Đề cương địa lý kinh tế

-Tốc độ tăng trưởng kinh tế thế giới chậm vào cuối thế kỉ XX và nhanh vào giữa thập niên đầu thế kỉ XXI Sự phát triển kinh tế được thể hiện trong mỗi nước,mỗi khu vực 1 cách khác nhau,tù

ĐỊA LÝ KINH TẾ

ĐỀ 1

1.Đặc điểm và xu hướng của nền kinh tế thế giới trong những năm cuối thế kỉ

XX và thập niên đầu thế kỉ XXI?

-Tốc độ tăng trưởng kinh tế thế giới chậm vào cuối thế kỉ XX và nhanh vào giữa thập niên đầu thế kỉ XXI

Sự phát triển kinh tế được thể hiện trong mỗi nước,mỗi khu vực 1 cách khác nhau,tùy theo đặc điểm của từng nơi.Tốc độ tăng trưởng cao trong thập kỉ 90 của thế

kỉ XX ở Bắc Mĩ (Mĩ: 4%),Tây Âu:3,5%,Trung Quốc:8%.Các nước chuyển đổi nền kinh tế giảm sút mạnh (-3,2%) thập kỉ 90.Cuối thập kỉ 90 và đầu thế kỉ XXI chậm lại từ Trung Quốc,Nhật Bản (-2%) năm 1998.thấp nhất kể từ sau chiến tranh II đến nay,Mĩ: 1,1% (2001).Các nước ĐNA do bị khủng hoảng tài chính,nhiều nước có tốc

độ tăng trưởng kinh tế âm,Indonexia (-19% năm 1998),Thái Lan (-8% năm 1998)…Giữa thập kỉ đầu thế kỉ XXI tăng (Mĩ:3,5%.Trung

Quốc:9%.Nga:7%.Nhật:2%.ĐNA:5%.Nam Á:7%.châu Phi:6%)

-Cơ cấu của nền kinh tế thế giới thay đổi dưới tác động mạnh mẽ của cuộc cách mạng khoa học-công nghệ pt mạnh

Cuộc cách mạng khoa học-công nghệ diễn ra mạnh mẽ vào nửa sau thế kỉ XX đã tạo

ra bước ngoặt lớn trong sự phát triển lực lượng sản xuất,nâng cao năng suất lao động và hiệu quả của nền sản xuất xã hội, tác động sâu sắc đến mọi mặt đời sống của con người.Cơ cấu kinh tế chung của mỗi quốc gia,khu vực,vùng và cơ cấu từng ngành của các nước có sự thay đổi lớn

+Trong công nghiệp đã chuyển từ loại hình cơ cấu các ngành tiêu hao nhiều năng lượng,lao động,tài nguyên sang các ngành cần hàm lượng khoa học,tri thức và công nghệ cao

→ngành công nghệ thông tin đã thay thế các ngành truyền thống,trờ thành ngành đóng vai trò chủ đạo

+Ngành dịch vụ ngày càng mở rộng về số lượng,quy mô,tốc độ,trở thành ngành có

số người làm việc và giá trị tạo ra càng lớn,đóng vai trò chủ yếu trong nền kinh tế quốc dân

+Nền sản xuất xã hội bước sang nền “sản xuất trí tuệ” nên người lao động cần có trình độ khoa học,công nghệ,tay nghề,quản lý,văn hóa ngày càng cao,do đó con người cần được đào tạo và đào tạo lại

→Con người trở thành nhân tố quyết định sự đi lên hay thụt lùi của mỗi quốc gia

-Sự bùng nổ của cuộc cách mạng KHKT và CN hiện đại là động lực chính thúc đẩy nền kinh tế xã hội trên thế giới pt

Cách mạng khoa học kĩ thuật

+Lần thứ nhất:thế kỉ XVII ở nước Anh: làm cho ngành công nghiệp nhẹ nhanh chóng,mau lẹ lớn nhanh và trở thành nổi tiếng,đứng đầu thế giới,tiếp theo là các ngành khác,đưa nước Anh thành “Công xưởng của thế giới”.Lần lượt tiếp đến các nước:Pháp,Đức,Ý,Mĩ…

+Lần thứ 2: từ 1940 đến những năm giữa thập kỉ 90 của thế kỉ XX

• Giai đoạn 1:1940-1970.Đặc điểm phát triền theo chiều rộng,tập trung vào ngành công nghiệp nặng,đòi hỏi nhiều nguyên liệu,năng lượng,lao động.Sản phẩm làm

ra to,cồng kềnh,đồ sộ,nặng,thô,ô nhiễm môi trường→tạo ra 1 lượng của cải lớn cho xã hội và đời sống của con người được cải thiện nhiều

• Giai đoạn 2:1970-1990: cuộc cách mạng đưa loài người tới nền văn minh công nghiệp

1 thay thế và giảm bớt việc sử dụng nguồn năng lượng,nguyên vật liệu truyền thống bằng nguyên vật liệu mới,nhẹ, nhỏ,tính năng tốt hơn,ô nhiễm ít hơn

2 tăng cường trình độ tự động hóa trong sản xuất công nghiệp

3 phát triển nhanh và không ngừng hoàn thiện kĩ thuật điện tử,tin học

4 phát triển các ngành công nghệ sinh học,vũ trụ,nghiên cứu đại dương,quản lý hiện đại…

+Lần thứ 3:cuối thập kỉ 90 của thế kỉ XX và đầu thế kỉ XXI

+Lần thứ 4:Mĩ đang bước vào cuộc cách mạng KHKT với nền kinh tế mới là nên kinh tế hậu công nghiệp-kt tri thức

