ÔN TẬP VHDGVN

Ôn tập những kiến thức khái quát về văn học dân gian... Ôn tập những kiến thức khái quát về văn học dân gian.. Ôn tập những kiến thức khái quát về văn học dân gian.. Thể loại: Thường kể

Trang 1

Oân tập Văn Học Dân Gian

Việt Nam

Trang 3

TIẾT 32 ĐỌC VĂN

ÔN TẬP VĂN HỌC DÂN GIAN

I Ôn tập những kiến thức khái quát về văn học dân gian.

Trang 4

Tính truyền miệng

Tính thực hành Đặc trưng

1 Bài tập 1,2:

a Định nghĩa:

b Đặc trưng:

Tính tập thể

Trang 5

ý nghĩa lớn đối với đời sống của cộng đồng; là những tác phẩm

tự sự có quy mô lớn, hình tượng nghệ thuật hoành tráng, câu

văn trùng điệp, ngôn ngữ trang trọng, giàu hình ảnh…

- Sử thi (sử thi anh hùng):

Trang 6

1 Bài tập 1, 2:

c Thể loại:

Thường kể về những sự kiện và nhân vật

lịch sử (hoặc liên quan đến lịch sử) theo quan điểm đánh giá của dân gian; là những tác phẩm văn xuôi tự sự có dung

lượng vừa phải, có sự tham gia của những chi tiết, sự việc có

tính chất thiêng liêng, kì ảo

- Truyền thuyết:

Trang 7

1 Bài tập 1, 2:

c Thể loại:

Kể về số phận của những người bất hạnh trong

xã hội (chàng trai nghèo, em bé mồ côi…), thể hiện tinh thần nhân

đạo và sự lạc quan của người lao động; là những tác phẩm văn

xuôi tự sự, cốt truyện và hình tượng đều được hư cấu rất nhiều,

có sự tham gia của nhiều yếu tố kì ảo, hoang đường (nhân vật

thần, các vật thần…), thường có một kết cấu quen thuộc: nhân vật

chính gặp khó khăn hoạn nạn cuối cùng vượt qua và được hưởng hạnh phúc.

- Truyện cổ tích :

Trang 8

1 Bài tập 1, 2:

c Thể loại:

phản ánh những điều kệch cỡm, rởm đời trong

xã hội, những sự việc xấu hay trái với lẽ tự nhiên trong cuộc sống, có tiềm ẩn những yếu tố gây cười; có dung lượng ngắn,

kết cấu chặt chẽ, mâu thuẫn phát triển nhanh, kết thúc bất ngờ

và độc đáo.

- Truyện cười:

Trang 9

1 Bài tập 1, 2:

c Thể loại:

Diễn tả đời sống tâm hồn, tư tưởng,tình cảm của

nhân dân trong các quan hệ lứa đôi, gia đình, quê hương, đất

nước…Thường sử dụng thể thơ lục bát hoặc lục bát biến thể; ngôn ngữ giàu hình ảnh, gần gũi với lời nói hằng ngày; sử dụng nhiều so sánh, ẩn dụ…

- Ca dao :

Trang 10

Diễn tả tâm trạng và suy nghĩ của con người khi

hạnh phúc lứa đôi và sự cộng bằng xã hội bị tước đoạt; là

những tác phẩm vừa có tính tự sự (có cốt truyện) vừa giàu

tính trữ tình, thường sử dụng những hình ảnh so sánh, ví von,

các biện pháp tu từ,… và có dung lượng lớn.

Trang 11

Ca dao, vè Chèo (tuồng

dân gian,múa rối…)

Trang 12

2 Bài tập 3: Bảng tổng hợp, so sánh một số thể loại truyện dân

Trang 13

Hát – kể Những vấn

đề có ý nghĩa lớn đối với đời sống cộng đồng.

Người anh hùng sử thi cao đẹp, kì vĩ.

Có quy mô lớn, hình tượng nghệ thuật hoành tráng, câu văn trùng điệp, ngôn ngữ trang trọng, giàu hình ảnh.

I Ôn tập những kiến thức khái quát về văn học dân gian.

