dong Nam A deu gia nhap to ehue ASEAN

* Bien doi to Idn nhat: Sau nam 1945, hau het eac nude Dong Nam A gianh

duge dgc lap V i chi ed gianh duge doe lap, cac nude Dong Nam A m d i cd dieu

ki?n xay dung, phat trien kinh teva gia nhap to chiic ASEAN

Cau 8 S\ ra d o i ciia to chiic ASEAN M o i quan h? giiia Vi?t Nam va ASEAN

* Sura doi: ':yj'h4 •

- Sau khi gianh duge dgc lap, dung trude nhiing yeu cau phat trien kinh te,

xa hgi eua dat nude, nhieu nude Dong Nam A chii truong thanh lap mgt to

chiic lien m i n h khu vuc, nham ciing nhau hgp tac, phat trien

- De han cheanh hudng ciia cac eudng quoe ben ngoai ddi vdi khu vuc, nhat la khi euge chieh tranh xam luge eiia M i d Dong Duong ngay cang khong thuan Igi

- Hiep hgi cac nude Dong Nam A (ASEAN) duge thanh lap vao thang 8 -1967

tai Bang Coc (Thai Lan) v d i su tham gia eiia 5 nude: In-do-ne-xi-a, Ma-lai-xi-a, Phi-lip-pin, Xin-ga-po va Thai Lan

* Quan hegiHa Viet Nam va ASEAN:

- K h i cugc khang chieh ehong M i cuu nude ciia nhan dan Viet Nam, Lao, Cam-pu-ehia ket thiic v d i thang Igi vao nam 1975, eac quan h^ ngoai giao giua

ba nude Dong Duong va ASEAN da duge thiet lap

- Nam 1979 do van de Cam-pu-chia, nen quan h^ giiia ba nude Dong Duong v d i eac nude ASEAN trd nen cang thang va "doi dau"

- T u cuoi nam 1980, ASEAN chuyen t u chinh sach doi dau sang doi thoai, hgp tac v d i ba nude Dong Duong T u khi van de Cam-pu-ehia duge giai quye't, quan h^ gitia Vi$t Nam v d i ASEAN duge cai thien

- Thang 7 - 1992, Vi?t Nam tham gia Hiep ude Bali danh dau bude ngoat quan trgng trong su tang eudng hgp tac d khu vuc v i mgt "Dong Nam A hoa binh, on dinh va phat trien"

31

3Si du0n0 HSG Lfch eCr9-Th.S Truong Ngpc Thoi

- Sau khi gia nhap ASEAN (26 - 7 - 1995), moi quan he giua Viet Nam \

cac nuac trong khu vyc ngay cang dugc day manh

Cau 9 S\ phat trien cua cac nu6c ASEAN dien ra nhu the nao?

- Trong giai doan dau (1967 - 1975), ASEAN la mot to chiic non yeu, sy hop

tac trong khu vuc con long leo, chua c6 vi tri tren trudng quoc te

- Khong lau sau thang Igi trong cuoc khang chien cho'ng M i cuu nude cua

nhan dan ba nuac Dong Duong (Vift Nam, Lao, Cam-pu-chia) vao nam 1975,

v6i viec ki Hi$p udc Ba-li (In-do-ne-xi-a, thang 2 -1976), hoat dong cua ASEAN

da CO nhiing buoc tien moi Quan he giiia ASEAN vai ba nuac Dong Duong

dugc cai thien thong qua vi^c thiet lap cac quan he ngoai giao va bat dau c6

nhimg chuyen viehg tham Ian nhau cua cac nha lanh dao cap cao cac nuac

- Tu cuo'i nhung nam 70 den giua nhimg nam 80 aia the ki XX, do nhung

bien dpng ve chinh tri, xa hpi a Cam-pu-chia va sy ki :h dong, can thi$p cua

mpt so' nuoc Ian, quan he giiia ASEAN vai ba nuac Dong Duong lai tro nen

cang thang, doi dau Day ciing la thai ki kinh te ASEAN tang truang manh

nha thyc hi^n chien luge cong nghiep hoa hudng ve xuat khau

- Nam 1984, to chuc ASEAN da c6 6 thanh vien (them Bru-nay)

Dau nhirng nam 90 ciia the ki XX, ASEAN tie'p tuc dugc ma rgng trong boi

canh the gioi va khu vyc c6 nhieu thuan Igi: ket nap Viet Nam (7 - 1995), Lao

va Mi-an-ma (9 -1997), Cam-pu-chia (4 -1999), nang so thanh vien len 10 nude

Tren co sd dd, ASEAN da chuyen trong tarn hoat dong sang hop tac kinh tenham

xay dyng Dong Nam A thanh khu vyc hoa binh, on dinh va cung phat trien

Cau 10 Hay trinh bay cac giai doan dau tranh gianh dpc lap d chau Phi ttr

sau Chien tranh the gidi thii hai V i sao nam 1960 dupe lich su gpi la "Nam

chau Phi"?

* Cac giai doan:

' - Tir nam 1945 den n5m 1954:

Phong trao dau tranh cho'ng chu nghia thyc dan, doi dpc lap dien ra soi ndi

Khdi dau la phong trao dau tranh cua nhan dan d Bac Phi Thang Igi md dau la

cupc binh bien d A i Cap (7-1952)

- Tir nSm 1954 den nam 1960 :

+ Cupc dau tranh vu trang keo dai tam nam aia nhan dan An-gie-ri (1954-1962)

+ Tie'p theo la phong trao dau tranh aia nhan dan d khap chau Phi chdng

sy tho'ng trj aia cac nude de quoc gianh dpc lap nhu : Xu-dang, Tuy-ni-di,

Ma-rdc (1956), Ga-na (1947), Ghi-ne (1959)

, - Tu nam 1960 den nam 1975:

3 2 '

Cty TNHH DVYH Khang ViSt

+ Nam 1960 A\X(yc goi la "Nam chau Phi" vdi 17 nude tuyen be'dpc lap, md

daU gia' doan phat trien mdi ciia phong trao each mang chau Phi

+ Nam 1975, h# thong thuoe dia ciia Bo Dao Nha tan ra, ra doi cac quo'e

gia dpc lap Ang-go-la, M6-dam-bieh

Tu nam 1975 den nam 1991: thang 3 - 1991, nude Cong hoa Namibia thanh lap la sy kien danh dau cho viec hoan thanh cong cupc danh do nen thong tri

thyc dan kieii eu d chau Phi i v , ;

* Yi sao mm 1960 dtmc lich su goi la "Nam chau Phi":

- Nam 1960, ed 17 qud'c gia gianh dugc doc lap d chau Phi

- Nam 1960, md ra thdi ki phat trien nhay vpt ciia phong trao giai phdng dan toe d chau Phi

Cau 11 Trinh bay dac diem ciia phong trao giai phong dan tpc d chau Phi s^u Chien tranh the gidi thu hai

- Phong trao giai phdng dan toe d chau Phi tu sau Chien tranh the gidi thii hai den nay tuy phat trien rpng khap va len cao, nhung dien ra khong dong deu giua

cac quoc gia va cae khu vyc d chau Phi f,

- Phong trao giai phdng dan tpc d chau Phi ndi chung do giai cap tu san lanh dao

- To chiic thong nha't chau Phi dupe thanh lap nam 1963 dong vai tro dae biet quan trpng trong viec phoi hop hanh dong va thiie day sy nghiep cau tranh cua nhan dan chau Phi

- Hinh thue dau tranh gianh doe lap dan tpc d cac nude chau Phi chu yeu thong qua dau tranh chinh trj hpp phap, thuong lupng vdi cac nude phuang Tay de dugc cong nhan dpc lap

- Mue dp dpc lap va sy phat trien dat nude sau khi gianh doe lap rat khong dong deu nhau

Cau 12 So sanh dac diem phong trao giai phong dan tpc d chau Phi va chau

A sau Chien tranh the gidi thu hai

Tieu chi

so sanh

To chuc lanh dao

- Thong qua to ehiic thong nha't chau Phi

- Lanh dao phong trao hau he't thupe ve chinh dang hoac to chiic chinh tri ciia giai cap tu san

- Thong qua chinh dang cua

giai cap tu san hoiie v6 san d

timg nude

- Lanh dao phong trao hau he't thupe ve chinh dang eiia giai cap tu san hoac v6 san

33

BSi du0ng HSG L/ch si} 9- Th.S TrLtong Ngpc Thoi

Hinh thiic

dau tranh

- Chii yeu la dau tranh

chinh trj hop phap

- Dau tranh chinh tri ket hop v6i dau tranh vu trang

Mite do

gianh doc lap

- Cac nuoc gianh dugc doc lap a miic do khac nhau

- Cac nuoc gianh doc lap a muc do dong deu

Sif phdt trw:i

kinh te'sau khi

gianh doc lap

- Khong dong deu sau khi gianh doc lap Hien nay van con nhieu kho khan

- Sir phat trien nhanh chong

ve kinh te sau khi gianh doc lap

Cty TNHH PWH Khang ViSt

Cau 13 Lap bang thong ke cac thang Igi trong cupc d/Tu tranh gianh dgc lap

ciia nhan dan chau Phi sau Chien tranh the gioi thii hai

Ten nil6c Thai gian gianh doc lap

Cau 14 N e u nhiing net noi bat ciia tinh hinh M I La-tinh tu sau nam 1945

- Sau Chien tranh the giai thii hai, vai iru the've kinh te va quan su M i da

tim mpi each de bien khu vuc MT La-tinh thanh "san sau" cua mmh va dung

len cac che dp doc tai than MT Khong cam chiu canh ap buc, cuoc dau tranh

chong che do doc tai ciia nhan dan cac nuoc Mi La-tinh lai bung no va phat trien

- Cach mang C u Ba thanh cong (1959) danh dau buoc phat trien moi cua

phong trao giai phong dan tgc, tu dau nhiing nam 80 cua the ki XX, cao trao

dau tranh bimg no manh me, dau tranh vii trang dien ra a nhieu nuoc, MI La-tinh

tro thanh " D a i luc niii lira" Cac chinh quyen doc tai phan dong 6 nhieu nuac

bi lat do, cac chinh phii dan toe dan chii dugc thanh lap Trong do noi bat !a

cac sv ki^n 6 Chi-le va Ni-ca-ra-goa

- Trong cong C U Q C xay dung va phat trien dat nuoc, cac niroc M I La-tinh da

thu dugc nhirng thanh tuu quan trong : cung co doc lap chu quyen, dan chii

hoa sinh hoat chinh tri, tien hanh cai each kinh te^ thanh lap cac to chiic lien

minh khu vuc ve hop tac va phat trien kinh te

- Tir dau nhijTig n a m 90 cua the'ki XX, tinh hinh kinh te^ chinh tri 6 Mi La-tinh gip nhieu kho khan, C O luc cang thang r M , y,

Cau 15- Q u a trinh dau tranh each mang ciia nhan dan C u Ba d i l n ra n h u the (lao? Y nghia lich s u cua cuoc dau tranh do

* Qua trinh dau tranh:

Thang 3 - 1952, vai su giiip do ciia Ml, Ba-ti-xta da thiet lap che do doc tai quan s u 6 C u Ba Chinh quyen Ba-ti-xta xoa bo hien phap tien bo, cam cac dang phai chinh tri hoat dong, bat giam va tan sat nhieu nguai yeu nuac

- Trong bo'i canh do, nhan dan C u Ba da dung len dau tranh chong che do dpe tai., m a dau bang cuoc tan cong vao trai linh M6n-ca-da cua 135 thanh nien yeu nuac do Phi-den Ca-xta-ro chi huy vao ngay 26 - 7 - 1953 Cuoc tan cong khong thanh, Phi-den Ca-xta-ro bj bat va ket an tii Khi ra tii, Phiden sang Me-hi-c6 chuan bj luc lugng Den cuoi nam 1956, ong cimg 81 chien si ve nuoc phat dong nhan dan dau tranh vij trang lat do che do doe tai

- Ngay 1 -1 - 1959, che do Ba-tix-ta sup do, nuoc Cong hoa C u Ba ra doi do Phi-den Ca-xta-ro dung dau ; ,

* Y nghia:

- Cach mang C u Ba thang Igi da cham dut ach thong tri cua chii nghia thuc dan, gianh doc lap cho dat nuoc

- Cu Ba xung dang la "la co dau" cua phong trao giai phong dan toe a MT La-tinh

- Thang Igi ciia each mang C u Ba da co vu manh me phong trao giai phong dan toe 6 MI La-tinh

Cau 16 Tai sao ggi k h u vyc M I La-tinh sau Chien tranh the giai thu hai la

"Dai luc niii Ilia"?

- Sau Chien tranh the giai thu hai, vai uu the've kinh te va quan su, MI tim each bien MI La-tinh thanh "san sau" ciia minh va xay dung cac che do doc tai than MI

- Cuoc dau tranh chong che do doe tai than MI bung no va phat trien Tieu bieu la thang Igi eiia each mang C u Ba duoi su lanh dao ciia Phi-den Ca-xta-rc) Ngay 1 -1 -1959 che do Ba-ti-xta sup do, nuac Cong hoa C u Ba ra doi do Phi-den

"^UTig dau Cach mang C u Ba thang Igi la la co dau thuc day phong trao giai phong dan toe 6 MI La-tinh

- Nham ngan chan anh huong ciia each mang C u Ba, vao thang 8 -1961, MI xuang viec to chue "Lien minh vi tien bg" de loi keo cac nuac MI La-tinh

^Qng VI the, tix thap nien 60 - 70, phong trao dau tranh chong Mi va che do doe

than M I o khu vuc cang phat trien va thu nhieu thc4ng Igi

3Si di/^ng H5G Ljch sti 9 - Th 5 Truovg Ngpc Thai

- Cung voi nhCfng hinh thuc bai oong cua cong nhan, noi day ciia nong dan

doi ruong dat, dau tranh nghj truang de thanh lap cac chinh phu tien bo, cao

trao dau tranh vu trang bung no manh me o M l La-tinh Phong trao dau tranh vCi

trang chong che' do doc tai 6 cac nuoc Ve-ne-xu-e-la, Goa-te-ma-la, C6-16m-bi-a,

Pe-ru, Ni-ca-ra-goa, Chi-lo, En-xan-va-do da dien ra lien tuc Chinh v i vay,

khu vuc nay duoc goi la "Dai luc nui lira"

Chuyen de 3: M I , N H A T B A N , T A Y A U T U N A M 1 9 4 5 D E N N A Y

A N l / O C M I

I T i n h h i n h k i n h te nuoc M i sau Chien tranh the giai t h u hai

* Tmh hinh chimg:

- Trong Chien tranh the'gioi thu hai, M I khong bi thiet hai ma thu duoc

nhieu loi nhat, v i M i duoc Dai Tay D u o n g va Thai Binh D u o n g che cho Do do,

dat nuoc khong bi chien tranh tan pha, lai dugc yen on san xua't H o n nua, trong

thoi gian chien tranh, M I con thu duoc mon Igi khong 16 do buon ban vu khi

- T u sau Chien tranh the'gioi thii hai, M I tro thanh nuoc giau manh nhat

trong the'gioi t u ban

* Vekinh tc:

- Trong n h u n g nam 1945 -1950, MT dat dugc nhu-ng k i tich ve kinh te:

, + Ve cong nghiep: chie'm hon mot nua san lugng cong nghiep the'gioi

+ Ve nong nghiep: san lugng nong nghiep ciia MT gap hai Ian san lugng

nong nghiep ciia A n h , Phap, Tay Due, I-ta-li-a va Nhat Ban cong Ic.i

+ Ve tai chinh: MT n ^ m giu 3/4 d u trO vang cua the'gioi

+ Ve quan su: MT c6 luc lugng manh nhat dugc trang bj cac loai via khi

hien dai, giu dgc quyen ve vu khi hat nhan

- Hai lhap ki sau Chien tranh the'gioi t h u hai, MT la trung tam kinh te - tai

chinh giau manh nhat the'gioi

* Ngin/en nhan cua sit phdt tricn kinh te'Mi:

- Dat nuoc khong bi chien tranh tan pha

- Tai nguyen phong phu, nhan cong doi dao

- Dua vao thanh t u u khoa hgc-kT thuat

- Co nen san xua't vu khi phat trien cao (thu 114 ti USD trong chien tranh)

r n n h do tap trung san xua't va t u ban cao

Cty TNHH PWH Khane Vi^t

Xuy nhien kinh te'Mi nhung thap nien sau khong con giCr uu the'tuyet doi

* Nguyen nhan lam cho kinh tc'ci'm MT bi sin/ gidni:

- B i Tay A u va Nhat ban vuon len va canh tranh gay gat • : Kinh te'MT khong on djnh do va'p phai nhieu cugc suy thoai, khiing hoang Do tham vgng theo duoi tham vgng lam ba chu the'gioi, MT chi phi nhung Ichoan Ion cho viec san xua't vu k h i va cac cugc chien tranh xam luge

- Sir chenh lech giua cac tang lop trong xa hoi

II Su phat trien ve khoa hoc - k i thuat cua MT sau chien tranh

- Nuoc MT la noi khoi dau cua cugc each mang khoa hgc - kT thuat Ian t h u hai voi viec che'tao chie'c may tinh dien t u dau tien vao thang 12-1')46

- MT dat dugc nhieu thanh tuu ki dieu trong viec che tao ra vat lieu moi, nang lugng moi, tien hanh "Cach mang xanh", tien hanh each mang trong giao thong van tai, thong tin lien lac va chinh phuc v i i tru

- N h o nhung thanh tuu dcS, nen kinh te'MT phat trien nhanh chong va doi song vat chat, tinh than cua nguoi dan MT da eo nhieu cai thien '»

III C h i n h sach d o i n o i va doi ngoai cua M i sau chien tranh

- M o i quan he nhat quan giua chinh sach doi noi phan dgng va chinh sach

doi ngoai banh truong xam luge la nham thuc hien m u u do ba chu the'gioi cua

giai cap t u san cam quyen MT

* Doi noi:

