Bài Giảng Môn Tài chính doanh nghiệp

Các nhân tố ảnh hưởng TCDN Đặc điểm sở hữu vốn Hình thức pháp lý của DN Đặc điểm kinh tế – kỹ thuật của ngành Môi trường kinh doanh - Môi trường chính trị - Kinh tế - Thuế thu nhập doanh

Fundamentals of Corporate Finance

Tµi chÝnh doanh nghiÖp

Tµi chÝnh doanh nghiÖp lµ g×? C¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp

Chøc n¨ng tµi chÝnh doanh nghiÖp

Vai trß tµi chÝnh doanh nghiÖp

Tài chính DN là gì?

Sự vận động của các nguồn tài chính, tạo lập và sử dụng các quỹ tiền tệ (quỹ tài chính doanh nghiệp)

nhằm đạt được mục tiêu kinh doanh

nhất định.

Quan hệ tài chính của doanh nghiệp

 Doanh nghiệp với các chủ thể thị trường

 Quan hệ tài chính nội bộ doanh nghiệp

 Doanh nghiệp với Nhà nước

 Doanh nghiệp với các chủ sở hữu

Quyết định tài trợ vốn

Hình thức tài trợ vốn nào tốt nhất?

Cơ cấu vốn như thế nào là hiệu quả nhất?

Chính sách phân chia lợi nhuận?

Vị trí của tài chính doanh nghiệp

Ngân sách Nhà nước Tài chính

doanh nghiệp

Tín dụng

Tài chính tổ chức xã hội

Tài chính

hộ gia đình

Bảo hiểm Thị trư

ờng tài chính

Các nhân tố ảnh hưởng TCDN

Đặc điểm sở hữu vốn Hình thức pháp lý của DN Đặc điểm kinh tế – kỹ thuật của ngành Môi trường kinh doanh

- Môi trường chính trị

- Kinh tế

- Thuế thu nhập doanh nghiệp

Thuế thu nhập DN

Thuế TNDN = TN chịu thế x Thuế suất

TN chịu thuế = Doanh thu – Chi phí

(TN trước thuế)

TN sau thuế = TN trước thuế – Thuế TNDN

C¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp

Doanh nghiÖp t­ nh©n (Proprietorship)

Là tổ chức kinh doanh do một chủ thể thành lập và chịu trách nhiệm vô hạn

đối với các khoản nợ của DN

Doanh nghiệp tư nhân Sole Proprietorship

Advantages

Đơn giản, gọn nhẹ Chi phí thành lập ít Thành lập nhanh

Thuế tính trên thuế thu nhập cá nhân

Disadvantages

Trách nhiệm vô hạn

Khó huy động vốn

bổ sung Khó chuyển quyền

sở hữu

Công ty hợp danh

Partnership

Thu nhập từ hoạt động kinh doanh

được tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá nhân của các chủ sở hữu.

Công ty hợp danh – Là một tổ chức kinh doanh do hai hoặc nhiều người thành lập và cùng làm chủ sở hữu.

Các loại công ty hợp danh

 Công ty hợp danh hữu hạn Các thành viên chịu trách nhiệm hữu hạn đối với các khoản nợ theo số vốn họ đóng góp Nhưng yêu cầu ít nhất phải có một thành viên chịu trách nhiệm vô hạn

 Công ty hợp danh vô hạn - Các chủ sở hữu có trách nhiệm vô hạn và nghĩa vụ đối với các khoản nợ của doanh nghiệp.

Thủ tục nhanh gọn Trách nhiệm hữu hạn

đối với các thành viên hữu hạn

Khó chuyển nhượng quyền sở hữu

Công ty cổ phần

Corporation

Có tư cách pháp nhân trong việc quản lý và

sử dụng tài sản và các khoản nợ

Thu nhập từ hoạt động kinh doanh được tính vào

vào thu nhập chịu thế doanh nghiệp

Corporation – Là một tổ chức kinh doanh độc lập với các chủ sở hữu.

