Công tác bồi dưỡng chuyên môn – nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên có tầm quan trọng chiến lược, có tính chất quyết định chất lượng giáo dục và dạy học trong nhà trường, bởi lẽ lao động sư
Trang 1SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
I.THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN
1.Họ và tên : NGUYỄN VĂN PHÚC
2.Sinh ngày 04 tháng 04 năm 1977
4.Địa chỉ : 35A phố 1 ấp 2, xã Phú Vinh, huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai 5.Điện thoại : 0613 614 486 (cq); 0613 852 003 (nr); DĐ : 0978 03 07 09
7.Chức vụ : Phó Hiệu trưởng
8.Đơn vị công tác : Trường Tiểu học Lê Văn Tám – Định Quán – Đồng nai
II.TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO
+Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất:Cao đẳng sư phạm +Năm nhận bằng : 2004
+Chuyên nghành đào tạo : Giáo viên Tiểu học
III.KINH NGHIỆM KHOA HỌC
+Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm : Giáo dục Tiểu học
+Số năm có kinh nghiệm : 16 năm
+Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây :
Nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức cho học sinh.
Biện pháp nâng cao chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn.
MỘT SỐ BIỆN PHÁP BỒI DƯỠNG GIÁO VIÊN
Trang 2I.LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trong những năm gần đây, sự nghiệp giáo dục đào tạo ở Việt nam là vấn
đề được xã hội rất quan tâm Khi bàn đến vai trò của những người thầy trong sự
nghiệp giáo dục, Cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng viết “Thầy giáo là một nhân vật
trọng tâm trong nhà trường, là người quyết định đào tạo nên những con người mới xã hội chủ nghĩa Vậy thầy giáo phải không ngừng vươn lên, rèn luyện tu dưỡng về mọi mặt để thực sự xứng đáng là người thầy giáo xã hội chủ nghĩa”.
Công tác bồi dưỡng chuyên môn – nghiệp vụ cho đội ngũ giáo viên có tầm quan trọng chiến lược, có tính chất quyết định chất lượng giáo dục và dạy học trong nhà trường, bởi lẽ lao động sư phạm là lao động sáng tạo, đòi hỏi
người giáo viên phải có kiến thức chuyên sâu và toàn diện, luôn bổ sung cái mới nhằm hoàn thiện nghệ thuật sư phạm Tính đa dạng, phức tạp của hoạt động giảng dạy - giáo dục đòi hỏi người lãnh đạo nhà trường phải thường xuyên chú ý đến việc bồi dưỡng nâng cao trình độ lý luận và nghiệp vụ của giáo viên
Trong thời gian qua, Trường Tiểu học Lê Văn Tám đã có nhiều chuyển biến tích cực trong việc dạy - học Tuy nhiên chất lượng đội ngũ giáo viên Nhà trường vẫn chưa đáp ứng được mong muốn nâng cao chất lượng giáo dục của phụ huynh học sinh, nhất là học sinh giỏi và giáo viên giỏi các cấp
Qua đó cho thấy thực trạng về đội ngũ giáo viên chưa đồng đều về trình độ
chuyên môn, chưa đáp ứng kịp thời với yêu cầu đổi mới giáo dục Nhận thức của
giáo viên về công tác bồi dưỡng chuyên môn còn hạn chế, chưa đúng, chưa đủ
về vị trí, vai trò của công tác này trong nhà trường; việc tổ chức triển khai công tác này thiếu sự tuân thủ những nguyên tắc nhất định; nội dung của công tác bồi dưỡng chuyên môn nhiều khi thực hiện chưa đầy đủ; biện pháp chỉ đạo triển khai công tác này chưa khoa học, không thường xuyên… Đó là nguyên
nhân thực tiễn dẫn đến kết quả công tác bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên trong những năm qua của nhà trường còn hạn chế
Trước tình hình nêu trên, tôi không khỏi băn khoăn với công tác quản lý,
bồi dưỡng giáo viên hàng năm Từ đó, tôi nhận ra rằng: công tác bồi dưỡng lý
luận chính trị, kiến thức xã hội, chuyên môn - nghiệp vụ … cho đội ngũ giáo viên sẽ là mắt xích chủ yếu và quan trọng nhất trong hệ thống công tác quản lý, bồi dưỡng giáo viên Công tác này được cải tiến và đẩy mạnh sẽ có tác dụng quyết
định tạo nên sự chuyển biến cao về chất lượng giáo dục và hiệu quả đào tạo của nhà trường
Từ thực tế nêu trên tôi đã xây dựng Một số biện pháp bồi dưỡng giáo
viên ở Trường Tiểu học Lê Văn Tám - Huyện Định Quán – Tỉnh Đồng Nai.
