Luật thuế tiêu thụ đặc biệt

Cơ sở SXHH thuộc diện chịu thuế TTĐB nếu tạm XK, tái NK theo giấy phép tạm XK, tái NK, trong thời hạn chưa phải nộp thuế thì khi tái NK không phải nộp thuế TTĐB, nhưng khi cơ sở SX bán H

Người trình bày: Trần Thế Viên, CPA

Saigon Auditing

W: www.saigonauditing.com

E: vien.tranthe@gmail.com

P: 01234 577 577

 Luật thuế TTĐB số 27/2008/QH 12 ngày 14 tháng 11 năm 2008

 I Khái niệm, đặc điểm, vai trò của thuế tiêu thụ đặc biệt

 II Đối tượng chịu thuế, căn cứ và phương pháp tính thuế TTĐB

1. Khái niệm: Thuế tiêu thụ đặc biệt là thuế

đánh vào một số HH và DV, nhằm điều tiết hướng dẫn SX, tiêu dùng của mỗi quốc gia trong từng thời kỳ.

 Các mặt hàng chịu thuế TTĐB thường thuộc

mặt hàng không thuộc nhu cầu thiết yếu mà mang tính tiêu dùng cao cấp, xa xỉ

2 Đặc điểm

 Thuế tiêu thụ đặc biệt có tính chất gián thu

 Thuế TTĐB là thuế tiêu dùng,

 Thuế TTĐB thường có mức thuế suất cao nhằm điều tiết sản xuất và hướng dẫn tiêu dùng hợp lý,

 Thuế TTĐB chỉ thu ở khâu sản xuất hoặc khâu nhập khẩu, KD dịch vụ chịu thuế

 Cơ sở được KT số thuế TTĐB đã nộp đối với nguyên liệu đã nộp thuế TTĐB nếu có chứng từ hợp pháp

3 Vai trò

 Thuế TTĐB là công cụ rất quan trọng để NN thực hiện chức năng hướng dẫn SX và điều tiết tiêu dùng XH

 Thuế TTĐB cũng là công cụ điều tiết thu nhập của người tiêu dùng một cách công bằng hợp lý và để điều chỉnh việc SX, KD, lưu thông và tiêu dùng một

số HH, DV đắt tiền, chưa phù hợp với nhu cầu tiêu dùng của đại bộ phận người dân

 Cùng với thuế GTGT, TNDN, thuế TTĐB đóng góp

số thu quan trọng cho NSNN

 Thuế nhập khẩu có mục đích bảo hộ,

 Thuế TTĐB có mục đích điều tiết đặc biệt,

 Thuế GTGT có mục đích điều tiết phổ cập

 HH, DV chịu thuế TTĐB = chịu thuế GTGT

 HH, DV chịu thuế TTĐB khi lưu thông trên thị trường - không phải nộp thuế TTĐB

 Cơ sở NK HH chịu thuế TTĐB phải nộp thuế TTĐB = thuế NK và thuế GTGT

Người nộp thuế:

- Người nộp thuế TTĐB là tổ chức, cá nhân sản

xuất, nhập khẩu hàng hóa và KDDV thuộc đối tượng chịu thuế TTĐB

- TC, CN kinh doanh XK mua HH thuộc diện chịu

thuế TTĐB của cơ sở SX để XK - không XK

mà tiêu thụ trong nước thì nộp thuế tiêu thụ đặc biệt

đ) Xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh - trên 125cm3.

e) Tàu bay, du thuyền;

g) Xăng các loại, nap-ta (naphtha), chế phẩm tái hợp (reformade component) và các chế phẩm khác để pha chế xăng;

h) Điều hoà nhiệt độ công suất từ 90.000 BTU trở xuống;

i) Bài lá;

k) Vàng mã, hàng mã

d) KD đặt cược;

đ) KD gôn: bán thẻ hội viên, vé chơi gôn;*

e) KD xổ số

 Đối với KD gôn: dịch vụ cho thuê xe điện (buggy) và thuê người giúp việc trong khi chơi (caddy)

 Hoạt động cho thuê xe điện (buggy) và thuê người

giúp việc trong khi chơi (caddy) thuộc hoạt động chơi gôn nên doanh thu của các hoạt động này là doanh thu kinh doanh gôn thuộc diện chịu thuế TTĐB

 Việc thu thuế TTĐB đối với HH được áp dụng đối với SP hoàn chỉnh, không áp dụng đối với