Thời gian hoạt động vô hạn

Dễ huy động khối lư

ợng vốn lớn

Disadvantages

Bị đánh thuế hai lần

Khó thành lập hơn Chi phí thành lập

và duy trì hoạt

động lớn

Công ty trách nhiệm hữu hạn

Limited Liability Companies (LLC)

Thu nhập từ hoạt động kinh doanh được tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập cá

Công ty trách nhiệm hữu hạn

Trách nhiệm hữu hạn Quản lý tập trung

Thời gian hoạt động không xác định Chuyển nhượng quyền sở hữu mà không cần

sự thoả thuận trước của các chủ thể khác

Thông thường, một công ty TNHH chỉ có hai đặc

điểm đầu trong 4 đặc điểm của công ty cổ phần sau :

Công ty trách nhiệm hữu hạn

Advantages

Trách nhiệm hữu hạn Không bị đánh thuế hai lần

Không giới hạn thành viên

Dễ huy động vốn hơn

Disadvantages

Thời gian hoạt

động bị giới hạn (thông thường)

Khó chuyển quyền sở hữu (thông thường)

Doanh nghiệp Nhà nước

State Owned Enterprise

Thu nhập từ hoạt động kinh doanh được tính vào thu nhập chịu thuế thu nhập của doanh nghiệp

Là tổ chức kinh doanh độc lập, do một chủ thể là Nhà nước thành lập và chịu trách nhiệm hữu hạn đối với các khoản

nợ của DN

KÐm hiÖu qu¶

Sö dông l·ng phÝ c¸c nguån lùc

khan hiÕm cña x· héi.

Tối đa hoá lợi nhuận

Tối đa hoá thu nhập sau thuế của DN Vấn đề đặt ra

Tối đa hoá thu nhập trên mỗi cổ phiếu

Tối đa hoá thu nhập sau thuế để chia cho các cổ phiếu hiện hành.

Vấn đề đặt ra

Những điểm mạnh của tối đa hoá gía trị tài sản của cổ đông

Nhiệm vụ quan tâm: Lợi nhuận ngắn hạn Lợi nhuận ngắn hạn

và dài hạn ; thời gian , thời kỳ và các loại rủi ro ; chính sách phân chia lợi nhuận chính sách phân chia lợi nhuận ;

và các yếu tố liên quan khác.

Do đó, giá cổ phiếu giá cổ phiếu được xem như là

chiếc đo nhiệt kế (barometer) cho hoạt

động kinh doanh

Các nguyên tắc cơ bản về quản lý tài chính DN

Nguyên tắc giá trị theo thời gian của tiền Nguyên tắc đánh đổi rủi ro và lợi nhận Nguyên tắc chi trả

Nguyên tắc sinh lời Nguyên tắc tác động của thuế Nguyên tắc kết hợp lợi nhuận của người quản lý và lợi ích của cổ đông

Chương 2

Giá trị theo thời gian

của tiền

và những ứng dụng

Giá trị theo thời gian của tiền

• Lãi suất

• Lãi suất đơn

• Lãi suất kép

• ứng dụng xác định giá trị phải

trả của khoản vay trả cố định

Thời gian tạo cho bạn cơ hội từ

bỏ tiêu dùng hiện tại để có đư

ợc tiền lãi trong tương lai.

Why Time ?

Tại sao Thời gian lại là nhân tố quan

trọng trong quyết định của bạn?

Các loại l i suất ã

Các loại l i suất ã

• Lãi suất kép

Số tiền lãi được tính trên cơ sở số tiền gốc ban

đầu gộp với số tiền lãi luỹ kế trước đó.

L i suất đơn L i suất đơn ã ã

Số tiền l i chỉ được tính trên số vốn ã

gốc ban đầu với tỷ lệ l i suất và số kỳ ã tính l i cho trước ã

• Giả sử bạn gửi số tiền là $1,000 vào ngân hàng

và được hưởng lãi suất đơn là 7% với thời hạn 2 năm Số tiền l i nhận được vào cuối năm thứ 2 Số tiền l i nhận được vào cuối năm thứ 2 ã ã

là bao nhiêu?

L i suất đơn và giá trị tư ã

L i suất đơn và giá trị tư ã

ơng lai (FV Future Value) –

ơng lai (FV Future Value) –

• Giá trị tương lai (FV) của món tiền gửi trên

được tính bằng:

Đó chính là $1,000 bạn đ gửi (Giá trị hôm bạn đ gửi (Giá trị hôm ã ã nay của khoản tiền gửi)

• Giá trị hiện tại là giá trị tại thời điểm hiện tại của một số tiền hoặc của

một chuỗi tiền tương lai được xác

định với một tỷ lệ l i suất cho trước ã

định với một tỷ lệ l i suất cho trước ã

L i suất đơn và giá trị hiện ã

L i suất đơn và giá trị hiện ã

tai (PV - Present Value)

• Xác định Giá trị hiện tại (PV) trong ví dụ trước?

