MODULE 4
MÔ HÌNH MÁY BI N ÁP
Trang 2N i dung th c hành
1 Tìm hi u nguyên lí ho t ng c a các thi t b có trong mô hình
2 Kh o sát b ngu n cung c p
3 Kh o sát các d ng c o
4 Kh o sát mô hình máy bi n áp 1 pha – 3 pha ch không t i
5 Kh o sát mô hình máy bi n áp 3 pha mang t i tr
6 Kh o sát mô hình máy bi n áp 3 pha mang t i c m
7 Kh o sát mô hình máy bi n áp 3 pha mang t i dung
8 Kh o sát mô hình máy bi n áp ch ng n m ch
Các thi t b có trong mô hình:
1 Variac 3 pha
Hình: Mô hình máy kh o sát máy bi n áp
1
4
5
6
Trang 32 Máy bi n áp 3 cu n dây
3 ng h a n ng MFM384C
4 T i thu n tr
5 T i thu n c m
6 T i thu n dung
BÀI 4.1: KH O SÁT CÁC THI T B VÀ D NG C O
A M C TIÊU
Sau khi h c xong bài này, sinh viên có kh n ng:
- Xác nh c các thi t b có trong mô hình máy bi n áp
- Trình bày c nguyên lí ho t ng c a các thi t b có trong mô hình
- Hình thành tác phong công nghi p, m b o v sinh và an toàn lao ng
B N I DUNG
I Varia 3 pha
T o ngu n 3 pha dao ng t 0 – 400 V cho mô hình thí nghi m
Trình t thao tác:
Hình 4.1.1: Variac 3 pha 0 – 400 V
3
4
Trang 42 B t kh i CB (1) c p ngu n cho variac 3 pha
i n áp ng th i quan sát ch s hi n th trên c m ng h (3) cho phù h p v i yêu c u bài th c hành
các u c c L1, L2, L3, N
zero và t t kh i CB c p ngu n cho variac
II ng h a n ng MFM384C
Xem bài 1.1
III T i tr - T i c m – T i dung
Cung c p các t i có tính ch t tr - tính c m – tính dung cho bài th c hành
C CÂU H I ÔN T P
1 Nêu tên, thông s và ch c n ng c a các thi t b có trong mô hình máy bi n áp?
Trang 5BÀI 4.2: KH O SÁT MÁY BI N ÁP CH KHÔNG T I
I M C TIÊU
Sau khi h c xong bài này, sinh viên có kh n ng:
Xác nh c các thi t b có trông mô hình máy bi n áp
Trình bày c nguyên lí ho t ng c a các thi t b có trong mô hình
Th c hành l p ráp mô hình, o l y thông s và nh n xét k t qu
Xác nh t s bi n i i n áp c a máy bi n áp v n hành ch không t i Xác nh m c tiêu th công su t tác d ng và công su t ph n kháng c a máy
bi n áp ch không t i
Hình thành tác phong công nghi p, m b o v sinh và an toàn lao ng
II N I DUNG TH C HI N
B c 1: Nh n bi t các thi t b c n thi t cho mô hình thí nghi m Các thi t b cho trong
b ng sau:
B n i dây an toàn các màu xanh, , vàng,
en, xanh l c
B c u n i an toàn
B c 2: B trí các thi t b theo th t nh hình 4.2.1
Variac 3 pha
0 – 400V
4C Máy bi n th
ba pha
Hình 4.2.1 S kh i b trí các thi t b bài 4.2
Trang 6B c 3: S! d ng các dây n i và c u n i an toàn l p ráp bài th c hành theo s"
n i dây hình 4.2.2
B c 4: V n hành mô hình, ti n hành o các thông s và l y k t qu
Các phép o u tiên c th c hi n trên m t pha c a máy bi n th , sau này các kh o sát s# c th c hi n trên 3 pha
t ngu n i n áp cho Variac 3 pha t i giá tr 220V và gi$ m c giá tr này không thay i trong su t th i gian thí nghi m
Trang 7S! d ng c u n i l a ch n i n áp cho nh$ng giá tr phía th c p c a máy
bi n th : UN + 5%, UN, UN – 5%, UN – 10%, UN – 15%
L u ý: Ng t ngu n khi thao tác thay i các n c l a ch n i n áp
o không t i i n áp U2 trên cu n th c p và xác nh t l bi n i thích h p
