Dòng điện trong chất bán dẫn - VL11

Tính chất bán dẫn tinh khiết - Có điện trở suất nằm trong khoảng trung gian giữa điện trở suất của kim loại và điện trở suất của điện môi - Điện trở suất phụ thuộc vào nhiệt độ ở nhiệ

Kiểm tra bài cũ

Câu 1: Em hãy kể tên một số loại hạt tải điện mà

em đã đ ợc học?

Đáp án: electron, ion âm, ion d ơng

Câu 2: Trong các chất sau đây: Đồng, Chì Silic, Kim c ơng, chất nào là chất cách điện, chất nào là chất dẫn điên?

Đáp án: Chất cách điện là kim c ơng

Chất dẫn điện là đồng, chì

Tiết 32,33 dòng điện trong chất bán dẫn

I Chất bán dẫn và tính chất

1 Khái niệm

- Là chất ở điều kiện này thì dẫn điện, ở điều kiện khác không dẫn điện

- Ví dụ: Gemani(Ge), Silic(Si)…

2 Tính chất bán dẫn tinh khiết

- Có điện trở suất nằm trong khoảng trung

gian giữa điện trở suất của kim loại và điện trở suất của điện môi

- Điện trở suất phụ thuộc vào nhiệt độ (ở nhiệt

độ thấp điện trở suất lớn Khi nhiệt độ tăng

điện trở suất giảm nhanh

- Điện trở suất của bán dẫn phụ thuộc mạnh vào tạp chất

- Điện trở suất của chất bán dẫn cũng giảm khi

bị chiếu sáng và các tác nhân ion hoá khác

Tiết 32,33 dòng điện trong chất bán dẫn

II Hạt tải điện trong chất bán dẫn Bán dẫn loại n và bán dẫn loại p

+ Bản chất dòng điện trong chất bán dẫn: Là dòng

các electron chuyển động ng ợc chiều điện tr ờng, các lỗ trống chuyển động cùng chiều điện tr ờng

3 Tạp chất cho và tạp chất nhận

- Tạp chất cho (đôno) là tạp chất khi pha vào bán

dẫn thì cho tinh thể bán dẫn electron dẫn

- Tạp chất nhận (axepto) là tạp chất khi pha vào bán dẫn thì nhận electron liên kết của tinh thể để sinh ra những lỗ trống

Câu 1: Phát biểu nào sau đây là không đúng?

A Điện trở suất của chất bán dẫn tăng khi nhiệt độ tăng

B Điện trở suất của chất bán dẫn giảm khi nhiệt độ tăng

C Điện trở suất của chất bán dẫn giảm khi chất bán dẫn bị

chiếu sáng hoặc bị các tác nhân ion hoá khác

D Nếu nồng độ của một tạp chất trong bán dẫn tăng thì điện trở

suất của bán dẫn giảm

Câu 2: Khi đốt nóng một mẩu bán dẫn loại n thì hạt tải điện

Câu 3: Để bắt đầu tăng điện trở của bán dẫn loại n ng ời ta

A pha vào bán dẫn tạp chất axepto

B pha vào bán dẫn tạp chất đôno

C đốt nóng mẩu bán dẫn đó

D chiếu sáng mẩu bán dẫn đó với c ờng độ sáng lớn

Bài tập về nhà

• Trả lời câu hỏi 1,2,3

• Làm bài tập 6 SGK

• Em hãy dự đoán hiện t ợng xẩy ra khi đồng thời pha vào bán

dẫn Si ở hình d ới vào đầu A tạp chất axepto vào đầu B tạp chất

đôno

Si

KiÓm tra bµi cò

C©u 1: Nªu b¶n chÊt dßng ®iÖn trong chÊt b¸n dÉn?