Qua đó giúp nâng cao trình độ chuyên môn – nghiệp vụ đội ngũ nhà giáo góp phần nâng cao hiệu quả đào tạo
II.THỰC TRẠNG TRƯỚC KHI THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP CỦA ĐỀ TÀI
1.Thuận lợi:
Trang 3-Được sự quan tâm chỉ đạo giúp đỡ của Phòng GD&ĐT, Đảng ủy - UBND
xã cũng như sự hỗ trợ nhiệt tình của Hội Cha mẹ học sinh nhà trường
-Trường có 29 cán bộ quản lý, giáo viên, công nhân viên, đa số còn trẻ, nhiệt tình, ham học hỏi Trong đó trình độ đào tạo của cán bộ quản lý và của giáo viên trên chuẩn đạt tỉ lệ cao (đại học : 19 người, cao đẳng : 3 người)
-Trường có 243 học sinh/15 lớp, sĩ số bình quân 16,2 HS/lớp
-Ban giám hiệu có kế hoạch riêng cho việc tổ chức, chỉ đạo công tác bồi dưỡng giáo viên hàng năm
2.Khó khăn:
-Trường có 4 điểm trường cách xa nhau và nằm rải rác trên 3 ấp đặc biệt khó khăn của xã Phú Vinh Cơ sở vật chất, trang thiết bị còn thiếu thốn, chưa đáp ứng được nhu cầu chung của Nhà trường
-Đa số giáo viên có tuổi nghề mới chỉ 6, 7 năm, còn trẻ nên thiếu kinh nghiệm giảng dạy Một số giáo viên được chuyển từ trường khác về lại quá non về chuyên môn, cả kiến thức lẫn phương pháp.Từ đó dẫn đến trình độ đội ngũ giáo viên khập khễnh về chuyên môn, nghiệp vụ
- Một số giáo viên nhận thức về vị trí, vai trò của công tác bồi dưỡng chuyên môn chưa đầy đủ, chưa thực sự phấn khích tham gia hoạt động bồi dưỡng, chưa thấy rõ vai trò của bồi dưỡng chuyên môn đối với công tác của mình
-Đời sống kinh tế của người dân hầu hết phụ thuộc vào rẫy, ruộng nên còn nhiều khó khăn vì thế các em chưa có được sự quan tâm cần thiết của gia đình đối với việc học tập của mình
3.Bảng thống kê số liệu:
*Bảng thống kê kết quả hội giảng, thanh tra giáo viên:
2011-2012
Hội giảng: Cấp trường Cấp huyện
Không tổ chức
Qua đối chiếu Bảng thông kê kết quả hội giảng, thanh tra của Nhà trường với Bảng thống kê kết quả hội giảng, thanh tra của toàn huyện thì tỉ lệ giáo viên được xếp loại Tốt ở các hoạt động hội giảng, thanh tra là thấp hơn so nhiều trường trong huyện mặc dù chất lượng sinh hoạt chuyên môn trong những năm qua đã có
nhiều chuyển biến tích cực và đi vào chiều sâu
*Bảng thống kê kết quả khảo sát học sinh GHKII năm học 2011-2012:
Trang 4Tiếng Việt 64 26,7 75 31,3 82 34,2 19 7,8 +Tỉ lệ học sinh giỏi qua kỳ thi Học sinh giỏi cấp trường đạt thấp; giao lưu Olympic cấp huyện không đạt và không có học sinh giải toán qua Internet
Qua đối chiếu Bảng thống kê chất lượng cuối năm và kết quả hội thi các cấp của Nhà trường với Bảng thống kê kết quả cuối năm của toàn huyện cho thấy Nhà trường có kết quả thấp hơn so với nhiều trường trong huyện nhất là học sinh giỏi các cấp qua các hội thi
III.NỘI DUNG CỦA ĐỀ TÀI
1.Cơ sở lý luận:
Đội ngũ giáo viên là lực lượng chủ yếu, quan trọng nhất trong nhà trường,
là lực lượng trực tiếp thực hiện mục tiêu, kế hoạch giảng dạy, giáo dục của nhà trường, là người tạo nên uy tín, chất lượng hiệu quả cho nhà trường Xây dựng và
phát triển đội ngũ là thực hiện quan điểm về “Giáo dục là quốc sách hàng đầu”
và thực hiện Nghị quyết TW 4 khoá 8: “Khâu then chốt đó thực hiện chiến lược
phát triển giáo dục và phải đặc biệt chăm lo đào tạo, bồi dưỡng và tiêu chuẩn hoá đội ngũ giáo viên cũng như cán bộ quản lý giáo dục và chính trị, tư tưởng, đạo
đức và nâng cao năng lực chuyên môn’.