U N + 5% U N U N – 5% U N – 10% U N – 15%
U1 (V)
U2 (V)
t = U1/U2
Ghi chú: T l bi n i i n áp ghi trên m t c a máy bi n th ch áp d ng cho t i v i
dòng i n 1A phía th c p, vì v y không phù h p v i nh$ng giá tr o không t i Tính toán t s t ph n ánh giá tr x p x t l s vòng dây W1/W2 t i v trí mà b i n c ang s! d ng
Không thay i b t kì m i quan h nào trên cu n s" c p, s! d ng vôn k cho cu n dây phía th c p xác nh i n áp trên cu n dây th ba ( t i nh$ng u ra 3U1 – 3U2)
U3 = ………… V
Th c hi n o dòng i n không t i và công su t tác d ng tiêu th b i máy bi n th
Lo i b vôn k trên cu n th c p h n ch sai s c a k t qu o
U1 = ……… V I10 = ……… A P10 = ……… W
Vì dòng i n th p trong máy bi n th ch y ch không t i, nên g n nh không có
t n th t ng nào xu t hi n Nh v y, công su t th c tiêu th g n nh ch bao g m t n
th t s t Xác nh cos o trên cu n s" c p v i bi u th c:
xác nh:
IFe = I10.cos 0
Trang 8L u ý: có th s! d ng cos 0 b%ng ng h o (ch p nh n sai s khi o) i n tr s t
t và i n kháng t hóa có th c tính toán b%ng cách s! d ng ph "ng trình sau:
cos o = ………
IFe = ……… A
I = ……… A
RFe = ………
Xh = ………
Th c hi n l i thí nghi m không t i trên nh ng i v trí MBA (s" c p thành th c p
và ng c l i nh hình 4.2.3
U1 (V)
U2 (V)
t' = U1/U2
1/t’
V
V
L 2
L 3
N
PE
Hình 4.2.3: o t s bi n th có th trên cu n th c p
Trang 9K t lu n i u gì t các t s máy bi n th t "ng ng ?
Ph n thí nghi m ti p theo dành cho c 3 pha c a máy bi n th , c th c hi n
t "ng t các b c nh thí nghi m 1 pha & ây ch có cu n s" c p c s! d ng cho vi c c p i n và thao tác t i giá tr UN trên cu n th c p
M r ng m ch nh hình 4.2.4 và o hai i n áp U1 và U2, Dòng i n không t i I10 (sau khi tách r i vôn k trên cu n th c p), m c tiêu th công su t tác d ng P10
U1 = …………V
U2 = …………V
I10 = ………… A
P10 = ………… W
III N I DUNG BÁO CÁO
1 Có k t lu n gì t nh$ng t l bi n i t "ng ng ?
L 2
L 3
N
PE
Hình 4.2.4: S thí nghi m cho phép o i n áp, dòng i n và công su t ch
không t i n i sao trên cu n s c p
V
MFM384C
Trang 10
2 So sánh nh$ng giá tr o c trong m ch 3 pha v i m ch 1 pha ?
Trang 11
BÀI 4.3: KH O SÁT MÁY BI N ÁP CH NG N M CH
I M C TIÊU
Sau khi h c xong bài này, sinh viên có kh n ng:
Trình bày c s" nguyên lý và cách kh o sát mô hình máy bi n áp ch
ng n m ch
Th c hành l p ráp mô hình, o l y thông s và nh n xét k t qu
Hình thành tác phong công nghi p, m b o v sinh và an toàn lao ng
II N I DUNG TH C HI N
B c 1: Nh n bi t các thi t b c n thi t cho mô hình thí nghi m Các thi t b cho trong
b ng sau:
B n i dây an toàn các màu xanh, , vàng,
en, xanh l c
B c u n i an toàn
B c 2: B trí các thi t b theo th t nh hình 4.3.1
B c 3: S! d ng các dây n i và c u n i an toàn l p ráp bài th c hành theo s"
n i dây hình 4.3.2
B c 4: V n hành mô hình, ti n hành o các thông s và l y k t qu
Variac 3 pha
0 – 400V
4C Máy bi n th
ba pha
Hình 4.3.1 S b trí các thi t b bài 4.3
A
Trang 12L u ý: V n núm xoay c a variac ba pha v giá tr zero tr c khi ti n hành thí nghi m
S! d ng c u n i ch n n c i u áp trên cu n th nhì t i i n áp danh nh và n i
nó v i u ra