T¹i sao l¹i ph¶i ghÐp

Giả sử một người gửi $1,000 với lãi suất

C«ng thøc tÝnh l i ·

ghÐp

FV1 = P0(1+i)1

FV2 = P0(1+i)2

Công thức tổng quát:

FVn = P0 (1+i)n hay FVn = P0 (FVIFin) ) –– xem bảng I

Công thức tổng quát xác

định FV theo l i ghép ã

định FV theo l i ghép ã

etc…

FVIFi , n = (1+ i )^ n : thừa số gía trị tư

ơng lai của 1 đơn vị tiền tệ.

Số năm để số tiền nhân đôi = 72 / i%

72 / 12% = 6 năm

[Chính xác là 6.12 Năm]

The “Rule-of-72”

Làm nhanh! Phải mất bao lâu để nhân

đôi số tiền $5,000 ở mức lãi suất ghép

là12% một năm (xấp xỉ.)?

Gi¶ sö b¹n cÇn $1,000 trong 2 n¨m tíi VËy t¹i thêi ®iÓm hiÖn t¹i b¹n ph¶i göi bao nhiªu tiÒn biÕt tû lÖ l·i suÊt ghÐp hµng n¨m lµ 7%

PV0 = FV2 / (1+i)2 = $1,000 / (1.07)2

= $873.44

Công thức xác định giá trị hiện tại của một khoản

PVIFi , n Thõa sè gi¸ trÞ hiÖn t¹i cña 1

Xác định giá trị theo thời gian của dòng tiền đều

• Dòng tiền đều xuất hiện vào cuối kỳ:

• Dòng tiền đều xuất hiện vào đầu kỳ

Dòng tiền đều là một chuỗi các

khoản thanh toán xuất hiện đều

nhau trong một số thời kỳ nhất

định

Dòng tiền đều xuất hiện cuối kỳ

0 1 2 3

$100 $100 $100

End

End of Period 1

End

End of Period 2

Today Dòng tiền đều nhau

End

End of Period 3

Dòng tiền đều xuất hiện

Today Dòng tiền đều nhau

Beginning

Beginning of Period 3

FVAn = R(1+i) n-1 + R(1+i) n-2 +

FVIFAi% , n : Thừa số giá tương lai

của dòng tiền đều xuất hiện vào cuối kỳ Sử dụng bảng tra

số 3

FVADn = R(1+i) n + R(1+i) n-1 +

Giá trị tương lai của dòng tiền đều xuất hiện vào đầu kỳ - FVAD

PVAn = R/(1+i) 1 + R/(1+i) 2 2

Dòng tiền đều xuất hiện vào cuối kỳ

( PVIFAi%,n) Thừa số giá trị hiện tại của

dòng tiền đều xuất hiện cuối kỳ ( Bảng

số IV )

PVA3 = $1,000/(1.07) 1 +

$1,000/(1.07) 2 +

$1,000/(1.07) 3 = $934.58 + $873.44 + $816.30 =

PVADn = R/(1+i) 0 + R/(1+i) 1 + + R/(1+i) n-1 = PVAn

(1+i) = R (PVIFAi%,n)(1+i)

Xác định giá trị hiện tại của dòng tiền đều xuất hiện đầu kỳ PVA

Công thức chung:

FVn = PV0(1 + [i/m])mn n: Số năm

m: Thời kỳ ghép lãi trong năm

i: Tỷ lệ lãi suất hàng năm

FVn,m: FV Giá trị tương lai nhận cuối năm n

PV0: Giá trị hiện tại của khoản tiền

Xác định giá trị tương lai với

m lần ghép l i trong năm lần ghép l i trong năm ã ã

Julie Miller ®Çu t­ $1,000 trong 2 years víi

Julie Miller vay ngân hàng số tiền là $10,000 với lãi suất

là 12%/năm, thời hạn 5 năm trả theo hình thức cố định Vậy số tiền phải trả cố định (tiền lãi và gốc) hàng năm là bao nhiêu? Lập bảng phân bổ trả gốc và lãi mỗi năm Bước 1: Xác định số tiền trả cố định mỗi năm

PV0 = R (PVIFA i%,ni% )

$10,000 = R (PVIFA 12%,5) $10,000 = R (3.605)

R = $10,000 / 3.605 = $2,774

Ví dụ

Ph©n bæ tr¶ gèc vµ l i mçi kú ·

Ph©n bæ tr¶ gèc vµ l i mçi kú ·

Chương 3

Đánh giá và lựa chọn dự án đầu tư

â 2001 Prentice-Hall, Inc Fundamentals of Financial Management, 11/e Created by: Gregory A Kuhlemeyer, Ph.D.

