skkn một số BIỆN PHÁP bồi DƯỠNG GIÁO VIÊN KHỐI CHỒI NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG môn làm QUEN văn học tại TRƯỜNG mầm NON HOA HỒNG

- Nhiệm vụ của đề tài: Qua đề tài nghiên cứu, giúp cho giáo viên có định hướng phù hợp trong việc xây dựng kế hoạch giảng dạy và lựa chọn phương pháp hoạt động làm quen với văn học có hi

UBND HUYỆN KRÔNG ANA

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

MỤC LỤC

I Phần mở đầu: 3

1 Lý do chọn đề tài : 3

2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài: 3

3 Đối tượng nghiên cứu: 4

4 Giới hạn của đề tài: 5

5 Phương pháp nghiên cứu: 4

II Phần nội dung: 6

1 Cơ sở lý luận: 6

2 Thực trạng vấn đề nghiên cứu: 7

3 Nội dung và hình thức của giải pháp: 9

a Mục tiêu của giải pháp 9

b Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp: 10

c Mối quan hệ giữa các giải pháp, biện pháp: 20

d Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu, phạm vi và hiệu quả ứng dụng:……… 21

III Phần kết luận, kiến nghị: 23

1 Kết luận: 23

2 Kiến nghị: 24

I Phần mở đầu:

1 Lý do chọn đề tài

Giáo dục mầm non là ngành học mở đầu trong hệ thống giáo dục quốc dân Giáo dục mầm non có nhiệm vụ xây dựng những cơ sở ban đầu, đặt nền móng đầu tiên cho việc hình thành nhân cách con người cho xã hội chủ nghĩa cho tương lai, vì đây là thời điểm mấu chốt và quan trọng nhất, ở cái thời điểm

ấy tất cả mọi việc đều bắt đầu: Bắt đầu học ăn, học nói, học ngủ, học chơi Mục đích của giáo dục chính là tạo nên những con người mới, hoàn thiện về nhân cách đạo đức, trí tuệ

Cho nên giáo dục mầm non đã góp phần không nhỏ vào việc giáo dục thế

hệ trẻ Đến trường Mầm non trẻ không chỉ được chăm sóc mà còn được giáo dục Trách nhiệm nặng nề và cao cả ấy tất cả thuộc về cô giáo mầm non, chính giáo viên là người giúp được làm quen với nhiều lĩnh vực khác nhau: lĩnh vực phát triển nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm - xã hội, thẩm mỹ Tuy nhiên để trẻ thực hiện tốt các lĩnh vực khác thì ngôn ngữ của trẻ phải rõ ràng, rành mạch Lĩnh vực phát triển nào cũng chiếm một vị trí quan trọng nhất định cho sự phát triển của trẻ, tuy nhiên làm quen văn học là một môn học được trẻ mầm non rất yêu thích, hình thành ở trẻ những tình cảm đạo đức tốt đẹp, những cảm xúc thẩm mỹ, phát triển trí tưởng tượng như: Lòng yêu thiên nhiên, đất nước, con người… lòng kính trọng yêu thương gần gũi và giúp đỡ những người thân xung quanh trẻ như: ông bà, bố mẹ, cô giáo, anh chị em, Thông qua hoạt động này trẻ làm tái tạo và sáng tạo thêm những tình tiết của tác phẩm một cách hồn nhiên phù hợp với nội dung của tác phẩm Thông qua sự hiểu biết, trí tưởng tượng của trẻ Đồng thời trẻ thể hiện được bài thơ diễn cảm, kể lại chuyện sáng tạo phù hợp với các nhân vật trong câu chuyện

Thông qua văn học giúp trẻ nhận biết được thế giới xung quanh và phát triển ngôn ngữ cho trẻ Thực tế ở trường Mầm non Hoa Hồng, qua những lần thao giảng, dự giờ, tôi nhận thấy khả năng cảm thụ văn học, ngôn ngữ của trẻ còn nhiều hạn chế, trẻ đọc thơ chưa diễn cảm, kể chuyện chưa hay, tham gia đóng kịch chưa mạnh dạn, cách thể hiện vai diễn chưa lôi cuốn, kết quả trẻ đạt tương đối thấp so với yêu cầu đề ra Giáo viên thì chưa chủ động linh hoạt trong việc tổ chức các hoạt động đóng kịch cho trẻ, nếu có thì chủ yếu là trong tiết học, còn trong các giờ chơi, các buổi sinh hoạt thì hầu như chưa có Chưa thực

sự đầu tư vào công tác soạn giảng trẻ và áp dụng công nghệ thông tin vào trong các tiết dạy còn hạn chế Chưa có sự chuẩn bị tốt về các đồ dùng, dụng cụ cho trẻ tham gia đóng kịch làm cho hoạt động đóng kịch, biểu diễn không thu hút được sự chú ý của trẻ Sử dụng đồ dùng dạy học chưa có khoa học, dẫn đến giờ học trẻ ít tập trung chú ý hiệu quả trên tiết học chưa cao