Nghị quyết TW 2 khoá 8 đã nêu: “Giáo viên là nhân tố quyết định chất
lượng giáo dục và được xã hội tôn vinh Giáo viên phải có đủ đức, đủ tài”.
Tại mục 1, Điều 2 của Quy định chuẩn giáo viên tiểu học ban hành
kèm theo QĐ 14/2007/QĐ-BGDĐT có ghi: “Chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học là hệ thống các yêu cầu cơ bản về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống; kiến
thức; kỹ năng sư phạm mà giáo viên tiểu học cần phải đạt được nhằm đáp ứng mục tiêu của giáo dục tiểu học.” Tại mục 3, Điều 3 có ghi: “Làm cơ sở để đánh giá giáo viên tiểu học hằng năm theo Quy chế đánh giá xếp loại giáo viên mầm non và giáo viên phổ thông công lập ban hành kèm theo Quyết định số 06/2006/QĐ-BNV ngày 21 tháng 3 năm 2006 của Bộ trưởng Bộ Nội vụ, phục vụ công tác quy hoạch, sử dụng và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên tiểu học.”
Điều 3 Quy chế Bồi dưỡng thường xuyên giáo viên mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên ban hành kèm theo TT 26/2012/TT-BGDĐ như sau:
1 Giáo viên học tập BDTX để cập nhật kiến thức về chính trị, kinh tế - xã hội, bồi dưỡng phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp, phát triển năng lực dạy học, năng lực giáo dục và những năng lực khác theo yêu cầu của chuẩn nghề nghiệp giáo viên, yêu cầu nhiệm vụ năm học, cấp học, yêu cầu phát triển giáo dục của địa phương, yêu cầu đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục.
2 Phát triển năng lực tự học, tự bồi dưỡng của giáo viên; năng lực tự đánh giá hiệu quả BDTX; năng lực tổ chức, quản lý hoạt động tự học, tự bồi dưỡng giáo viên của nhà trường, của phòng giáo dục và đào tạo và của sở giáo dục và đào tạo.
Trang 5Đảng, Nhà nước và nhân dân ta ngày càng coi trọng vai trò của giáo dục, quan tâm nhiều hơn và đòi hỏi giáo dục phải đổi mới nhiều hơn để phát triển đáp
ứng nhu cầu ngày càng lớn của mọi tầng lớp nhân dân về học tập Để đối mới giáo
dục thì người thầy giáo có vai trò vô cùng quan trọng : Là người tổ chức, hướng dẫn, điều khiển quá trình giảng dạy và quyết định chất lượng giáo dục trên cơ
sở lấy học sinh làm trung tâm
Với một vị trí quan trọng như vậy, người thầy giáo phải có những tiêu chuẩn về phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống, kiến thức xã hội và chuyên môn – nghiệp vụ mới có thể đáp ứng được những yêu cầu của giáo dục hiện nay.