1 Bài tập 1, 2:

Trang 14

gian đã học.

Thể loại Mục đích

sáng tác Hình thức

lưu truyền

Nội dung phản ánh Kiểu nhân vật chính Đặc điểm nghệ thuật

Truyền

thuyết Thể hiện thái độ và cách

đánh giá của nhân dân đối với các sự kiện và nhân vật lịch sử.

Kể - diễn xướng

Kể về các sự kiện lịch sử và các nhân vật lịch sử có thật được khúc xạ qua một cốt truyện hư cấu.

Nhân vật lịch sử được truyền

thuyết hóa.

Dung lượng vừa phải, có các chi tiết, sự việc có tính chất thiêng liêng, kì ảo.

1 Bài tập 1, 2:

Trang 15

Kể Xung đột xã

hội, cuộc đấu tranh giữa Thiện

và Ác, chính nghĩa và gian tà.

Người con riêng,

người con

út, người nghèo, mồ côi…

Hư cấu, có nhiều yếu

tố kì ảo, hoang

đường,kết cấu: kết thúc có hậu.

1 Bài tập 1, 2:

Trang 16

Truyện

cười Mua giải vui, trí,

châm biếm, phê phán xã hội.

Kể Những điều

kệch cỡm, rởm đời, những việc xấu hay trái

tự nhiên, có yếu tố gây cười.

Kiểu nhân vật có thói

hư tật xấu.

Ngắn gọn, kết cấu chặt chẽ, mâu thuẫn phát triển nhanh, kết thúc bất ngờ và độc đáo.

1 Bài tập 1, 2:

Trang 17

lao động: tình bạn cao

đẹp, tình yêu thiết tha, tình nghĩa thủy chung…

Biểu tượng: tấm khăn,

ngọn đèn, cái cầu, con thuyền, bến nước, gừng cay, muối mặn…

Tâm hồn lạc quan yêu đời của người lao

động trong cuộc sống còn nhiều vất vả lo toan.

Cường điệu, phóng đại,

so sánh, đối lập, chi tiết, hình ảnh hài hước,

tự trào, phê phán, châm biếm, đả kích.

Trang 18

II Bài tập vận dụng:

1 Bài tập 1:

- Đoạn 1: “Đăm Săn rung khiên múa … cái chão cột trâu”.

- Đoạn 2: “Thế là Đăm Săn lại múa… cũng không thủng”.

- Đoạn 3: “ Vì vậy, danh vang đến thần…từ trong bụng mẹ”.

- Nghệ thuật miêu tả nhân vật anh hùng sử thi: so sánh, phóng đại, trùng điệp …

- Hiệu quả nghệ thuật: tôn cao vẻ đẹp của người anh hùng sử thi, một vẻ đẹp kì vĩ trong một khung cảnh hùng tráng.

Trang 19

I Ôn tập những kiến thức khái quát về văn học dân gian

bi kịch gia đình, quốc gia)

Thần Kim Quy; lẫy nỏ thần; ngọc trai - giếng nước; Rùa Vàng rẽ nước

Dương Vương

đi xuống biển.

Mất tất cả:

-Tình yêu

- Gia đình

- Đất nước

Cảnh giác giữ nước, không chủ quan như

An Dương Vương Không nhẹ dạ, cả tin như Mị Châu.

Trang 20

- Lí giải: Ban đầu Tấm chưa ý thức rõ về thân phận của mình, mâu thuẫn giai cấp cũng chưa căng thẳng, lại được Bụt giúp đỡ nên Tấm thụ động Về sau mâu thuẫn giai cấp càng quyết liệt buộc Tấm phải kiên quyết đấu tranh

để giành lạo cuộc sống hạnh phúc cho mình.Đó là sức sống mãnh liệt của con người trước sự vùi dập của các thế lực thù địch, là sức mạnh của thiện thắng

ác, là cuộc đấu tranh đến cùng cho cái thiện.