Lần thứ 3+4 tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực sau:

1 công nghệ thông tin

2 công nghệ vật liệu và năng lượng mới

3 công nghệ sinh học

4 công nghệ hàng không và vũ trụ

5 công nghệ nông nghiệp

6 công nghệ biển

Tác động của cuộc cách mạng KHKT đối với nền kinh tế-xã hội

• Thành tựu: đưa con người sang 1 nền văn minh mới,nâng cao chất lượng cuộc

sống,biến đổi bộ mặt kt quốc gia

1 thay đổi phương thức lao động của con người

2 thay đổi cơ cấu ngành,cơ cấu sản phẩm,cơ cấu tại nghiệp

3 thay đổi sự phân bố lực lượng sản xuất,phân bố dân cư,phương thức làm việc,học tập và giải trí

4 thay đổi phương thức thương mại quốc tế,phương thức tâm lý kinh doanh

5 liên kết cá nhân,gia đình,công ty,xí nghiệp,quốc gia thành một mạng lưới nối con người trên khắp hành tinh

• Hạn chế: tạo khoảng cách giàu nghèo,ô nhiễm môi trường,tài nguyên cạn kiệt

• Thách thức: phát triển có nhanh và bền vững,các nước đi sau có đuổi kịp và vượt qua hay bị rớt lại và tụt hậu xa hơn,điều này phụ thuộc vào đường lối,cách thức và kết quả tranh thủ thời cơ và đáp ứng thách thức của mỗi quốc gia

Nền kinh tế tri thức:giai đoạn phát triển mới của lực lượng sản xuất xã hội

1 Nền kinh tế từ chỗ dựa vào tài nguyên nay lại chuyển sang dựa nhiều hơn vào tri thức và thông tin

2 Kinh tế tri thức là nền tảng cho sự tăng trưởng kinh tế

Quốc tế hóa,toàn cầu hóa ngày càng tăng

Tự do hóa mậu dịch là đặc điểm và xu hướng,trở thành quy luật của nền kinh tế thế giới trong thế kỉ XXI

Sự hình thành xu hướng địa phương hóa

Xu hướng ưu tiên cho phát triển kinh tế đang lôi cuốn cả cộng đồng thế giới

Đa dạng hóa quan hệ đối ngoại ở tất cả các châu lục

Sự phân hóa giàu nghèo ngày càng tăng

2.Sức mạnh của nền kinh tế Hoa Kỳ thể hiện ở những ngành nào?giải thích vì sao?Thái độ,vai trò của Mỹ trong nền kinh tế và chính trị thế giới?

Sức mạnh nền kinh tế Hoa Kỳ thể hiện ở tất cả các ngành:

• Công nghiệp:phát triển trong ĐK giàu tài nguyên,nguồn nhân lực giàu khả năng,tinh thần thực dụng và kĩ thuật cao

1 các ngành công nghiệp truyền thống:CN năng lượng,CN luyện kim đen

2 công nghiệp hiện đại phát triển tốc độ nhanh:CN chế tạo máy,CN sản xuất máy bay,CN lọc và chế biến dầu,CN điện tử tin học

• Nông nghiệp:nền nông nghiệp lớn nhất thế giới với cơ sở vật chất kinh tế

mạnh,thúc đẩy kinh tế nông nghiệp nhanh chóng đi lên công nghiệp hóa,khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên đất đai rộng lớn màu mỡ sẵn có.Sản xuất nông nghiệp của Hoa Kỳ là điển hình của nền sản xuất nông sản phát triển ở trình độ cao

• Dịch vụ: là sức mạnh của nền kinh tế Hoa Kỳ với cơ sở hạ tầng hiện đại

Thái độ,vai trò của Mỹ trong nền kinh tế và chính trị thế giới:

• Hoa Kỳ có ảnh hưởng kinh tế,chính trị và quân sự trên cán cân quốc tế mà khiến chính sách ngoại giao của Hoa Kỳ là một đề tài quan tâm lớn nhất trên khắp thế giới

• Người theo chủ nghĩa cô lập Mỹ thường hay bất hòa với những người theo chủ nghĩa quốc tế

• Chính sách của Hoa Kỳ trong thời đại mới là làm giàu và thúc đẩy nâng cao dân trí cho các nước khác trên thế giới, với mục đích thúc đẩy thương mại trong một thế giới không còn tồn tại "cực"

• Hoa Kỳ có một nền kinh tế hỗn hợp tư bản chủ nghĩa được kích thích bởi tài nguyên thiên nhiên phong phú, một cơ sở hạ tầng phát triển tốt, và hiệu suất cao

3.Đặc điểm địa hình khu vực ĐNA.Đặc điểm này có tác động thế nào đến sự phát triển kinh tế khu vực?