1 HH do cơ sở SX, gia công trực tiếp XK hoặc bán,

ủy thác cho cơ sở KD khác để XK:

 1.1 HH do các cơ sở SX, gia công trực tiếp XK ra nước ngoài bao gồm cả HH bán, gia công cho DN chế xuất, trừ ô tô dưới 24 chỗ ngồi bán cho DN chế xuất

 Hồ sơ CM là hàng đã thực tế XK:

- Hợp đồng bán hàng hoặc HĐ gia công cho NN

- Hoá đơn bán hàng hoá XK hoặc trả hàng, thanh toán tiền gia công

- Tờ khai HHXK có xác nhận của cơ quan Hải quan

- CT thanh toán qua NH: thanh toán chậm trả, phải có thỏa thuận ghi trong HĐXK nếu uỷ thác XK thì bên nhận uỷ thác XK phải thanh toán với NN qua NH

1.2 Cơ sở SXHH thuộc diện chịu thuế TTĐB nếu tạm XK, tái NK theo giấy phép tạm XK, tái NK, trong thời hạn chưa phải nộp thuế thì khi tái

NK không phải nộp thuế TTĐB, nhưng khi cơ

sở SX bán HH này phải nộp thuế TTĐB

1.3 HH do cơ sở SX bán hoặc ủy thác cho cơ sở KDXK để XK theo hợp đồng kinh tế

2 HH mang ra NN để bán tại hội chợ triển lãm.

3 Hàng hóa nhập khẩu trong các trường hợp sau:

- Hàng viện trợ nhân đạo, viện trợ không hoàn lại; quà tặng

- Hàng hóa vận chuyển quá cảnh hoặc mượn đường qua cửa khẩu, biên giới Việt Nam, hàng hóa chuyển khẩu theo quy định của Chính phủ

- Hàng tạm nhập khẩu, tái xuất khẩu, nếu thực tái xuất khẩu trong thời hạn không phải nộp thuế

NK trong thời hạn quy định của pháp luật về thuế xuất khẩu, thuế NK

- Hàng tạm NK để dự hội chợ, triển lãm nếu thực tái xuất khẩu trong thời hạn chưa phải nộp thuế NK theo chế độ quy định

- Đồ dùng của tổ chức, cá nhân nước ngoài theo tiêu chuẩn miễn trừ ngoại giao theo quy định của pháp luật về miễn trừ ngoại giao

- Hàng mang theo người trong tiêu chuẩn hành lý miễn thuế NK của cá nhân người Việt Nam và người nước ngoài khi xuất, nhập cảnh qua cửa khẩu Việt Nam

- Hàng NKđể bán miễn thuế các cửa hàng bán hàng miễn thuế theo quy định của TTCP

4 Hàng hoá NK từ nước ngoài vào khu phi thuế

quan, HH từ nội địa bán vào khu phi thuế quan

và chỉ sử dụng trong khu phi thuế quan, hàng hoá được mua bán giữa các khu phi thuế quan với

nhau, trừ xe ô tô chở người dưới 24 chỗ

5 Tàu bay, du thuyền sử dụng cho mục đích kinh doanh vận chuyển hàng hoá, hành khách, khách

du lịch

6 Xe ô tô: xe cứu thương, xe chở phạm nhân, xe tang lễ; xe thiết kế vừa có chỗ ngồi, vừa có chỗ đứng chở được từ 24 người trở lên; xe ô tô chạy trong khu vui chơi, giải trí, thể thao không đăng

ký lưu hành và không tham gia giao thông

 Riêng xe ô tô chạy trong khu vui chơi, giải trí, thể thao không đăng ký lưu hành và không tham gia giao thông lưu ý:

 Về mặt hàng xe ô tô chạy trong khu vui chơi, thể thao, giải trí

 Để xác định xe ô tô NK thuộc loại xe ô tô có thiết kế chỉ dùng để chạy trong khu vui chơi, giải trí, thể thao không đăng ký lưu hành

và không tham gia giao thông thuộc đối tượng không chịu thuế TTĐB phải xuất trình cho CQHQ nơi mở tờ khai NK:

 Bản sao Giấy chứng nhận ĐKKD chứng minh có chức năng KD khu vui chơi, giải trí, thể thao (có xác nhận của DN).