Xuất phát từ những yêu cầu cụ thể của văn học, cho nên dạy trẻ làm quen với văn học không thể thiếu trong chương trình giáo dục trẻ, và vai trò của cô giáo trong quá trình tổ chức là rất quan trọng Chính vì thế để tổ chức hoạt động làm quen văn học cho trẻ 4-5 tuổi đạt được những hiệu quả tốt nhất, nên tôi

nghiên cứu, tìm ra “Một số biện pháp bồi dưỡng giáo viên khối chồi nâng cao chất lượng môn làm quen văn học tại trường mầm non Hoa Hồng”

2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài

- Mục tiêu của đề tài:

Giúp giáo viên có nhiều kinh nghiệm, nhiều biện pháp hay trong quá trình

tổ chức cho trẻ làm quen văn học

Giúp giáo viên xây dựng các kế hoạch giáo dục linh hoạt, sáng tạo để nâng cao chất lượng chăm sóc và giáo dục môn làm quen văn học Rèn luyện và phát triển ngôn ngữ mạch lạc, phát triển khả năng nghe, hiểu ngôn ngữ và hình ảnh nội dung thông qua tác phẩm văn học, đồng thời phát huy được tính tích cực sáng tạo của trẻ Rèn kỹ năng đọc, kể diễn cảm cho trẻ 4-5 tuổi ở các lớp đạt hiệu quả cao

Giáo viên biết cách vận dụng linh hoạt, sáng tạo phương pháp giáo dục trẻ theo chương trình giáo dục mầm non mới đưa vào bài dạy và lựa chọn phương pháp giảng dạy, sáng tạo phù hợp với lứa tuổi, giúp trẻ phát triển ngôn ngữ

Bồi dưỡng giáo viên thường xuyên đổi mới những phương pháp dạy học,

bổ sung các phương tiện dạy học phù hợp với nội dung bài dạy

- Nhiệm vụ của đề tài:

Qua đề tài nghiên cứu, giúp cho giáo viên có định hướng phù hợp trong việc xây dựng kế hoạch giảng dạy và lựa chọn phương pháp hoạt động làm quen với văn học có hiệu quả, sát với thực tế phù hợp với tình hình địa phương, tình hình trường, lớp công tác

Giúp giáo viên tìm ra các giải pháp, biện pháp để tạo được hứng thú, sáng

tạo cho trẻ trong môn làm quen văn học Giúp trẻ khả năng đọc rõ lời, thể hiện

sự khéo léo phát triển trí tưởng tượng, óc quan sát, khả năng tư duy độc lập trong suy nghĩ Nói năng lưu loát, biết sử dụng từ chính xác Góp phần mở rộng nhận thức, phát triển trí tuệ, giáo dục đạo đức, giáo dục thẩm mỹ, phát triển ngôn ngữ Từ đó trẻ hứng thú khi kể chuyện, đọc thơ

Giúp trẻ cảm nhận được cái hay, cái đẹp của môi trường sống xung quanh trẻ, hình thành cho trẻ kĩ năng tiếp nhận tác phẩm văn học và thể hiện lại tác phẩm văn học một cách sáng tạo

Vận dụng đề tài nghiên cứu này sẽ giúp giáo viên không còn thiếu tự tin trong việc đổi mới cách dạy, cách truyền tải kiến thức cho trẻ, cũng như cách vận dụng linh hoạt các biện pháp, phương pháp để có kết quả tốt nhất trong quá trình hình thành và phát triển tốt ngôn ngữ cho trẻ

3 Đối tượng nghiên cứu:

Biện pháp bồi dưỡng giáo viên khối chồi nhằm nâng cao chất lượng môn làm quen văn học tại trường mầm non Hoa Hồng

4 Giới hạn của đề tài

Khuôn khổ nghiên cứu : Một số biện pháp bồi dưỡng giáo viên khối chồi

nâng cao chất lượng môn làm quen văn học

Đối tượng khảo sát : Giáo viên khối chồi và trẻ 4-5 tuổi trường mầm non Hoa Hồng

Thời gian : Bắt đầu từ tháng 09 năm 2017 đến tháng 02 năm 2018

5 Phương pháp nghiên cứu

a) Nhóm Phương pháp nghiên cứu lý luận

Phương pháp phân tích – tổng hợp tài liệu:

Phân tích kết quả về lĩnh vức phát triển ngôn ngữ của trẻ qua các năm học trước Đưa ra đánh giá, rút kinh nghiệm sau đó phân tích, tổng hợp các tài liệu

có liên quan đến môn làm quen văn học nhằm giúp giáo viên có cách dạy hay, gây sự chú ý từ trẻ

b) Nhóm Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm giáo dục:

Sau các buổi chuyên đề, thao giảng dự giờ tôi tổ chức cho các giáo viên được nhận xét, trao đổi tìm ra những điểm hay, điểm mới, sáng tạo và rút kinh nghiệm những điểm chưa hay, còn hạn chế, để từ đó tất cả các giáo viên được phát biểu và đúc kết kinh nghiệm lần sau

- Phương pháp nghiên cứu các sản phẩm hoạt động:

Xem giáo viên sử dụng các sản phẩm hoạt động đã phù hợp chưa Qua sản phẩm hoạt động đánh giá quá trình tổ chức của giáo viên và khả năng nhận thức của trẻ

- Phương pháp khảo nghiệm, thử nghiệm

Tổ chức khảo sát chất lượng đầu năm, chuyên đề mẫu, cho giáo viên thử nghiệm

c) Phương pháp thống kê toán học :

Đầu năm học, tôi lên kế hoạch kiểm tra, khảo sát, thống kê về môn làm quen văn học để nắm bắt khả năng nhận thức của từng cá nhân trẻ và khả năng lên lớp của giáo viên Cụ thể:

* Khảo sát giáo viên:

NỘI DUNG

Kết quả khảo sát

Số GV Tỉ lệ % Số GV Tỉ lệ %

Xây dựng kế hoạch giáo dục phù

hợp, linh hoạt, sáng tạo

II Phần nội dung

1 Cơ sở lý luận

Đội ngũ giáo viên trong trường mầm non là lực lượng nòng cốt của sự nghiệp giáo dục mầm non, là yếu tố chính quyết định chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ trong nhà trường Cô giáo là người truyền thụ những tri thức khoa học,

sự hiểu biết của môi trường thiên nhiên, môi trường xã hội đến với trẻ

Trong trường mầm non môn làm quen văn học là một môn nghệ thuật ngôn từ, phản ánh đầy đủ hiện thực khách quan bao la rộng lớn xung quanh trẻ Điều này đòi hỏi đội ngũ giáo viên cần phải cố gắng rất nhiều để nắm bắt tích lũy kinh nghiệm chuyên môn thì mới thực hiện được

Văn học giúp cho trẻ hình thành và phát triển ngôn ngữ mà ngôn ngữ là phương tiện giao tiếp của trẻ Dạy trẻ làm quen văn học giúp trẻ biết yêu quý cái đẹp, yêu quê hương, đất nước, con người Nuôi dưỡng những tâm hồn trẻ thơ Trẻ em không có điều kiện để tiếp xúc nhiều với cuộc sống một cách trực tiếp do đó kinh nghiệm sống của các em còn ít, trong khi đó văn học là một loại hình nghệ thuật miêu tả sao chép lại hiện thực cuộc sống Khi trẻ em tiếp xúc với văn học đó cũng là lúc trẻ đến với cuộc sống một cách gián tiếp là lúc tư duy, trí tưởng tượng sức sáng tạo của trẻ được khởi động và phát triển

Để những tác phẩm văn học nghệ thuật tác động sâu sắc và gây ấn tượng mạnh mẽ đến trẻ, làm cho trẻ hứng thú, thì việc chuẩn bị kĩ lưỡng trước khi đến lớp của giáo viên là rất cần thiết Giáo viên cần phân tích và xác định nội dung

tư tưởng tác phẩm, nhiệm vụ giáo dục, tính cách các nhân vật, xác định các hình thức đọc, kể diễn cảm, tìm tòi các phương pháp dạy học, làm sao giúp trẻ nhớ được sắc thái cơ bản trong giọng kể, ngữ điệu, giọng điệu, lời nói của các nhân vật, giúp trẻ nhận ra ngôn ngữ của các nhân vật Từ đó giúp trẻ mẫu giáo phát triển ngôn ngữ Vì vậy cần chú trọng phát triển toàn diện về ngôn ngữ cho trẻ và văn học chính là phương tiện giúp trẻ hình thành và phát triển ngôn ngữ, văn học đưa trẻ đến với những cái đẹp trong ngôn ngữ, phát huy được tính tích cực

và làm giàu vốn từ cho trẻ.Vì vậy là một cán bộ quản lý phụ trách chuyên môn của trường mầm non Hoa Hồng Tôi nhận thấy được tầm quan trọng trong việc chăm sóc – giáo dục trẻ mầm non, thấy được vai trò và nhiệm vụ của mình trong việc phát triển những mầm non tương lai của đất nước Tôi đề ra kế hoạch cần phải làm tốt công tác bồi dưỡng chuyên môn trong nhà trường mà bước đầu thực hiện là nâng cao chất lượng môn văn học ở khối chồi

2.Thực trạng vấn đề nghiên cứu

- Ưu điểm:

Đa số giáo viên nắm vững nội dung, phương pháp và chương trình dạy của lứa tuổi Một số giáo viên đã nắm bắt kịp chương trình giáo dục mầm non mới Các giáo viên đã trao đổi kinh nghiệm trong giảng dạy cho đồng nghiệp, giáo viên đã biết cách lồng ghép môn làm quen văn học vào các môn học khác Một số giáo viên đã cho trẻ làm quen văn học ở mọi lúc mọi nơi bằng nhiều hình thức khác nhau Trẻ biết kể chuyện, đọc thơ theo hướng dẫn của cô giáo

- Hạn chế:

Giáo viên chưa vận dụng linh hoạt, sáng tạo vào tiết dạy Chưa thể hiện được nhu cầu dạy học lấy trẻ làm trung tâm, cô chỉ là người hướng dẫn Giáo viên chưa biết tận dụng được đồ dùng đồ chơi sẵn có để tổ chức hoạt động cho trẻ làm quen văn học dẫn đến hiệu quả chưa cao Chuẩn bị đồ dùng phục vụ cho môn làm quen văn học chưa phong phú, đa dạng để thu hút sự chú ý của trẻ, chưa thực sự chú ý phát huy tính tích cực ở trẻ Chưa tạo môi trường hoạt động văn học cho trẻ Việc sử dụng công nghệ thông tin vào bài giảng còn hạn chế, nếu có thì còn sơ sài, chưa có sự đầu tư

Giáo viên chưa có sự sáng tạo trong chuyển thể từ chuyện kể sang kịch bảng sân khấu, không tạo ra được kịch tính, sự kiện, sự biến.Bên cạnh đó vẫn còn một số giáo viên cảm nhận các tác phẩm văn học thơ chuyện còn hạn chế

Khai thác môi trường xung quanh ngay trong lớp để vận dụng hoặc giáo dục trẻ còn hạn chế Các thủ thuật đọc kể, chưa bộc lộ cảm xúc hấp dẫn cuốn hút trẻ Một số cháu đến lớp còn sử dụng tiếng địa phương, nói ngọng, nói lắp và một số cháu là người đồng bào dân tộc thiểu số mới ra lớp lần đầu nên còn hạn chế kỹ năng nghe, đọc, trẻ vẫn còn bỡ ngỡ chưa mạnh dạn trong khi cảm nhận

và thể hiện các tác phẩm văn học Trẻ dân tộc thiểu số còn nhút nhát, khả năng tiếp cận tiếng Việt còn hạn chế

- Nguyên nhân chủ quan:

Trình độ nắm bắt của mỗi giáo viên chưa có sự đồng đều Giáo viên chưa chủ động linh hoạt, sáng tạo trong việc tổ chức cho trẻ làm quen văn học, Các hoạt động chưa có sự nhịp nhàng , còn áp đặt

Việc áp dụng công nghệ thông tin vào trong các tiết dạy làm quen văn học còn hạn chế

Qua việc tổ chức dự giờ, thao giảng bản thân tôi nhận thấy rằng giáo viên chưa mạnh dạn trong việc đổi mới, cũng như chưa có sự linh hoạt, sáng tạo dẫn đến các tiết học vẫn còn rập khuôn máy móc, cứng nhắc Vì vậy chưa phát huy hết khả năng của trẻ trong quá trình hoạt động làm quen văn học, một số giáo viên còn hạn chế về kĩ năng tổ chức các hoạt động lúng túng khi xử lý tình huống Giáo viên trong quá trình lên lớp nói nhiều chưa phát huy được tính tích cực chủ động của trẻ Giáo viên còn sử dụng giáo cụ trực quan chưa phù hợp, chưa khoa học nên chưa thực sự cuốn hút trẻ trong các hoạt động kể chuyện dẫn đến tiết dạy chưa đạt hiệu quả cao

- Nguyên nhân khách quan:

Trường hiện tại có 3 điểm, các điểm trường cách nhau khá xa Cơ sở vật chất hầu như chưa đảm bảo cho chương trình giáo dục mầm non hiện nay, CSVC thiếu đồ dùng dụng cụ phục vụ cho các hoạt động làm quen văn học Hầu hết khi biểu diễn các tác phẩm văn học còn thiếu các yếu tố phụ trợ như: Âm thanh, cảnh trí, trang phục… làm cho hoạt động đóng kịch, biểu diễn không thu hút được sự chú ý của trẻ Đồ dùng, đồ chơi phục vụ cho hoạt động còn đơn điệu, màu sắc chưa hấp dẫn nên không cuốn hút trẻ trong các hoạt động làm quen văn học