Đặc điểm địa hình khu vực ĐNA:

• Khu vực lục địa (bán đảo Trung Ấn):địa hình chủ yếu là núi chạy theo hướng bắc-nam,hoặc tây-đông nam,xen vào giữa là các đồng bằng hoặc thung lũng rộng thuận lợi cho việc phát triển nông nghiệp:ĐB.S.Mekong (Campuchia, Việt Nam),

Mê Nam(Thái Lan),Iraoadi và Saluen (Mianma),ĐB.S.Hồng (VN) và các ĐB nhỏ hẹp ven biển

• Khu vực hải đảo (quần đảo Mã lai): 1 trong những quần đảo lớn nhất thế giới nằm giữa lục địa Á-Âu và lục địa Úc, giữa Thái Bình Dương và Ấn Độ

Dương.Địa hình là hệ thống núi theo hướng vòng cung lồi,có nhiều núi lửa,nhiều ngọn đã tắt nhưng còn nhiều ngọn đang hoạt động.Nhiều miền thuận lợi cho phát triển cây công nghiệp nhiệt đới có giá trị kinh tế cao.Đồng bằng nhỏ hẹp,chủ yếu

là đồng bằng ven biển

Sự tác động đến sự phát triển kinh tế khu vực:

• Các nước ĐNA đều giáp biển (trừ Lào) à thuận lợi cho giao lưu KT-XH giữa các nước trong khu vực và trên thế giới bằng đường biển và phát triển các ngành KT biển (du lịch biển, khai thác dầu khí,nuôi trồng,đánh bắt hải sản )

• Thiên tai thường xảy ra(bão,sóng thần…)

• Nằm gần các nước lớn như Trung Quốc,Ấn Độ, Nhật Bản à khó khăn trong việc cạnh tranh thu hút vốn nước ngoài.

4.Thị trường Trung Quốc với các nhà kinh tế VN?

-TQ là thì trường rộng lớn,dễ tính,có thể chấp nhận nhiều sản phẩm của VN

-Có nhiều nét tương đồng về văn hóa,phong tục tập quán và thị hiếu giống VN

-Do kinh tế phát triển,phân hóa giàu nghèo Đông-Tây nên nhiều vùng của TQ có thu nhập gần bằng VN.Hàng hóa của VN có thể xâm nhập vào thi trường TQ thông qua

2 tỉnh Vân Nam và Quảng Tây để vào vùng Tây và vào sâu lục địa TQ lên Tứ

Xuyên,Hồ Nam….Đặc biệt cần khai thác hiệu quả hành lang Nam Ninh-Lạng

Sơn-Hà Nội-Hải Phòng,Côn Minh-Lào Cai-Sơn-Hà Nội-Hải Phòng-Quảng Ninh và vành đai biển (1 vành đai,2 hành lang)

Đề 2

1.Tình hình chính trị,xã hội,an ninh thế giới trong thập kỉ 90 của thế kỉ XX và thập niên đầu thế kỉ XXI có những biến động gì lớn?NX sự biến động đó.ảnh hưởng của nó đối với sự phát triển kinh tế toàn cầu?

-Từ đầu thập kỉ 80 (tk XX),hệ thống các nước XHCN đã bước vào thời kì khủng hoảng,khó khăn do cơ chế bao cấp,quan liêu mệnh lệnh,bộc lộ nhiều hạn chế và nảy sinh nhiều mâu thuẫn cản trở sự phát triển sản xuất

-Cơ cấu kinh tế chưa hợp lý,hàng hóa khan hiếm,chậm đổi mới về quản lý,kĩ công nghệ,nền kinh tế trì trệ,đời sống nhân dân giảm sút

thuật Trong những năm cuối thập kỉ 80-đầu 90(tk XX),các nước XHCN ở châu Âu bị sụp đổ,khi mở cửa ra thế giới bên ngoài,hệ thống XHCN còn tỏ ra yếu kém,thua các nước khác,bản đồ thế giới một lần nữa thay đổi

-Sau khi Liên Xô và các nước XHCN Đông Âu sụp đổ,chiến tranh lạnh kết thúc,sự đối đầu giữa 2 cực không còn,nhưng mâu thuẫn còn đan xen lúc này hay lúc

khác,nơi này hay nơi khác,nhiều vấn đề xã hội nổi cộm diễn ra suốt thập kỉ 90 và đến đầu tk XXI,khiến loài người phải quan tâm lo lắng

-Có thể nói những cuộc nội chiến,mâu thuẫn tôn giáo,xung đột sắc tộc,li khai diễn ra khắp nơi trên các châu lục

-Những vụ đụng độ về sắc tộc giữa các bộ lạc,tộc người liên tiếp xảy ra dẫn đến những vụ trả thù đẫm máu làm hàng chục nghìn người trở thành nạn nhân phải nánh nạn,nhiều người dân vô tội bị giết

-Bước sang tk XXI,chủ nghĩa khủng bố lại tăng thêm

→gây ảnh hướng không nhỏ đến đời sống và nền kinh tế của nhiều quốc gia trên thế giới

2.Đặc điểm địa hình nước Nga?Đặc điểm đó có tác động thế nào đến sự phát triển kinh tế của đất nước này?

*Địa hình LB Nga cao ở phía đông, thấp về phía tây Dòng sông Ê-nít-xây chia LB Nga ra thành 2 phần rõ rệt:

+Dãy núi Uran giàu khoáng sản (than, dầu, quặng sắt, kim loại màu…) là ranh giới của LB Nga giữa hai châu lục

- Phần phía Đông

Phần lớn là núi và cao nguyên;không thuận lợi lắm cho phát triển nông nghiệp

nhưng giàu tài nguyên (khoáng sản,lâm sản )

Tác động đến sự phát triển kinh tế của Nga:

-Địa hình phân chia rõ rệt,thuận lợi cho phát triển nông nghiệp,lâm nghiệp,chăn nuôi

-Có nhiều khoáng sản,thuận lợi cho phát triển công nghiệp khai thác,thu lại nguồn lợi kinh tế lớn

3.Nguyên nhân thành công của nền kinh tế Nhật Bản trong những năm trước đây & những khó khăn trong vài năm gần đây đặc biệt sau sự cố thiên tai ngày 11/3/2011?Triển vọng của nển kinh tế Nhật Bản 2 thập niên đầu thế kỉ XXI?