 Ghi rõ trên ô 17 Tờ khai HHNK : “xe ô tô được thiết kế, chế tạo chỉ dùng chạy trong khu vui chơi, giải trí, TT không ĐK lưu hành

và không tham gia giao thông” Và chịu trách nhiệm về tính chính xác của hồ sơ NK.

 Cơ quan Hải quan không thu thuế TTĐB mặt hàng nêu trên, không cấp Tờ khai xác nhận nguồn gốc xe NK

 Trường hợp thay đổi mục đích SD so với khi NK, trong thời hạn

10 ngày kể từ ngày thay đổi mục đích SD, phải khai báo với cơ quan hải quan nơi làm thủ tục nhập khẩu và nộp thuế TTĐB

7 Điều hoà nhiệt độ có công suất từ 90.000 BTU trở xuống, theo thiết kế của nhà sản xuất chỉ để lắp trên phương tiện vận tải, bao gồm ô tô, toa xe lửa, tàu thuyền, tàu bay.

 Trường hợp cá c cơ sỏ NK ký HĐ với nhà thầu lắp đặt thiết

bị trong nước về việc cung cấp hệ thống điều hòa trung tâm trên 90.000 BTU, được NK thành nhiều lần nhiều chuyến, để không phải tính nộp thuế TTĐB đối với từng lần NK thì hồ

sơ cần xuất trình với cơ quan HQ gồm:

 Bản sao HĐMB trong hợp đồng phải thể hiện đây là thiết bị đồng bộ có công suất trên 90.000 BTU, mới 100% được NK nguyên chiếc theo tiêu chuẩn của nhà SX kèm theo bảng kê

số lượng các chi tiết của thiết bị NK

 Các giấy tờ chứng minh liên quan

 Bản cam kết của DN về việc sử dụng hàng NK đúng mục

đích và tự chịu trách nhiệm trước PL về cam kết của mình

 Hàng hoá sản xuất trong nước

 Giá tính thuế TTĐB là giá bán của cơ sở sản xuất chưa có thuế GTGT và chưa có thuế TTĐB, Cụ thể

 Giá tính thuế TTĐB =

1 + Thuế suất thuế TTĐB

 Đối với hàng hóa bán theo phương thức trả góp, trả chậm là giá bán theo phương thức bán trả tiền một lần của hàng hóa

đó không bao gồm khoản lãi trả góp, lãi trả chậm;

G/bán chưa có thuế GTGT – Thuế BVMT (nếu có)

Giá tính thuế:

 Đối với HH, DV dùng để trao đổi hoặc tiêu dùng nội bộ, biếu, tặng cho là giá tính thuế TTĐB của HH, DV cùng loại hoặc tương đương tại thời điểm phát sinh các hoạt động này.

 CSSX HH chịu thuế TTĐB bán hàng qua cơ sở trực thuộc h/toán phụ thuộc thì giá làm căn cứ tính thuế TTĐB là giá do cơ sở trực thuộc h/toán phụ thuộc bán ra chưa có thuế GTGT CSSX bán hàng thông qua đại lý bán đúng giá, hưởng HH thì giá làm căn cứ xác định giá tính thuế TTĐB là g/bán chưa có thuế GTGT do CSSX quy định chưa trừ HH.

 CSSX HH chịu thuế TTĐB bán hàng qua các CSKD t/mại thì giá làm căn cứ tính thuế là g/bán chưa có thuế GTGT của CSSX nhưng không được thấp hơn 10% so với g/bán BQ do CSKD t/mại bán ra.

 Trường hợp g/bán của CSSX xuất thấp hơn 10% so với giá CSKD thương mại bán ra thì giá tính thuế TTĐB là giá do CQ thuế ấn định theo QĐ của Luật quản lý thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành

Giá tính thuế (tiếp)

 Đối với CSKD xuất khẩu mua hàng chịu thuế TTĐB của CSSX để XK nhưng không XK mà bán trong nước thì giá tính thuế TTĐB trong trường hợp này

là bán chưa có thuế TTĐB và chưa có thuế GTGT được xác định cụ thể như sau:

 Giá tính thuế TTĐB =Giá bán trong nước của CSXK chưa có thuế GTGT/1 + TS thuế TTĐB

 Trường hợp CSKD xuất khẩu kê khai giá bán (đã có thuế GTGT và thuế TTĐB) làm căn cứ xác định giá tính thuế TTĐB thấp hơn 10% so với giá bán trên thị trường thì giá tính thuế tiêu thụ đặc biệt là giá do