Hai phân hiệu buôn K62 và phân hiệu buôn Cuê đa số học sinh là con em đồng bào dân tộc Êđê khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều, trẻ phát âm

và nói tiếng Việt chưa rõ trẻ còn rụt rè, nhút nhát Bên cạnh đó vẫn có một số gia đình do hoàn cảnh quá khó khăn, phải lo cho cuộc sống hằng ngày nên còn thiếu

sự chăm sóc và giáo dục của cả bố lẫn mẹ nên ngôn ngữ của nhiều cháu vẫn chưa phát triển hết, một số cha mẹ học sinh nhận thức về tầm quan trọng của giáo dục mầm non chưa cao Vì vậy nên tôi thấy cần phải nghiên cứu tìm ra

được các giải pháp, biện pháp để khắc phục những tồn tại trong quá trình giảng dạy của giáo viên nhằm đạt được kết quả tốt hơn, làm cho trẻ hứng thú, chú ý vào các hoạt động làm quen văn học hơn trước

Từ đó bản thân tôi nhận thấy cần phải có định hướng giúp giáo viên thay đổi các biện pháp giảng dạy trước đây như đầu tư hơn nữa vào việc nâng cao các phương pháp, hình thức cho trẻ làm quen với các tác phẩm văn học, chú trọng nhiều đến việc đọc, kể diễn cảm và dạy trẻ kể lại chuyện, kể sáng tạo dưới nhiều hình thức đa dạng và phong phú, dạy trẻ đóng kịch Qua những việc làm đó đã

có những bước đầu góp phần cho sự thành công trong công tác dạy trẻ làm quen với các tác phẩm văn học và trẻ đã có thể nắm được nội dung và thể hiện được một số tác phẩm văn học quen thuộc và kể diễn cảm một số câu chuyện gần gũi với trẻ

Hướng tới thực hiện chuyên đề giáo dục“ Xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm” nên bản thân tôi luôn nghiên cứu, tìm tòi những biện pháp, phương tiện dạy học phù hợp nhằm hướng dẫn giáo viên xây dựng môi trường học tập phong phú, sáng tạo trong và ngoài lớp học bằng nhiều nguyên vật liệu

có sẵn ở địa phương, qua đó trẻ sẽ được vui chơi, trải nghiệm và học tập trong chính môi trường đó

3 Nội dung và hình thức của giải pháp:

a Mục tiêu của giải pháp

Đây là một chuyên đề lớn, không kém phần quan trọng trong chương trình Giáo dục mầm non, nên khi thực hiện chuyên đề giáo viên nghiên cứu kĩ càng tài liệu biết chuyển tải được tư tưởng cảm xúc của tác giả và nội dung tác phẩm thông qua hình thức nghệ thuật hấp dẫn, phong phú Qua đó giúp trẻ phát huy được tính tích cực cá nhân - tự tin - độc lập - sáng tạo - hình thành tư duy- khả năng ghi nhớ có chủ đích

Giúp giáo viên xây dựng kế hoạch giáo dục sát với tình hình của lớp, nắm vững kiến thức chuyên môn Biết vận dụng các phương pháp, nội dung phù hợp theo từng chủ đề của các tác phẩm văn học Giáo viên có khả năng phân tích nội dung, nghệ thuật ngôn từ của từng tác phẩm để truyền thụ kiến thức cho trẻ chính xác, và sống động nhất

Khai thác, sử dụng đồ dùng, thiết bị dạy học một cách khoa học và có hiệu quả Xây dựng môi trường văn học ở lớp phải hấp dẫn, thu hút trẻ tìm hiểu

Đưa các giải pháp, biện pháp, cách thức tổ chức cho trẻ hoạt động sao cho đạt hiệu quả nhất, vừa duy trì được hứng thú của trẻ vừa giúp trẻ tiếp thu kiến thức một cách nhẹ nhàng và thoải mái Dưới sự hướng dẫn của giáo viên sẽ hình thành và phát triển khả năng ghi nhớ và biểu diễn lại các tác phẩm văn học

Thông qua các môn học khác giáo viên hướng dẫn trẻ nhận thức rõ ràng, chính xác ngôn ngữ và khả năng cảm thụ văn học thông qua các bài thơ, câu chuyện được lồng ghép trong các tiết học Giúp trẻ tham gia vào các hoạt động

tích cực hơn Trẻ hiểu được nội dung tác phẩm, khám phá được thế giới xung quanh

Việc tổ chức hoạt động cho trẻ làm quen văn học không đơn thuần là đọc một bài thơ, kể một câu chuyện mà ở đó giáo viên truyền tải cho trẻ những hiểu biết về cuộc sống muôn màu, với nhiều màu sắc thú vị, qua đó trẻ cảm nhận những tình cảm yêu thương, ghét, sợ … , từng bước cung cấp cho trẻ những khái niệm mới và kinh nghiệm sống sau này

b Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp

Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch bồi dưỡng giáo viên khối chồi