Nguyên nhân thành công của nền kinh tế Nhật Bản trong những năm trước đây:

+NB đã có số vốn lớn do Mĩ viện trợ và đầu tư vào việc tái thiết và phát triển kinh tế+Tăng cường nhập khoa học kĩ thuật nước ngoài

+Người lao động cần cù,ý thức tiết kiệm,kỉ luật lao động cao, tổ chức sản xuất chặt chẽ,có lực lượng lao động dồi dào với trình độ cao

+Phát triển các ngành truyền thống và hiện đại

+Gia tăng xuất khẩu do sức cạnh tranh giá cả mạnh hơn của các sản phẩm,NB tạo điều kiện cho hoạt động kinh doanh liên tục phát triển

+Chính phủ luôn điều chỉnh chiến lược phát triển kinh tế để phù hợp vs tình hình trong và ngoài nước

Những khó khăn trong vài năm gần đây đặc biệt sau sự cố thiên tai ngày

11/3/2011

+NB rơi vào cuộc khủng hoảng tài chính,ngân hàng làm cho sức mua nội địa bị suy giảm nặng nề,tỉ lệ thất nghiệp tăng cao, tăng trưởng kinh tế chậm lại

+Nguyên nhân:chậm chuyển đổi cơ cấu kinh tế,những thế mạnh trước đây của NB

về cạnh tranh,xuất khẩu,tỉ lệ tiết kiệm cao bị mất dần,vì thế giới đang chuyển sang loại hình kinh tế tri thức,mậu dịch hàng hóa giảm,hàm lượng trao đổi thông tin chất xám ngày một tăng

Triển vọng của nển kinh tế Nhật Bản 2 thập niên đầu thế kỉ XXI

+Trong những thập kỉ tới nền kinh tế NB không mấy lạc quan,dự báo tốc độ tăng trưởng bình quân GDP trên dưới 2% năm

+Nếu NB quyết tâm cải tổ mô hình kinh tế của mình,khu vực tài chính-ngân hàng

mở cửa ra bên ngoài có tính cạnh tranh quốc tế thực sự,tích cực thúc đẩy xu thế toàn cầu hóa,tự do thương mại và đầu tư,thay đổi cơ cấu công nghiệp,giải quyết các vấn

đề xã hội như trẻ hóa dân số,cải thiện tình trạng mất cân bằng giữa các vùng kinh tế,có chính sách bắt kịp nền kinh tế thông tin,kích thích sáng tạo,chuyển hướng từ nghiên cứu ứng dụng sang phát minh sáng tạo…thì NB sẽ cùng với Mĩ tiến mạnh vào công nghệ tiên tiến và duy trì được vị trí hàng đầu của mình trong nền kinh tế thế giới vào các thập kỉ tới

+Thời hoàng kim đã qua,hiện NB đang phải chuyển đổi sang một giai đoạn mới có trình độ cao hơn để phù hợp với bối cảnh quốc tế hiện nay

4.Các bước đi chiến lược để CN hóa,hiện đại hóa đất nước của các nước

ASEAN?

B1.công nghiệp hóa thay thế hàng nhập khẩu

B2.công nghiệp hóa hướng về xuất khẩu các sản phẩm nông nghiệp truyền thống và sản phẩm dùng nhiều lao động.Đây là ưu thế của các nước ĐNA trong giai đoạn đầu của quá trình phát triển

B3.CN hóa hướng về xuất khẩu các sản phẩm công nghiệp hoàn chỉnh,tinh vi,đòi hỏi hàm lượng khoa học cao,dung lượng vốn lớn,và các sản phẩm truyền thống

Liên minh châu Âu-EU -xu hướng hóa,toàn cầu hóa nền kinh tế thế

giới,mang lại lợi ích cho tất cả các quốc gia-là đỉnh cao của liên minh khu vực và hợp tác,liên kết cùng phát triển

-tạo động lực mới cho sự phát triển của toàn châu lục

→vai trò to lớn trong nền kinh tế thế giớiKhu vực mậu dịch tự do Bắc Mĩ-

NAFTA

nền tảng cho sự thống nhất về kinh tế và chính trị giữa 3 nước Bắc Mĩ

Nhật Bản

Diễn đàn hợp tác kinh tế châu

Á-Thái Bình Dương (APEC)

Trở thành động lực quan trọng thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế thế giới và sẽ trở thành trung tâm kinh tế thế giới trong tk XXIHiệp hội các quốc gia ĐNA-

ASEAN

Hợp tác kinh tế giữa các quốc gia trong khối ASEAN và trên nhiều lĩnh vực khác

-Khu vực mậu dịch tự do AFTA

-Khối thị trường chung Nam Mĩ MERCOSUR

2.Đặc điểm sông ngòi nước Nga?Tên các dòng sông?Sông nào là biểu tượng của đất nước Nga?giải thích tại sao?