- Hai dang t u san la Dang Dan Chii va Dang Cong hoa thay nhau thong tri

va cam quyen 6 MT voi n h u n g chinh sach doi ngi thong nhat sau:

- Chinh phu MT da ban hanh mot loat Ccic dao luat phan dgng nham chong

lai phong trao cong nhan va phong trao dan chu 6 trong nuoc n h u Dao luat Tap-Hac-lay (Chong phong trao cong doan va phong trao dinh cong), Luat Mac-Ca-ran (Chong Dang Cong san), Luat Kiem tra long trung thanh (loai bo nhi>ng nguoi c6 t u tuong tien bg ra khoi bg may Nha nuoc MT) vv

* Doi ngooi: ' ^

- De ra "Chien luge toan cau" voi y do thong trj the'gioi

- Cac hanh dgng banh truong, xam luge cua MT, thi hanh "chinh sach thuc kfc", thanh lap cac khoi quan su, vien trg kinh te; quan su cho cac nuoc dong minh

- N h u n g that bai nang ne ma MT da va'p phai n h u can thiep vno r r u n g Quoc (1945 - 1946), Cu Ba (1959 - 1960), nhat la trong cugc Chien tranh xam luge Viet

37

B S I dif&n^ H S G Ljch sCr9-Th.5 Tnrong Ngpc Thai

Nam (1954 -1975) Tham vong cua M l la to Ion, nhung kha nang thyc te'ciia Ml

lai han che'(do nhu-ng nhan to chi'i quan va khach quan)

B N H A T B A N

I Tinh hinh Nhat Ban sau chien tranh

- Nhat Ban la nuac bai tran trong Chien tranh the giai thu hai nen bj mat hot

thuoc dia

- Dat nude bi tan pha nang ne trong chien tranh, bj M i nem bom nguyen tu

huy diet hai thanh pho Hi-ro-si-ma va Na-ga-xa-ki

- That nghiep tram trong, luong thirc va hang hoa tieu dung thieu thon gay

gat, lam phat vol toe do phi ma, keo dai tu nam 1945 den nam 1949

- Lan dau tien trong lich su cua minh, Nhat Ban bj quan doi nude ngoai (MT)

keo vao chiem dong

- Quan doi M I keo vao chiem dong, Nhat Ban da khong cai quan true tiep ma

thong qua bo may chinh quyen Nhat Ban, van duy tri ngoi vua ciia Thien Hoang

Duoi che do quan quan ciia Mi, mot loat eac cai each dan chu dugc tith hanh;

+ Ban hanh Hiep phap moi (1946) CO nhieu noi dung tien bo

+ Thuc hien cai each ruong dat (1946 - 1949)

+ Giai giap eac luc luong vu trang, giai the eac cong ti doc quyen Ion

,, + Thanh loc cac phan tu phat xit khoi eac co quan nha nude

+ Ban hanh cac quyen tu do dan chii

- Nhd do, nude Nhat da cd mot chuyen bien Idn va sau sac Tu che do

chuyen che sang che do dan chu Chinh dieu nay trd thanh mot nhan to quan

trong tao nen su phat trien "Than k i " ve kinh te eiia Nhat Ban sau chien tranh

(1952-1973)

II Nhat Ban khoi phuc va phat trien kinh te sau chien tranh

1 Thanh tm dat duoc sau chie'n tranh

- Tu nam 1945 - 1950, kinh te Nhat Ban phat trien cham chap: San luong

cong nghiep nam 1946 chi bSng 1/4 so vdi trude ehieh tranh

- Nen kinh te'Nhat Ban duoc khoi phue va b^t dau phat trien manh me khi

MT tien hanh cuoc chien tranh Trieu Tien (6 - 1950) va ehieh tranh xam luge

Viet Nam nhiing nam 60 theki XX

- Trong nhung nam 1951 - 1960, kinh te Nhat Ban dat dugc bude phat h-ien

"Than ki", trd thanh mot trong ba trung tam kinh te-tai chinh ciia the'g di Bieu hien:

+ Ve tdng san pham quoc dan: nam 1950 chi dat dugc 20 ti USD, nhung

den nam 1968 da dat tdi 183 ti USD

+ Ve cong nghiep, trong nhiing nam 1950, 1960, toe do tang trudng binh

quan hang nam la 15%

38., •

Cty TNHH PVYH K.hane ViSt

"'' +Nhd ap dung nhirng thanh tuu khoa hoc - kT thuat hien dai, da cung cap hon 80% nhu cau luong thuc trong nude, 2/3 nhu cau thit si>a, nghe danh ca rat phattrien •

2. Nguyen nhan dat nhvrng thanh tuu

Nhd tac dong ciia nhiing thanh tuu chung eiia nen kinh tethe gidi

- Nhd biet tan dung nhung thanh tu dang phat trien ciia each mang khoa hoc-kl thuat the gidi

- Vai trd ciia Nha nude: Trong do Bo Cong nghiep va Thuong mai Nhat Ban (MITI) dugc danh gia la "Trai tim ciia su thanh cong Nhat Ban" Nhung cai each dan chii tao dieu kien va thiic day kinh te phat trien

- Con ngudi Nhat Ban: Tit nhung dieu kien tir nhien, hoan canh lich sii va moi trudng xa hgi, con ngudi Nhat Ban dugc hinh thanh vdi nhung gia tri truyen thd'ng dugc de cao la:

+ Can cu lao dong va cd tinh yeu vdi thien nhien

+ Biet tim ra cai hay ciia ngudi khac de hoe hdi va tan dung no de phue vu minh

+ Tinh kl luat va cd y thiic rd rang ve nghia vu, bon phan

+ Trung thanh vdi nhiing bac quyen uy va luon giu trgn chu tin

+ Biet chiu dung va giii phep lich su

+ Tiet ki^m va biet lo xa

- Quan tarn den cong tac giao due, dao tao eon ngudi cd nang luc, giu viing ban sac va van hda dan toe, cd y chi vuon len trong mgi hoan canh

Tuy nhien, nen kinh te'Nhat Ban cung gap nhieu khd khan, han che do:

+ Hau h§'t nguyen lieu, nang lugng phai nhap tir nude ngoai

+ Su chen ep canh tranh ciia MT va nhieu nude khac ' '

- Tu dau nhij-ng nam 90 ciia thekT XX, nen kinh te'Nhat Ban da lam vao tinh

trang suy thpai keo dai chua tung thay Nhiing han che do doi hdi Nhat Ban

phai tim mgi bien phap giai quye't

HI Chinh sach doi npi va doi ngoai ciia Nhat Ban sau chien tranh

*D6 n not:

- Vdi nhiJng cai each sau chien tranh, Nhat Ban da chuyen tu che do chuyen che sang che do dan chii vdi nhiing quyen tu do dan chii tu san Nhat hoang khong con la dang toi cao bat kha xam pham, chi eon la mgt bieu tugng

- Dang dan chii tu do - Dang ciia giai cap tu san Nhat Ban lien tie'p len cam quyen, tien hanh nhieu cai each dan chii, nhung ve sau, quyen dan chii bi thu h?p dan

39

PSi duSng HSG L/ch sCr9-Th.S Tnron^ Ngpc Thai

* Doi ngoqi:

- Voi "Hiep uac an ninh M l - N h a t " (1951), Nhat Ban le thuoc \o M i , dugc

che cho va bao ve dxxai "cai 6 hat nhan" ciia M I , nhat la trong thoi k i "chie'n

tranh lanh"

- T i m moi each xam nhap va m o rong pham v i anh h u o n g eiia minh b5ng

viee thi hanh mot ehinh saeh doi ngoai mem mong ve chinh trj va tap trun^

vao phat trien cac quan he kinh t e d o i ngoai n h u trao doi buon ban, tien hanh

dau tu va vien tro cho cac nuoc, dae biet doi voi cac nuoc Dong N a m A

- Sau "chien tranh lanh", t u dau nhOng nam 1990, Nhat Ban da gianh nhieu

no luc de vuon len tro thanh mot cuong quoc chinh tri, nham xoa bo hinh anh

ma t h e g i o i thuong noi ve Nhat Ban- "mot nguoi khong 16 ve kinh te, nhung

lai la mot chd lun ve chinh t r i " Trong nhung nam gan day, Nhat Ban dang van

dong de tro thanh Uy vien thuong true Hoi dong Bao an Lien hop quoc, gianh

quyen dang cai to chue cac hoi nghj quoc te^ cae ki The van hoi, hoac dong gop

tai chinh vac nhijng hoat dong quoc tecua Lien hop quoc

C C A C N L / O C T A Y A U

I T i n h hinh chung

- Trong thoi gian Chien tranh thegioi thii hai (1939 - 1945), nhieu nuoc Tay

A u da bj cae luc lugng phat xit chiein dong va tan pha rat nang ne: nhieu trung

tam cong nghitfp thanh pho, ben eang, nha may bj tan pha Hang trieu nguoi

che't, mat tich hoac bi tan phe San xua't cong nghiep, nong nghiep giam manh

so voi truoc chien tranh

+ Phap: bj thiet hai to Ion ve kinh te' N a m 1944, san xua't cong nghiep ciia

Phap giam 38'X>, nong nghiep giam 60% so voi truoc chien tranh

+ I-ta-li-a: san xua't cong nghiep giam 30%, nong nghiep chi dam bao 1/3

nhu eau luong thuc trong nuoc

+ A n h : kinh te'Anh phat trien chain sau chien tranh, vj t r i kinh te'eiia A n h

ngay cang giam siit

Thang 6 - 1945, nude A n h no toi 2 ti bang A n h

- Sau chien tranh, de khoi phuc nen kinh t e d a t nuoc, 16 nuoc Tay A u n h u

Anh, Phap, Tay Due, I-ta-li-a da nhan vien tro eua MT theo ""Ke'hoaeh Mac-san",

kinh tecae nude Tay A u duoc phuc hoi nhung ngay cang le thuoc vao M i

- Chinh saeh doi noi:

+ Giai cap t u san earn quyen luon tim each thu hep cae quyen t u do, dan

chu, xoa bo cac cai each tien bo, ngan can phong trao cong nhan va phong trao

dan chii

Cty TNHH PWH Khang ViSt

- Chinh saeh doi ngoai:

+ Nhieu nuoc Tay A u da tien hanh cac cuoc chie'n tranh xam luge nham khoi phuc ach thong trj doi voi cae thuoc dia truoc day: ;,,

Ha Lan tro lai xam luge In-do-ne-xi-a (thang 11 -1945)

phap tro lai xam luge Dong D u o n g (thang 9 -1945)

A n h tro lai xam luge M a Lai (thang 9 -1945)

+ Cae nuoc Tay A u tham gia khoi quan su Bac Dai Tay D u o n g (goi tat la MATO) do M i lap ra (thang 4 - 1949) nham chong lai Lien X6 va cac nuoc xa hgi chu nghia Dong A u

- Nuoc Due sau chien tranh:

+ Thang 9 - 1949, Nha nuoc Cong hoa Lien bang Due dugc thanh lap, nen kinh te ciia Cong hoa Lien bang Due dugc phuc hoi va phat trien nhanh chong

6 khu vuc phia dong nuoc Due, nha nuoc Cong hoa E-an chii Due thanh lap

(10-1949)

+ T u nhung nam 60 va 70 cua the'kl XX, san xua't cong nghiep ciia Cong hoa Lien bang Due v u o n len d i m g t h u 3 trong the gioi t u ban, sau MT va TJhat Ban + Do nhi>ng bie'n chuyen ciia tinh hinh 6 Lien X6 va Dong A u , thang 10 -

1990, Cong hoa Dan chii Due da sap nhap vao Cong hoa Lien bang Due Sau bon thap nien bj chia cat, nude Due da tro lai thong nhat

IL S y lien ket khu vuc

1 Nguyen nhan cua su lien ket

- Co chung mot nen van minh, cd nen kinh te khong each biet nhau lam va tvr lau da lien he mat thiet v d i nhau Su hop tac la can thiet nham m d rong thi trudng, giiip cac nude Tay A u tin cay nhau hon ve chinh t r i , khac phuc nhiing nghi k i , chia re da xay ra nhieu lan trong lich su

- T u nam 1950, sau k h i da hoi phuc, nen kinh te bat dau phat trien nhanh, cac nude Tay A u mud'n thoat dan su le thuoc MT NeO d u n g rieng le, cae nude Tay A u khong the dg sue v d i M i , ho can lien ket de canh tranh v d i cac nude ngoai k h u vuc

2 Qua trinh hinh thanh vd phat trien ciia su lien ket

Sau Chien tranh the gidi t h u hai khong lau, d Tay A u da xua't hien xu hudng lien ket kinh te khu vuc Su lien ket ay dugc bieu hien:

- Thang 4 -1951 - "Cong dong than, thep chau A u " ra d d i

- Thang 3 - 1957 - "Cong dong nang lugng nguyen t u d chau A u " , sau dd la

"Cong dong kinh te chau A u " (EEC) dugc thanh lap

- N a m 1965, ba egng dong tren sap nhap lai thanh Cg:ig dong chau A u (EC)

41

eSidLKkig HSO L/ch siJ9-Th.S Trucmg Ngpc Thai

- H o i nghi Ma-a-xto-rich (Ha Ian) t h i n g 12 - 1991 danh daij m o t moc dot

bien cua qua trinh Hen i<et quoc t e d Tay A u voi hai quyet d i n h quan trong ve

k i n h te-tai chfnh va chinh trj • ,s i v - j / r ,::;>i(.<i,'»'

- N g a y 1 - 11 - 1993 - Lien m i n h chau A u (EU)

- Ngay 1 - 1 - 1944, Cong dong kinh techau A u mang ten m o i Lien minh

chau A u (EU)

- N a m 1999, so thanh vien cua EU la 15 nuoc (them Ao, Phan Lan, Thuy Dien)

- Sau hon 40 nam ton tai, EU da tao ra mot cong dong kinh te'va mot thi tmong

chung voi sue manh cua dan so 320 trieu ngudi c6 trinh dp khoa hoc, k l thuat cao

- N a m 2000, cac nude EU du kien se tien hanh mot lien bang nha't the hoa

chau A u ve kinh te'va chinh trj

- N a m 2004, so thanh vien cua EU la 25 nude

C A U H O I O N T A P

Cau 1 T u nam 1945 den nhurng nam 70 ciia the ki XX, nen k i n h te cua M i

n h u the nao? V i sao? N h a n xet chung ve sir phat trien thang tram do

- Tu' nam 1945 den n h i m g nam 50 cua the k i XX, MT t r d thanh nude giau

manh nhat trong the gidi t u ban

+ Ve cong nghiep: chie'm hon mot nua san l u o n g cong nghiep the gidi

+ Ve nong nghiep: san l u g n g nong nghiep ciia MT gap hai lan san l u g n g

nong nghiep ciia A n h , Phap, Tay Due, I-ta-li-a va Nhat Ban cong lai

+ Ve tai chinh: MT nam gii> 3/4 d u t r i i vang ciia the gidi

+ Ve quan su: M i cd luc l u g n g manh nhat dugc trang bi cac loai v u khi

hien dai, giir doc quyen ve vCi k h i hat nhan

* N^injcn nhan:

- Dat nude khong bj chieh tranh tan pha

- Tai nguyen phong phii, nhan cong doi dao

- D u a vao thanh t u u khoa hgc-kT thuat

- Cd nen san xuat v u k h i phat trien cao (thu 114 tl USD trong chieh tranh)

- T r i n h do tap t r u n g san xuat va t u ban cao

- Tir n h u n g nam 70 ciia the kT XX, nen kinh te MT dang ngay cang giam siit,

khong con chiern mx the'tuyet doi n h u trudc kia:

+ San l u g n g cong nghiep ciia MT nam 1973 chi con r h i e m 39,8% san l u g n g

cong nghiep ciia the gidi

+ D u trii-vang can dan, chi con 11,9 ti USD

+ D o n g USD cd liic bj giam gia

Cty TNHH PWH Khang YiSt

V i : + Bi Tay A u va Nhat Ban v u o n len va canh tranh gay gat f + Kinh te'MT khong on djnh do va'p phai nhieu cuoc suy thoai, khiing hoang + D o theo d u d i tham vpng lam ba chii the gidi, MT chi p h i n h u n g khoan cho viec san xuat v u k h i va cac cuoc chieh tranh xam luge

+ Su chenh lech giua cac tang Idp trong xa hoi '

}ihan xet chung: Tuy cd nhi>ng bieu hien suy yeu t u o n g doi trong nhirng nam

70, nhung nhin chung tir sau Chien tranh the gidi thii hai den nay, nen kinh te'MT phat trien, t r d thanh mot trung tam kinh te'tai chinh Idn nhat the gidi tu' ban

Cau 2 Tai sao nude M I la nai khdi dau ciia cuoc canh mang khoa hoc - ki thuat lan thii hai ? Hay neu nhiing thanh ty;u chii yeu ve khoa hpc - k i thuat ciia M i

* Thanh tuu chu yeu vekhoa hoc - kl thuat cm MT:

- Sang che ra cac cong cu san xuat m d i (may tinh, may t\ dong va he thong

may t u dong)

- T i m ra nguon nang lugng mdi (nang lugng nguyen tu, nang lugng Mat trdi )

- Che tao n h u n g vat lieu tdng hgp m d i ( n h u chat deo P6-li-me)

- "Cach mang xanh" trong nong nghiep

- Cach mang trong giao thong va thong tin lien lac

- Chinh phuc vu t r u (1969 dua ngudi len M a t Trang)

; - San xuat v u k h i hien dai

Cau 3 Neu nhung net co ban ve chinh sach doi noi ciia M i sau Chien tranh the gidi thu hai Thai dp ciia nhan dan M i trudc chinh sach doi npi ciia chinh phii M i

* Chinh sach ddinoi:

- De Cling co quyen luc, chinh quyen ciia cac doi td'ng thong MT deu t i m

each ngan can, pha hoai phong trao cong nhan; chong lak phong trao d i n h cong

Va loai bd nhirng n g u d i cd t u t u d n g tie'n bp ra khdi bp may N h a nuoc; thuc

hi^n chinh sach phan biet chiing tpc doi v d i ngudi da den va da mau

; - Ban hanh mot loat cac dao luat phan dong: Luat Tap-Hac-Lay: chong phong

ID cong doan va cong nhan, dao luat Mac-ca-ran: chd'ng Dang Cong san

43

eSi du&ng HSG Ljch si}9-Th.5 Truong Ngpc Thd

* Thai do ciia nhan dan Mi:

- Nhan dan MT phan doi cac dao luat phan dong do, do ap lye dau tranh ciia

cac tang lop nhan dan, mot vai dao luatbj huy bo ; , / v '

- Chinh quyen van ngan chan phong trao dau tranh cua cong nhan, thuc

hien chinh sach phan biet chung toe Vi vay, phong trao dau tranh ciia cac tanj>

lop nhan dan MT van bimg len d u doi nhu "miia he nong bong" vao cac nam

1963, 1969-1975 cua nguoi da den Phong trao phan chien trong nhirng nam M]

xam luge Viet N a m 1969-1972.v.v

Cau 4: Nhung net noi bat trong chinh sach doi ngoai ciia MT sau Chien tranh

the gidi thu hai Ket qua cua viec thuc hien chinh sach doi ngoai 6 M i nhu

the nao?

