Slide kỹ thuật định nhóm máu hệ ABO

Qui trình định nhóm máu hệ ABOMục tiêu: Đảm bảo thực hiện đúng các b ớc tiến hành của kỹ thuật định nhóm máu hệ ABO.. Xác định chính xác nhóm máu hệ ABO cũng nh kiểm tra đầy đủ các thủ

Kỹ thuật định nhóm máu

hệ ABO

Qui trình định nhóm máu hệ ABO

Mục tiêu:

Đảm bảo thực hiện đúng các b ớc tiến hành của kỹ thuật định nhóm máu hệ ABO Xác định chính xác nhóm máu

hệ ABO cũng nh kiểm tra đầy đủ các thủ tục hành chính là một khâu quan trọng để đảm bảo truyền máu an toàn,

có hiệu lực cho ng ời bệnh.

C¸c b íc cña qui tr×nh

1 ChuÈn bÞ vµ kiÓm tra dông cô, sinh phÈm.

2 NhËn bÖnh phÈm: KiÓm tra phiÕu yªu cÇu xÐt nghiÖm vµ èng m¸u cña bÖnh nh©n.

3 §Þnh nhãm m¸u hÖ ABO lÇn 1 b»ng 2 ph

¬ng ph¸p huyÕt thanh mÉu vµ hång cÇu

mÉu.

4 §Þnh nhãm m¸u hÖ ABO lÇn 2 b»ng 2 ph

¬ng ph¸p huyÕt thanh mÉu vµ hång cÇu

mÉu (do KTV kh¸c lµm).

5 Đối chiếu kết quả giữa 2 lần định nhóm:

vào phiếu xét nghiệm.

- Nếu kết quả không phù hợp: Kiểm tra lại

toàn bộ các b ớc từ lúc nhận bệnh phẩm.

6 Ghi ngày tháng năm, BS, KTV định nhóm kí

nháy vào phiếu xét nghiệm.

7 Vào sổ kết quả định nhóm máu.

8 Bác sỹ tr ởng khoa kí phiếu xét nghiệm.

Các b ớc của qui trình

Kỹ thuật định nhóm máu hệ ABO

Mục tiêu học tập Khi bạn học xong bài này bạn phải có khả năng:

1 Hiểu nguyên lý của kỹ thuật.

2 Thực hiện một cách chính xác các kỹ thuật

định nhóm máu hệ ABO.

3 Xác định nguyên nhân và tránh những lầm

lẫn thông th ờng trong định nhóm máu.

4 Biết cách kiểm tra chất l ợng huyết thanh

mẫu và hồng cầu mẫu

5 Xác định đ ợc các dụng cụ cần thiết để tiến

hành các kỹ thuật xác định nhóm máu hệ ABO.

Nguyên lý của kỹ thuật

Nguyên lý của kỹ thuật đ ợc dựa trên nguyên lý của phản ứng ng ng kết Nhóm máu hệ ABO đ ợc xác định nhờ sự có mặt của kháng nguyên trên

bề mặt hồng cầu và kháng thể có trong huyết

thanh, ng ời bình th ờng trong huyết thanh có

kháng thể tự nhiên chống lại kháng nguyên mà kháng nguyên đó lại không có trên bề mặt hồng cầu của chính mình Nhóm máu hệ ABO đ ợc

xác định bằng hai ph ơng pháp là huyết thanh

mẫu và hồng cầu mẫu.

Nhãm m¸u trªn BM hång cÇu Kh¸ng nguyªn trong huyÕt thanh Kh¸ng thÓ

Kh¸ng thÓ chèng B

§Æc ®iÓm nhãm m¸u hÖ ABO

Dụng cụ và thuốc thử

A Dụng cụ:

Ly tâm ống thẳng.

Tủ lạnh bảo quản thuốc thử huyết thanh mẫu, hồng cầu mẫu và mẫu máu.

Quầy lạnh sâu để bảo quản mẫu huyết thanh

Hộp sáng hoặc gạch men trắng.

Bình cách thuỷ 370C (hoặc tủ ấm hoặc bình giữ

nhiệt)

Bình đựng n ớc muối.

Nhiệt kế

Pipet Pasteur.

ống nghiệm để định nhóm (50 x 7 mm) nhựa hoặc thuỷ tinh.

