- Hiểu được cách viết phương trình đường tròn, biết viết phương trình đường tròn 2.. - Biết xác định tâm và bán kính của đường tròn biết phương trình dạng x +y +2ax+2by+c=0.. - Biết sử d
Trang 1Ngày soạn: 06/02/2011 Ngày dạy: 16/02/2011
Tiết 34: §4 Đường tròn
I Mục tiêu:
1 Kiến thức
- Hiểu được cách viết phương trình đường tròn, biết viết phương trình đường tròn
2 Kỹ năng
- Biết xác định tâm và bán kính của đường tròn biết phương trình dạng
x +y +2ax+2by+c=0
- Biết sử dụng linh hoạt hai dạng của pt đường tròn trong các bài toán
3 Tư duy
- Hiểu cách viết phương trình đường tròn
- Tư duy lôgic biết quy lạ về quen
4 Thái độ: Nghiêm túc
II Chuẩn bị.
1 Học sinh ôn tập khái niệm về đường tròn đã biết ở lớp dưới
2 Giáo viên: Giáo án, máy tính và máy chiếu
III Tiến trình.
1 Ổn định lớp và kiểm tra sĩ số.
2 Kiểm tra bài cũ: ( 5 phút)
a Nêu định nghĩa đường tròn
b Cho biết một đường tròn được xác định khi biết các yếu tố nào?
3 Bài mới.
Hoạt động 1: (20 phút) Lĩnh hội kiến thức về phương trình đường tròn.
Hoạt động của giáo viên Hoạt đông của HS Trình chiếu-ghi bảng
+ Chiếu bài toán
+ Điều kiện cần và đủ để
một điểm M nằm trên
đường tròn?
+ Theo dõi bài toán
+ IM=R
1 pt đường tròn
Bài toán: Trong mặt phẳng toạ độ, cho đường tròn (C) có tâm I x0; y0và bán kính R.
Tìm điều kiện của x, y để điểm M(x; y) nằm trên đường tròn (C)?
Giải:
M(x; y) thuộc đường tròn (C) khi và chỉ khi IM=R hay
2 2 2
0
x
Trang 2+Nhấn mạnh cho HS cách
viết pt của đường tròn khi
biết tâm và bán kính của
đường tròn, và ngược lại từ
pt đường tròn xác định được
tâm và bán kính của đường
tròn đó
+ Xác định tâm và bán kính
đường tròn trong các ý a) và
b)
+ Gọi HS lên bảng trình bày
từng ý
+ GV theo dõi bài làm của
HS trên bảng và dưới lớp
+ Nhận xét và chính xác hoá
lời giải
+ Nêu điều kiện để đường
thẳng tiếp xúc với đường
tròn (C)?
+ Gọi HS lên bảng viết pt
đường tròn (C)
+ Nhận xét và chính xác hoá
lời giải
+ Nghe hiểu và ghi chép
+ a) đường tròn có tâm
là điểm A(7; -3) và bán kính R=AB Pt đường tròn là:
x 72y 32 136 + b) đường tròn đk AB
có tâm I là trung điểm của AB và bán kính bằng AB/2 pt đường tròn là:
x 42y 22 34
+ Đường thẳng tiếp xúc với đường tròn (C) khi và chỉ khi
d(I; )=R + Lên bảng trình bày
Pt (1) là pt của đường tròn (C) có tâm I(x0; y0) và có bán kính R
*Muốn viết được pt cuả đường tròn ta phải tìm được toạ độ tâm và bán kính của đường tròn
Chú ý: Đường tròn có tâm
trùng với gốc toạ độ và bán kính R có pt:
x +y =R
Ví dụ 1: Cho 2 điểm
A(7; -3) và B(1; 7)
a) Viết phương trình đường tròn tâm A và
đi qua B?
b) Viết pt đường tròn đường kính AB?
Chiếu lời giải chính xác của
ví dụ 1
Ví dụ 2: Viết pt đường tròn
(C) có tâm I(1; -3) và tiếp xúc với đường thẳng : 3x - 4y + 5 = 0
Giải:
Gọi R là bán kính của đường tròn Vì đường tròn (C) tiếp xúc với đường thẳng nên R=d(I; ) Vậy
3
5 3 4 1 3
2
Pt đường tròn (C) là:
Trang 3x 12 y 32 16
Hoạt động 2: (18 phút) Lĩnh hội kiến thức về nhận dạng pt của đường tròn.
bảng + Khai triển pt
x x0 2 y y02 R2
+ Đặt a x0,
0
y
b ,cx02y02 R2
Mỗi đường tròn trong
mp toạ độ đều có dạng:
x +y +2ax+2by+c=0 (2)
+ Ngược lại, có phải mỗi
pt dạng (2) đều là pt
đường tròn?
+ Dẫn dắt Biến đổi pt
(2) về dạng (1) Tìm tập
hợp các điểm M(x; y)
thoả mãn pt trên
+ Khi a2 b2 c0 tìm
tập hợp các điểm M(x;
y) thoả mãn pt (2)?
+ Yêu cầu HS xét từng
pt dựa vào các kết luận
vừa nêu
+ Dạng khai triển
Pt (2) tương đương với:
xa2yb2 a2b2 c+ Gọi I a ; b ta có:
IM2=a2b2 c
Từ đó có: a2b2 c0thì tập hợp các điểm M cần tìm
là đường tròn có tâm I
a ; b và bán kính
c b a
R 2 2
+ Khi a2b2 c0thì
IM2=0 hay M I
+ Khi a2b2 c0 thì
IM2<0 Tập hợp các điểm
M là tập rỗng
+ pt ở các ý a) và b) là pt đường tròn
+pt ở các ý c) d) và e) không phải là pt đường
2 Nhận dạng pt đường tròn.
+ Mỗi đường tròn trong mp toạ độ đều có dạng:
x +y +2ax+2by+c=0 + Phương trình:
x+y+2ax+2by+c=0(2) với điều kiện a2b2 c, là
pt của đường tròn tâm I
a ; b và bán kính
c b a
R 2 2
Ví dụ 3: Trong các pt sau,
pt nào là pt của đường tròn Trong trường hợp pt là pt của đường tròn hãy xác định toạ độ tâm và bán kính của đường tròn đó
a) x+y-0,14x+5 2y -7=0;
Trang 4+ Ta có 2 dạng của pt
đường tròn Đối với từng
dạng của pt đường tròn
ta cần xác định được các
yếu tố nào?
Hướng dẫn HS viết pt
đường tròn dạng (2)
Cách viết theo dang 1
hướng dẫn HS về nhà
làm
c) x +y -2x-6y+103=0; d) x +2y -2x+5y+2=0; e) x +y -2xy+3x-5y-1=0
Ví dụ 4: Viết pt đường tròn
đi qua 3 điểm A(1; 4), B(-7; 4), C(2; -5)
Chiếu lời giải của ví dụ 4
4 Củng cố Bài tập về nhà (2 phút)
+ Củng cố: Yêu cầu học sinh nhắc lại các dạng của pt đường tròn
+ Bài tập về nhà: Từ bài 21 đến bài 26 trang 95 SGK