LUYỆN THI ĐẠI HỌC 2011- PHƯƠNG TRÌNH ,BẤT PHƯƠNG TRÌNH CHỨA CĂN THỨC 1.
Trang 1LUYỆN THI ĐẠI HỌC 2011- PHƯƠNG TRÌNH ,BẤT PHƯƠNG TRÌNH CHỨA CĂN THỨC
1 Biến đổi tương đương
Bài 1 : Giải phương trình :
a) x x 5 5 b) 4x24 3x41 5
c) 9x4 0 x15 x8 d) 2 (x2 x1) x 1 x (A-2010)
HD :
a)Điều kiện : x 5
Bình phương hai vế ta được :
2
5 225 30
x
x x x x x=9 >5 (thõa mãn)
Phương trình có nghiệm x=9
b)Điều kiện : 41
3
x
Biến đổi : 4x24 3x415
Bình phương hai vế : 4x24 3x41 10 3 x41 25
10 3x 41 x40
220 5700 0
x
1 0
220 160 2
x
x x=190, x=30 Nghiệm của phương trình : x=190, x=30
c)Đk : 40
9
x
Biến đổi : 9x 4 0 x15 x8
Bình phương : 9x 40 x152 x15 x8 x8
2 x15 x8 7x17
2
17 7
x
17 7 191 1,
45
x
45
Nghiệm của phương trình : 1 91
1,
45
c) Biến đổi phương trình :
2
2 (x x1) 1 x x
2
2
2
Ta có 1 x x 0 1 5
2
2
x ( thõa mãn )
Nghiệm của phương trình : 3 5
2
x
2 Đặt 1 ẩn phụ
Bài 2 : Giải phương trình
a) 2x2 8x6 x2 1 2x 2 b) 3x 2 x 1 4x 9 2 3x25x2
Trang 2c) x2 5x 1 (x4) x2 x1 d) x x 5 2 x25x2x 25
HD
a) Điều kiện:
2
2
1
1
1 0
3
x
x x
x
- Dễ thấy x = -1 là nghiệm của phương trình
- Xét với x1, thì pt đã cho tương đương với: 2x3 x 1 2 x1
Bình phương 2 vế, chuyển về dạng cơ bản f x( ) g x( ) ta dẫn tới nghiệm trong trường hợp này nghiệm 1
x
- Xét với x 3, pt vn
b) Điều kiện: x 1
- Khi đó: 3x 2 x 1 4x 9 2 3x25x2
Đặt t = 3x 2 x1 (t0) ta có: 2 2
Phương trình trở thành 3x 2 x 1 3
Giải tiếp bằng phương pháp tương đương, ta được nghiệm x2
c) Biến đổi : x2 x 1 4x (x 4 ) x2 x 1
Đặt t x2 x 1 0, pt đã cho trở thành: 2
4
t
Với tx x2 x 1 x: vô nghiệm
2
Vậy phương trình có nghiệm: 1 61
2
x
d) Đặt x x 5 => t t2 2x 5 2 x25x
Phương trình trở thành : t2+t-30=0 t=5 , t=-6
i) t=-6 không thoã mãn
ii) t=5 x x5 5
x25x 10 x
2 x 10 2
x 5x 100 20x x
x=4 Phương trình có nghiệm x=4
3 Đặt 2 ẩn phụ
Bài 3 : Giải phương trình
a)
2
2 2
2
c) 2 3x3 23 6 5x 8 d) 4x 1 3x 2 x 3
5
HD :
a) ĐK: x ( 2; 2) \ {0}
Đặt y 2 x2,y 0Ta có hệ: 2 2
2 2
Trang 3Giải hệ đx ta được x = y = 1 và
Kết hợp điều kiện ta được: x = 1 và 1 3
2
x
- Đặt 1 3
2
x
2
2
(1)
(1) là hệ đối xứng loại (II) , thực hiện trừ theo vế : , 5
2
2
Ta có nghiệm của phương trình 3 17; 5 13
x
c)Đặt : u33x2, v 6 5x 0 => 3 2
3x 2 u , 6 5x v 0
Khi đó : 2u 3v3 2 8 (1)
5u 3v 8 (2)
Từ (1) => v 8 2u
3
thay vào (2) ta được :
2
3
u2 15u 26u20 u=-2 0
Suy ra x=-2
Phương trình có nghiệm x=-2
d) ĐK : x 2
3
Đặt : u 4x 1 0, v 3x20=> 2 2
u v x 3 Khi đó : u2 v25(v v) u-v=0 , u+v=5
i) u=v 4x+1=3x-2 x=-3 ( không thõa mãn)
ii) u+v=5 4x 1 3x2 5
2 4x 1 3x 2 7x26
2
26 x 7
x 344x 684 0
26 x 7
x 2, x 342
x=2
Phương trình có nghiệm x=2
4 Phân tích thành nhân tử
Bài 4 : Giải phương trình :
a) x3 x x2 5 7 b) 3x 1 6 x 3x2 1 4x 8 0 (B.2010)
x 1 x 2(1 2x ) d) x 1 1 1 x 1
HD :
a) D=R , nhận thấy rằng x=2 là nghiệm
x3 x x2 5 7 (x3 8 ) x 2 ( x2 5 3 ) 0
Trang 4 2
2
2
x
x
x=2 , 2
2
2
x
x
Mà x2 2x 5 (x 1)2 4 4 , 2
2
2
5 3
x
x
Nên 2
2
2
x
x
vô nghiệm
Vậy nghiệm của phương trình : x=2
b) Nhận thấy x=5 là nghiệm , ĐK : 1 6
3
x
2
3x 1 6 x 3x 1 4x 8 0
3x 1 4 6 x 1 3 (x2 2 5 ) 1 4 (x 5 ) 0
3x 1 4 6 x 1 x
3
phương trình
c) ĐK phương trình có nghiệm là : 1 2x2 0 x 1
2
Với mọi x sao cho x, x 1 1 x2 x x 1 x2 x x 0
2
Khi đó phương trình : x 1 x 2 2( 1 x 2 x)( 1 x 2 x)
x 1 x 2( 1 x x) 1 0
x 1 x 0 2
1 x x
2
2
x 0
x 1
2
ii) 2( 1 x 2 x) 1 0 1 x2 x 1
2
1 x
2 1
1 x x x 2
2
2
1 x
2
1 x
2
x
4
x
4
Phương trình đã cho có hai nghiệm : x 1
2
, x 6 2
4
d) ĐK: 1 x0, x 1
Biến đổi phương trình : (x 1)(x 1) x 1 x 1
x 1 x 1 1 x 1 0
Trang 5 x 1 0, x 1 1 x 1 0
i) x=1
ii) x 1 1 x 1 0
x
x 1 1 x 1 0
x
=> x 1 1 => phương trình vô nghiệm
x>1 , Biến đổi phương trình về dạng : x 1 1 x 1
x
Bình phương hai vế ta được : x 1 1 2 x 1 x 1
Ta có : x 1 1 2 x 1
, mọi x >1 khi đó : phương trình trở thành : x 1 1
x
2
x x 1 0 x 1 5
2
=> x 1 5
2
thõa mãn
Vậy nghiệm của phương trình là : x=1, x 1 5
2
5) Dùng tính chất của hàm số
Bài 5 :
Bài tập tương tự
1.Giải phương trình
3 x b)
2
x 3
c) 4x x 1 3
2 2x 1 x 3x 1
2) Giải phương trình
a) 3 x2 x62(x 3) b) x212 x253x 5
c) x 2 4 x 2x25x 1 d) 3
x24 12 x 6