Kết hợp với tổ khối lập kế hoạch bồi dưỡng chuyên môn cụ thể theo năm học, từng tháng, học kỳ, chủ đề, từng thời điểm một cách phù hợp tạo điều kiện cho giáo viên tham gia Xây dựng kế hoạch tổ chức các buổi chuyên đề, hội giảng nhằm giúp giáo viên học hỏi kinh nghiệm lẫn nhau để nâng cao trình độ chuyên môn

Hướng dẫn tổ khối lập kế hoạch họp chuyên môn trong tổ và họp đánh giá sau mỗi tiết dạy để rút kinh nghiệm, trao đổi, thảo luận về mục tiêu, nội dung, phương pháp của môn làm quen văn học

Lựa chọn những giáo viên cốt cán, tham gia học hỏi tiếp cận về cái mới,

có kinh nghiệm, có khả năng truyền đạt và xử lý tình huống sư phạm một cách linh hoạt, sáng tạo… đi tập huấn các buổi chuyên đề do phòng giáo dục hoặc cụm chuyên môn tổ chức, dự giờ học tập kinh nghiệm ở các trường bạn trong tỉnh, huyện để học tập rút kinh nghiệm và tiếp thu những vấn đề mới và về triển khai lại trong tổ để cùng nhau học hỏi

Bên cạnh đó để nắm được khả năng giảng dạy giáo viên và khả năng cảm thụ văn học của trẻ Vào đầu năm học, tôi lập kế hoạch khảo sát, từ đó phân loại trình độ năng lực của từng giáo viên và sự tiếp thu của từng trẻ để có biện pháp bồi dưỡng phù hợp qua việc khảo sát chất lượng đầu năm

Có kế hoạch dự giờ, chuyên đề thao giảng tiết dạy mẫu cụ thể cho giáo viên có cơ hội được học hỏi lẫn nhau

Lên kế hoạch làm đồ dùng đồ chơi chủ yếu là làm rối, mô hình để sử dụng cho các tiết học như : Thơ, kể chuyện, đồng dao, ca dao

Ví dụ : Tổ chức trang trí lớp đầu năm học theo các góc và làm nổi bật góc văn học của bé Có kế hoạch thi làm đồ dùng dạy học cho môn làm quen văn học vào tháng 11

Biện pháp 2: Hướng dẫn giáo phân loại hình thức cho trẻ làm quen với văn học

- Trong giờ hoạt động có chủ đích

Trẻ mầm non việc học của trẻ thông qua các trò chơi, qua các trò chơi mang hình thức học giúp trẻ dễ tiếp thu và hứng thú tham gia vào hoạt động

hơn Giáo viên hiểu được tâm lí của trẻ để lựa chọn những phương pháp tổ chức thích hợp, sáng tạo, linh hoạt Ở mỗi tiết dạy giáo viên phải biết sử dụng các thủ thuật, hình thức tổ chức khác nhau, gây cho trẻ sự mới lạ Đặt những câu hỏi cho trẻ phải mang tính chất mở để trẻ được phát huy khả năng tư duy từ đó trẻ tích cực tham gia hoạt động Qua đó trẻ được khẳng định bản thân, trẻ mạnh dạn trong giao tiếp

Mở đầu vào câu chuyện, bài thơ giáo viên cần phải có thủ thuật dẫn dắt thu hút sự chú ý trẻ để trẻ tập trung vào nội dung mà giáo viên muốn truyền đạt cho trẻ

Ví dụ : Câu chuyện “ Qủa bầu tiên” giáo viên đưa quả bầu ra và đố trẻ quả bầu này có trong câu chuyện nào và sau đó cô dẫn dắt : Để biết được đó có phải

là quả bầu bình thường không ? cô mời các bạn lắng nghe câu chuyện “Qủa bầu tiên” nhé ! Bằng cách thủ thuật khác nhau giáo viên có thể lựa chọn cách vào bài hay, hấp dẫn để lôi cuốn trẻ vào bài dạy

Hay Bài thơ: “Tàu hỏa” trong chủ đề phương tiện giao thông Cô Tạo tình huống bằng cách đóng giả làm chiếc tàu hỏa và hỏi trẻ cô đang trong vai phương tiện giao thông nào? Các bạn có muốn cùng cô tàu hỏa đi du lịch khắp nơi không…sau đó dẫn dắt trẻ vào bài thơ một cách lí thú, ngộ nghĩnh

Khi lên một tiết dạy trẻ kể chuyện, đọc thơ việc đầu tiên là giáo viên phải chuẩn bị đồ dùng dạy học, đẹp, phong phú, đa dạng và đặc biệt là phải có sự mới lạ Ví dụ như: mô hình đa chiều, rối tay, sân khấu, trang phục phù hợp theo nội dung bài thơ, câu chuyện, giọng kể nhẹ nhàng, truyền cảm gây sự lôi cuốn của trẻ Bên cạnh đó giáo viên luôn chú ý đến mức độ nhận thức trẻ lớp mình,

từ đó sử dụng hệ thống câu hỏi từ đơn giản đến phức tạp phù hợp với khả năng trẻ lớp mình nhằm phát triển tính tích cực ở trẻ