Đặc điểm sông ngòi nước Nga

-nhiều sông,chiều dài lớn,đa số chảy theo hướng kinh tuyến,khối lượng dòng chảy 4262km3/năm,đứng t2 thế giới sau Brazil

-phân bố dòng chảy trên lãnh thổ nước Nga lại hết sức không đồng đều:vùng lưu vực Bắc Băng Dương và Thái Bình Dương, nơi dân cư thưa thớt lại chiếm 87% toàn

bộ dòng chảy trên mặt đất và dòng chảy ngầm

Tên 1 số dòng sông:

Các sông quan trọng ở châu Âu là sông Volga, sông Đông, sông Kama, sông

Oka và sông Bắc Dvina

Các sông quan trọng ở châu Á là sông Ob, sông Irtysh, sông Angara, sông

Lena, sông Amur, sông Indigirka và sông Kolyma

Biểu tượng của đất nước Nga:sông Volga.

-Vì chảy trong vùng đồng bằng Đông Âu nên dòng sông êm đềm,không nhiều thác ghềnh

-Thời gian đóng băng về mùa đông ít hơn

-Nước sông Volga là nguồn cung cấp nước tưới cho cánh đồng Nga

-Có rất nhiều thành phố nằm bên dòng sông Volga

3.Thị trường Hoa Kỳ với các nhà kinh tế Việt Nam?

-Mĩ là thì trường rộng lớn,sức mua cao,có khả năng nhập khẩu số lượng lớn các chủng loại hàng hóa (đa dạng về số lượng và chất lượng)

-Mĩ hướng tới VN như 1 thị trường đông dân,đầy tiềm năng trong việc tiêu thụ các mặt hàng công nghiệp của Mĩ và 1 thị trường sản xuất hàng nông,thủy sản đầy tiềm năng ở khu vực châu Á

-Tuy đây là thị trường không khó tính như EU và Nhật Bản,nhưng để thành công ở thị trường này các nhà kinh tế VN cần nghiên cứu những đặc điểm của thị trường Mĩ:cần nắm vững luật pháp Hoa Kỳ,vấn đề môi trường và an toàn thực phẩm,văn

hóa,ngoại ngữ,thị trường,lý thuyết kinh tế…để tránh những vụ tranh chấp thương mại,kiện cáo và luật lệ vô lý của Hoa Kỳ

→Mĩ là 1 thị trường bảo hộ rất cao:Mĩ không sử dụng thuế quan nhưng lại sử dụng hạn ngạch và các biện pháp chống phá giá và các luật lệ phức tạp khác

4.Chủ đề của các nước ASEAN được xác định ở Hội nghị cấp cao lần thứ XXI tại Phompenh?(Campuchia) tháng 11/2012 là gì?

“Một cộng đồng, một vận mệnh”

-Cộng đồng ASEAN sẽ được hình thành vào 2015

-Các công dân sẽ được tự do đi lại,làm việc,dịch vụ

-Đưa hiến chương ASEAN vào cuộc sống

-Sẽ có đồng tiền chung cho ASEAN

Đề 4:

1.Đặc điểm nền kinh tế các nước phát triển?

Các nước công nghiệp phát triển nhất thế giới-G8:Hoa

Kỳ,Canada,Anh,Pháp,Đức,Italia,Nhật Bản,Liên bang Nga

-Nhóm các nước này chiếm hơn 70% GDP toàn thế giới

-Nền kinh tế có cơ sở vật chất kĩ thuật vững mạnh

-Cơ cấu kinh tế:dịch vụ chiếm trên 70% GDP mỗi nước,công nghiệp phát triển đòi hỏi hàm lượng khoa học cao

-Các tập đoàn kinh tế tư nhân tổ chức và quản lý phần lớn nền kinh tế

-Trình độ KHKT,số lượng cán bộ khoa học cao và đông

GDP/người:20.000 USD trở lên

-Dân số ổn định,tỉ lệ gia tăng dân số tự nhiên thấp,số người già trong dân cư ngày càng đông và có xu hướng giảm

-Quá trình đô thị hóa cao,tỉ lệ dân sống thành phố chiếm 70-80% dân số.Hiện nay đang có sự thay đổi dòng người về nông thôn sinh sống ngày càng nhiều

-Trình độ dân trí,đời sống nhân dân cao,cơ sở hạ tầng hiện đại

-Tổng kim ngạch ngoại thương lớn,là trung tâm tài chính của thế giới.Đầu tư ra nước ngoài (FDI) cao

-Môi trường trong sạch,chỉ sô chất lượng cuộc sống (HDI) cao

-Nền nông nghiệp sạch,trình độ thâm canh cao,số người làm nông nghiệp ít,nhưng lại tạo ra khối sản phẩm dư thừa

Các nước công nghiệp còn lại:

-Cũng có trình độ phát triển khá cao

-Dịch vụ chiếm trên dưới 60% GDP mỗi nước

-GDP/đầu người:15.000USD

-Đô thị hóa tương đối nhanh

-Dân thành thị chiếm 60% dân số và 1 số chỉ tiêu khác thấp hơn

2.Lãnh thổ Hoa Kỳ có thể chia thành mấy vùng tự nhiên (nêu ngắn gọn đặc trưng từng vùng đó) và ảnh hưởng của nó đến sự phát triển kinh tế của đất nước này?