T ng giá tr i n áp c a variac ba pha b t u t i zero cho n khi dòng i n
máy bi n th danh nh t n 1,2A trên cu n s" c p o i n áp U1k và công
su t P1k tiêu th c a m ch
Xác nh h s cos , các i n áp ng n m ch t "ng i c'ng nh thành ph n do
i n tr và do tr kháng ng n m ch sinh ra theo ph "ng trình sau:
ur = uk.cos
ux = uk.sin
L 2
L 3
N
PE
Hình 4.3.2: Ch v n hành c a máy bi n th tr ng thái ng n m ch (k t n i 1 pha)
A
MFM384C
Trang 13cos k = ………
uk = ……… %
ur = ……… %
ux = ……… %
R1k = ………
X1k = ………
(Trong các phép o ng n m ch nh$ng hi u ng c a i n c m t hóa Xh và i n tr t n th t s t là không áng k ) Không thay i b t kì m i quan h nào trên cu n s" c p, o dòng i n ng n m ch trong cu n dây phía th c p (t i v trí i u áp UN) và s! d ng thông s này hình thành t l bi n i dòng i n I1 = …………A I2 = …………A I1/I2 = …………
So sánh i u này v i t s bi n i i n áp t "ng ng t phép o không t i Tr l i:
M r ng m ch nh hình 4.3.3 và t ng i n áp b t u t zero n khi dòng i n danh nh là 1,2A
o i n áp U1k và m c tiêu th công su t th c P1k
U1k = ………… V
I1 = ………… A
P1k =………… W
Trang 14III N I DUNG BÁO CÁO
1 So sánh nh$ng giá tr o c v i các giá tr m ch 1 pha ?
2 V# m t s" m ch (pha "n) t "ng "ng y c a máy bi n th và ghi y t t c các i l ng o c ho c tính toán ? I 1 =……… R1 =……… X 1 =………
I =………
X =………
X 2' =……… R 2’ =……… I 2’ =………
I FE =………
R FE =………
U1 =…… U1N =…… U 2’ =……
Hình 4.3.4: S m ch m t pha c a máy bi n th t ng ng s d ng trong thí
nghi m (máy bi n th n i sao)
L 2
L 3
N
PE
Hình 4.3.3: Phép o U,I,P và n i Y trên cu n s c p và ng n m ch cu n th c p
MFM384C
Trang 15BÀI 4.4: KH O SÁT MÁY BI N ÁP CH MANG T I
I M C TIÊU
Sau khi h c xong bài này, sinh viên có kh n ng:
Trình bày c s" nguyên lý và cách v n hành mô hình máy bi n áp ch mang t i
Th c hành l p ráp mô hình, o l y thông s và nh n xét k qu
Hình thành tác phong công nghi p, m b o v sinh và an toàn lao ng
II N I DUNG TH C HI N
B c 1: Nh n bi t các thi t b c n thi t cho mô hình thí nghi m Các thi t b cho trong
b ng sau:
B n i dây an toàn các màu xanh, , vàng,
en, xanh l c
B c u n i an toàn
B c 2: B trí các thi t b theo t t nh hình 4.4.1
B c 3: S! d ng dây n i và c u n i an toàn l p ráp bài th c hành theo s" n i
dây hình 4.4.2
B c 4: V n hành mô hình, ti n hành o các thông s và l y k t qu
Trang 16T t c các phép o c th c hi n v i máy bi n th n i sao – sao Tr c h t chúng ta s# kh o sát tr ng h p t i thu n tr
L 2
L 3
N
PE
MFM384C
MFM384C PE
Hình 4.4.2 S k t n i m ch kh o sát ch máy bi n áp có t i thay i
Variac 3 pha
0 – 400V
4C Máy bi n th
ba pha
Hình 4.4.1 S b trí các thi t b bài 4.4
T i tr T i dung T i c m
Trang 17III N I DUNG BÁO CÁO
1 i n k t qu o c b c 4 vào b ng sau:
R U 20 (V) U 2 (V) U (V) I 2 (A) P 1 (W) P 2 (W) P(W) (%)
1
2
3
4
5
6
7
2 L p m ch t "ng t thí nghi m trên nh ng thay t i tr b%ng t i c m o l y
thông s và i n vào b ng sau:
6.0
4.8
2.4
1.2
1.0
3 L p m ch t "ng t thí nghi m trên nh ng thay t i tr b%ng t i dung o l y
thông s và i n vào b ng sau:
2.0
4.0
8.0
16.0
4 Nh n xét k t qu v i t i thu n tr , t i c m và t i dung ?