Carroll College, Waukesha, WI

Đầu tư và dòng tiền

trong đầu tư

 Khái niệm đầu tư

Đầu tư là sự hy sinh tiêu dùng trong hiện tại

để mong đợi thu về giá trị cao hơn (nhưng

chưa chắc chắn) trong tương lai

 Dự án đầu tư

Là một tập hợp các hoạt động kinh tế đặc

thù được thực hiện theo các trình tự cụ thể nhằm đạt được các mục tiêu đề ra.

Dòng tiền của dự án đầu tư

 Dòng tiền đi ra (C): ký hiệu dấu -ký hiệu dấu -“ ”“ ”

Bao gồm: Chi phí đầu tư ròng hình thành tài sản cố

định và tài sản lưu động ban đầu

 Dòng tiền đi vào (I): Ký hiệu dấu +Ký hiệu dấu +“ ”“ ”

= + Dòng tiền

thuần từ vận hành dự án

Dòng tiền thuần từ vận hành dự án

Dòng tiền thanh lý tài sản khi dự

án kết thúc

Dòng tiền thanh lý tài sản khi dự

án kết thúc

Dòng tiền của dự án đầu tư

định ròng

Thanh lý tài sản cố

động

Thanh lý tài sản (thu hồi vốn) lưu

động

Thu nhập sau thuế

Thu nhập sau thuế

=

=

+ +

Các phương pháp đánh giá và

lựa chọn DA đầu tư

Payback Period (PBP)

Internal Rate of Return (IRR)

Net Present Value (NPV)

Profitability Index (PI)

Phương pháp thời gian hoàn vốn

Payback Period (PBP)

C.ty Phương Đông đang đánh giá lựa chọn dự

án đầu tư với số liệu sau:

Dòng tiền vào của dự án đầu tư sẽ là

$10,000; $12,000; $15,000; $10,000; và

$7,000, tương ứng với các năm từ 1 đến 5 năm

Chi phí đầu tư ban đầu sẽ là $40,000.

Payback Period (PBP)

Thời gian hoàn vốn (PBP) là khoảng thời

gian cần thiết để làm cho tổng tích luỹ

các dòng tiền vào được mong đợi của dự

án bằng với số vốn đầu tư ban đầu

Thời gian hoàn vốn (PBP) là khoảng thời

gian cần thiết để làm cho tổng tích luỹ

các dòng tiền vào được mong đợi của dự

án bằng với số vốn đầu tư ban đầu

0 1 2 3 4 5

-40 K 10 K 12 K 15 K 10 K 7 K

Điều kiện chấp nhận PBP

Được chấp nhận! Vì: Công ty sẽ thu hồi vốn

đầu tư ban đầu với thời gian nhỏ hơn 3.5

năm [3.3 năm < 3.5 năm.]

Giả sử nhà quản lý đưa ra độ dài thu hồi vốn

mong đợi của dự án là 3.5 years Liệu dự án có được chấp nhận không?

 Không xem xét đến kết cấu dòng tiền dự án

 Chỉ xem xét được lợi ích ngắn hạn

C¸ch tÝnh PBP chiÕt

khÊu

PBP = 4 + (2.9K )/4.3K = 4.67 n¨m

Note: Lµm trßn gi¸ trÞ 1 ch÷ sè sau dÊu thËp

ph©n.

Sè vèn ch­a thu håi

-40 K 10 K 12 K 15 K 10 K 7 K

0 1 2 3 4 5

-40 K -31.1K -21.5K -10.8K -4.4K -0.4K -40 K 8.9K 9.6K 10.7K 6.4K 4.0K

Phương pháp tỷ suất sinh lời nội bộ

Internal Rate of Return (IRR)

IRR là tỷ lệ chiết khấu là cân bằng giá trị hiện tại của các dòng tiền thuần trong tương lai từ dự án mang lại (I) với chi phí đầu tư ban đầu (dòng tiền ra ban đầu) của dự án

$15,000 $10,000 $7,000

$10,000 $12,000 (1+ IRR ) 1 (1+ IRR ) 2

Tìm tỷ lệ lãi suất (IRR ) để tổng các dòng

tiền chiết khấu bằng $40,000

=

=

.10 $41,444

($1,444)(0.05) $4,603

T×m IRR

$1,444 X

IRR = 10 + 0157 = 1157 or 11.57%

Điều kiện chấp nhận

IRR

Không! Công ty nhận được 11.57% lợi nhuận

cho một dollar đầu tư vào dự án thấp hơn mức

sinh lời cần thiết 13% [ IRR < Hurdle Rate ]

Giả thiết, nhà quản lý xác định tỷ lệ sinh lời

cần thiết (hurdle rate) của dự án là 13%

Dự án này có được chấp nhận hay không?