Miền đông:

-Dãy núi cổ Apalat ở phía đông,giàu tài nguyên,chạy theo hướng Đông Bắc-Tây Nam dài khoảng hơn 2000km,rộng 200-300 km,gồm nhiều mạch núi song song và cao nguyên nằm sát bờ biển Đại Tây Dương.Đây là hệ núi già cổ sinh,ít có đỉnh núi vượt quá 2000m,việc giao thông giữa bờ biển phía đông và nội địa không có gì cản trở.Apalat giàu tài nguyên đặc biệt là than đá,mỏ sắt,bô xít và kim loại màu

-Phía đông dãy Apalat là đông bằng duyên hải ven Đại Tây Dương,có nhiều vũng vịnh ăn sâu vào đất liền.Dải đồng bằng này là nơi cư trú đầu tiên của lớp người châu

Âu di cư sang Bắc Mĩ.Mật độ dân cư cao.Vùng duyên hải có vai trò quan trọng đối với nền kinh tế Hoa Kỳ,nhiều trung tâm công nghiệp,khoa học,tài chính tạo thành dải siêu đô thị khổng lồ ven Đại Tây Dương: Bantimo, Boston, Philadelphia, New York, thủ đô Washington

-Các sông ngắn nhưng có vai trò quan trọng,nhiệt độ ấm

Miền trung:lãnh thổ của các đồng bằng

-Vùng có tiềm năng nông nghiệp lớn nhất thế giới,dốc thoải từ tây bắc xuống đông nam

-Phía tây là các đồi gò,ở chân Thạch Sơn có những đồng cỏ thuận lợi cho việc chăn nuôi đại gia súc

-Phía bắc đồng bằng đất không tốt

-Phía nam đồng bằng nơi có hệ thống sống sông Mississippi (3950km) và sông nhánh Mitxuri (4740km) và các nhánh khác tạo nên mạng lưới giao thông đường sông quan trọng nhất Hoa Kỳ và là 1 vùng đồng bằng phì nhiêu màu mỡ,hình thành vành đai nông nghiệp trù mật,với quỹ đất nông nghiệp 443 triệu ha-lớn nhất thế giới-Khí hậu ấm,lượng mưa gần 1000mm,càng lên phái bắc mưa càng ít

-Đồng bằng trung tâm giàu tài nguyên: sắt, than đá, boxit, dầu mỏ

-Ven vịnh Mehico là những túi dầu lớn nằm ở cửa sông Rio Grande

Miền tây

-Hệ thống núi,gồm nhiều dải núi chạy song song ra sát bờ biển cao từ

2000m-4000m chạy từ biên giới Canada đến Mehico, rộng gần 1700km.Xen kẽ các dãy núi

là các cao nguyên và thung lũng,tập trung dân cư của miền cực Tây Hoa Kỳ,đặc biệt

là thung lũng California,có bộ mặt sầm uất và hiện đại nhất đất nước.Hai cảng San Francisco và Los Angeles- cửa ngõ miền tây Hoa Kỳ mở ra trên bờ biển Thái Bình Dương,thành phố công nghiệp, khoa học, du lịch, tài chính nổi tiếng,song đôi khi xảy ra động đất gây thiệt hại lớn

-Khí hậu ấm,khô ráo,bầu trời trong sáng xanh thẫm,mưa nhiều,với những thảm rừng

ôn đới đẹp,ven vịnh có nhiều nông trại trồng rau,quả.Càng đi sang phía đông lượng

mưa càng ít,khí hậu mang tính chất lục địa vì bị các dãy núi ngăn chặn gió từ biển thổi vào

-Sông Colombia ở phía bắc,sông Colorado ở phía nam,đều bắt nguồn từ dãy

Coocdie đổ ra Thái Bình Dương

-Nổi tiếng về sự giàu có của tài nguyên khoáng sản:kim loại màu quý hiếm,nguồn năng lượng rất đáng kể: dầu,than và dự trữ thủy năng lớn

-Diện tích rừng lớn

Vùng Hồ Lớn:

-Đóng vai trò quan trọng đối với nền công nghiệp Hoa Kỳ,tập trung nhiều trung tâm công nghiệp ven hồ

-Trải rộng 245000km2 mặt nước,sát biên giới với Canada

Độ sâu 200m,tác dụng điều hòa khí hậu,là mạng lưới giao thông quan trọng,xung quanh hồ là vùng chăn nuôi,trồng trọt lớn

-Cạnh hồ là các thành phố công nghiệp sầm uất,các cảng hồ

-Có 5 hồ:hồ Thượng, Huron, Erie, Michigan, Ontario các hồ này nối với nhau bằng kênh đào,tàu thuyền chuyên chở hảng hóa từ bở Đại Tây Dương qua các sông vào hồ,lên Canada,xuống phía Nam,sang phía Tây

Bán đảo Alaska:

-Địa hình chủ yếu là núi với những đỉnh núi cao 5000m-6000m.Giữa các dãy núi là các thung lũng băng hà dài 50-100km, bán đảo có quang cảnh như 1 hoang mạc băng giá miền địa cực

-Khí hậu cận cực,quanh năm lạnh ẩm và sương mù,băng giá kéo dài nhiều ngày trong năm,nhiệt độ trung bình thấp.Khí hậu khắc nghiệt nên dân cư thưa thớt

-Tài nguyên giàu có,thuận lợi cho phát triển các ngành công nghiệp khai thác

khoáng sản (quặng sắt,dầu mỏ,vàng) và khai thác lâm sản

-Hiện nay bộ mặt bán đảo đã sầm uất cho phát triển các ngành công nghiệp,dân cư

đã tăng lên

Quần đảo Hawai có nhiều phong cảnh đẹp,phát triển du lịch và cây công nghiệp

-Diện tích: 16770km2 trải dài từ 18 đến 22 độ vĩ bắc ngoài khơi Thái Bình Dương-Khí hậu hải dương,mưa nhiều,đất tốt,phong cảnh đẹp