Thực trạng công tác bồi dưỡng giáo viên:
Đối với Ban giám hiệu:
- Mặc dù hàng năm đều lập kế hoạch bồi dưỡng song chưa bao chùm được đầy đủ nội dung cần thiết mà mới chỉ tập trung vào bồi dưỡng kiến thức pháp luật, chuyên môn, nghiệp vụ song lại chưa sát sao trong việc tổ chức thực hiện Việc kiểm tra, đôn đốc, giúp đỡ thiếu tính thường xuyên Việc triển khai nhiều khi còn lồng ghép trong các buổi họp hội đồng sư phạm hoặc sinh hoạt chuyên môn
- Hàng năm có cử cán bộ, giáo viên tham gia các lớp tập huấn, chuyên đề các cấp và khuyến khích giáo viên theo học các lớp đại học sư phạm từ xa nhằm nâng cao trình độ đào tạo
- Tổ chức chuyên đề, hội giảng để giáo viên có cơ hội trao đổi kinh nghiệm
về chuyên môn nghiệp vụ song việc dự giờ rút kinh nghiệm sau chuyên đề giáo viên còn ngại trao đổi do ngại đồng nghiệp cho là soi mói, “bới bèo tìm bọ”
Đối với giáo viên:
- Tham gia các lớp bồi dưỡng chính trị, chuyên môn nghiệp vụ do các cấp
tổ chức song đôi khi còn thiếu sự chuẩn bị và chủ động tích cực
- Tham gia dự sinh hoạt các chuyên đề các cấp
- Tham gia thao giảng cấp tổ, cấp trường Tuy nhiên bài thao giảng do giáo viên tự chọn vì thế thường là bài có nội dung dễ dạy nên chưa làm cho mỗi giáo viên cố gắng thể hiện để trao đổi rút kinh nghiệm
- Mỗi giáo viên dự giờ một tuần 2 tiết, trong đó 1 tiết do khối trưởng lên lịch, 1 tiết do giáo viên tự chọn Mặc dù có kế hoạch dự giờ song lại chưa đưa ra mục đích dự giờ mỗi tiết nên việc ghi chép chủ yếu là tiến trình tiết dạy mà chưa được chú trọng ghi chép nhận xét từng phần, ngại trao đổi rút kinh nghiệm chung
-Mỗi giáo viên có vở tự học riêng và thực hiện tự bồi dưỡng mỗi tháng một nội dung bất kỳ do giáo viên tự chọn Vở rèn chữ thực hiện theo vở học sinh
do khối mình giảng dạy
Từ những lí do nêu trên là nguyên nhân chính dẫn đến chất lượng giáo viên và học sinh chưa đạt kết quả cao Vì vậy việc xác định đúng tồn tại, yếu kém, những điểm chưa phù hợp trong việc bồi dưỡng giáo viên và các giải pháp cụ thể
để giúp cho công tác bồi dưỡng giáo viên đạt hiệu quả cao là việc làm có trách
Trang 6nhiệm của người quản lý – người quyết định chất lượng đội ngũ dẫn đến quyết định chất lượng giáo dục
2 Mục đích, nội dung bồi dưỡng giáo viên:
2.1 Mục đích bồi dưỡng giáo viên:
Đôi với nhà trường, đơn vị trực tiếp quản lý và sử dụng đội ngũ giáo viên, thì công tác bồi dưỡng phải được nhận thức đầy đủ, sâu sắc và tổ chức thực hiện tốt Chúng ta đặc biệt chú trọng đến hoạt động bồi dưỡng của nhà trường vì vai trò,
ý nghĩa lớn lao của công việc này:
- Việc bồi dưỡng giáo viên mang tính chiến lược, đây là công việc phải
làm thường xuyên, liên tục, lâu dài để xây dựng một đội ngũ giáo viên đủ về số lượng, phù hợp về cơ cấu và có chất lượng cao, phục vụ cho chiến lược phát triển lâu dài của nhà trường, của ngành Mặt khác, công tác bồi dưỡng còn mang tính cấp bách bởi nhà trường phải thực hiện ngay những yêu câu của năm học, những chỉ đạo của ngành nhằm nâng cao chất lượng giáo dục như đổi mới chương trình, sách giáo khoa, phương pháp dạy học…
- Công tác bồi dưỡng sẽ đẩy mạnh sự phát triển về chuyên môn, nghiệp vụ của tất cả mọi giáo viên, nâng cao chất lượng hoạt động dạy và học trong nhà trường;
- Tham gia hoạt động bồi dưỡng sẽ giúp cho giáo viên thuận lợi khi làm việc với chương trình mới, có thái độ tích cực và thích ứng với những thay đổi nhanh và thách thức của thời đại;
- Hoạt động bồi dưỡng được thực hiện bằng nhiều hình thức phong phú, đặc biệt là hình thức bồi dưỡng tại cơ sở, tại trường góp phần xây dựng tinh thần cộng tác, làm việc theo tổ, nhóm trong nhà trường, khuyến khích giáo viên làm việc chăm chỉ, tích cực để thực hiện tốt nhiệm vụ của mình;
- Khi tham gia hoạt động bồi dưỡng thường xuyên sẽ góp phân nâng cao ý thức, phương pháp, kỹ năng, thói quen tự học của giáo viên Công tác bồi dưỡng còn giúp giáo viên có khả năng tự đánh giá tốt hơn khi họ hoàn thành công việc và
có sự tiến bộ trong công việc
2.2 Nội dung bồi dưỡng:
Trước những yêu cầu mới đối với người giáo viên, nội dung bồi dưỡng, phát triển giáo viên phải rất phong phú, đa dạng Nhiều kiến thức ở các lĩnh vực khác nhau cần được trang bị để nâng cao trình độ người giáo viên về mọi mặt Những nội dung cơ bản là:
- Bồi dưỡng về tư tưởng chính trị, đường lối, quan điểm phát triển giáo dục của Đảng, nhà nước, đạo đức lối sống.