* Nhibtg net noi hat: ' '

- De thuc hien muc tieu chien luoc cua minh lam ba chii, thong trj the gioi,

gioi cam quyen MT da de ra "chien luge toan cau" nham chong pha cac nuoc xa

hoi chu nghTa, day lui phong trao giai phong dan tgc Thong qua hinh thuc

"vien t r g " , MT da loi keo, khong che nhung nuoc phu thugc, thuc hien cac

chinh sach thuc dan kieu m o i ve kinh te^ chinh trj.v.v

- MT lap cac khoi quan su, gay nhieu cuoc chien tranh xam luge: Viet Nam,

Trieu Tien

- Sau khi trat t u the gioi "hai cue" bi pha v5, MT rao riet tien hanh nhieu

chinh sach, bien phap de xac lap trat t u the gioi " d o n cue" do MT chi phoi va

khong che

* }Cei qua cm vice thtec hien:

- Tuy da thuc hien dugc mot so m u u do, nhung MT ciing vap phai nhieu

that bai nang ne trong viec can thiCfp vao Trung Quoc (1945-1946), Cu-ba

(1959-1960), dac biet la trong cugc chien tranh xam luge Viet N a m (1954-1975)

- Trong cugc chay dua de xac lap trat t u the gioi " d o n cue" do MT chi phoi

va khong che; giai cam quyen MT luon vap phai su phan doi ciia cac nucSc

dong minh, ciia nhan loai tien bg va cac luc lugng yeu chugng hoa binh tren

the giai, khien MT khong de dang thuc hien tham vgng ciia minh

Cau 5 Sau Chien tranh the gioi thu hai, Nhat Ban da lam gi de dua dat nuoc

vugt qua nhung kho khan, thu thach de phat trien? Y nghla ciia nhung vi?c

lam do

* Nhat Ban da lam gi:

- Sau Chien tranh the gioi t h u hai, Nhat Ban thuc hien mot loat cac cai each

dan chii dugc tien bg:

+ Ban hanh Hiep phap moi (1946) c6 nhieu noi dung tien bg

+ Thuc hien cai each rugng da't (1946 - 1949)

Cty TNHH OWH Khane ViSt

+ Giai giap cac luc lugng v u trang, giai the cac cong t i dgc quyen Ion

+ Thanh Igc cac phan t u phat xit khoi cac ca quan nha nuoc

+ Ban hanh cac quyen t u do dan chu

- N h a do, nuoc Nhat da c6 mot chuyen bien Ian va sau sac: Tix che do

chuyen che sang che do dan chii Chinh dieu nay tro thanh mot nhan to quan trgng tao nen su phat trien "Than k i " ve kinh te ciia Nhat Ban sau chien tranh (1952 -1973)

Cau 6 N h u n g b i e u hi?n ve su phat trien "than k i " cua Nhat Ban t u nam

1950 den n h u n g n a m 60 Phan tich mgt nguyen nhan co ban c6 t i n h chat noi

t^i ciia su phat trien do

* Nhieng bieu hien:

- Trong nhirng nam 1951 -1960, kinh te'Nhat Ban dat dugc budc phat trien "than ki", tro thanh mot trong ba trung tarn kinh te-tai chinh ciia the giai Bieu hien:

+ Ve tong san pham quoc dan: nam 1950 chi dat dugc 20 ti USD, nhung den nam 1968 da dat toi 183 ti USD

+ Ve cong nghiep, trong nhung nam 1950, 1960, toe do tang truang binh quan hang nam la 15%

+ N h a ap d u n g n h u n g thanh tuu khoa hgc - k i thuat hien dai, da cung cap hon 80% n h u cau luang thyc trong nuoc, 2/3 nhu cau thit sua, nghe danh ca rat phat trien

* ?han tich mot nguyen nhan:

- Nhan to co ban co tinh chat noi tai giiip cho Nhat Ban tii- mot nuoc bj tan pha nang ne trong Chien tranh the giai t h u hai va phai nhan hau qua sau Chien tranh the gioi t h u hai ma van v u o n len phat trien v a i toe dg "than k i " do

la nho con nguai Nhat Ban

- T u nhi>ng dieu kien t u nhien, hoan canh ljch sir va moi t r u d n g xa hgi, con nguoi Nhat Ban dugc hinh thanh voi nhijng gia trj truyen thong dugc de cao

Con nguai Nhat Ban can cii lao dong va co tinh yeu vai thien nhien H g biet t'm ra cai hay ciia nguoi khac de hgc hoi va tan dung no de phuc vu minh

^ g u o i Nhat Ban co tinh kT luat va co y thiic ro rang ve nghTa v u , bon phan ciia n^inh doi v c i dat nuac H g luon trung thanh voi nhung bac quyen uy va luon giu trgn chir tin Biet chiu d u n g va giii phep lich su, biet tie't kiem va biet lo xa

45

eSi du&ng H3G Ljch si}9-Th.5 TrLremg Ngoc Thai

C a u 7 Nhftng net noi bat ve chinh sach doi npi va dt'i ngoai ciia Nhat Ban

sau Chien tranh the gioi thii hai

* Box noi: ' ' : > , ,

,5- N h o n h u n g cai each sau chien tranh, Nhat Ban da chuyen t u che do

chuyen che sang che do dan chu vol nhCrng quyen tir do dan chi'i t u san Vai

tro ciia Nhat hoang chi con tren danh nghia Cac chinh dang duac cong khai

hoat dong, phong trao bai cong va cac phong trao dan chii phat trien rong rai

- Sau 38 nam lien tuc cam quyen (1955 - 1993), t u nam 1993, Dang Dan chu

t u do (LDP) phai n h u o n g quyen lap Chinh phu cho cac lyc krong doi lap ; bat

dau giai doan khong on d i n h ve tinh hinh chinh trj o Nhat Ban ! • •

*DdingOqi: ^: : , ! = : ; , ; : , , , , : M v ; > , , ! ) , U ' '?

- Nhat Ban hoan toan le thuoc vao M I ve chinh trj va an ninh, k i v o i Mi

" H i e p uoc an ninh M I - Nhat", chap nhan dat d u d i "6 bao ho hat nhan" ciia

M i , de M l dong quan, xay d u n g cac can cu quan sir tren lanh tho Nhat Ban

N h o do, dau t u cho chi p h i quan su ciia Nhat Ban rat han che, tao dieu kien

cho nuac N h a t tap trung vao viec phat trien kinh te 5 , 1

- Trong nhCrng nam gan day, gioi cam, quyen Nhat Ban da thi hanh chinh

sach d o i ngoai m e m mong ve chinh trj, tang cuong cac quan he k i n h te doi

ngoai n h u trao doi buon ban, tien hanh dau t u va vien trg cho cac nuoc, dac

biet la cac nuoc D o n g N a m A

- Ngay nay, Nhat Ban dang no luc v u a n len tra thanh mot cuong quoc

chinh t r i de t u o n g x u n g v o i v i the'sieu cuong k i n h te ciia m i n h n h u : phah daii

tra thanh U y vien thuong true H p i dong bao an Lien H o p quoc, gianh quyen

dang cai cac hoi nghi quoc te^ tich cue dong gop tai chinh cho nhOng hoat dong

quoc te'ciia Lien hop quoc

Cau 8 T r i n h bay chinh ve chinh sach doi ngoai cua Nhat Ban trong thoi ki

"chien tranh lanh"

- Cuoe chien lanh do M i phat dong t u nam 1947 va den thang 12 - 1989 thi

ket thiic Trong thai gian nay Nhat Ban thuc hien chinh sach doi ngoai cua

m i n h n h u sau:

- T u nam 1945 deh nam 1952: Trong chinh sach doi ngoai, Nhat Ban chu truong

lien m i n h chat che v o i M I , N h a t k i ket H i e p uoc hoa b i n h Xan Phran—xi—eo

(9 - 1951) va ket thuc che do chiem d o n g cua D o n g m i n h vao n a m 1952

N g a y 8 - 9 - 1951, H i | p uoc A n ninh Nhat - MT dugc ki ket, dat nen tang cho

cho h? gii>a hai nuoc

- T u nam 1952 den nam 1973: Nhat lien m i n h chat che v a i M i N i m 1956,

Nhat Ban da b i n h t h u a n g hoa quan he ngoai giao v a i Lien X6 va cOng trong

46

Cty TNHH DWH K.hang YiSt

llSm Nbat tra thanh thanh vien cua Lien hop quoc Chinh phii Nhat da

^ling ve phia MT trong cuoc chien trnnh xam luge Viet N a m Phong trao dau

tranh theo miia (miia xuan va mua thu) ke t u 1954 tro d i doi tang luang, cai thien dai song luon dien ra manh me

Tir nam 1973 den 1989: V o l sue manh kinh te - tai chinh ngay cang Ion, tu nira nam sau n h u n g nam 70, Nhat Ban co g i n g dua ra chinh sach doi ngoai rieng cua m i n h

Su ra d o i ciia "Hoe thuyet Phucuda" thang 8-1977 dugc coi n h u la moc danh dau su " t r o ve" chau A ciia Nhat Ban, trong khi van coi trgng quan he

Nhat - Ml, Nhat - Tay A u "Hoc thuyet Kaiphu" do Thu tuong Kaiphu dua ra nam

1991 la su phat trien tiep tuc Hgc tuyet Phucuda trong dieu kien Hch sir m o i

- N o i d u n g chinh cua hgc thuyet Phucuda la ciing c6' mo'i quan he v o i cac nuac Dong N a m A trong cac ITnh vuc k i n h te, chinh t r i , van hoa, xa hoi va la ban hang binh dang ciia cac nuoc A S E A N

- Nhat Ban thiet lap quan he ngoai giao v o i Viet N a m ngay 21 - 9 -1973

Cau 9 T r o n g C h i e n tranh the g i a i t h u hai, cac nuac Tay A u b i thiet hai n h u the nao? De n h a n v i ^ n t r g cua M i n h a m k h o i phuc k i n h te, cac nuoc Tay A u phai tuan t h u n h u n g dieu k i ^ n gi?

* Nhimg thiet hai: ' -' •

- Trong thai giait chien tranh (1939 - 1945), nhieu nuoc Tay A u da bi cac luc lugng phat xit chiem dong va tan pha rat nang ne: nhieu t r u n g tam cong nghiep thanh pho, ben cang, nha may bi tan pha H a n g trieu n g u o i chet, mat tich hoac bi tan phe San xuat cong nghiep, nong nghiep giam manh so voi truoc chien tranh

- Cac nuoc deu la con n g ciia M i ( A n h n g 21 ti bang A n h )

* Dieu kien denhan vien tra:

- De khoi phuc k i n h te, nam 1946, 16 nuoc Tay A u nhan v i f n t r g ciia MI

theo kehoach "phuc h u n g chau A u " hay con ggi la kehoach Mac san (Mac san

^9 ngoai t r u o n g MI liic do da de xuong ke hoach nay) Tong so tien 17 ti USD

- De nhan dugc su vien t r g ciia MI, cac nuac Tay A u deu le thugc MI, tuan

+ Khong dugc tien hanh quoc h\m hoa cac xi n g h i e p < ( 1

+ Ha t h u e q u a n d o i v a i hang hoa MI nhap vao M; '

+ Gat bo n h i i n g n g u o i cong san ra khoi chinh p h i i ' • ' "

3SldirSng H5G Ljch ei>9-Th.S Tnrcng Ngpc Thai

Cau 10 V i sao noi: Tay A u cung la mpt trong ba trung tarn k i n h te - tai chinh

Ion nhat the gioi nua sau the k i XX? *<

- T u thap nien 50 den dau nhung nam 70, nen kinh te ciia cac nuac tu ban

chu ye'u a Tay A u deu c6 su phat trien nhanh

- T u dau thap nien 70 tra di, Tay A u da tro thanh mot trong ba trung tarn

kinh te - tai chinh Ian ciia the gioi (ciing voi MT va Nhat Ban) Cac nuoc tu ban

chu ye'u 6 Tay A u nhu Anh, Phap, C H L B Due, Italia, Thuy Dien, Phan Lan

v.v deu CO nen khoa hoc - ki thuat phat trien cao, hien dai

- So di cac nuoc Tay A u phat trien kinh te nhanh nhu vgy la do mpt so'ye'u

to sau:

+ Cac nuac nay da phat trien va ap dung thanh cong cac thanh tuu ciia

each mang khoa hoc - ki thuat hien dai

+ Nha nuac dong vai tro lan trong viec quan li, dieu tie't, thiic day nen

kinh te

+ Cac nuoc tu ban 6 Tay A u da tan dung tot cac co hpi ben ngoai nhu nguon

vien trg cua Mi, tranh thii dugc gia nguyen lieu re tu cac nuoc thupc the gioi thu

ba, hop tac c6 hieu qua trong khuon kho cua Cong dong chau A u (EC) v.v

+ S u no luc phan dau ciia chinh nguoi dan lao dong 6 cac nuoc nay

C a u 11 NhiJng net noi bat nhat cua tinh hinh cac nuoc Tay A u sau nam 1945

V i sao trong thai k i "chien tranh l a n h " tinh hinh cac n u a c T a y A u van luon

cang thang?

* Nhimg net noi bat:

-16 nuoc Tay A u phai nhan vien trg cua M i de phuc hoi nen kinh te

- Giai cap tu san cam quyen tim each thu hep cac quyen tu do dan chii,

ngan can phong trao cong nhan va phong trao dan chu

- Nhij-ng nam dau sau chien tranh, nhieu nude Tay A u da tien hanh cac

cuge chien tranh xam luge tra lai nhSm khoi phuc ach thong tri doi vai cac

thugc dja truoc day

- Cac nuac Tay A u da tham gia khoi quan su Bac Dai Tay D u a n g (NATO),

chay dua vu trang nham chong Lien X6 va cae nuoc xa hgi chii nghia

- N u a c Due bi phan ehia lam hai: Cong hoa Lien bang Due va Cong hoa

Dan chu D u e (1949) MT, A n h , Phap doc sue vien trg cho Cong hoa Lien

bang Dire N h a do, nen kinh te cong hoa Lien bang D u e phuc hoi va phat

trien nhanh chong, v u o n len dung thu ba trong the gioi tu ban chu nghla

Ngay 3 - 10 - 1990, Nuoc Due thong nhat, tra thanh quoc gia c6 tiem luc kinh

te^ quan s u manh nhat Tay A u

Cty TNHH PVYH l^hang Vi^t

* !\lguyen nhan cac nuac Tay Au cang thang trong thai ki "chien tranh lanh":

Nhirng nam dau sau chien tranh, nhieu nuoc Tay A u da tien hanh cac cuQC chien tranh xam luge tro lai nham khoi phuc ach thong tri doi voi cac jj,uoc dja truoc day ^

- Sau khi bj that bai trong viec tien hanh cac cuge chien tranh xam luge tro lai nhirng thugc dia truoc do, cac nuoc Tay A u ngay cang lien he chat che vdi MT (tham gia khoi quan s u Bac Dai Tay Duong ( N A T O ) do MT lap ra thang 4 - 1949, tich cue chay dua vu trang va thie't lap nhieu can cu quan su ) nham chong lai Lien X6 va cae nuac xa hgi chu nghia Dong A u Do do, tinh hinh chinh tri Tay A u van luon cang thang

Cau 12 V i sao cac nuoc T a y A u lai to chiic lien ket k h u vuc? S u lien ket do the hien n h u the nao?