Trang 21

I Ôn tập những kiến thức khái quát về văn học dân gian

1 Bài tập 1, 2,3:

2 Bài tập 4: Ôn tập về hai truyện cười đã học

Tên truyện Đối tượng

cười Nôi dung cười Tình huống gây cười Cao trào để tiếng cười “òa”

Sự giấu dốt của con người Luống cuống khi không

biết chữ kê

Khi anh học trò nói câu: “Dủ dỉ là… chị con công… con gà”

Thầy lí, Cải (và Ngô)

Tấn bi hài kịch của việc hối lộ

và ăn hối lộ

Đã đút lót tiền hối lộ

mà vẫn bị đánh (Cải)

Khi thầy lí nói:

“…nhưng nó lại phải…bằng hai mày!”.

Trang 22

1 Bài tập 1, 2,3,4:

2 Bài tập 5:

- Thân em như trái bần trôi

Gió dập sóng dồi biết tấp vào đâu.

-Thân em như hạt mưa sa

Hạt vào đài các hạt ra ruộng cày.

-Thân em như giếng giữa đàng

Người khôn rửa mặt, người phàm rửa

chân.

- Thân em như trái bần trôi

Gió dập sóng dồi biết tấp vào đâu.

-Thân em như hạt mưa sa

Hạt vào đài các hạt ra ruộng cày.

-Thân em như giếng giữa đàng

Người khôn rửa mặt, người phàm rửa

chân.

-Chiều chiều ra đứng ngõ sau

Trông về quê mẹ ruột đau chín chiều.

-Chiều chiều mây phủ Sơn Trà

Lòng ta thương bạn nước mắt và lộn

cơm.

-Chiều chiều lại nhớ chiều chiều

Nhớ người yếm trắng dải điều thắt

lưng

-Chiều chiều ra đứng ngõ sau

Trông về quê mẹ ruột đau chín chiều.

-Chiều chiều mây phủ Sơn Trà

Lòng ta thương bạn nước mắt và lộn

cơm.

-Chiều chiều lại nhớ chiều chiều

Nhớ người yếm trắng dải điều thắt

lưng

Trang 23

Yêu nhau cởi áo cho nhau

Về nhà dối mẹ qua cầu gió bay.

Thuyền ơi có nhớ bến chăng Bến thì một dạ khăng khăng đợi thuyền.

Trang 24

Trang 25

“Con cò lặn lội bờ sông Gánh gạo nuôi chồng tiếng khóc nỉ non”

(Ca dao)

Trang 26

Đến khi mất sắc theo đôi mắt huyền.

Lạ thay khi đã thêm huyền

Trùng trùng cây mọc mọi miền nước

non”.

Là chữ gì?

Trang 27

Từ: “Trống”

Trang 28

2 Bài tập 6:

Cách nói: Thân em…, em

như… - Thân em vừa trắng lại vừa tròn -Thân em như quả mít trên cây

(Hồ Xuân Hương)

Cổ tích, ca dao, truyền thuyết “ Đất nước bắt đầu với miếng trầu bây giờ bà ăn

Đất nước lớn lên khi dân mình biết trồng tre mà đánh giặc

Tóc mẹ thì bới sau đầu Cha mẹ thương nhau bằng gừng cay muối mặn”.

(Nguyễn Khoa Điềm)

Truyện An Dương Vương và

Mị Châu- Trọng Thủy “Em hoá đá ở trong truyền thuyết Cho bao cô gái sau em không phải hoá đá trong

đời”

(Trần Đăng Khoa)

Trang 29

Câu1: Khi miêu tả và biểu hiện đời sống, văn học dân gian thường

quan tâm tới:

A Những sinh hoạt đời thường của một con người.

B Những vấn đề chung của cả cộng đồng.

C Những tình cảm của cá nhân.

D Những kinh nghiệm về đấu tranh xã hội.

Trang 30

CỦNG CỐ

Câu2: Điền từ còn thiếu vào dấu …

“… là tác phẩm tự sự dân gian bằng văn vần, có lối kể mộc mạc,

phần lớn nói về các sự việc, sự kiện thời sự của làng, của nước.”

A Vè

B Truyền thuyết.

C Sử thi

D Truyện thơ

Định dạng
Số trang	30
Dung lượng	1,6 MB