- Bồi dưỡng kiến thức pháp luật.
- Bồi dưỡng kiến thức về quản lý.
- Bồi dưỡng về chuyên môn – nghiệp vụ sư phạm.
- Bồi dưỡng về văn hoá, ngoại ngữ, tin học.
Trang 7- Bồi dưỡng về sức khỏe, thể thao, văn nghệ …
Phạm vi của đề tài là rất rộng, song với nhu cầu và tình hình thực tế của Nhà trường tôi xây dựng và đưa vào triển khai một số biện pháp bồi dưỡng sau:
3 Biện pháp bồi dưỡng giáo viên:
3.1 Biện pháp thứ nhất: Nâng cao nhận thức
Đối với Nhà trường việc bồi dưỡng giáo viên mang tính chiến lược và đây
là công việc phải làm thường xuyên, liên tục, lâu dài để xây dựng một đội ngũ giáo viên đủ về số lượng, phù hợp về cơ cấu và có chất lượng cao nhưng có thể nói :
Rào cản lớn nhất của công tác bồi dưỡng là nhận thức của giáo viên Một bộ
phận không nhỏ giáo viên chưa ý thức được vai trò to lớn của việc nâng cao trình
độ chính trị, đạo đức lối sống, chuyên môn – nghiệp vụ của mình thông qua bồi dưỡng Vì thế trong những năm qua các thầy (cô) giáo chỉ tập trung vào học nâng cao trình độ đào tạo mà quên đi bồi dưỡng cho mình những kiến thức, kĩ năng chuyên sâu và thái độ đúng đắn nhằm giúp cho bản thân thực hiện công việc đạt kết quả cao hơn
- Nhận thức được điều này, nhà trường lưu trữ đầy đủ các văn bản chỉ đạo
về hoạt động bồi dưỡng giáo viên; các nghị quyết của Đảng, Nhà nước về mục tiêu, chiến lược giáo dục Phân công rõ trách nhiệm trong việc triển khai các văn bản này đến cán bộ, giáo viên một cách đầy đủ, kịp thời, chính xác
- Đối với các văn bản về bồi dưỡng giáo viên do Hiệu phó chuyên môn triển khai cho tất cả giáo viên trong buổi sinh hoạt chuyên môn toàn trường, cần thiết mở chuyên đề
- Trong quá trình triển khai văn bản ngoài việc cung cấp cho cán bộ,
giáo viên hiểu rõ mục đích, yêu cầu của mỗi văn bản thì việc gắn yêu cầu đó với nhiệm vụ cụ thể của nhà trường, của từng giáo viên phù hợp điều kiện hiện có
đã giúp cho mỗi thành viên trong nhà trường nhận thức rõ hơn về trách nhiệm của mình trong thực hiện nhiệm vụ được giao.