Khi đàm thoại với trẻ về bài thơ, câu chuyện hệ thống câu hỏi phải có tính logic, phải thực hiện từ dễ đến khó, từ câu hỏi đơn giản dến phức tạp, giúp trẻ nhớ được tên bài thơ, câu chuyện tên tác giả, hiểu nội dung bài thơ và qua đó trẻ rút ra bài học gì Từ đó trẻ biết được các nhân vật tốt xấu, nhân vật đại diện cho cái xấu, nhân vật nào đại diện cho chính nghĩa Mục đích chính của việc đàm thoại là giúp trẻ hiểu sâu nội dung bài thơ, câu chuyện, giúp trẻ nhớ lâu hơn, phát triển tư duy, trí tưởng tượng phong phú cho trẻ

Ví dụ: Khi đàm thoại nội dung câu chuyện, bài thơ giáo viên tổ chức

thành nhiều hình thức khác nhau như trò chơi “ ô của bí ẩn” cho trẻ chọn ô cửa

và trả lời câu hỏi, sau mỗi câu trả lời, cô tặng quà cho đội có nhiều câu trả lời đúng nhất, tuyên dương khích lệ trẻ kịp thời…

Khi cho trẻ kể chuyện sáng tạo giáo viên chuẩn bị tranh ảnh đẹp mắt, hoặc có thể chuẩn bị rối tay theo nhân vật để trẻ kể chuyện sáng tạo theo tranh hoặc rối theo sự lựa chọn của trẻ

Ví dụ: Đề tài truyện “Chú dê đen” Giáo viên chuẩn bị hình ảnh, video

câu chuyện, rối tay theo nhân vật, chó sói, dê đen, dê trắng, trẻ có thể kể chuyện

sáng tạo với tranh hoặc rối hoặc mô hình theo sở thích của trẻ phải đảm bảo để trẻ có một không khí thoải mái tự tin để trẻ phát huy hết khả năng sáng tạo và

óc tư duy của mình, cô có thể trợ giúp bằng những gợi ý khi trẻ lúng túng

Ảnh minh họa

Để phát huy hết khả năng sáng tạo của trẻ giáo viên khuyến khích để trẻ mạnh dạn đặt tên sáng tạo cho câu chuyện Gợi ý để trẻ đặt tên phù hợp với nội dung của câu chuyện, khi tự mình đặt cho câu chuyện ấy một cái tên mới là trẻ

đã biết tư duy, từ đó làm giàu thêm vốn từ và phát triển được ngôn ngữ cho trẻ

Cô khuyến khích, tuyên dương để trẻ mạnh dạn phát huy được tính tích cực của trẻ

Trẻ cảm nhận tác phẩm văn học có sâu sắc hay không, điều quan trọng nhất là ở cách truyền đạt kiến thức của giáo viên đối với trẻ Vì vậy giáo viên phải nhập tâm vào tác phẩm văn học khi đó cô giáo mới truyền đạt kiến thức cho trẻ dầy đủ, chính xác và trọn vẹn Qua đó trẻ sẽ cảm nhận tác phẩm văn học sâu sắc, trẻ nhập vào các vai chơi, các nhân vật trong thơ truyện và thể hiện một cách sinh động, mà các kỹ năng đó muốn trẻ có được thì giáo viên phải thường xuyên luyện tập cho trẻ, không những luyện tập trong tiết dạy mà còn ở mọi lúc mọi nơi

Thường xuyên cho trẻ tham gia trãi nghiệm để trẻ thể hiện một cách sinh động, ngôn ngữ của trẻ mạch lạc, phong phú, nhập vai trong các trò chơi đóng kịch dựa theo tác phẩm văn học, giáo viên cần tập cho trẻ phương pháp quan sát, mô phỏng, tái tạo bằng cách nhắc lại, bắt chước

Rối tay câu chuyện ‘ Nhổ củ cải”