Giá đựng ống nghiệm để tiến hành kỹ thuật.

Lam kính.

Bút chì kính, bút dạ

Giấy đo pH

Bông thấm

Cốc mỏ thuỷ tinh

Que thuỷ tinh

Kính hiển vi

Tủ sấy dụng cụ

Dụng cụ và thuốc thử

B Thuèc thö:

 HuyÕt thanh mÉu: Chèng A, chèng B,

chèng AB, chèng H, chèng A1.

 Hång cÇu mÉu: Hång cÇu mÉu A, B, O.

 N íc muèi 0,9 %

 N íc cÊt hoÆc n íc kh«ng cã ion.

 HuyÕt thanh AB

 Enzyme Papain

Tiến hành kỹ thuật

1 Định nhóm trên phiến đá:

 Ph ơng pháp huyết thanh mẫu

Trên một phiến đá: Nhỏ 3 giọt huyết thanh mẫu chống A, chống B,

chống AB vào 3 vị trí khác nhau

Thêm 1 giọt hồng cầu cần định nhóm 10-20% (đ ợc pha trong n ớc muối 0,9%, huyết thanh hoặc huyết t ơng).

Trộn đều huyết thanh mẫu với hồng cầu của bệnh nhân cần định nhóm bằng một que thuỷ tinh thành một vòng tròn có đ ờng kính 2-3 cm Lắc nhẹ liên tục trong vòng 2 phút rồi đọc kết quả.

 Ph ơng pháp hồng cầu mẫu

 Trên một phiến đá: Nhỏ 2 giọt huyết thanh của bệnh nhân cần định

nhóm vào 2 vị trí khác nhau.

 Thêm 1 giọt hồng cầu mẫu A, 1 giọt hồng cầu mẫu B 10-20%.

 Trộn đều huyết thanh của bệnh nhân với hồng cầu mẫu thành một vòng

tròn có đ ờng kính 2-3 cm Lắc nhẹ liên tục trong vòng 2 phút rồi đọc kết quả.

2 Định nhóm trong ống nghiệm:

 Ph ơng pháp huyết thanh mẫu:

 Nhỏ 1 giọt huyết thanh mẫu chống A, chống B, chống AB vào

3 ống nghiệm khác nhau.

 Thêm 1 giọt hồng cầu cần định nhóm 2-5 % (đ ợc pha trong n

ớc muối 0,9%, huyết thanh hoặc huyết t ơng) vào mỗi ống

nghiệm trên.

 Lắc đều, ly tâm 1000 vòng/phút/ 1 phút

 Nghiêng nhẹ thành ống nghiệm, đọc kết quả bằng mắt th ờng

và trên kính hiển vi

 Ph ơng pháp hồng cầu mẫu:

 Nhỏ 1 giọt huyết thanh của bệnh nhân vào 2 ống nghiệm khác nhau.

 Thêm 1 giọt hồng cầu mẫu A, 1 giọt hồng cầu mẫu B, 1 giọt hồng cầu mẫu O 2-5% vào mỗi ống nghiệm trên.

 Lắc đều, ly tâm 1000 vòng/phút/ 1 phút

B

A

B

A

B

A

B

A

Kháng thể- + HC cần Đ.Nhóm

0 +

+ 0

+ +

O

A B AB

Nhận định kết quả

AB AB AB AB

0 + + +

Nhóm máu

A

B

A

B

A

B

A

Hồng cầu + HT cần đ nhóm

+ 0

0 +

0 0

O

A

B

AB

Nhận định kết quả

Nhóm máu

Những nguyên nhân sai lầm trong định

nhóm máu hệ ABO

1 Tay nghề của cán bộ làm xét nghiệm.

2 Dụng cụ làm xét nghiệm bẩn.

3 Kỹ thuật nghèo nàn Đọc kết quả quá nhanh

hoặc để quá lâu mới đọc kết quả Tỷ lệ giữa huyết thanh mẫu và hồng cầu mẫu không t

ơng ứng.

4 Huyết thanh mẫu, hồng cầu mẫu hỏng, biến

chất, nhiễm trùng, quá hạn sử dụng.

5 Mẫu máu cần định nhóm bị nhiễm trùng

Xin tr©n träng c¶m ¬n