* Nguyen nhan:

- Cac nuoc Tay A u c6 chung mot nen van minh, co nen kinh tekhong each bi?t nhau lam va tu lau da lien he mat thie't voi nhau S u hgp tac la can thie't nham mo rgng thi truong, giiip cac nuac Tay A u tin cay nhau hon ve chinh tri, khae phuc nhung nghi ki, ehia re da xay ra nhieu lan trong lieh su

- T u nam 1950, sau khi da hoi phuc, nen kinh te'bat dau phat trien nhanh, cac nuac Tay A u muo'n thoat dan su le thugc MT Ne'u dung rieng le, cac nuoc Tay A u khong the dg sue voi MT, hg can lien ket de canh tranh voi cac nuoc ngoai khu vuc

* The hien

- Thang 3 -1957 - "Cong dong nang lugng nguyen tu 6 chau A u " , sau do la

"Cgng dong kinh te'ehau A u " ( E E C ) dugc thanh lap

- N a m 1965, ba cgng dong tren sap nhap lai thanh Cgng dong chau A u (EC)

- Hgi nghi Ma-a-xto-ri'eh (Ha lan) thang 12 - 1991 danh dau mgt moc dot bien ciia qua trinh lien ket quoc t e a Tay A u voi hai quye't dinh quan trgng ve kinh te- tai chinh va chinh tri

- Ngay 1 -11 -1993 - Lien minh chau A u (EU)

- Ngay 1 - 1 - 1994, Cgng dong kinh te chau A u mang ten moi Lien minh chau A u (EU)

- Nam 1999, so thanh vien ciia E U la 15 nuoc (them Ao, Phan Lan, Thuy Dien)

- Sau hon 40 nam ton tai, E U da tao ra mgt cgng dong kinh teva mgt thi truong Chung vai sue manh ciia dan so 320 trieu nguoi co trinh do khoa hgc Id thuat cao

- N a m 2000, cac nuoc E U d u kien se tien hanh mgt lien bang nhat the hoa chau A u ve kinh teva chinh tri

1 - N a m 2004, so thanh vien ciia E U la 25 nuac ,

^ 49

Cau 13 V i sao noi Lien minh chau Au la to chuc lien ket khu virc Idn nhat

tren the gioi

- Sau Chien tranh the gioi thu hai, cijng voi xu the'toan cau hoa, khuyn[^

huong lien ket khu vyc cung dien ra manh me tren the gioi, ma tieu bieu 1^

qua trinh hirih thanh va phat trien ciia Lien minh chau Au (EU)

- Tu liic moi thanh lap (1957), Lien minh chau Au chi c6 6 nuoc, den nam

1995, EU da phat trien thanh 15 nuoc thanh vien; deh.nam 2004, EU ket nap them

10 nuoc; den nam 2007, them 2 nude nij-a, nang so thanh vien len 27 quoc gia

- EU ra doi khong chi nham hop tac giiia cac nuoc thanh vien trong ITnh vuc

kinh te; tien te ma con lien minh trong llnh vuc chinh tri (nhu xac dinh Luat cong

dan chau Au, chinh sach doi ngoai va an ninh chung, Hien phap chung v.v )

Chinh vi su ra doi va ngay cang phat trien manh me nhu vay nen Lien minh

chau Au la to chuc lien ket khu vuc Ion nhat the gioi

Chuyen de 4: QUAN HE QUOC TE TIT NAM 1945 DEN NAY

TRI^T TLf T H ^ GIIJI MOI SHU CHI^N TRRNH T H ^ GICTI THLT HHI

L Su hinh thanh trat tu the gioi moi

* Hoi nghi I-an-ta

- Hoan canh ra doi:

+ Cuoi nam 1944, dau nam 1945, Chieh tranh the'gioi thu hai da buoc vao

giai doan cuoi, su that bai ciia chii nghia phat xit la khong the tranh khoi

Trong khi do mau thuan ngi bp phe Dong minh ciing noi len gay gat xung

quanh viec tranh gianh va phan chia thanh qua thang Igi giua cac nuoc tham

chien, c6 lien quan den tinh hinh hoa binh, an ninh va trat tu the gioi

+ Trong boi canh do, thang 2 -1945, Hoi nghi cap cao ba cuong quoc - Lien

X6, M l , Anh dugc trieu tap 6 I-an-ta (Lien X6) de giai quyet nhung van de sau

chien tranh

- Hoi nghi da thong qua nhiing quyet djnh:

+ Tieu diet tan goc chu nghia phat xit Due va chu nghia quan phi^t Nhat

de nhanh chong ke't thuc chien tranh

+ Thong nhat thanh lap to chuc Lien hgp quoc nham gin giu hoa binh, an

ninh va trat tu the gioi sau chien tranh

+ Thoa thuan vi^c dong quan tai cac nuoc phat xit chien bai va phan chia

pham vi anh huong giua cac nuoc chien thang

- Trieu Tien dugc cong nhan la mot quoc gia dgc lap nhung tarn thoi quan dgi Lien Xo va M i chia nhau kiem soat va dong quan 6 Bac va Nam vi tuyen 38

- Cac viing con lai 6 chau A (Dong Nam A, Nam A ) van thuge pham vi

ciia eac nude phuong Tay

Nhung quyel dinh tren cua Hoi nghi I-an-ta da nhan djnh su hinh thanh mot trat tu the giai moi duoc ggi la "Trat tu hai cue I-an-ta" do Lien Xo va Mi dung dau moi cue

IL Sv thanh l|p Lien hgp quoc

* Hoan canh ra dai:

- Tai hgi nghi I-an-ta (thang 2 -1945), cac dai bieu da nhat tri thanh l^p mot

to chuc quoc te'mdi la Lien hgp quoc

- Tu 24 - 4 den 26 - 4 -1945, dai bieu 50 nude hgp 6 Xan pho-ran-xi-xc6 (Mi)

de thong qua Hien chuong Lien hgp quoc va thanh lap to chuc Lien hgp quo'e

* Muc dich va nhiem vu cua Lien hap quoc:

- Duy tri hoa binh va an ninh the gidi

- Thiic day moi quan he hiiu nghi giira cac dan tgc tren co so ton trong dgc lip, chii quyen ciia cac dan tgc

- Thuc hien su hgp tac quoc te ve kinh te, van hoa, xa hgi, va nhan dao

* Nguyen, tac hoat dong:

- Ton trgng quyen binh dang giiia cac quoc gia va quyen hf quyet ciia cac

dan tgc

- Ton trgng toan ven lanh tho va dgc lap chinh tri ciia tat ca cac nude

- Giai quyet tranh chap bang phuong phap hoa binh

:| - Su nha^ tri ciia 5 cudng quoc: Lien Xo, MT, Anh, Phap, Trung Quoc

- Lien hgp quoc khong can thiep vao cong viec ngi bg ciia bat cii mgt quoc gia nao

* Cac ca quan chinh ciia Lien hap quoc:

- Dai hoi dong: Hgi nghj ciia tat ca eac nude hgi vien, moi nam hgp mgt Ian

51

BSI duChig H5G L/ch sir 9 - Th.S Tn/ong Ngoc Then

- H o i dong Bao an: co quan chinh tri quan trong nha't H o i dong Bao an

khong phuc tiing Dai hoi dong

- Ban thu- k i : diing dau la Tong t h u ki co nhiem ki ba nam A \ , f

* Vai trd cua Lien ho"p quo'c:

Tu nam 1945 den nay Lien hop quoc la to chiic quoc te Ion nha't, giir vai tiu

quan trong trong viec:

- G i i i gin hoa binh, an ninh quoc te' Gop phan giai q.uye't cac vu tranh chap,

xung dot khu vuc

- Dau tranh xoa bo chu nghla thuc dan va chu nghia phan biet chiing toe

- Phat trien cac mo'i quan he, giao l u u

- Giup do cac nuoc phat trien kinh te, van hoa, khoa hoc-kl thuat nha't la

do'i v o i cac nude A, Phi, M I La-tinh V i vay, thang 9 - 1977, Viet N a m tham gia

Lien hop quoc

i n "Chien tranh l a n h "

* Hoan cdnh lich sir %

- Sau Chien tranh the giai t h u hai, MT va Lien X6 ngay cang mau thuan va

do'i dau gay gat ,

- Thang 3 - 1947, Tong thong M i To-ru-man chinh thuc phat dong "chien

tranh lanh" Trong bai phat bieu truoc Quoc hoi M i , To-ru-man cho rang: sau

Chien tranh the gioi t h u hai, "Chu nghla cong san dang de doa the gioi t u do"

va "Nga X6 dang banh truong thuoc dja a chau A u " , MT va p h u o n g Tay phai

lien ke't de chong su "de doa" do

* Muc tieu:

- M l " d a m nhan su mang the gioi t u do", giup do cac dan toe tren the gioi

chong lai su "de doa cua chu nghla cong san", chong lai "su banh truong ciia

Nga X6"

- "Chien tranh lanh" la chinh sach thu djch ve m p i mat cua M I va cac nuoc

de'quoc trong quan h§ v o i Lien X6 va cac nuoc xa hoi chu nghia

* Nhung hieu hien cua tinh trang "chien tranh lanh":

- M l va cac nuoc de quoc chay dua vu trang, chuan bi cupc "chien tranh

tong lire" nham tieu di^t Lien X6 va cac nuoc xa hoi chu nghia

- Tang cuong ngan sach quan su, thanh lap cac kho'i quan su, cung cac can

cii quan su bao quanh Lien X6 va cac nuoc xa hpi chu nghla ( N A T O , SEATO,

CENTO, AUZUS, Khoi quan su Tay ban cau Lien m i n h MT-Nhat )

52

Ciy TNHH DWH fihang ViSt

- Bao vay kinh te, co lap ve chinh trj doi voi Lien X6 va cac nuoc xa hoi chu jighla, tao ra su cang thSng phuc tap trong cac moi quan he quoc te

- Lien tie'p gay ra cac cuoc chien tranh xam luoc (Trieu Tien, Viet Nam, Lao,

^gjYi-pu-chia, Trung Dong ) hoac can thiep vij trang (Cu Ba, Gre-na-da, Pa-na-ma)

- Thegioi luon 6 trong tinh trang cang thang

- Cac cuong quoc da chi mot khoi luong khong 16 tien cua va sue nguoi de gan xua't cac loai vu khi huy diet, xay dung hang nghin can cu quan su

IV The g i a i sau "chien tranh l a n h "

Su chain dtii "chien trauh lank"

- T u nirn sau cua nhung nam 80 ciia the ki XX, trong quan he quoc te da diin ra voi xu huong moi - xu the tir "doi d a u " chuyen sang "doi thoai" Xu the nay b i t dau t u quan he Xo - MT Tii 1987 - 1991, dien ra nhieu cuge gap cao cap giiia nhung nguoi d u n g dau hai nha nuoc Lien Xo va M i

- Thang 12 - 1989, MT va Lien Xo da cha'm d u t "chien tranh lanh"

- Quan he quoc te'buoc sang thai ki moi, "thoi ki sau chien tranh lanh"

2 Thoi ki sau "chien tranh lanh"

-Tinh hinh the'giai co nhieu bieh chuyen va dien ra theo cac xu huc'mg nhu sau: + Xu the hoa hoan va hoa diu trong quan he quoc te Cac nuoc Ion tranh xung dot true tie'p, doi dau nhau Van de tranh chap quoc te'6 nhieu khu \e dugc giai quye't bang thuong lugng hoa binh

+ Su tan ra cua trat t u hai cu I-an-ta va the gioi dang tien tai xac lap mot trat t u thegioi moi da cue, nhieu trung tarn

+ T u sau "chien tranh lanh" va d u o i tac dong to Ion eiia each mang khoa hpc - k l thuat, hau he't cac nuoc deu ra sue dieu chinh chien luoc phat trien lay kinh te'lam trong diem

+ Tuy hoa binh dugc ciing eo, nhung t u dau nhijng nam 90 cua the'ki XX,

^ nhieu khu vuc lai xay ra nhOng vu xung dot quan su' hoac noi chien giCia cac Phe phai (Lien bang N a m T u cG, chau Phi va mot so nuoc Trung A )

- Tuy nhien, xu the'chung cua the gioi ngay nay la hoa binh, on djnh, hop

•^^c phat trien kinh te'vua la thoi co, vua la thach thuc doi voi cac dan toe khi buocvao the'ki XXL

53

eSi du&ng HSG L/ch si}9-Th.S Tnrone Ngpc Thai

CAU HOI dN TAP

C a u l V i sao k h i C h i e n tranh the giai thu hai sSp ket thuc, cac cuong quo'c

trong phe Dong minh tri^u tap Hpi nghi I-an-ta ? Neu nhung nghi quyet

quan trpng ciia Hoi nghi va he qua cua no 4 ,

* Nguyen nhdn:

- Cuoi nam 1944, dau nam 1945, Chien tranh the gioi thu hai da buoc vao

giai doan cuo'i, su that bai cua chu nghla phat xit la khong the tranh khoi

- Trong khi do mau thuan noi bo phe Dong minh ciing noi len gay gat xung

quanh vifc tranh gianh va phan chia thanh qua thang Igi giua cac nuoc tham

chien, c6 lien quan den tinh hinh hoa binh, an ninh va trat tu the giai Trong

boi canh do, thang 2 -1945, Hq>i nghi cap cao ba cuong quoc - Lien X6, Mi, Anh

dugc tri^u tap a I-an-ta (Lien X6) de giai quyet nhiing van de sau chien tranh

* Nghi quyet quan trong: z:^:- v<v>: ? ,0- .r^ n f v f ; i '.^

Hoi nghi da thong qua nhiing quyet dinh quan trong sau :

- Tieu diet tan go'c chii nghia phat xit Due va chu nghla quan phiet Nhat de

nhanh chong ket thiic chien tranh

- Thong nhat thanh lap to chuc Lien hop quoc nham gin giw hoa binh, an

ninh va trat tu the giai sau chien tranh

- Thoa thuan viec dong quan tai cac nuoc phat xit chien h^i va phan chia

pham vi anh huong giCra cac nuoc chien thang

* He qua: Nhiing quyet djnh ciia hoi nghi I-an-ta da tro thanh khuon kho

cua trat t\f the giai mdi tung buoc duoc thiet lap sau chien tranh, thuang dugc

ggi la " Trat tu hai cue I-an-ta" dung dau la Lien X6 va Mi

C a u 2 H p i nghi I-an-ta (thang 2 - 1945) da chu truang thanh lap to chuc nao

de bao hoa binh, an ninh the gioi? Trinh bay nguyen tac hoat dgng va vai

tro cua to chuc do

Hoi nghi I-an-ta (thang 2 - 1945) da chu truang thanh lap to chiic Lien hgp

quoc de bao v^ hoa binh, an ninh the giai

- Nguyen tac hoat dgng ciia Lien hgp quoc:

+ Ton trgng quyen binh dSng giua cac quoc gia va quyen tu quyet cua cac

dan tgc ,

+ Ton trgng toan ven lanh tho va dgc lap chinh tri cua tat ca cac nuoc

+ Giai quyet tranh chap bang phuang phap hoa binh

+ S u nhat tri ciia 5 cuang quoc: Lien X6, MT, Anh, Phap, Trung Quoc

+ Lien hgp quoc khong can thiep vao cong vi^c ngi bg ciia bat cu mot quoc

gia nao

54

Cty TNHH DWH Khane ViSt

- Vai tro ciia Lien hgp quoc:

+ G\\x gin hoa binh, an ninh quoc te Gop phan giai quyet cac'vu tranh

chap/ xung dot khu vuc

+ Dau tranh xoa bo chii nghia thuc dan va chu nghla phan biet chiing tgc

+ Phat trien cac mo'i quan he, giao luu

+ Giup do cac nuoc phat trien kinh te^ van hoa, khoa hgc-ki thuat nhat la (Joi voi cac nuoc A, Phi, MT La-tinh Vi vay, thang 9 - 1977, Viet Nam tham gia Lien hgp quoc * Cau 3 Vi?t Nam gia nhap Lien hiep quoc tu k h i nao? Cac to chuc ciia Lien

hpp quoc tai Viet Nam

* Viet Nam gia nhap Lien hiep quoc:

Trong phien hgp ngay 20-9-1977, vao luc 18h 30", C h u tich kaoa hgp ciia

Dai hgi dong Lien hiep quoc, Thii truong ngoai giao Nam T u La-da Moi-xop trinh trgng noi "Toi tuyen bo nuoc Cong hoa Xa hgi Chii nghla Viet Nam dugc cong nhan la thanh vien ciia Lien hiep quoc" Vi^t Nam la thanh vien thu 149

* Cac to chuc cua Lien hap quoc tai Viet Nam:

Chuang trinh luong thuc P A M ; To chuc luong thuc P A O ; Quy nhi dong Quoc te'UNICEF; To chuc van hoa, giao due va khoa hgc U N E S C O ; To chiic y

te the giai W H O Cau 4 The gao la "chien tranh lanh"? V i sao dan den tinh trang "chien tranh Ijinh"? N h u n g hau qua cua no

* "Chien tranh lanh":

"Chien tranh lanh" la chinh sach thii djch ve mgi mat eiia ciia MI va cac nuoc de'quoe trong quan he vai Lien X6 va cac nuac xa hgi chii nghla

* Nguyen nhdn dan den tinh trang "chien tranh lanh":

Sau Chien tranh the gioi Ian thii hai, quan he X6 - MI ngay cang mau thuan, idol dau gay gat do su doi lap nhau ve mue tieu va chien luge giija hai cuong Bpoc: Lien X6 chii truong duy tri hoa binh, an ninh the gioi, bao ve nhiing

P»anh qua ciia chii nghla xa hgi va day manh phong trao each mang the giai;

pguge lai, M l ra sue chong pha Lien X6 va cac nuoc xa hgi chii nghla, day lui Iphong trao each mang nham thuc hien muu do ba chii the giai Do vay "chien Iranh lanh" da tro thanh nhan to chii yeu chi phoi gii-a hai phe - xa hgi chii JUghla va tu ban chii nghla trong thoi gian dai vao nua sau the ki XX

• *HaM qua:

• - The giai luon 6 trong tinh trang cang thang

PSi du&ng HSG L/ch si}9-Th.9 Truong Ngpc Thai

- Cac cu-ang quoc da chi mot kho'i lugng khong 16 tien cua va sue nguai de

san xua't cac loai v u khi huy diet, xay d u n g hang nghin can cu quan su

Cau 5 N h u n g hanh dpng cua M I trong thai k i "chien tranh l a n h " n h u the nao?