C©u 2: Nªu c¸c tÝnh chÊt cña b¸n dÉn tinh khiÕt

TiÕt 32,33 dßng ®iÖn trong chÊt b¸n dÉn iII Líp chuyÓn tiÕp p-n

Líp chuyÓn tiÕp p-n lµ chç tiÕp xóc cña miÒn mang b¸n dÉn p vµ miÒn mang b¸n dÉn n

2 Dßng ®iÖn ch¹y qua líp nghÌo

- Dßng ®iÖn thuËn cã chiÒu tõ p sang n

- Dßng ®iÖn ng îc cã chiÒu tõ n sang p

3 HiÖn t îng phun h¹t t¶i ®iÖn

- Lµ hiÖn t îng h¹t t¶i ®iÖn phun tõ miÒn nµy

sang miÒn kh¸c qua líp nghÌo

Tiết 32,33 dòng điện trong chất bán dẫn

iv điôt bán dẫn và mạch chỉnh l u dùng

điôt bán dẫn SGK

V Tranzito l ỡng cực n-p-n Cấu tạo và nguyên lí hoạt động

1 Hiệu ứng tranzito

- Hiệu ứng tranzito là hiệu ứng dòng điện chạy

từ B sang E làm thay đổi điện trở RCB

2 Tranzito l ỡng cực n-p-n

- Tinh thể bán dẫn đ ợc pha tạp để tạo ra một miền p rất mỏng kẹp giữa hai miền n1 và n2 đ ợc gọi là tranzito l ỡng cực n-p-n

C©u 1: Chän ph¸t biÓu sai:

A §i«t b¸n dÉn cã chiÒu dßng ®iÖn thuËn tõ n sang p

B Khi cã dßng ®iÖn thuËn trong ®i«t b¸n dÉn th× electron di

Câu 2: Để khuếch đại dùng tranzito hình nào sau đây là đúng nhất.

Bài tập về nhà

• Trả lời câu hỏi 4,5 SGK

• Làm bài tập số 7

• Câu hỏi: Tinh thể bán dẫn pha tạp để tạo ra một miền n mỏng

kẹp giữa hai miền p có thể đ ợc gọi là tranzito không? Nêu có trình bày hiệu ứng tranzito

• Đọc phần em có biết

Chất Điện trở suất ( Ω m) Bạc

Đồng Nhôm

Silic Gemani

8

10

69 ,

8

10

75 ,

8

10

62 ,

3

10

50 ,

2

50 ,

0

Bảng điện trở suất của một số kim loại và chất

bán dẫn tinh khiết ở nhiệt 300 K

Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

-Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

SiSi

SiSiSi

Si

SiSi

Si

Si

Si

SiSiSi

Si

SiSi

SiSiSi

SiSiSi

Si

Si

SiSiSiSiSi

Si

SiSi

SiSi

SiSiSiSi

Sie

e

e e

Sie

e

+ e

Sie

e

+ e

Sie

e

+ e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

e e

e

e e

e e

e e

e e

e

e e

e

e e e

e

e

e e

e e

e e

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Si

e

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Pe

e

e e

e

+

Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

e

e e

Sie

e

+ e

Sie

+

e e

Sie

e

e e

Si

e

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

Sie

e

e e

B

e

e e

e

e

−

Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

+

+

+ +

e e

e

e

e

e e

e

e e

e

e

e e

e

e e

- - - -

-e

e

e e

Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

+

+ +

e e

e

e

e

e e

e

e

e e

e

e e

-e e

TH

E r

e e

+

+ +

e e

e

e

e

e e

e

e

e e

e

e e

+ +

+ +

-e

TH

E r

e e

e

+

e e

Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

+

+ +

e e

e

e

e

e e

e

e

e e

e

+

e

Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

Trë vÒ b¶n thuyÕt tr×nh

Kí hiệu

- Cực góp hay colectơ, kí hiệu C

- Cực đáy hay cực gốc, hoặc bazơ, kí hiệu B

- Cực phát hay êmitơ, kí hiệu E

LED trên chiếc osis giả kim thuật

Công nghệ LED trên chiếc

Volkswagen Golf V

Hệ thống LED của Valeo.

Đèn LED của Hella

K NH CHÚC S C KH E CÁC TH Y CÔ GIÁO XIN CHÂN Í Ứ Ỏ Ầ

THÀNH C M NẢ Ơ