Ví dụ: Để tổ chức hoạt động chung làm quen tác phẩm văn học truyện

“Nhổ củ cải” giáo viên cho trẻ thể hiện điệu bộ vận động của con chó con, mèo con, chuột nhắt Cho trẻ lặp đi lặp lại những câu đối thoại Cô có thể hỏi “ ông già đã gọi bà già như thế nào ?” “ Bà già đã gọi cháu gái như thế nào?” cô cho vài trẻ thể hiện như vậy để trong tác phẩm nào trẻ cũng có cơ hội được tham gia

dù ít hay nhiều

Sau khi trẻ hiểu được nội dung câu chuyện, bài thơ thì giáo viên cho trẻ tham gia đóng vai để từ đó trẻ biết nhận xét các nhân vật Giáo viên là người hướng dẫn trẻ vào vai chơi, trẻ được chọn vai chơi theo ý thích Giáo viên cho trẻ được phát biểu cảm nghĩ của bản thân khi nhận vai chơi Chuẩn bị bối cảnh , trang phục cho trẻ đóng kịch là điều rất quan trọng, vì nó sẽ giúp trẻ hứng thú

và thích tham gia hoạt động hơn

Thể hiện ngôn ngữ của nhân vật giúp trẻ được trãi nghiệm với những ngôn

từ muôn màu, muôn sắc Trẻ sẽ biết cách chọn lọc những lời hay, ý đẹp trong quá trình giao tiếp của mình

Kết thúc hoạt động giáo viên cho trẻ chơi một trò chơi nhẹ có nội dung phù hợp với nội dung bài thơ, câu chuyện đang học, để tránh sự nhàm chán những trò chơi cũng phải luôn đổi mới, sáng tạo mới có thể thu hút được trẻ tích cực tham gia

Khi tổ chức hoạt động cho trẻ làm quen với văn học diều quan trọng nhất

là giáo viên phải luôn đổi mới hình thức tổ chức, các hình thức không nên đề trùng lập sẽ dễ gây cho trẻ sự nhàm chán Giáo viên luôn động viên và là người

hỗ trợ đắc lực cho trẻ trong hoạt động đóng vai, tạo cho trẻ cảm giác an toàn khi thể hiện ngôn ngữ trước đám đông Cách dẫn dắt giữa các hoạt động phải linh hoạt, nhẹ nhàng, tự nhiên không áp đặt, gò bó trẻ Và điều đặc biệt quan trọng là giáo viên phải thân thiện gần gũi trẻ, tạo cho trẻ tâm thế thoải mái Kết thúc

hoạt động giáo viên cũng cố nội dung bài học bằng các trò chơi sôi động phù hợp với nội dung

Giáo viên phải nhận xét, tuyên dương, động viên trẻ kịp thời, khi trẻ đọc hay, kể chuyện diễm cảm, đóng kịch giỏi Lưu ý là giáo viên tuyệt đối không chê trẻ, mà phải động viên trẻ bằng các hình thức khác nhau Tìm cách giúp trẻ yếu hoạt động tốt hơn

Ví dụ: Khi trẻ đọc thơ, kể chuyện chưa diển cảm, chưa đúng nhịp, đọc còn ngọng…thì giáo viên cần quan tâm chú ý giúp trẻ đó luyện tập nhiều hơn, động viên trẻ cố gắng để đọc, kể được tốt như các bạn khác

Khi đọc một bài thơ, kể câu chuyện để chuẩn bị dạy cho trẻ, giáo viên phải hiểu được nội dung, xác định được thể loại thơ, truyện, xác định được nhịp

đọc, phải hiểu được tác giả sử dụng nghệ thuật gì? ( so sánh, nhân cách hóa…)

Biết được nọi dung bài thơ, câu chuyên nhắn gửi điều gì ?

Ví dụ : Bài Thơ : “Em vẽ”

Em vẽ Con gà trống Mào đỏ tươi

………

Em Vẽ Nhiều mái trường Tươi đỏ mái

Với nghệ thuật so sánh tác giả đã vẽ lên trước mắt ta con gà trống, con mèo lười, thật sống động, một con gà mới chỉ được nghe thôi chưa được nhìn, được ngắm mà đã cảm nhận được vẽ đẹp rực rỡ của con gà

- Hướng dẫn giáo viên nghiên cứu kỹ tác phẩm, phân tích giọng đọc, kể diễn cảm:

Để giúp trẻ làm quen với các tác phẩm văn học một cách hứng thú, trước khi dạy tôi hướng dẫn giáo viên nghiên cứu kỹ tác phẩm: phân tích giọng đọc, tập kể diễn cảm để giúp trẻ hiểu được nội dung bài học, giúp trẻ nhìn thấy được các hình tượng nhân vật, khung cảnh, các tình tiết và biết cách đánh giá chúng đúng đắn Bằng cách đó, trẻ cảm thụ được âm điệu trong ngôn ngữ của thơ ca, chuyện kể.Vì vậy trong các buổi sinh hoạt chuyên môn, hay các tiết dự giờ trên lớp tôi thường xuyên trao đổi với giáo viên về các thủ thuật lên lớp, các kỹ năng đọc kể, giọng điệu, ngữ điệu âm thanh để có giọng đọc kể phù hợp

VD: Truyện “ Tích chu” cô giáo cần phải kể bằng giọng êm nhẹ, vừa phải Giọng của bà ấm áp tình cảm, hơi yếu

Giọng tích chu hoảng hốt, có tính chất hối lỗi