- M l va cac nuoc phuong Tay chay dua vu trang voi ngan sach quan su

khong 16, chuan bi cuoc "chien tranh tong luc" nham tieu diet Lien X6 va cac

nuoc xa hoi chu nghia

- M l lap ra cac kho'i quan su: N A T O , SEATO, CENTO, AUZUS To chux

Lien minh quan su Nhat - M l , Lien minh quan su Tay ban cau, xay d u n g hang

ngan khoi quan su hai, luc, khong quan tren khap the'gioi

- Bao vay kinh te^ c6 lap ve chinh tri do'i voi Lien Xo va cac nuoc xa hoi chu

nghia, tao ra su cang thang phuc tap trong cac moi quan he quoc te

- Lien tie'p gay ra cac cuoc chien tranh xam luge (Trieu tien, Viet Nam, Lao,

Cam-pu-chia, Trung Dong ) hoac can thiep vCi trang (Cu Ba, Gre-na-da, Pa-na-ma)

Cau 6 V i sao M I va Lien X6 tuyen bo cham dut "chien tranh lanh"? Dac

diem cua t i n h h i n h the g i a i sau "chien tranh l a n h "

* Nguyen nhan:

- Trong suo't 40 nam deo duoi "chien tranh lanh", hai nuoc X6 - M i deu suy

giam ve nhieu mat so voi cac cuong quoc khac do chay dua vu trang, nhat la

kinh te'hai nuo'c deu giam siit so voi Nhat Ban va Tay A u

- Tir sau thap ki 80, X6 - M i muo'n thoat khoi the do'i dau va c6 cue dien de

v u o n len doi pho voi Due, Nhat Ban va khoi Thj truong chung chau A u

- Den luc X6 - M l tha'y can thie't phai hgp tae de gop phan quye't djnh

nhung van de hue thie't cua toan cau

* Dac diem:

- Xu the do! thoai hgp tac tren eo so hai ben ciing eo Igi, eung ton tai hoa

binh tro thanh xu the chu dao trong quan he quoc te

- N a m cuong quoc thuong true H g i dong Bao an Lien hgp quo'c tien hanh

thu'ong lugng, thoa hiep nhau trong viec duy tri trat t u the'gioi m o i

- Cac quoc gia dan toe deu dang d u n g truoe nhOng t h u thach, thdi eo de

dua van menh cua da't nude theo kjp vol thoi dai

1 N g u o n goc ciia each mang khoa hpc - k i thuat

- Do cac doi hoi cua cuoc so'ng ve ki thuat va san xua't de dap ung nhiing jihu cau ve vat chat va tinh than ngay cang cao ciia con ngudi

- N h u n g nam gan day, nhan loai dang d u n g truoe nhirng van de to Ion: bung no dan so, tai nguyen can kiet, 6 nhiem moi truong Dieu do dat ra nhirng yeu cau moi (cong cu san xua't moi c6 ki thuat cao, nguon nang lugng mofi, nhiing vat lieu moi) do'i voi khoa hoc, ki thuat t' ,

- Do nhu cau phuc vu chien tranh ciia cac nuoc de'quo'c

2 Dac diem ciia each mang khoa hpc - k i thuat

- Khoa hoe tro thanh lue lugng san xua't true tie'p ,.,

- Thoi gian phat minh khoa hoc den ung dung vao san xua't ngay cang nit ngan

- Dau t u vao khoa hoe eo Igi nhat

- Khoa hge dang trong tho'i ki biing no thong tin

3 Thanh t m i ciia each mang khoa hpc - k i thuat

- Trong ITnh vuc khoa hge eo ban, eon nguoi da thu duge n h i i n g thanh t i m he't sue to Ion 6 cac nganh Toan hoc Vat li Tin hge, Hoa hge, Sinh hge

- Phat miiih Ion ve cong cu san xua't (may tinh, may t u dgng, he thong may

u trong cac nganh cong nghiep

- N h o cuoc "Cach mang xanh" trong nong nghiep ma con nguoi da tim ra 'uge phuong huong khac phuc nan thie'u luong thue va thue pham

- NhCrng tien bg Ion trong ITnh vuc giao thong van tai va thong tin lien lac

i y bay sieu am khong 16, tau hoa toe do cao, tau bien trgng tai trieu tan, he thong ve tinh nhan tao phat song truyen hinh he't sue hien dai )

iiSi f-^ij N^pc Thai ^

- Thanh tiiru chinh phuc vu tru (tau vu tru, tau con thoi, con nguoi dat chan

len Mat Trang)

4 Y nghia va tac dong cua CUQC each mang khoa hpc - ki" thuat

* lich cue:

- Cach mang khoa hoc - kl thuat da mang lai nhimg tien bo phi thuong, nhimg

thanh tuu ki dieu lam nang cao doi song vat chat va tinh than ciia con nguoi

- Cho phep con nguoi thuc hien nhirng buoc nhay vot chua tung thay ve

nang suat lao dong

- Thay doi co cau dan cu lao dong voi xu huang t i le dan cu lao dong trong

nong nghiep va cong nghiep giam dan, ti 1^ dan cu trong cac nganh dich vu

tang dan : ^•:.'-f\ff'i']ivv ^ !••::•<::"'•!• 1, i-:'^i':r:i:yr: r n '

Dua loai nguoi sang nen van minh thu ba, nen van minh sau thoi k i cong

nghiep hoa, lay v i h'nh, dien tu, thong tin va khoa sinh hoa lam co so

- Lam cho su giao luu kinh te, van hoa, khoa hoc k l thuat ngay cang quo'c

te hoa cao. ' r^r ^^.•j ••rl-iHn .r*/). iirH:i.i ^-U ly.jii/</• ^

* Han che: ;^ : • /.;/:<<;?;.,

- Che tao cac loai vQ khi va cac phuong tien quan su co sue tan pha va huy

di^tsusohg :,

- Nan 6 nhiem moi truong (6 nhiem khi quyen, dai duong, song ho )

- Nhiem phong xa nguyen tu, tai nan lao dong, tai nan giao thong gan lien

voi k l thuat moi, djch benh va te nan xa hpi

cAu H6I ON Ti?ip

Cau 1 Lich su loai nguoi da tung ehung kien n h u n g cupc each mang k i thuat

nao? Nguon goe eua each m^ing khoa hpe - k i thuat

* Lich si'e loai ngim:

Den nay, trong lich sir loai nguoi da dien ra hai cuoc each mang khoa hoc

-kl thuat, do la:

- Cach mang k i thuat Ian t h i i nhat (hay each mang cong nghiep) 6 the k l

XVIII • :.-h v.'"

- Cach mang k l thuat Ian t h u hai (hay each mang khoa hoc - kT thuat the k l

XX), bat dau t u sau Chien tranh the gidi Ian thu hai den nay voi pham v i ngay

58

* Nguon gdc:

- Do cac doi hoi cua cupc song ve ki thuat va san xuat de dap ung nhirng

j^hu cau ve vat chat va tinh than ngay cang cao ciia con nguoi

- Nhirng nam gan day, nhan loai dang dung truoc nhirng van de to Ion:

biing no dan so, tai nguyen can kiet, 6 nhiem moi truong Dieu do dat ra fihiinS (c°i^g cu san xuat moi co k l thuat cao, nguon nang lupng jn(ii, nhijng vat lieu moi) do'i voi khoa hoc, kT thuat '

- Do nhu cau phuc vu chien tranh ciia cac nude de quo'c

Cau 2 N h u n g thanh t u u khoa hpe - k i thuat ma loai n g u o i dat dupe Tae

dpng tich cue cua n h u n g thanh t u u do doi v o i doi song nhan loai

* Nhimg thank tmi ciia each mang khoa hoc - ki thuat:

- Trong ITnh vuc khoa hoc co ban, con nguoi da thu dupe nhumg thanh tuu het sue to Ion 6 cac nganh Toan hoc, \t l i Tin hoc, Hoa hpc, Sinh hpc

- Phat minh Ion ve cong cu san xuat (may tinh, may t u dong, h$ thong may

- N h o cupc "Cach mang xanh" trong nong nghiep ma eon nguoi da t i m ra dupe phuong huong khac phuc nan thieu luong thuc va thuc pham

ll; - N h i i n g tien bp Ion trong ITnh vue giao thong van tai va thong tin lien lac

(may bay sieu am khong 16, tau hoa toe dp cao, tau bien trpng tai trieu tan, he

thong ve tinh nhan tao phat song truyen hinh he't sue hien dai )

- Thanh t u u chinh phuc vii tru (tau vu tru, tau con thoi, con nguoi dat chan

| e n Mat Trang)

mL* Tdc dong tieh cue:

Hr- Cach mang khoa hpc - Id thuat da mang lai nhung tien bp phi thuong, nhung

Ihanh tuu ki dieu lam nang cao doi song vat chat va tinh than ciia eon nguoi

I; - Cho phep con nguoi thuc hien nhirng buoc nhay vpt chua timg thay ve

p a n g suat lao dong

1 - Thay doi co cau dan cu lao dong voi xu huong ti Ip dan cu lao dpng trong

• o n g nghiep va cong nghiep giam dan, ti Ip dan cu trong cac nganh dich vu

^ n g dan

eSiduefng HSG L/ch si} 9- Th.S Trucmg Ngpc Thai

- Dua loai n g u o i sang nen van m i n h t h u ba, nen van m i n h sau thai ki cong

nghiep hoa, 'ay v i tinh, dien t u , thong tin va khoa sinh hoa lam co so •

- L a m cho su giao lu-u kinh te, van hoa, khoa hoc k i thuat ngay cang quo'c

te hoa cao

Cau 3 Y nghia lich s u cua cuoc each mang khoa hpc - k i thuat Ian t h i i hai

- Day la moc danh da'u trong lich sir tien hoa ciia van m i n h loai nguoi

- M a n g lai nhirng tien bo phi thuong, nhirng tien bo k i dieu va thay doi to

Ion trong cuoc song ciia con nguoi

- Trong cuoc each mang nay, con nguoi thuc hien n h i i n g buoc nhay vot

ehua tirng thay ve san xuat va nang suat lao dong

- M i i c song va cha't l u g n g cuoc song duge nang cao

Cau 4 Hay giai thich the nao la khoa hpc tro thanh lye l u g n g san xuat true tiep

- Ve nguon goc:

+ Cuoc each mang khoa hge - ki thuat ngay nay, khoa hge tra thanh luc

l u g n g san xuat true tiep, khac voi cuoc each mang cong nghiep the k i X V I I I

+ Trong cuoc each mang khoa hge - k i thuat hi^n dgi, m g i phat m i n h ki

thuat deu bat nguon tir nghien cuu khoa hge Khoa hge gan lien v o i k l thuat,

khoa hge d i trude m o d u d n g cho san xuat

N h u vay, khoa hge da tham gia true tiep vao san xuat, tro thanh nguon goc

chinh eua n h i r n g tien bg k i thuat va cong nghe

- Vey nghia:

+ L a m cho nang suat lao dgng ngay cang tang len, nang cao k h o n g ngirng

muc song va chat l u g n g cuoc song con n g u o i Tir do dan den n h i i n g thay doi

Ion ve CO cau dan cu, chat lugng nguon nhan luc, n h i i n g doi hoi m o i ve giao

due va dao tao nghe nghiep, sir hinh thanh mot thi t r u o n g the gioi v o i xu the

toan cau hoa

+ L a m thay d o i cac ye'u to' ciia san xuat, tao ra buoc nhay vgt ve lire lugng

san xuat va nang suat lao dgng

+ D u a loai n g u o i ehuyen sang nen van m i n h m o i do la " v a n m i n h t r i tue"

+ L a m cho su giao l u u kinh te, van hoa, khoa hge - k l thuat ngay cang

duge quoe te hoa

Cty TNHH PVYH tihang ViSt

^tiuyen de 6: TONG K E T L I C H S U T H E GIOI

Tir SAU NAM 1945 D E N NAY

J isjhung n g i d u n g chinh ciia lich su the gioi tir sau nam 1945 den nay

- Chii nghia xa hoi tir pham v i mot nuoc tro thanh mot he thong Trong rihieu thap nien nira sau cua the ki XX, cac nuoc xa hgi chu nghia tro thanh jngt luc lugng h i i n g manh ve m g i mat N h u n g v i da pham phai n h u n g sai lam righiem trong trong d u o n g 16'i, chinh sach, su chong pha ciia cac the lire de quoe, che'dg xa hgi chii nghia da sup do o Lien X6 va cac nuoc D o n g A u

- Phong trao da'u tranh giai phong dan tgc 6 chau A, chau Phi va M I La-tinh

da gianh duge n h u n g thang Igi to Ion c6 y nghia lich sir lam sup do he thong thugc dia va che do phan biet ehiing tgc (A-pac-thai), dua den sir ra doi ciia hon mot tram quoe gia doe lap

- Cac nuoc t u ban chii nghia da c6 su phat trien nhanh chong ve kinh te^

khoa hgc-kl thuat, tieu bieu la Nhat Ban va Cong hoa Lien bang Diic Cac nuoc

tu ban ngay cang c6 xu huong lien ket kinh te khu vuc n h u khoi Cong dong kinh te chau A u (EEC), ngay nay la Lien m i n h chau A u (EU)

- Ve quan he quoe te^ tir sau nam 1945 la sir xac lap trat t u hai cue do hai sieu cuong Lien X6 va M I d u n g dau Den nay ve co ban, nguy co chien tranh

duge day liii, the gioi ehuyen dan sang xu the hoa hoan va d o i thoai

- Trong nira dau the k i XX da dien ra cuoc each mang khoa hgc-kl thuat voi nhirng tien bg phi thuong va nhirng thanh tiru k i di^u

II Cac xu the phat trien ciia the gioi ngay nay

1 Sir h i n h thanh trat tir the gioi m o i (dang trong qua trinh xac djnh)

s 2 Xu the hoa hoan, thoa hiep giira cac nuoc Ion Xu the doi thoai, hgp tac

Cling ton tai hoa binh

3 Cac nuac dieu chinh chien luge, trong do lay vi^c phat trien k i n h te lam

H i u 1 Dac diem ciia lich sii the gioi sau Chien tranh the gioi thii hai

W - Sau Chien tranh the gioi Ian thir hai, v o i chien thang ciia Lien Xo va cac

K c l u g n g each mang tren the gioi, the gioi da chia thanh hai phe - t u ban chii

K h l a va xa hgi chii nghia, do M I va Lien X6 d i i n g dau m o i phe Day la dac

BSi dif&ng HSO Ljch sCr 9 - Th.S Trvong Ngoc Thai

diem chu ye'u, bao triim suo't bon thap nien (1945 - 1992), chi pho'i m^nh me va

tac dong sau sSc tinh hinh chinh tri the gioi

- Trong giai doan nay, quan he giiia hai sieu cuang quoc luon trong tinh

trang do'i dau, cang thang va muc tieu dau tranh cua cac luc lugng xa hoi chu

nghia, cac luc luong each mang, dan chu tien bo la hoa binh, doc lap va tien bo

xa hoi ••• ' •

Cau 2 Phan tich nhimg npi dung chu yeu cua lich sii the gioi t u sau nam

1945 den nay

- Sau Chien tranh the gioi thu hai, chu nghia xa hoi tro thanh he thong the

gioi va tro thanh mot luc luong hung manh ve chinh trj, quan su, kinh te trong

nhieu thap nien cua nua sau the k l XX Do sai lam nghiem trpng va su chong

pha cua cac the luc thu djch, chu nghia xa hoi sup do o Lien X6 va Dong Au

- Sau Chien tranh the gioi Ian thii hai, phong trao giai phong dan tQC no ra

manh me 6 chau A, chau Phi va M i La-tinh, lam sup do he thong thuoc dia ciia

chii nghia de quoc va che dp phan biet chung toe lam xuat hifn hon 100 quoc

gia doc lap Cac nuoc A, Phi, MT La-tinh ngay cang c6 vai tro quan trong trong

doi song chinh tri the gioi; nhieu nuoc dat dugc thanh tuu to Ion trong xay dung

va phat trien kinh te - xa hoi nhu Trung Quoc, An Dp, cac nuoc ASEAN

- M l tro thanh nuoc t u ban giau manh nhat, muu do lam ba chu the gioi,

nhung Cling phai chju nhiJng that bai nang ne, nhat la trong chien tranh xam

lupc Viet Nam (1954 - 1975) Sau khi khoi phuc nen kinh te, cac nuoc tu ban

chii nghia phat trien nhanh chong ve kinh te (tieu bieu la Nhat Ban va Cong

hoa Lien bang Due) va ngay cang c6 xu huong lien ket kJhu vuc, tieu bieu la su

ra doi ciia Cong dong kinh te chau Au The gioi hinh thanh ba trung tarn kinh

te - tai chinh la Mi, Tay Au va Nhat Ban

- Trat t u the gioi hai cue dupe thiet lap sau Chien tranh the gioi thii hai do

Lien X6 va MT dung dau moi circ The gioi chia thanh hai phe doi dau cang

thang, dinh cao la "chien tranh lanh" Den nam 1989, Lien X6 va M i tuyen bo

cham dut "chien tranh lanh", nguy co chien tranh the gioi bi day lui lai

- Cupc each mang khoa hoc - ki thuat voi nhung tien bp phi thuong va

nhiJng thanh tuu ki dieu la nhan to quyet dinh doi voi sy tang truong kinh te

nang cao muc song va chat lupng song cua con nguoi

Cty TNHH DWH Khang YiSt CiVi 3 Tai sao noi "Hoa binh, on dinh va hop tac phat trien" vira la thai co, yira la thach thuc voi cac dan tpc ?