3.Các chính sách kinh tế mới của nước Nga (từ tháng 6/2000)? Vị trí,vai trò của nước Nga trong nền kinh tế và chính trị thế giới trước đây và hiện nay?Triển vọng của nền kinh tế Nga đến năm 2020

Các chính sách kinh tế mới của nước Nga (từ tháng 6/2000)

-Đưa nền kinh tế từng bước thoát khỏi khủng hoảng

-Tiếp tục xây dựng nền kinh tế thị trường

-Tốc độ tăng trưởng kinh tế đạt 5%

-Ổn định đồng Rup

-Kiềm chế lạm phát

-Nâng cao đời sống nhân dân

-Mở rộng ngoại giao,coi trọng châu Á

-Đảm bảo toàn vẹn lãnh thổ và quyền lợi dân tộc Nga

-Về lãnh thổ hành chính chia thành 7 vùng liên bang

-Lấy lại vị trí cường quốc

Vị trí,vai trò của nước Nga trong nền kinh tế và chính trị thế giới trước đây và hiện nay

nước ngoài nhiều,người dân mất mát quá nhiều về vật chất và tinh thần,mâu thuẫn chính trị,xã hội sâu sắc,vị trí và vai trò nước Nga trên trường quốc tế giảm sút

Hiện nay

Nền kinh tế đã vượt qua khủng hoảng và đang đi lên lấy lại vị trí cường quốc

Năm 2000 LB Nga bắt đầu vào thời kì mới với những quyết sách đúng đắn,năng động,tích cực của chính phủ.Nền kinh tế Nga đã vượt qua khủng hoảng,đang trong thế ổn định và đi lên.Đất nước đang trở lại là cường quốc kinh tế.Vị trí và vai trò của Nga ngày càng nâng cao trên trường quốc tế qua việc giải quyết các vấn đề chính trị,an ninh,kinh tế lớn của thế giới và tổ chức các hội nghị quốc tế,như Hội nghị thượng đỉnh nhóm G8 khai mạc tại Xanh Petecbua 7/2006 mà Nga làm chủ tịch

4.Quan hệ hợp tác chiến lược Việt-Trung trong thế kỉ XXI được 2 tổng bí thư của 2 Đảng xác định bằng 16 chữ vàng là gì?

Láng giềng hữu nghị,hợp tác toàn diện,ổn định lâu dài,hướng tới tương lai

Đề 5

1.Triển vọng của nền kinh tế thế giới những năm đầu tk XXI?Các vấn đề đặt

ra cần giải quyết về nền kinh tế và xã hội trên phạm vi toàn cầu?

Triển vọng của nền kinh tế thế giới những năm đầu tk XXI

-Trong những thập niên đầu thế kỉ XXI,nền kinh tế thế giới sẽ phục hồi và tăng trưởng

-Châu Á sẽ là khu vực tăng trưởng kinh tế nhanh nhất

-Cách mạng khoa học-công nghệ đã,đang phát triển sâu rộng chưa từng thấy và sẽ

có những bước đột phá mới làm cho thế giới bước vào hệ thống công nghệ thứ 4 (cuộc cách mạng công nghệ lần thứ 3)

-Nền kinh tế thế giới bước vào giai đoạn kinh tế mới:cách mạng thông tin

-Tự do hóa thương mại là quy luật của nền kinh tế thế giới trong thế kỉ XXI

-Sự gia tăng các liên kết kinh tế quốc tế

Các vấn đề đặt ra cần giải quyết về nền kinh tế và xã hội trên phạm vi toàn cầu

-Bùng nổ dân số và già hóa dân số

-Tài nguyên cạn kiệt,môi trường ô nhiễm

-Lương thực sẽ thiếu trong các thập kỉ tới

-Hiệu ứng nhà kính mà con người là tác nhân quan trọng gây ra

-Sự gia tăng chủ nghĩa khủng bố,tội phạm,ma túy,sự thay đổi chế độ chính trị,lật đổ các giới lãnh đạo

-Sự phụ thuộc lẫn nhau giữa các nước trong việc phòng tránh những rủi ro

2.Nguyên nhân thành công của nền kinh tế TQ sau hơn 3 thập kỉ cải cách và

mở cửa?Bài học kinh nghiệm cho VN?

Nguyên nhân:

-Có ban lãnh đạo tốt với phương hướng được xây dựng 1 cách đúng đắn,ổn

định,kiên cường,làm việc có hiệu quả,hợp lòng dân.Có sách lược thông minh,nhận định đúng thời cơ và tiên đoán trước được viễn cảnh xa gần,điều chỉnh thích hợp-Kiên định đường lối xây dựng CNXH mang đặc sắc TQ: “Một trung tâm,hai điểm

cơ bản”

-Thực hiện khẩu hiệu trong phát triển kinh tế: “Khoa học và công nghệ là lực lượng sản xuất hàng đầu”

-Kiên trì cải cách với bước đột phá quan trọng trong cải cách xí nghiệp quốc

doanh,thể chế,tài chính,ngân hàng,chế độ đảm bảo xã hội,dựa vào thị trường để chi phối tài nguyên,dựa vào pháp luật để trị nước

-Thúc đẩy mở cửa đối ngoại một cách toàn diện,đa dạng

-Kiên trì chiến lược phát triển lâu dài lấy dân làm gốc,lấy khoa học,giáo dục chấn hưng đất nước,chú trọng nâng cao chât lượng cuộc sống,chú trọng bảo vệ môi

trường sống

Kinh nghiệm cho Việt Nam:

-Thiết lập ban lãnh đạo với phương hướng chiến lược xây dựng đất nước 1 cách đúng đắn,có hiệu quả, hợp lòng dân

-Biết nhận định,chớp thời cơ và tiên đoán viễn cảnh xa gần cho nền kinh tế

-Cải cách thể chế tài chính,kinh tế theo hướng phát triển dài hạn vì mục tiêu chung

là phát triển kinh tế của đất nước

-Đi đôi với khai thác mọi nguồn lực cũng cần chú trọng bảo vệ môi trường,con người và nâng cao nhu cầu chất lượng sống

3.Đặc điểm địa hình khu vực ĐNA.Đặc điểm này có tác động thế nào đến sự phát triển kinh tế khu vực?