CQ thuế ấn định theo quy định

Giá tính thuế (tiếp)

 * Đối với hàng nhập khẩu:

 Giá tính thuế TTĐB = Giá tính thuế NK + Thuế NK

 Trường hợp hàng hóa NK được miễn, giảm thuế nhập NK thì giá tính thuế không bao gồm số thuế NK được miễn, giảm;

* Đối với hàng hoá SX dưới hình thức hợp tác KD giữa

CSSX và cơ sở sở hữu thương hiệu (nhãn hiệu) HH, công nghệ SX giá tính thuế TTĐB là giá bán ra chưa có thuế GTGT của cơ sở sở hữu thương hiệu (nhãn hiệu) HH, công nghệ sản xuất.

* Đối với hàng hoá gia công là giá tính thuế của HH bán ra của

cơ sở giao gia GC hoặc giá bán của SP cùng loại hoặc tương đương tại cùng thời điểm bán hàng chưa có thuế GTGT và chưa có thuế TTĐB

* Đối với dịch vụ, giá tính thuế TTĐB là giá cung ứng dịch vụ

của CSKD chưa có thuế GTGT và chưa có thuế TTĐB:

 Giá tính thuế TTĐB =Giá dịch vụ chưa có thuế GTGT/1 + Thuế suất thuế TTĐB

 * Giá tính thuế TTĐB một số trường hợp đặc biệt

 Đối với hàng hoá chịu thuế TTĐB, giá tính thuế không loại trừ giá trị vỏ bao bì Đối với rượu, bia chai bán theo giá có cả vỏ chai thì giá tính thuế TTĐB không trừ giá trị vỏ chai

 Đối với mặt hàng bia chai nếu có đặt tiền cược vỏ, định kỳ hàng quý cơ sở sản xuất và khách hàng thực hiện quyết toán số tiền đặt cược, số tiền đặt cược tương ứng với số vỏ chai không thu hồi được phải đưa vào doanh thu tính thuế tiêu thụ đặc biệt

 Giá tính thuế (tiếp)

 Đối với KD vũ trường, mát-xa và ka-ra-ô-kê, giá tính thuế là DT chưa có thuế GTGT của các HĐ trong vũ trường, cơ sở mát-xa và karaoke, bao gồm cả DT của dịch vụ ăn uống và các dịch vụ khác đi kèm (ví dụ tắm, xông hơi trong cơ sở mát-xa)

 Đối với KD gôn là DT thực thu chưa có thuế GTGT

về bán thẻ hội viên, bán vé chơi gôn, bao gồm cả tiền phí chơi gôn do hội viên trả và tiền ký quỹ Trường hợp khoản ký quỹ được trả lại người ký quỹ thì CS

sẽ được hoàn lại số thuế đã nộp bằng cách K/trừ vào

số phải nộp của kỳ tiếp theo, nếu không K/trừ thì CS

sẽ được hoàn thuế theo quy định Trường hợp CSKD gôn có KD các loại HHDV khác không thuộc đối tượng chịu thuế TTĐB thì các HHDV đó không phải chịu thuế TTĐB

Giá tính thuế (tiếp)

 Đối với KD ca-si-nô, trò chơi điện tử có thưởng, giá tính thuế TTĐB là DT từ kinh doanh ca-si-nô, trò chơi điện tử có thưởng đã trừ tiền trả thưởng cho khách tức là bằng số tiền thu được (chưa có thuế GTGT) do đổi cho khách trước khi chơi tại quầy đổi tiền hoặc bàn chơi, máy chơi trừ đi số tiền đổi trả lại khách hàng

 Đối với kinh doanh đặt cược là DT bán vé đặt cược trừ (-) tiền trả thưởng cho khách hàng (giá chưa có thuế GTGT), không bao gồm doanh số bán vé vào cửa xem các sự kiện giải trí gắn với hoạt động đặt cược