"Hoa binh, on djnh va hop tac phat trien vua la thoi co, vua la thach thiic

<joi voi cac dan tpc vi : Tu sau "chien tranh lanh", bo'i cinh chung cua the gioi

la on dinh nen cac nuoc co co hpi thuan Ipi trong viec xay dung va phat trien da't nuoc, tang cuong hop tac va tham gia cac lien minh kinh te khu vuc Ben canh do, cac nuoc dang phat trien co the tie'p thu nhij-ng tien bp khoa hoc - ki thuat ciia the gioi va khai thac nguon von dau t u nuoc ngoai de rut ngan thoi

gian xay dimg va phat trien dat nuoc

- Day Cling la thach thuc vi phan Ion cac nuoc dang phat trien deu co diem

xuat phat thap ve kinh \M, trinh dp dan tri va chat lupng nguon nhan luc con

nhieu han che; su canh tranh quyet liet ciia thi truong the gioi; vi^c su dung co hi^u qua cac nguon von vay ben ngoai; vi$c giii gin, bao ve ban sac van hoa

dan tpc va su ket hop hai hoa giiia cac yeu to truyen thong va hien dai Neu

nanm bat dupe thoi co thi kinh te - xa hpi ciia dat nuoc phat trien, neu khong

nam bat dupe thoi co thi se bi tut hau so voi cac dan tpc khac Neu nam bat

dupe thai CO nhung khong co duong loi chinh sach diing dan, phu hop thi se

danh mat ban sac van hoa dan tpc

Vi v|y moi dan tpc deu co nhimg chinh sach, duong 161 phii hop de phat trien kinh te - xa hpi ciia dat nuoc nhung van giii dupe ban sac van hoa dan tpc

Trong nhung nam qua Dang va Nha nuoc ta da co nhiing chinh sach,

duong loi phii hpp, nho do, dat nuoc ta tung buoc phat trien hoa nhap dan

vao doi song khu vuc va the gioi

3Si dudng HSG Ljch sir 9 - Th.S Truon^ Ngpc Thcri

i - Sau Ch'e'n tranh the giai t h u nhat, Phap la nude thang tran nhung lai bj

chien tranh tan pha nang ne, de bii dap nhung thiet hai do chien iranh gay ra,

mot mat Phap tang cudng boc lot giai cap cong nhan va nhan dan lao dong

chinh quoc, mat khac day manh khai thac thuoc dia, trong do c6 Uong Duong

va Viet N a m

* Npf dung:

- So voi cuoc khai thac Ian t h u nhat thi day la cuoc khai thac triet de v o i quy

mo va muc do Ion hon Phap tang cudng dau t u von tang gap 6 Ian so v d i 20

nam trudc chien tranh

- Cac nganh kinh te cua t u ban Phap d Dong D u o n g isau chien tranh deu c6

budc phat trien m d i N o i bat la su tang cudng dau t u va day manh khai thac,

chii yeu d hai nganh - ndng nghiep va khai md

- N o n g nghiep: tien hanh cudp ruong dat de phat trien cac don dien cao su

' - Khai thac md: chii yeu la m d than, v i d Viet N a m cO Kt\x lugng than nhieu

va than cd gia trj kinh te rat cao

- Cong nghiep: chii y tdi cdng nghiep chebien (md nhieu nha may sgi, nha

may r u g u , nha may di?n, nha may dudng, nha may xay ;i<at gao)

- Thuong nghiep: danh thue nang hang ngoai nhap vao Viet N a m , nhung

nhap nhieu hang Phap mien thue

- Giao thong van tai: dugc m d mang de phuc v u khai thac

> - Ngan hang Dong Duong nam quyen chi huy cac nganh kinh te d Dong Duong

N h u vay, so v d i chuong trinh khai thac Ian t h u nhat, chuong trinh khai thac

Ian t h u hai cd diem m d i la Phap tang cudng dau t u von,, k i thuat vao m d rpng

san xuat de kiem Idi V i vay, sau chien tranh, cac nganh kinh te a i a t u ban

Phap d D o n g D u o n g deu cd budc phat trien m d i Song ve co ban, thyc dan

Phap han che nen cdng nghiep thuoc dia phat trien, budc nen kinh te thupc dia

phai p h u thuoc vao chinh qudc

II Cac chinh sach ve chinh tri, van hoa, giao due

M o i chinh sach dugc thuc thi rao riet, vdi nhirng bd yung, dieu chinh cd Igi

cho t u b a n Phap:

Cty TNHH OWH Khang Vi^t

- Chinh sach chuyen che triet de, thau tdm m g i quyen hanh ve tay ngudi phap, vua quan N a m trieu chi la b i i nhin, tay sai

+ Chinh sach "chia de t r j " , chia Viet N a m thanh ba x u v d i ba che dg khac nhau, chia re dan tdc, chia re ton giao

+ Triet de Igi d u n g bg may dja chii, cudng hao d ndng thon

- Chinh sach van hoa - giao due no dich

+ Thi hanh chinh sach van hoa no dich ' + L g i d u n g sach bao cong khai de tuyen truyen chinh sach "khai hoa" va gieo ao t u d n g hoa binh

III Xa hpi Vi?t Nam phan hoa , i - ' V n i , - , !

- Do tac dgng ciia chinh sach khai thac Ian t h i i hai va che dp cai tri ha khac, thii doan chinh tri lira bjp ciia thuc dan Phap, xa hpi Viet N a m l a phan hoa sau sac

- Giai cap dia chii phong kien: chiem nhieu dien tich rugng dat, dugc thuc dan Phap ling hg nen ra siic bdc Igt ndng dan Tuy nhien ciing cd mgt so bd phan dia chii vira va nhd cd tinh than yeu nude, tham gia cac phong trao yeu nude khi cd dieu k i ^ n

- Tang Idp t u san: ra d d i sau Chien tranh the gidi t h u nhat, so lugng it; phan hoa lam hai bg phan:

+ T u san mai ban: Cd quyen lgi gan chgt v d i de quoc nen cau ket ch^t che

ve chinh tri v d i de quoc

+ T u san dan tdc: cd k h u y n h hudng kinh doanh dpc lap nen ed tinh than dan tdc, dan chii, n h u n g thai dg khdng kien dinh

- Tang Idp tieu t u san: tang nhanh ve so lugng sau Chien tranh the gidi t h u nhat, bi Phap chen ep, bac dai nen cd ddi song bap benh Bp phan tri thiic cd

^ n h than hang hai each mang D d la luc lugng quan trgng ciia cac h mang dan tpc, dan chii,

- Giai cap ndng dan: chiem hon 90% so dan, bi dequoc, phong kien ap biic

'C lot nang ne, b i ban cung hoa va pha san tren quy m d Idn Day la lue lugng

Sng hai va ddng dao nhat ciia each mang , •

- Giai cap cdng nhan: ra ddi t u cuge khai thac Ian t h u nhat ciia Phap (trudc chien tranh) va phat trien nhanh trong euge khai thac Ian t h i i hai Giai cap cong nhan Viet N a m cd nhirng dac diem rieng:

+ Bi ba tang ap biic bdc lot (de qud'c, phong kien, t u san ngudi Viet);

+ Cd quan h ^ t u nhien gan bd vdi ndng dan;

+ Ke thvra truyen thong yeu nude anh hung va bat kauat ciia dan tpc

65

3Si du&ng HSG Ljch si>9- Th.S Tnrong Ngpc Then

+ Dac biet, giai cap cong nhan Viet Nam ngay tir kh, mat ra doi da tiep tlin

anh huang ciia phong trao each mang the gioi sau chie'n tranh, nhat la ciia chu

nghia Mac - Lenin va Cach mang thang Muoi Nga

Do do, giai cap cong nhan Viet Nam som tro thanh mot luc Im^ng chinh trj

doc lap, di dau tren mat tran chong de quoc phong kien, nhanh chong vuon

len nam quyen lanh dao each mang nuoc ta

B PHONG TRAO C A C H M A N G VIET N A M SAU CHIEN T R A N H

THE G I 6 1 THLf NHAT (1919 -1925)

3 Anh huang cm Cdch mang thdngMuai Nga vd phong trao edch mang the gioi

- Sau Chien tranh the gioi thu nhat, phong trao each mang the gioi phai

trien manh me

- Cach mang thang Muoi Nga thanh cong (1917) da thuc tinh nhan dan Vic!

Nam, CO y nghia lich su quoc te to Ion, lam cho phong trao giai phong dan toe

va phong trao cong nhan cac nuoc tu ban gan bo voi nhau trong cuoc dau

tranh chong ke thu chung la chu nghia de quoc

- Trong cao trao each mang 1918 -1923, giai cap v6 san the gioi bat dau buoc

len v6 dai chinh tri Thang 3 - 1919, De tam quoc te (Quoc tecon^ san) ra doi

Nhieu dang cong san dugc thanh lap: Dang Cong san Phap (1920), Dang Cong

san Trung Quoc (1921)

- Danh dau mot giai doan moi ciia phong trao each mang the gioi

- Phong trao each mang the gioi c6 anh huang tich cue toi phong trao each

mang Viet Nam, thuc day each mang Viet Nam chuyen sang mot thoi ki moi;

tao dieu kien cho viee truyen ba tu tuong Mac - Lenin vao Viet Nam

2 Phong trao dan toe, dan chu cong khai (1919 - 1925)

- Giai cap tu san dan toe da day len phong trao chart hung noi hoa, bai tru

ngoai hoa (1919) va to chuc Dang Lap hien (muon Igi dung su ung ho ciia quan

chung lam ap luc vol Phap, khi Phap nhugng bo thi san sang thoa hiep voi

Phap)

- Tang lap tieu tu san tri thuc: Tap hop trong nhijng to chiVe chinh trj nhu

Hoi Phuc Viet, Hoi Hung Nam, Vi^t Nam nghia doan Dang Thanh nien voi

nhieu hoat dong phong phii, soi noi:

+ Mit tinh, bieu tinh, bai khoa

+ Xuat ban nhiing to bao tien bo de c6 vii tinh than yeu nuae ciia nhan dan ta

' + Tieng bom ciia Pham Hong Thai 6 Sa Dien (Quang Chau-Trung Quoc

thang 6 -1924) ma man cho thoi ki dau tranh moi cua dan tgc

+ Dau tranh doi nha cam quyen Phap tha Phan Boi Chau (1 )25) va dam

tang Phan Chu Trinh (1926) v.v

66

CtyTNHH PWH Khang ViSt

3. Phong trao cong nhan (1919 - 1925)

- Do bi ap buc boc lot nang ne, lai dugc su c6 vu cua cac cugc dau tranh cong nhan, thuy thii Phap va Trung Quoc 0 Hai Phong, Sai Gon, Huong Cang, Thugng Hai , phong trao cong nhan c6 buoc phat trien moi

- Cugc dau tranh eiia cong nhan thoi ki nay tuy con le te, tu phat, nhung y thuc giai cap phat trien nhanh chong lam cho cac co so to chuc va phong trao chinh tri cao hon ve sau

- Dang ke nhat la cugc bai cong ciia thg may xuong Ba Son (Siii Gon 1925)

Voi cugc bai cong nay, giai cap cong nhan Viet Nam buoc dau di vao dau tranh tu giac va da danh dau mot buoc tien moi cua phong trao cong nhan Viet

Nam - Giai cap cong nhan nuoc ta tu day buoc dau di vao dau tranh c6 to chuc

va CO muc dich chinh trj ro rang

C H O A T DQNG CUA NGUYEN A I QUOC 6 N U ' 6 C NGOAI TRONG

N H C N G N A M 1919 -1925

I Nguyen A i Quoc a Phap (1917 -1923)

- Ngay 5 - 6 - 1 9 1 1 , tir Cang Nha Rong, Nguyen Ai Quoc lam phu bep tren

tau Do Doc Latut Trevin va bat dau cugc hanh trinh v.;in dam, hoa minh vao

cugc song lao dgng, dau tranh ciia cong nhan va nhan dan lao dgng Phap de tim duong ciki nuoc Tir 1911 - 1917, Nguoi da den nhieu nuoc 6 chau Au, chau Phi va chau Mi Cuoi nam 1917, Nguoi tro lai nuoc Phap

- Thang 6-1919, Nguyen Ai Quoc thay mat nhiing nguoi Viet Nam yeu nuoc song a Phap giri toi Hgi nghi Vec-xai ban yeu sach doi chinh phii Phnp phai thira nhan cac quyen tu do, dan chii, quyen binh dSng va quyen tu quyet aia dan tgc Viet Nam

- Thang 7 - 1920, Nguyen Ai Quoc dugc dgc Sff thdo Ian thu nhat nhiing hi an

"can toan tin theo Le-nin va dung ve Quoc tethu ba

- Thang 12 - 1920, tai Dai hgi ciia Dang Xa hgi Phap hgp a Tua, Nguyen Ai

!QUOC da bo phieu tan thanh Quoc te thir ba va tham gia sang lap Dang Cong

1 Phap

Nhu vay, Nguyen Ai Quoc da tim ra con duong ciru nuoc: Ket hgp giua

|iu nghia yeu nuoc voi chii nghia Mac-Lenin

; - Nam 1921, Nguyen Ai Quoc sang lap ra Hgi lien hiep thugc Jia de tuyen

jyen, tap hgp luc lugng chong chu nghia de quoc i

- Nam 1922, ra bao "Le Paria" (Nguoi ciing kho)- vach tran chinh sach dan

is, boc lot da man cua chii nghia de quoc, gop phan thiic tinh cac dan tgc bi ap : dung len dau tranh giai phong dan tgc

; 67

3Si du&ng HSG Ljch sCr9-Th.5 TrLrcmg Ngpc Thai

- Nguyen A i Quoc con viet nhieu bai cho cac bao Nhan dao, D6i song con^

nhan va viet cuon Ban an chedo thuc dan Phdp Nhung sach bao nay da duoc bi

mat chuyen ve Viet Nam : , , -i^

II Nguyen Ai Quoc a Lien X6 (1923-1924)

- Thang 6 - 1923, Nguyen Ai Quoc sang Lien X6 du Hpi nghj Quoc te n6nj>

dan, sau do 6 lai Lien X6 vira nghien ciiu vua hoc tap

- Nam 1924, tai Dai hoi Quoc tecong san Ian thii V, Nguyen Ai Quoc da doc

tham luan ve nhiem vu each mang a cac nuoc thuoc dia va moi quan he giua

each mang cac nuoc thuoc dia voi phong trao cong nhan 6 cac nuoc de quoc

Nhiing quan diem eo ban ve chien luoc va sach luge each mang g i a i

phong dan toe thuoc dia va each mang v6 san ma Nguyen A i Quoc tiep nhan

duoc duoi anh sang cua chii nghla Mac-Lenin la buoc chuan bj ve chinh tri va tu

tuong cho su thanh lap chinh dang v6 san 6 Viet Nam trong giai doan tiep theo

III Nguyin Ai Quoc d Trung Quoc (1924 -1925)

- Nguyin Ai Quoc thanh lap Hoi Viet Nam Cach mang Thanh nien:

+ Den nam 1925, phong trao cong nhan va phong trao yeu nuoc a Viet

Nam CO buoc phat trien moi

V + Sau thoi gian boat dong 6 Lien X6, Nguyen A i Quoc ve Quang Chau

(Trung Quoc) Nguoi da tiep xiic voi cac nha each mang Viet Nam va thanh

nien yeu nuoc moi sang de thanh lap Hoi Viet Nam Cach mang Thanh nien

(6 -1925), trong do c6 to ehue Cong san doan lam nong cot

+ M\ic dich cua Hpi: dao tao can bp each mang dem chu nghla Mac - Lenin

truyen ba ve Vi?t Nam, chuan bi dieu ki^n de thanh lap chinh dang v6 san 6

Vi?t Nam

+ Hoat dong cua Hpi:

Nguai da sang lap ra bao Thanh nien, true tiep mo nhieu lop huan luyen

chinh tri de dao tao can bp each mang Cac bai giang cua Nguyen Ai Quoc dii

duoc tap hpp va in thanh sach Dimng Mch menh (1927) neu ra phuoTig huong

CO ban ciia each mang giai phong dan toe Viet Nam

Nam 1928, Hpi Viet Nam Cach mang thanh nien da tien hanh "v6 san

hoa", gop phan thuc hi?n vi^e ket hop chu nghla Mac-Lenin voi phong tra(

cong nhan va phong trao yeu nuoc, thiic day nhanh su hinh thanh Dang Cpng

san Vift Nam

* Tflc dun^ va y nghia cua nhitig hoat dong tren:

- Thuc day phong trao cong nhan phat trien ve chat

- Buoc chuan bi ve to chiic cho thanh lap chinh dang cua giai cap v6 san

Viet Nam

68

I CACH M A N G VIET NAM T R L T O C K H I D A N G C Q N G SAN RA DOI

J Cac to chwc yeu nuoc each m^ng ra doi a trong nuoc

' * Hoancdnh Chung

- Hoi Viet Nam Cach mang Thanh nien ra doi va hoat dong cc tac dung to

0n den phong trao each mang Viet Nam

- NhCrng diem moi trong phong trao each mang Viet Nam (1926 - 1927); phong trao cong nhan, nong dan va tieu tu san phat trien da ket thanh mot Ian song each mang dan toe dan chu khap ea nuoc, trong dc giai cap cong nhan da tro thanh mot luc lupng chinh trj doe lap bieu hien 6 dau tranh mang tinh thong nhat, trinh do giae ngo cua cong nhan dupe nang len ro ret ' '

11 Tan Vi^t Cach mang Dang (7 -1928)

- Hoan canh: Tien than ciia Tan Viet la Hpi Phue Viet ra doi vao ngay 14 - 7 -1925,

do nhom sinh vien Truong Cao dang Su pham Dong Duong va nhom tu chinh tri Trung Ki thanh lap Sau nhieu Ian doi ten, den thang 7 - 1928, Hpi Phuc Viet chinh thuc lay ten la Tan Viet Cach mang dang

- Thanh phan: la nhiing tri thuc tre va thanh nien tieu tu san yen nuoc

- Hoat dong:

+ Khi moi thanh lap, la mot to ehuc yeu nuoc, chua c6 lap truong giai cap roret , , ^ , + Do anh huong cua Hpi Viet Nam Cach mang Thanh nien Tan Viet cu nguoi sang d u cae lop huan luyen va van dong hop nhat voi Hpi Vi^t Nam

Cach mang Thanh nien

+ Npi bp Tan Vi^t da phan hoa thanh hai khuynh huong: khuynh huong

i luong (dung tren lap truong quoc gia tu san) va khuynh huong v6 san

• + Nhun;^; dang vien tieh cue nhat ciia Tan Viet da hpp lai, chuan bj thanh

m> mot dang kieu moi theo chu nghla Mac-lenin

|1 - Su ra doi va hoat dong cua Tan Viet chung to tinh than yeu nuoc va

nguyen vpng cuu nuoc cua thanh nien tri thuc tieu tu san Viet Nam

ni Viet Nam Quoc dan dang (1927) va cugc khoi nghla Yen Bai 1930)