- Ngoài ra trong phòng họp của giáo viên, chọn một chỗ thuận lợi để niêm yết các văn bản về bồi dưỡng giáo viên thường xuyên sử dụng; các văn bản mới để cán bộ, giáo viên tiện theo dõi học tập và thực hiện
3.2 Biện pháp thứ hai: Lập kế hoạch chỉ đạo, bồi dưỡng
a Hiệu phó chuyên môn lập kế hoạch chỉ đạo và bồi dưỡng kịp thời cho các hoạt động bồi dưỡng chung toàn trường trong hè cũng như cả năm học trên cơ
sở trao đổi với hiệu trưởng và tham khảo ý kiến giáo viên, dành thời gian hợp lý cho các hoạt động bồi dưỡng; Tùy mỗi giáo viên để có nội dung bồi dưỡng phù hợp
Dựa vào kế hoạch trên các tổ chuyên môn chủ động trong việc lập kế hoạch bồi dưỡng Trong đó có kế hoạch tổ chức học tập các modun BDTX và chuyên đề giảng dạy, phân công giáo viên thao giảng minh hoạ chuyên đề,
Do có kế hoạch sớm, cụ thể nên việc thực hiện được chuẩn bị chu đáo, đạt kết quả tốt
Trang 8b Chỉ đạo thư viện – thiết bị tạo mọi điều kiện thuận lợi cho giáo viên có thể nghiên cứu tài liệu, thiết bị tại chỗ hoặc cho mượn về nhà nghiên cứu theo nhu cầu giáo viên Tham mưu hiệu trưởng bổ sung những tài liệu, thiết bị chưa có phục
vụ nhu cầu giáo viên nghiên cứu học tập
3.3 Biện pháp thứ ba: Bồi dưỡng thông qua hình thức tự học, tự nghiên cứu
Xu thế chung của xã hội và kinh nghiệm công tác bồi dưỡng những năm qua
đã khẳng định bồi dưỡng nâng cao trình độ giáo viên phải lấy tự học làm chủ
yếu Trong những năm trước đây việc tự học của giáo viên chưa có kế hoạch tự
học gì, bồi dưỡng gì thì do giáo viên tự chọn, ban giám hiệu chỉ kiểm tra số lượng bài mỗi tháng theo quy định Trong khi đó tự học là hình thức để khích lệ sự học tập độc lập và học suốt đời
- Qua kinh nghiệm tự học của bản thân và kinh nghiệm công tác quản lí, để giúp việc tự học của giáo viên đạt hiệu quả Ngay từ đầu năm học nhà trường tổ
chức học tập quán triệt trong toàn hội đồng sư phạm nội dung TT
26/2012/TT-BGDĐT về Quy chế BDTX, TT 32/2011/TT-26/2012/TT-BGDĐT về Chương trình BDTX, Quyết định 14/2007/QĐ-BGD&ĐT về Quy định Chuẩn nghề nghiệp của giáo viên tiểu học Trên cơ sở đó, mỗi giáo viên xác định một cách khách quan, trung thực mặt mạnh mặt yếu của mình trong quá trình dạy học Mỗi cá nhân phải xác định cho được mục tiêu tự học, tự bồi dưỡng của bản thân ngay từ đầu năm học Việc học tập để đáp ứng yêu cầu theo Quyết định 14 không nhất thiết phải
một sớm một chiều là đạt ngay được mà có khi cần phải có thời gian học tập dài lâu Chính vì vậy, mỗi giáo viên đã xây dựng cho mình một kế hoạch học tập
riêng Xây dựng kế hoạch học tập chuyên môn, nghiệp vụ dưới nhiều hình thức:
đọc, nghiên cứu tài liệu để nắm chắc nội dung SGK, SGV, chương trình dạy, chương trình BDTX, đọc chuyên san, khai thác thông tin tư liệu trên mạng Internet, trên các phương tiện thông tin: ti vi, băng hình, đĩa CD, VCD… và học tập ở nhiều lĩnh vực khác nhau: pháp luật, chuyên môn, tin học, văn hoá văn nghệ… để nâng cao kiến thức, bổ sung kinh nghiệm Ban giám hiệu và tổ chuyên
môn hướng dẫn và khuyến khích từng giáo viên lập kế hoạch tự học một cách kĩ
lưỡng bao gồm:
+ Các mục tiêu học tập cần phải đạt
+ Các kiến thức, kĩ năng cần nắm vững
+ Các hoạt động học tập của bản thân sẽ thực hiện
+ Cách đánh giá.