 Lưu ý: Giá tính thuế Giá tính thuế TTĐB bao

gồm cả khoản thu thêm, được thu (nếu có) mà cơ

sở kinh doanh được hưởng

 Giá tính thuế được tính bằng Đồng Việt Nam Trường hợp người nộp thuế có DT bằng ngoại tệ thì phải quy đổi ngoại tệ ra Đồng Việt Nam theo tỷ giá giao dịch BQ trên thị trường ngoại tệ liên NH

do NHNN Việt Nam công bố tại thời điểm phát sinh DT để xác định giá tính thuế

 Cơ sở SX khi bán HH, giao hàng cho các CN, cơ sở phụ thuộc, đại lý đều phải sử dụng HĐ Trường hợp CN, cửa hàng trực thuộc đặt trên cùng một tỉnh, TP với CSSX hoặc hàng xuất chuyển kho thì

cơ sở được sử dụng phiếu xuất kho kiêm vận chuyển nội bộ kèm theo lệnh điều động nội bộ

Thời điểm xác định thuế TTĐB như sau:

 Đối với bán hàng hóa, thời điểm phát sinh doanh thu đối với hàng hóa là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hoá cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền;

 Đối với dịch vụ là thời điểm hoàn thành việc cung ứng dịch vụ hoặc thời điểm lập hoá đơn cung ứng dịch vụ, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền

 Đối với hàng hoá nhập khẩu là thời điểm đăng ký

tờ khai hải quan

STT Hàng hoá, dịch vụ Thuế suất (%)

I Hàng hoá

1 Thuốc lá điếu, xì gà và các chế phẩm khác từ cây thuốc

2 Rượu

Rượu dưới 20 độ, rượu hoa quả, rượu thuốc (Đến hết năm

điểm 4đ, 4e và 4g phần này 30 c) Xe ô tô chở người từ 16 đến dưới 24 chỗ, trừ loại quy định tại

điểm 4đ, 4e và 4g phần này 15 d) Xe ô tô vừa chở người, vừa chở hàng, trừ loại quy định tại điểm

đ) Xe ô tô chạy bằng xăng kết hợp năng lượng điện,

năng lượng sinh học, trong đó tỷ trọng xăng sử

dụng không quá 70% số năng lượng sử dụng.

Bằng 70% mức TS áp dụng cho xe cùng loại quy định tại điểm 4a, 4b, 4c và 4d phần này

e) Xe ô tô chạy bằng năng lượng sinh học

Bằng 50% mức TS áp dụng cho xe cùng loại quy định tại điểm 4a, 4b, 4c và 4d phần này

g) Xe ô tô chạy bằng điện

Loại chở người từ 9 chỗ trở xuống 25 Loại chở người từ 10 đến dưới 16 chỗ 15 Loại chở người từ 16 đến dưới 24 chỗ 10 Loại thiết kế vừa chở người, vừa chở hàng 10

5 Xe mô tô hai bánh, xe mô tô ba bánh có dung tích xi

II Dịch vụ

3 Kinh doanh ca-si-nô, trò chơi điện tử có thưởng 30

 Cơ sở sản xuất nhiều loại hàng hóa và kinh doanh nhiều loại dịch vụ chịu thuế TTĐB có các mức thuế suất khác nhau thì phải kê khai nộp thuế TTĐB theo từng mức thuế suất quy định đối với từng loại hàng hóa, dịch vụ; nếu cơ sở sản xuất hàng hóa, kinh doanh dịch vụ không xác định được theo từng mức thuế suất thì phải tính và nộp thuế theo mức thuế suất cao nhất của hàng hóa, dịch vụ mà cơ sở có sản xuất, kinh doanh

2 PP tính thuế TTĐB thế giới áp dụng:

 PP tính theo mức thu tuyệt đối: số thuế TTĐB được quy

định bằng mức thu cụ thể trên một đơn vị tính: Ví dụ, Anh: thuế TTĐB 80 pences /1 lít xăng, Malaysia: thuế 58 ringit/ 1

kg thuốc lá điếu; 48 ringit/dexilit bia, Hàn Quốc: thuế TTĐB đối với casino 35.000 Won/ người, 559 Won/ 1 lít xăng, 255Won/ 1 lít dầu diezel

 PP tính thuế TTĐB theo mức thu tương đối: số thuế

TTĐB tính theo tỷ lệ % của giá hàng hoá Ví dụ, Đài Loan: thuế TTĐB 20% đối với điều hoà nhiệt độ, Việt Nam đánh thuế TTĐB 10% đối với xăng, Hàn Quốc đánh thuế TTĐB 10% đối với hộp đêm

 Thuế TTĐB phải nộp=Giá tính thuế TTĐB x T/suất thuế TTĐB