1- Viet Nam Quoc dan dang

+ Day la to ehuc dai dien cho tu san dan toe theo khuynh huong each

ng dan chii tu san

69

BSi du&ng HSG Ljch et>9-Th.S Truong Ngpc Thai

- Hoat dong:

+ Dia ban chii ye'u d mot so dia phuong Bac K i ,,

+ Luc moi thanh lap chua C O cuang linh ro rang. , v » , n ' s ^ <

+ N a m 1928 va nam 1929, hai Ian thay doi chu nghia,

+ To chuc am sat ten triim mo phu Badanh (2 -1929) n h u n g khong thanh,

bj thuc dan Phap khiing bo trang

2 Cuoc kh&i nghia Yen Bdi

- Viet N a m Quoc dan dang to chuc am sat ten t r u m m p phu Ba-danh vac

ngay 2 - 9 - 1929 6 Ha N o i Thuc dan Phap da to chiic dan ap Vi^t N a m Quoc

dan dang bi ton that nang ne Co so dang bi pha va nhieni noi, can bo t u trung

uong dch dia phuong hau het bj sa luoi giac Truoc tinh the ay, mot so nguoi

lanh dao con iai quyet dinh khoi nghia

- Cuoc khoi nghia no ra vao ngay 9 - 2 - 1930 tai Yen Bai, sau do Ian den

Phu Tho, Hai Duong, Thai Binh nhung nhanh chong bj that bai

3 Nguyen nhan that hai va y nghia ljch su cua cuoc kh&i nghia Yen Bdi

- Nguyen nhan

+ Khach quan: Thuc dan Phap con manh va chiing dan ap tan bao

+ Chu quan: Do su non ye'u ve chinh trj va to c h u C ; khong dap u n g dugc

yeu cau cua su nghiep each mang giai phong dan toe

- Y nghia lich su: Co v i i long yeu nuoc va chi cam thu giac cua nhan dan ta

doi vdi thuc dan va phong kien

I V Ba to chuc cpng san n o i tiep nhau ra d o i trong nam 1929

1 Hodn ccinh lich su

- N a m 1929, phong trao daii tranh cua cong nhan, nong dan, tieu t u san va

cac tang lap nhan dan yeu nuoc khac phat trien, ket thanh mot Ian song dan

toe dan chu ngay cang sau rong ' '

- Cuoi thang 3 - 1929, mot so hoi vien tien tien cua H o i Viet N a m Cach

mang Thanh nien 6 Bac K i hop tai so nha 5D pho H a m Long (Ha Noi), lap ra

Chi bo cpng san dau tien

- Thang 5 - 1929, Dai hpi Ian t h u nhat cua H p i Viet N a m Cach mang Thanh

nien, doan dai bieu Bac K i dat van de thanh lap Dang Cpng san, song khong

dupe chap nhan

2 Sura doi cua ha tochHc cong san

- Ngay 17 - 6 - 1929, dai bieu cac to chuc Bic K i hpp, quyet d i n h thanh lap

Dong Duvng Cong san dang

- Khoang thang 8 - 1929, cac can bp lanh dao tien tien trong T(5ng bp va K i

bp H p i Viet N a m Cach mang Thanh nien 6 N a m K i ciing da quyet dinh lap An

Nam Cong san dang

70 •'

- M o t so dang vien tien tien cua Dang Tan Viet cung tich cue van dpng lap cac chi bp ccng san va xiic tien viec chuan bi thanh lap Dang Cpng san Thang

9 -1929, nhiing nguoi cpng san trong Tan Viet tuyen bo thanh lap Dong Duong

Cong san lien doan

3 Y nghia lich sii

- Sir ra dai cua ba to chuc cpng san liic bay gia la mot xu thekhach quan ciia

each mang giai phong dan tpc 6 Viet Nam

- Cac to chuc cpng san tren da nhanh chong phat trien to chuc co so Dang

va quan chiing trong nhieu dia phuong, tiep tuc to chuc va lanh dao cac cuoc dau tranh cua quan chiing

^ C A U HOI ON T A P

Cau 1 Chuotig trinh khai thac thuoc dia Ian t h i i hai ciia thuc dan Phap 6 Viet

Nam CO g i moi? Tac dong ciia no doi v6i nen k i n h te Viet N a m n h u ihe nao?

dien, coi day la linh vuc trpng tam ciia viec khai thac

+ Day n:anh khai thac mo, nhat la mo than

+ Day manh phat trien thuong nghiep bSng each dpc chiem thi truong Viet

pam, dong thuenang vao hang hoa nhap khau ciia Trung Quoc va Nhat Ban

II - Hau qua m o i :

i + Cang lam cho kinh te Viet N a m bj cot chat vao kinh te Phap Dong

p u a n g tro thanh thj truong dpc chiem ciia Phap

R + Xa hpi Viet N a m c6 su phan hoa sau sac ve giai cap i l v

P Quan he san xua't t u ban chu nghia mot chung muc nhat dinh da dupe du

"ihap vao Viet N a m , xen ke vai quan he san xuat phong kien, tuy c6 lam cho

" n kinh te Viet N a m phat trien them mot buac nhung ve co ban, nen kinh te i?t N a m van la nen kinh te'nong nghiep lac hau, le thuoc vao Phap

eSi duefne HSG Uch st}9-Th.S Tnrcmg Ngpc Thai

Cau 2 T h v c dan Phap dau t u k h a i thac n h i e u nhat vao I i n h visfc nao? V i sao?

H a u qua cua vi?c k h a i thac do

- Cac nganh k i n h te'cua t u ban Phap a Dong D u o n g sau chieh tranh deu c6

buoc phat trien m o i N o i bat la su tang cuong dau t u va day manh khai thac,

chii yeu 6 hai nganh - nong nghiep va khai mo

+ D o i v o i ITnh vuc n o n g nghiep:

N u o c ta von dl la mot nuoc nong nghiep, dien tich dat dai san xua't nong

nghiep nhieu, Phap dau t u khai thac nong nghiep truoc het la tuoc doat ruong

dat ciia nong dan de lap cac don dien trong cac loai cay cong nghiep

V i nuoc ta la mot nuoc nong nghiep nen nong dan chiem da so trong dan

toe, khi Phap tuoc doat ruong dat ciia nong dan lam cho nong dan tro thanh

lao dong tay trSng, phai lam thue cho chung Luc nay Phap khai thac duoc

nguon nhan luc tai cho phyc v u cho cong cuoc cuop boc cua chung

+ D o i v o i iinh vuc khai thac mo, chu yeu la m o than

N u o c ta CO t r i i l u o n g than rat Ion, than lai c6 gia t r i k i n h te ra't cao Khai

thac than Phap cuop boc duoc nguon nguyen lieu thu loi nhuan c£,o hon so voi

cac nganh khac

- H a u qua: L a m cho d o i song cua nong dan bj ban cung, cong nhan bj khon

kho M a u thu an giiia nong dan va cong nhan voi thuc dan Phap ngay nang

gay gat lu-avt w

Cau 3 T r o n g qua t r i n h k h a i thac thupc dia 6 V i e t N a m , thuc dan Phap thuc

h i f n n h i r n g t h u doan ve c h i n h t r i va van hoa n h u the nao? M\»c dich cua t h u

doan do la gt?

* Thii doan chinh tri:

- M o i quyen hanh nSm trong tay n g u o i Phap, vua quan N a m trleu chi la bu

nhin tay sai N h a n dan ta khong duoc h u o n g mot chiil quyen t u do cho dan

chii nao, m o i hanh dOng yeu nuoc deu bi dan ap k h i m g bo

- T h i hanh chinh sach "chia de t r i " : chia nuoc ta thanh ba k i v o i ba che do

khac nhau, chia re cac dan tpc, ton giao

- Triet de loi d y n g bp may dja chu cuong hao 6 nong thon ve bao v$ quyen

uy va su thong t r i ciia Phap

* Thu doan vevan hoa:

- Phap tri?t de t h i hanh chinh sach van hoa no dich nham gay cho nhan dan

ta tam l i t u ti; ra sue khuyen khich cac hogt dpng me t i n , dj doan, cac t^ nan xa

hgi n h u c6 bac, r u g u che.v.v

77

Cty TNHH PWH Khsng Vifit

- T r u o n g hpc duoc m o rat han che', chu yeu la cac t r u o n g tieu hpc, cac

{jT^ong trung hQC chi m o 6 mot so thanh pho Ion n h u Ha N o i , Hue; Sai Gon Cac

titfong dai hoc va cao dang 6 Ha N p i thuc cha't chi la truong chuyen nghiep *

- Sach, bao xua't ban cong khai duoc Igi d u n g tri^t de vao viec tuyen truyen chinh sach " k h a i hoa" ciia thuc dan va gieo rac ao t u o n g hoa b i n h hop tac v o i thuc dan cuop nuoc va vua quan b i i nhin ban nuoc

* hAuc dich cua thu doan do: de phuc v u cho cong cucc day manh khai thac,

boc lot va C l i n g co'bp may chinh tri ciia thuc dan Phap 6 thuoc dia

Cau 4 Hay p h a n tich thai dp c h i n h tri va kha nang each m a n g cua cac giai

va tang l a p t r o n g xa hpi Vi^t N a m sau Chien tranh the g i o i thu nhat V i

sao giai cap cong nhan V i | t N a m giii vai tro lanh dao each m a n g V i e t N a m

* Phan tich:

- Giai cap dia chii phong kie'n:

+ Bo phan nho la dai dja chii, giau c6 len do dua vao Phap, chong lai each m?ng, chiing tro thanh doi t u o n g ciia each mang

+ Bo phan Ion la trung nong va tieu dja chii, bi Phap chen ep d u n g cham toi quyen Igi, nen it nhieu c6 tinh than chong dequoc, tham gia p h o n g trao yeu nuoc khi c6 dieu kien

- Giai cap nong dan: Do bj ap buc, boc lot nang ne b o i thuc dan va phong kien nen nong dan V i f t N a m giau long yeu nuoc, c6 tinh than chong d e q u o c

va phong kie'n, la luc lugng hang hai va dong dao nhat ciia each mang

- Giai cap t u san: c6 hai bp phan:

+ T u san m a i ban c6 quyen l o i gan v o i de quoc, nSn cau ke; ch|it che ve

difnh trj v o i chiing ' + T u san dan toe c6 k h u y n h h u o n g kinh doanh, phat trien k i n h te doc lap,

len it nhieu c6 tinh than dan tgc, dan chii cho'ng de quoc, phong kien, nhung lap thJ^cmg ciia ho khong kien djnh, de dang thoa hiep, cai luong k h i dequoc manh

- Tang lop tieu t u san: nhay ben voi tinh hinh chinh t r j , c6 tinh than each

"^^ng, hang hai dau tranh va la mot luc l u g n g quan trgng trong caoh mang dan

*9c, dan chii d nuoc ta

- Giai cap cong nhan: la giai cap yeu nuoc, each mang, cimg v o i giai cap

"^Ohg dan hg tro thanh hai lyc l u g n g chinh ciia each m a n g va hg la giai cap

dao each mang ;

| y i sao giai cap cong nhan lanh dao each mang: a; ,,/

If Giai cap cong nhan Vi^t N a m b i ba tang ap buc boc lot (de quoc, phong

ch, t u san n g u o i Vi^t); hg c6 quan h§ t u nhien gan bo v o i nong dan; ke thua

^'Hyen thong yeu nuoc anh h u n g va ba't khuat cua dan tgc

3Si dudn^ HSG Ljch sCr9-Th.S TnrcTng Ngpc Thai

- Dac biel, giai cap cong nhan Vi^t N a m ngay t u k h i m o i ra d a i d a tiep thii

anh h u d n g ctia phong trao each mang the gioi sau chien tranh, nhat la cua chi,

nghia Mac - Lenin va Cach mang thang M u o i Nga , , , f ,

- D o do, giai cap cong nhan Viet N a m som tro thanh mot luc luang chinh trj

dQC lap, d i d a u tren mat tran chong de quoc phong kien, nhanh chong vuon

len nam quyen lanh dao each mang nuoc ta

Cau 5 Lap bang so sanh cupc khai thac thuoc dia Ian thu nhat (1897 -1914)

voi cuQC khai thac thuoc dia Ian thu* hai (1919-1929) cua thuc dan Phap 6 Viet

Nam (hoan canh lich sii, muc dich, quy mo, h^ qua va tac dpng den kinh te,

xa hpi Vi^t Nam)

Cupc k h a i thac Ian t h u nhat Cupc k h a i thac Ian t h u hai Hoan canh

lich s u

Sau k h i thuc hien xong viec binh djnh ve quan su, thuc dan Phap bat dau khai thac thuoc dja Ian t h u nhat (1897 -1914)

Sau Chien tranh the gioi thu nhat (1914 -1918), thuc dan Phap tiep tuc khai thac thuoc dia Ian t h u hai 6 V-et N a m

M u c dich - Khai thac nguon tai nguyen

Gio'ng n h u cuoc khai thac Ian

- Cong nghiep: Chu yeu khai thac mo, nhat la mo than

Ngoai ra, bat dau hlnh thanh nhijng co so cong nghiep hang tieu dung

- Giao thong van tai: Chii y phat trien de phuc v u cho

Quy m o khai thac gap nhieu Ian so v a i Ian t h u nhat, dau tu vao cac nganh:

- N o n g nghiep: V o n dau t u cho nong nghiep tinh den nam 1917 la 64 t/ieu trance

Day manh cuop doat rupng dat, tinh den 1930, Phap chiem 8.S0.000 ha de lap don dien cao su

- Cong n g h i f p : chii yeu la khai thac m o than, san lupng

khai thac than tang gap nhieu Ian so v o i truoc chien tranh Ngoai rr Phap cori chu y den cong nghiep tieu dung, dac biet la nganh cong nghiep che bien

- T h u o n g nghiep: Doc chiem thi truong Viet N a m , dong thue nang vao cac mat hang nhap t u Nhat Ban va Trung Quo'c Lap ngan hang Dong Duong Tang thue d o i v o i hang hoa npi dia

H? qua Lam cho kinh te'Viet N a m bj

que quet, ngay cang le thuoc vao chinh quoc

Cang lam cho kinh te nuoc ta

bj cot chat vao kinh te nuoc Phap Dong D u o n g t r o thanh thi truong doc chiem ciia Phap

Tac dpng - Phuong thuc san xua't t u

ban chii nghla bat dau d u nhap vao Viet N a m ton tai cung v o i p h u a n g thuc san xua't phong kien

- Xa hoi Viet N a m bat dau phan chia giai cap

- Phuong thiic san xua't t u ban chii nghia tiep tuc d u nhap vao Viet N a m H i n h thai kinh te'chuyen doi ro ret

t u hinh thai phong kien chuyen sang hinh thai t u ban chu ngh~a

- Xa hpi Viet N a m c6 su phan hoa giai cap ro ret

Cau 6 T i n h hinh the gioi sau Chien tranh the gioi thu nhat da anh huomg

•^en each mang Vi?t N a m n h u the nao? V i sao tinh hinh the gioi do c6 tac

^Ong dua each mang Vi^t Nam theo con dudng v6 san?

% * Tinh hinh the giai:

Thang Ipi cua Cach mang thang M u o i Nga da lam cho phong trao giai Phong dan toe 6 cac nuoc p h u o n g Dong va phong trao cong nhan 6 cac nuc^c

^ ban de quoc p h u a n g Tay gan bo mat thie't voi nhau trong cupc dau tranh '^ong ke thii chung la chii nghia de'quoc

3SidLf&ng H&G L/ch si}9- Th.S Truang N^oc Thai

- T h a n g 3 -1919, Quoc te t h u ba (Quoc t e C o n g san) t h a n h lap

- T h a n g 12 - 1920, D a n g C o n g san T r u n g Quoc ra d o i • ;

- T i n h h i n h t h e ' g i o i sau C h i e n t r a n h t h e ' g i o i t h u nhat da anh h u o n g thuan

Igi den p h o n g trao giai p h o n g d a n toe 6 Viet N a m : tac d o n g d e n s u l u a chon

con d u o n g c u u n u o c ciia N g u y e n A i Quoc, tao d i e u k i § n t h u a n l o i cho vice

t r u y e n ba t u t u d n g M a c - L e n i n vao Viet N a m

N h u n g bien c h u y e n ciia t i n h h i n h the'gioi sau Chien t r a n h t h e ' g i o i t h u nhat

C O tac d o n g rat I o n do'i v o i each m a n g thuoc dia n o i c h u n g va each m a n g Viet

N a m n o i rieng Dac biet, l a m cho each m a n g Viet N a m ch uye n h u o n g theo con

d u o n g each m a n g v 6 san, b o i v i : Cach m a n g thang M u d i N g a la cuoc each

m a n g v o san dau t i e n tren t h e ' g i o i gianh d u g c thang l o i ; Q u o c t e ' t h u ba la to

chue quoc t ^ b a o ve q u y e n I g i cho giai cap v 6 san t h e ' g i o i ; cac D a n g C o n g san

cae n u o c t h a n h lap de l a n h dao p h o n g trao dau t r a n h ciia cac n u o c theo con

d u o n g v o san

C a u 7 V i sao t r o n g n h i m g n a m 1919 - 1925, g i a i cap t u j a n v a t i e u t u san V i e t

N a m to chiic cac CUQC d a u t r a n h c h o n g Phap va h p da d a u t r a n h n h u the nao?