+ Thời gian hoàn thành …
Trên thực tế, mỗi giáo viên có kế hoạch học tập và thời gian hoàn thành mục tiêu học tập khác nhau tuỳ theo khả năng, trình độ và điều kiện của mỗi người: có người đăng kí nhiều nội dung, thời gian học tập, yêu cầu kiến thức nhiều hơn, có
người đăng kí học tập yêu cầu ít hơn… Dựa vào kế hoạch của giáo viên đề ra, tổ
chuyên môn và ban giám hiệu quan tâm tạo điều kiện cho giáo viên thực hiện nội dung học tập mà mình đã xây dựng Theo dõi, kiểm tra tổ chức sơ kết đánh giá nội dung tự học của giáo viên theo giai đoạn: theo đợt thi đua, theo học kì
… để rà soát, rút kinh nghiệm xem nội dung nào đã thực hiện tốt, nội dung nào
Trang 9chưa làm được cần tiếp tục bồi dưỡng thêm Thực hiện tốt quy trình đánh giá xếp loại giáo viên vào cuối năm học theo đúng chỉ đạo của Bộ GD&ĐT Cán bộ quản lí thư viện giới thiệu, cung cấp tài liệu đầy đủ phục vụ cho nhu cầu tự học, tự nghiên cứu của đội ngũ giáo viên
Các nội dung nghiên cứu được chọn lọc ghi chép cô đọng nhưng phải đầy
đủ, chi tiết vì thế ghi chép là một hoạt động giúp ta nhiều về sự trao đổi trí nhớ và
tư duy Nên việc sắp xếp tài liệu, ghi chép các nội dung cần thiết vào một quyển sổ riêng theo từng mục, từng mảng kiến thức – kỹ năng riêng một cách khoa học, hợp
lí để dễ tìm khi cần trong trường hợp trí nhớ không đảm bảo chắc chắn
Chúng tôi chỉ đạo: Đối với BDTX theo TT26/2012/TT-BGDĐT, trong
sinh hoạt tổ chuyên môn phải trao đổi rút kinh nghiệm qua từng nội dung modun đã nghiên cứu bồi dưỡng của từng giáo viên: từ khâu chọn nội dung nghiên cứu, ghi chép, áp dụng thực tế Từ đó các giáo viên trong tổ cùng nhau
trao đổi tư vấn giải pháp điều chỉnh sao cho phù hợp, hiệu quả
*Ví dụ về thực hiện nội bồi dưỡng theo TT26 và TT32 :
Cô Phan Thị Hương lập kế hoạch tự bồi dưỡng modun HT23 có nội dung:
Mạng Internet – Tìm kiếm và khai thác thông tin trong tháng 01/2013 với :
Mục đích bồi dưỡng: Biết sử dụng một trình duyệt Web Biết tìm kiếm
thông tin trên Internet Biết gửi và nhận thư điện tử
Kiến thức kĩ năng cần nắm vững: Những điều cần biết khi tham gia vào
Internet Cách sử dụng một trình duyệt Web Cách thức tìm kiếm thông tin trên Internet Cách sử dụng dịch vụ gửi và nhận thư điện tử
Các hoạt động học tập của bản thân sẽ thực hiện: Mượn tài liệu hướng dẫn
về nghiên cứu; nhờ cô Lê Thị Hằng thành thạo mạng Internet chỉ dẫn; trực tiếp làm việc trên máy tính có nối mạng; Những điều quan trọng cần ghi nhớ đều được ghi vào vở tự học
Ở kỳ sinh hoạt chuyên môn tiếp theo trao đổi những vấn đề chưa thực hiện được, nhờ đồng nghiệp tư vấn sau đó tiếp tục thực hiện trên máy tính
Đánh giá: Giáo viên tự đánh giá mức độ hoàn thành; tổ khối, BGH đánh giá giáo viên với những mục tiêu giáo viên đã đặt ra
3.4 Biện pháp thứ tư: Bồi dưỡng thông qua dự giờ, thao giảng, chuyên đề
Việc bồi dưỡng giáo viên thông qua dự giờ, thao giảng và chuyên đề giảng dạy là biện pháp bồi dưỡng có rất nhiều ưu điểm, bởi cả người dạy và người dự đều học được ở nhau những điểm tốt về nội dung, phương pháp, phong cách giảng dạy… và rút kinh nghiệm những điểm còn hạn chế Ngoài ra,
biện pháp này dễ thực hiện, chủ động được thời gian, chủ động bài dạy, ít tốn kém
vê tài chính…
Mặc dù việc dự giờ đã được mỗi giáo viên lên kế ngay từ đầu năm học nhưng lại không thể hiện mục đích dự giờ dẫn đến việc ghi chép sổ dự giờ hầu như chỉ là tiến trình tiết dạy mà quên đi ý kiến nhận xét từng phần và ý kiến phản hồi từ người dạy do giáo viên ngại trao đổi vì thế dẫn đến hình thức, đối phó, tạo áp lực đối với giáo viên …
Trang 10Để khắc phục tình trạng này trong 2 năm qua ngay từ đầu năm học tôi đã hướng dẫn giáo viên lập kế hoạch dự giờ cụ thể như sau:
- Hàng tuần tổ trưởng chuyên môn lên kế hoạch và phân công nhóm
giáo viên dự giờ đồng nghiệp theo thời khoá biểu chính khoá, nhằm tăng cường trao đổi, rút kinh nghiệm trong giảng dạy, đặc biệt là các bài khó dạy, các dạng bài quan trọng với mục đích dự giờ cụ thể từng bài.