Đặc điểm địa hình khu vực ĐNA:

• Khu vực lục địa (bán đảo Trung Ấn):địa hình chủ yếu là núi chạy theo hướng bắc-nam,hoặc tây-đông nam,xen vào giữa là các đồng bằng hoặc thung lũng rộng thuận lợi cho việc phát triển nông nghiệp:ĐB.S.Mekong (Campuchia, Việt Nam),

Mê Nam(Thái Lan),Iraoadi và Saluen (Mianma),ĐB.S.Hồng (VN) và các ĐB nhỏ hẹp ven biển

• Khu vực hải đảo (quần đảo Mã lai): 1 trong những quần đảo lớn nhất thế giới nằm giữa lục địa Á-Âu và lục địa Úc, giữa Thái Bình Dương và Ấn Độ

Dương.Địa hình là hệ thống núi theo hướng vòng cung lồi,có nhiều núi lửa,nhiều ngọn đã tắt nhưng còn nhiều ngọn đang hoạt động.Nhiều miền thuận lợi cho phát triển cây công nghiệp nhiệt đới có giá trị kinh tế cao.Đồng bằng nhỏ hẹp,chủ yếu

là đồng bằng ven biển

Sự tác động đến sự phát triển kinh tế khu vực:

• Các nước ĐNA đều giáp biển (trừ Lào) à thuận lợi cho giao lưu KT-XH giữa các nước trong khu vực và trên thế giới bằng đường biển và phát triển các ngành KT biển (du lịch biển, khai thác dầu khí,nuôi trồng,đánh bắt hải sản )

• Thiên tai thường xảy ra(bão,sóng thần…)

• Nằm gần các nước lớn như Trung Quốc,Ấn Độ, Nhật Bản à khó khăn trong việc cạnh tranh thu hút vốn nước ngoài

4.Thị trường nước Nga với các nhà kinh tế VN?

-Nga là 1 trong ít nước có tiềm năng kinh tế lớn,giàu tài nguyên,1 cường quốc quân

sự hùng mạnh,cường quốc vũ trụ, nguyên tử,có những tổ hợp nhiên liệu-năng lượng

đồ sộ,có vai trò quan trọng trong việc cung cấp nguồn năng lượng cho nhiều nướcNga có thể cung cấp cho VN nhiều mặt hàng để phát triển kinh tế đất nước như: máy móc thiết bị,vũ khí,nguyên vật liệu,các công nghệ cao,các sáng chế phát

minh,các chuyên gia kĩ thuật.Nga có thể tham gia xây dựng các công trình cơ sở hạ tầng, các công trình công nghiệp,khai thác dầu khí,phát triển thành điện

năng,nguyên tử…

Phát triển quan hệ hợp tác đặc biệt giữa VN và vùng Viễn Đông của Liên bang Nga như xây dựng các xí nghiệp liên doanh, vùng viễn đông của Nga rất cần lao động để khai phá mà Việt Nam có thể cung cấp cho vùng này.Tại 1 số danh lam thăng cảnh của VN có thể xây dựng những trung tâm điều dưỡng,nghỉ mát,du lịch cho người dân vùng Viễn Đông và các cộng đồng các quốc gia độc lập SNG vào dịp nghỉ hè hoặc nghỉ đông…

Đề 6:

1.Chủ đề của Hội nghị thượng đỉnh APEC lần XX họp tại thành phố

Vladivotstoc (LB Nga) tháng 9/2012 là gì? Vai trò của nó đối với sự phát triển kinh tế-xã hội toàn cầu?

- Thái Bình Dương trong tiến trình phục hồi kinh tế toàn cầu

-Tại phiên họp thứ nhất về liên kết kinh tế khu vực, các nhà lãnh đạo khẳng định quyết tâm cùng nỗ lực tiếp tục thực hiện các Mục tiêu Bô-go, chiến lược tăng trưởng mới của APEC, đồng thời ủng hộ các quyết định của Hội nghị Thượng đỉnh G-20 vừa diễn ra tại Los Cabos (Mexico) nhằm phục hồi kinh tế mạnh mẽ, bền vững và cân bằng Để thúc đẩy tự do hoá và thuận lợi hoá thương mại, đầu tư và hợp tác trong các vấn đề thương mại và đầu tư “thế hệ mới”, các nhà lãnh đạo đã thông qua nhiều biện pháp cụ thể, đáng chú ý là danh mục chung của APEC về hàng hóa môi trường giảm thuế xuống dưới 5% vào năm 2015, cải thiện 10% chất lượng chuỗi cung ứng khu vực vào năm 2015 và chương mẫu APEC về minh bạch hóa trong các hiệp định thương mại tự do song phương và khu vực (FTA/RTA) Hội nghị khẳng