* Nguyen nhan:

- L u c nay chu n g h l a M a e - L e n i n ehua d u g c t r u y e n ba sau r g n g vao Viet

N a m , each m a n g V i e t N a m dang ehiu s u tac d o n g m a n h me cua he t u t u o n g

d a n c h u t u san, nhat la he t u t u o n g tam d a n ciia T o n T r u n g Son d T r u n g Quoc

- G i a i cap t u san V i e t N a m n h a n da l a m an t h u a n Igi m u o n v u o n len gianh

v i t r i k h a h o n t r o n g n e n k i n h te'Viet N a m

* Cac cuoc dau tranh: =

- G i a i cap t u san d a n tgc da to chuc p h o n g trao cha'n h u n g n o i hoa, bai t r u

ngoai hoa (1919); cho'ng doc q u y e n eang Sai Gon, c h o n g doc q u y e n xua't khau

i l i a gao 6 N a m K i N g o a i ra, h g con to chuc thanh lap D a n g L a p hie'n de

t r a n h t h u s u l i n g h g ciia q u a n c h i i n g l a m ap luc v o i Phap

- T a n g l o p t i e u t u san t r i thuc: Tap h g p t r o n g n h i r n g to chuc c h i n h t r i n h u

H g i Phuc Viet, H o i H u n g N a m , V i e t N a m N g h l a doan D a n g T h a n h nien v o i

n h i e u hoat d o n g p h o n g p h i i , soi noi:

+ M i t t i n h , b i e u t i n h , bai khoa

+ Xua't ban n h i r n g to bao tien b g de c6 vO tinh than yeu nuoc ciia nhan dan ta

+ T i e n g b o m ciia P h a m H o n g Thai 6 Sa D i e n ( Q u a n g C h a u - T r u n g Quoc

t h a n g 6 -1924) m o m a n cho t h o i k i d a u tranh m o i ciia d a n tgc

Cty TNHH DWH Khane ViSt

+ D a u t r a n h d o i nha cam q u y e n Phap tha Phan B o i C h a u (1925) va d a m tang Phan C h u T r i n h (1926) v.v i- ' < , i > '

Q^yx 8 Cac h i n h t h u c d a u t r a n h cua t i e u t u san V i ^ t N a m t r o n g t h o i k i nay la

gi? So sanh p h o n g trao d a u t r a n h ciia g i a i cap t u san v a cua t i e i t u san R u t

ta n h ? n xet c h u n g ve p h o n g trao d a u t r a n h nay

* Cac hinh thiec Mil tranh: ,

- D a u t r a n h c h i n h t r j : + T h a n h lap cac to chuc c h i n h t r i ciia m i n h n h u H g i Phuc Viet, H u n g N a m

va D a n g T h a n h nien , ^ + D o i nha cam q u y e n Phap tha t u d o cho cu Phan B g i C h a u (1925) v a d u a tang cu Phan Chau T r i n h (1926))

- D a u t r a n h bao c h i: lap ra nhij-ng nha xua't ban tien b g n h u C i o n g hgc t h u

xa N a m D o n g t h u xa va xua't ban n h u n g t o bao tien b g n h u C h u o n g re A n

N a m tre, N g u d i nha que

- D a u t r a n h bao luc: t h a n g 6 - 1924, T a m tarn xa giao cho P h a m H o n g Thai

m u u sat ten toan q u y e n M e c - l a n h tai Q u a n g C h a u ( T r u n g Qu oc) Cuoc m u u sat k h o n g t h a n h n h u n g da gay nen tieng v a n g I o n t r o n g v a ngoai n u o c

* So sank:

Tieu chi

so sanh Phong trao tusan Phong trao tieu tu san

1) M u c t i e u dau t r a n h

D o i t u d o d a n ehii, d o i q u y e n I g i

ve k i n h te

Cho'ng c u o n g q u y e n , ap biic, d o i cac q u y e n t u d o

d a n c h i i 2) T i n h chat Y e u n u o c , d a n c h i i Yeu nuoc, d a n c h i i

3) T i c h cue M a n g t i n h chat dan c h i i , y e u

nuoc, t r a n h t h i i s u i i n g h g ciia

q u a n c h i i n g gay ap luc v o i thuc

d a n Phap, cho'ng s u canh tranh, chen ep ciia t u san nuo c ngoai

t i n h xoc n o i , au t r i

I * Nhan xet:

* - P h o n g trao d a u t r a n h ciia giai cap t u san dan tgc t u y the h i e n l o n g y e u

f^oc n h u n g m a n g t i n h chat thoa hiep, cai l u o n g va ngay cang xa r d i quan

iiiSiung, v i h g y e u ve the li^c c h i n h t r i va b^c n h u g c ve k i n h te

77

3Si du&ng HSG L/ch si} 9- Th.S Tn/ong Ngpc Thai

- Tieng noi va hoat dong cua tieu tu san manh me han nhieu, chua dun^

nhieu ye'u to' tien bo, duac quan chung ung ho, song cung khong the dua cuop

da'u tranh den thing Igi, do thieu duong loi chi'nh tri dung dan

Cau 9 Hoan canh the gioi va trong niroc tac dong den phong trao cong nha^

Viet Nam nhung nam dau sau Chien tranh the gioi thu nhat Vi sac phong

trao cong nhan Ba Son mo ra biroc ngoat cho C U Q C dau tranh ciia cong nhan?

*Hoancdnh: ''v''^' '•'\'r^':\ :y • ^mWinub i\m-it^h.-'

-The gioi: >

+ Anh huong cua cac cuoc dau tranh-cua cong nhan va thuy thu Phap

cuoc dau tranh ciia cong nhan va thiiy thu Trung Quoc 6 Huong Cc'mg, Ao M6n,

Thugng Hai da c6 vu, dong vien cong nhan Viet Nam dung day dau tranh

+ Thang loi cua Cach mang thang Muoi Nga (1917); su thanh lap Quoc te

Cong san (1919); su ra doi ciia cac Dang Cong san a Phap (1920), cua Trung

Quoc (1921)

- Trong nude:

+ Phong trao tuy con t u phat nhung y thiic giai cap cao hon, tao dieu kien

cho cac to chuc va phong trao chinh tri sau nay

+ Nam 1920, to chuc cong hoi bi mat 6 Sai Gon ra doi do Ton Due Thang

dung dau lanh dao phong trao da'u tranh

; * Nguyen nhan:

I - Thang 8 - 1925, cong nhan xuong Ba Son 6 Sai Gor da bai cong ngan can

tau chien Phap cho linh sang dan ap phong trao da'u tranh each mang cua nhan

dan va thiiy thu Trung Quoc

- Neu nhu cac cuoc da'u tranh cua cong nhan truac cuoc bai cong Ba Son

chii ye'u vi muc dich kinh te^ thieu to chuc lanh dao, mang tinh tu phat thi cuoc

bai cong Ba Son (thang 8 -1925) la cupc da'u tranh dau tien c6 to chuc, lanh dad

the hien tinh than quoc tevo san, dau tranh khong chi nham muc dich kinh te

ma con vi muc tieu chinh tri Hp da to ro sue manh giai cap va tinh than quoc

tevo san

- Tu cupc bai cong Ba Son (thang 8 - 1925), giai cap cong nhiin Vi^t Nans

budc vao da'u tranh t u giac

Cau 10 Tom tat qua trinh hoat dgng cua Nguyen Ai Quoc tai Phap tir nan

1911 den nam 1923 Muc dich va tac dung ciia nhung hoat dpng ciia Nguyei

Ai Quoc tai Phap

* Tom tat:

-Ngay5 6 1911, Nguyen A i Quoc bat dau cupc hanh trinh t i n duong cu

nude Dau tien Nguai ctd'"- rv6c Phap, sau do Ngudi da den nhieu nude d chai

Au, c.hau Phi va chau Mi Cudi nSm 1917, Ngudi trd lai nude Phap

78

Cty TNHH PWH Khang ViSt

- Thang 6-1919, Nguyen A i Quoc gui tdi Hoi nghi Vec-xai ban yeu sach doi chinh phu Phap phai thua nhan cac quyen tu do, dan chii, quyen binh dSng va quyen t u quye't ciia dan toe Viet Nam

- Thang 7 - 1920, Nguyen A i Qud'c dupe dpc So thao Ian thu nha't nhung lu^n cuong ciia Le-nin ve van de dan toe va van de thupe dja Tt do Nguyen

^ i Quoc hoan toan tin theo Le-nin va dung ve Qud'c tethu ba

- Thang 12 - 1920, tai Dai hpi ciia Dang Xa hoi Phap hop d Tua, Nguyen Ai Quoc da bd phieu tan thanh Qud'c te thu ba va tham gia sang lap Dang Cong san Phap

- Nam 1921, Nguyen A i Qud'c sang lap ra Hpi lien hiep thude dja de tuyen truyen, tap hop lue lupng ehd'ng chii nghia de qud'c

- Nam 1922, ra bao "Le Paria" (Ngudi ciing khd)- vaeh tran chinh sach dan

ap, bde lot da man ciia chii nghTa de'quoc, gdp phan thiie tinh cac dan toe bi ap biic diing leii dau tranh giai phdng

- Nguyen A i Qud'c con vie't nhieu bai cho cac bao Nhan dao, Ddi song edng

nhan va vie't cud'n Ban an chedo thuc dan Phap Nhiing sach bao nay da dupe bi

mat chuyen ve Viet Nam

* Muc dich va tac dung:

- Nhiing hoat dong ban dau ciia Nguyen A i Qude nhu cac yeu sach ddi quyen Ipi cho dan tdc Vi^t Nam, tuy khong dupe chap nhan nhung viee lam ciia Ngudi da ed tieng vang Idn ddi vdi nhan dan Viet Nam, nhan dan Phap va

<an dan cac thude dia Phap

I Viee gia nhap Qud'c te'III, tham gia sang lap Dang Cong san Phap da danh dau budc ngoat trong hoat dong ciia Nguyen Ai Qud'c, t u mot ngudi yeu nude trd thanh mot ngudi cong san, tu chii nghla yeu nude den vdi chii nghla Mae-Lenin va di theo con dudng each mang vd san

- Bang nhiing bai bao, nhung tac pham, nhiing quan diem ca ban ve chien lupc va sach lupe each mang giai phdng thude dia dupe bi mat chuyen ve

•^udc, den vdi cac tang lap nhan dan, cd tac dung kich thich phong trao dan tdc phat trien, chuyen bien theo xu hudng each mang mdi

Cau 11 Tai sao Nguyen Ai Quoc chpn con dudng di sang phuong Tay? Con

<lwcmg cmi nude ciia Nguyen Ai Quoc c6 gi dpc dao so vdi cac bac tien boi?

* Nguyen nhan: ^^

- Nguyen A i Qud'c ra't man cam ve chinh tri, Ngudi tran trong, kham phue

^^c bae tien bd'i, nhung Ngudi khdng tan thanh con dudng ciia eac cu da di

BSiduOng HSG Ljch su9- Th.S Trucng Ngpc Thai

- N g u y e n A i Q u o c hieu rSng: Chan l i each m a n g k h o n g p h a i 6 p h u o n

D o n g ma a p h u o n g Tay, cac n u d e p h u o n g Tay giau len, m a n h len la n h o cor,

d u o n g t u ban c h u n g h l a - con d u o n g trien v o n g ( t r u o c Cach m a n g t h a n g M u o j

N g a 1917, xa h p i t u b a n la xa h p i tien bp h o n tat ca cac xa h p i t r u o c do),

khoa hgc - kT thuat, c6 v a n m i n h phat trien

- N g u o i n h a n t h u c ro muo'n d a n h Phap t h i p h a i h i e u Phap N g u o i sang

Phap de t i m h i e u : n u o c Phap c6 t h u c su: " t u do, b i n h d a n g , bac a i " hay khong)

N h a n d a n Phap song t h e n a o ? Sau d o N g u o i sang A n h , M I d i v o n g q u a n h the

g i o i t i m h i e u , t i m ra c o n d u o n g each m a n g chan c h i n h cho d a n tgc

* Nhimg net doc ddo:

* Q u a t r i n h t i m d u o n g c u u n u a c ciia N g u y e n A i Q u o c la qua t r i n h khao sat,

qua t r i n h l u a c h p n

- N g u o i d i ra n u o c n g o a i k h o n g p h a i de cau v i f n m a v o i m y c d i c h x e m cac

n u o c t r e n the g i o i l a m n h u t h e n a o , r o i t r o ve g i i i p d o n g bao

- N g u o i thay r a n g each m a n g M i , each m a n g Phap neu cao n g p n c6 binh

d a n g n h u n g k h o n g d u a lai t u do, b i n h d a n g thuc s u cho q u a n e h i i n g lao dong,

- Cuoc each m a n g t o i n o i m a N g u y e n A i Q u o c t i m k i e m la cupc each mang

giai p h o n g d a n toe, giai p h o n g giai cap D o la l i d o k h a n g d i n h rang, V i e t Nam

p h a i d i theo Cach m a n g t h a n g M u o i N g a , k h i m a N g u o i doc so thao Luan

c u o n g cua L e n i n ve v a n de d a n toe va thupe dja n a m 1920

- K h i t i m d e n c h i i n g h l a M a c - L e n i n , t i m ra con d u o n g each m a n g v6 san,

N g u y e n Ai Quoc v a n d y n g vao hoan canh ciia Viet N a m de c u u nuoc, c u u dan

N h o vay, each m a n g Vi?t N a m chain d u t thoi k i k h u n g hoang ve d u o n g 161

C a u 12 N h u n g net c h i n h ve qua trinh boat dpng ciia N g u y e n A i Q u o c b Lien

X6 tir n a m 1923 den n a m 1924 Ban tham l u a n cua N g u y e n A i Q u o c dpc tai

D a i hpi Q u o c te C p n g san Ian t h u V (1924) de cap den van de gi va y nghia

cua no?

* Nhimg net chinh:

- T h a n g 6 - 1923, N g u y e n A i Q u o c sang L i e n X 6 d u H p i n g h j Q u o c te nong

d a n , sau d o 6 l a i L i e n X 6 v i r a n g h i e n c u u v u a hpc tap

- N a m 1924, tai D a i h p i Quoc te cpng san Ian t h u V , N g u y e n Ai Q u o c da dpc

t h a m l u a n ve n h i ^ m v u each m a n g a cac n u o c thupc dja va m o i q u a n h f giiJ''

each m a n g cac n u o c thupc dia v o i p h o n g trao cong n h a n 6 cac n u o c de quoc

- N h i i n g q u a n d i e m co ban ve chien l u p c va saeh l u p c each m g n g gia'

p h o n g d a n tpc t h u p c d a i v a each m a n g v 6 san m a N g u y e n A i Q u o c tiep nhaf

80

Cty TNHH PWH Kh^ng Viet

d u o i anb sang ciia chii nghia Mac-Lenin la buoc chuan bj ve chinh trj va t u

cho s u thanh lap c h i n h dang v6 san 6 Vi$t N a m trong giai doan tiep theo

* Ban tham luan:

- Ban t h a m l u a n ciia N g u y e n Ai Quoc da t r i n h bay q u a n d i e m ciia N g u o i ve

yj tri, chien l u p c ciia each m a n g 6 cac n u o c thuoc dia; ve m o i quan he giua hong trao cong n h a n 6 cac n u o c de quoc v o i p h o n g trao each m a n g 6 cac

fiirac thupc dja; ve vai t r o va sue m ? n h to I o n ciia giai cap n o n g dan o cac nude

thuQcdja ; ' > • ^ <

- N h i i n g q u a n d i e m tren da dupe t r u y e n ba vao V i e t N a m sau C h i e n tranh the gio'i t h i i nha't D a y la m o t b u o c chuan bj q u a n t r p n g ve eh'nh t r i va t u tirdrig cho s u t h a n h l a p c h i n h d a n g v 6 san 6 V i f t N a m t r o n g g i a i d^an sau nay

Cau 13 Hoat dpng ciia Nguyen Ai Quoc 6 T r u n g Q u o c tir n a m 1924 d e n n a m

1925 n h u the nao? N g u y i n A i Q u o c chii truong thanh lap H o i V i e t N a m

Cach mang T h a n h n i e n n h a m muc dich gi?

* Hoqt dong cua Nguyen Ai Quoc:

- C u o i n a m 1924, N g u y e n Ai Q u o c ve Q u a n g C h a u ( T r u n g Q u o c ) N g u o i da

tiep xuc v o i cac nha each m a n g V i e t N a m va t h a n h nien y e u n u d e m d i sang de thanh lap H d i V i e t N a m Cach m a n g T h a n h nien, t r o n g d o cd to chiic C p n g san doan l a m n o n g cot i :

- N g u o i da sang lap ra bao T h a n h nien, t r u e tiep m d n h i e u Idp h u a n l u y e n

chinh trj de dao tao can bp each m a n g Cac bai g i a n g ciia N g u y e n Ai Quoc da

dupe tap h o p va i n t h a n h saeh Duong kikh menh (1927) neu ra p h u o n g h u d n g

CO ban ciia each m a n g giai p h o n g d a n tpc V i e t N a m

* Chii tnfcng thanh lap Hoi Viet Nam Cach mang Thanh nien:

Chii t r u o n g t h a n h l a p H p i V i ? t N a m Cach m a n g T h a n h nien ciia N g u y e n Ai Quoc n h a m dao tao d p i ngQ can bp each m a n g d u a h p ve n u d e boat d p n g , xua't I'an bao c h i de t u y e n t r u y e n d u o n g 161 eiia H p i , giao due l o n g y e u nude, keu 8oi doan ket c h u a n b i d i e u k i ? n t h a n h lap c h i n h d a n g v6 san d V i e t N a m

^au i4_ jsjgu n h u n g cong h i e n to Ion cua Nguyen A i Q u o c trong qua trinh '^o^t dpng c m n u a c , c u u dan t u n a m 1911 den n a m 1930 P h a n tich mpt cong '^'en to Idn nhat

iNhung cong hien:

n a m 1911 den n a m 1920, ra di t i m d u d n g c u u nude, den v d i c h i i nghia

L e n i n , tim ra con d u d n g c u u n u d e d i i n g dan ' > •

Ifo n a m 1920 den n a m 1925, chuan b j ve br t u d n g c h i n h t r i va to chiic cho

^ ^ n h lap D a n g C p n g san V i e t N a m

81