- Thống nhất chỉ đạo 1 tuần 2 tiết trong đó phải thực hiện 1 tiết dự giờ theo
chỉ đạo của tổ chuyên môn.
- Để tiện việc chỉ đạo theo dõi hoạt động này chúng tôi đã soạn và in sẵn,
phát cho mỗi tổ chuyên môn 1 cuốn : " Sổ phân công Thao giảng - Dự giờ"
- Có thể dự giờ vài giáo viên cùng một bài để có điều kiện so sánh, học
hỏi, rút kinh nghiệm lẫn nhau và cũng có thể dự một bài của một giáo viên dạy
ở 2,3 lớp để thấy được khả năng thiết kế, tổ chức họat động ở các lớp có trình độ khác nhau như thế nào.
- Chỉ thao giảng những bài khó do tổ chuyên môn chọn Để giúp các giáo
viên thuận lợi khi thao giảng những bài này, cả tổ cùng tham gia thiết kế bài dạy chung Khi đã có thiết kế chung tất cả các giáo viên tùy trình độ tay nghề đều
có thể tự tin hơn khi tham gia thao giảng ở các cấp khác nhau Mọi giáo viên vẫn
có thể sáng tạo riêng trên thiết kế chung đó
- Nhà trường tạo điều kiện để mỗi giáo viên đều được lên tiết thao giảng
(ít nhất 1 tiết/năm) không để tình trạng năm nào cũng chỉ tập trung vào một vài
giáo viên nòng cốt mà quên động viên để mọi giáo viên đều tham gia thao giảng
Tổ chức chuyên đề vận dụng phương pháp Bàn tay nạn bột vào dạy học
- Để một tiết dự giờ, thao giảng đạt được hiệu quả cao nhất đòi hỏi mỗi giáo
viên không chỉ ghi chép tiến trình tiết dạy mà phải ghi nhận xét từng phần cụ
thể, ý kiến trao đổi, phản hồi từ đồng nghiệp Vì đây là khâu then chốt, quyết định khả năng lĩnh hội của mỗi giáo viên.
- Qua ghi chép bồi dưỡng cách phân tích một bài dạy, quan điểm mới trong đánh giá để giúp giáo viên nắm vững, cập nhật cơ sở của lí luận dạy học hiện đại, khi phân tích, đánh giá giờ dạy của bản thân mình hoặc giờ dạy của đồng nghiệp
- Cũng qua ghi chép, khi trao đổi bồi dưỡng, phát triển kỹ năng giao tiếp sư phạm, thái độ cởi mở, thân thiện, xây dựng bầu không khí tâm lý lành mạnh, tốt đẹp trong tập thể … tránh tình trạng “bới lông tìm vết, vạch lá tìm sâu” khi dự giờ, thao giảng của đồng nghiệp
- Cần đưa được quan điểm dự giờ, thao giảng là để tư vấn cho nhau (điểm nào chưa tốt - cách nào làm cho tốt Điểm nào tốt rồi - cách nào để làm tốt hơn)
Mục tiêu cuối cùng là sau khi tham gia dự giờ, thao giảng, cả người dạy và người dự đều được thúc đẩy phát triển hơn về chuyên môn và nghiệp vụ sư phạm (kỹ năng thiết kế bài, kỹ năng tổ chức thực hiện bài giảng, phương pháp
giảng dạy, phong cách giảng dạy, giao tiếp thầy trò, đồng nghiệp…)
- Hàng năm tổ chức Hội thi GVDG để mỗi giáo viên phát huy khả năng tiến
bộ của mình về mọi mặt Hội giảng cũng chính là sân chơi bổ ích, lý thú bởi ở đây