Nhận xét phương pháp

IRR

ưu điểm:

trị theo thời gian của tiền

Phương pháp giá trị hiện tại

thuần

Net Present Value (NPV)

NPV là giá trị hiện tại của dòng tiền thuần của dự án (I) trừ đi dòng tiền

đầu tư ra ban đầu của dự án (C)

I 1 I 2 I n

(1+ r ) 1 (1++ r ) 2 (1++ + r ) n - C

NPV =

+ - $40,000 (1 13 ) 4 (1 13 ) 5

§iÒu kiÖn chÊp nhËn

Nhận xét NPV

ưu điểm:

 Nhìn nhận được trực tiếp hiệu quả

kinh tế của dự án.

 Có tính tới yếu tố giá trị theo thời

gian của tiền.

 Có xem xét đến cơ cấu của dòng

Phương pháp chỉ số sinh lời

Profitability Index (PI)

Chỉ số sinh lời là tỷ lệ giữa giá trị hiện tại của các khoản thu (I) do dự án mang lại với giá trị hiện tại

của các khoản vốn đầu tư ban đầu (C)

§iÒu kiÖn chÊp nhËn PI

Kh«ng! V× PI nhá h¬n 1.00 Cã nghÜa dù ¸n kh«ng

sinh lêi Khi PI > 1: Dù ¸n ®­îc chÊp nhËn

Khi PI = 1: Tuú thuéc vµo tÝnh chÊt cña dù ¸n

= 9643

Dù ¸n cã ®­îc chÊp nhËn kh«ng?

Đánh giá chung

Dự án của c.ty TNHH Phương Đông

Bài tập1 Dự án phát triển

Công ty TNHH Nam Đô đang có kế hoạch đầu tư thiết bị có giá trị thị trường là 1000tr và giá trị thu hồi sau 10 năm dự kiến là 30tr.

Theo các tính toán cho thấy, khi đầu tư vào dự án này, doanh thu tối đa hàng năm có thể đạt 2000tr

và tổng chi phí (chưa kể khấu hao) chiếm 70% tỷ trọng doanh thu Công ty dự định công suất hoạt

động đạt 60% cho năm đầu hoạt động, 80% cho ba năm tiếp theo và sau đó đạt 100% công suất.

Bài tập 1 Dự án phát

triển

Ngoài ra, thiết bị mới cần có địa điểm để đặt, địa điểm này hiện đang có ở công ty nhưng công ty đang cho thuê với giá 100tr/mỗi năm và tiền thuê được trả vào đầu mỗi năm Hợp

đồng cho thuê có thể được chấm dứt nhưng khi đó công ty phải trả khoản tiền phạt trị giá là 150tr.

Vốn lưu động ban đầu là 200tr, sau khi công suất tăng đến 80% thì vốn lưu động tăng thêm 50tr, và khi công suất đạt 100% thì vốn lưu động cũng tăng thêm 50tr.

Thuế TNDN là 28%, chi phí vốn là 15%, khấu hao được tính theo phương pháp tuyến tính? Hỏi c.ty có nên đầu tư hay không?

Bài 2 Dự án thay thế

Một doanh nghiệp chế biến mua một bộ máy giá trị 75tr

đồng vào 5 năm trước Bộ máy đó có đời sống 15 năm Bộ máy được khấu hao theo phương pháp tuyến tính và giá trị còn lại hiện tại của máy là 50tr Báo cáo cho rằng có thể mua một bộ máy mới giá 100tr kể cả chi phí vận chuyển và lắp đặt, với đời sống là 10 năm sẽ nâng doanh thu hàng năm

từ 100tr lên 110tr Hơn nữa nó sẽ giúp giảm chi phí nhân công và chi phí nguyên nhiên vật liệu do đó giảm tổng chi phí chưa kể khấu hao từ 70tr xuống còn 50tr Máy cũ có thể bán được theo giá thị trường hiện tại là 10tr (đ trừ thuế thu 10tr (đ trừ thuế thu ã ã nhập DN: 28%) Chi phí vốn là 10% Vậy doanh nghiệp có nên mua bộ máy mới hay không?