Kiến thức - Nguyên nhân, diển biến, tính chất, ý nghĩa của cuộc cách mạng Hà Lan giữa thế kỉ XVI, cáchmạng Anh giữa thế kỉ XVII,chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ v
Trang 1Phần I : LỊCH SỬ THẾ GIỚI CẬN ĐẠI (TỪ GIỮA THẾ KỶ XVI – 1917)
Chương I THỜI KỲ XÁC LẬP CỦA CHỦ NGHĨA TƯ BẢN
- Các khái niệm cơ bản trong bài, chủ yếu là khái niệm “ Cách mạng tư sản”
2 Kĩ năng
Rèn luyện kỉ năng sử dụng bản đồ,tranh ảnh; độc lập làm việc để giải quyết vấn đề, đặcbiệt là câu hỏi và các bài tập
3 Thái độ
- Nhận thức đúng đắn vai trò của quần chúng nhân dân trong các cuộc cách mạng
- Nhận thấy chủ nghĩa tư bản có mặt tiến bộ, nhưng vẫn là chế độ bóc lột, thay thế cho chế
2 Kiểm tra bài cũ
Kiểm tra sách vở của học sinh.
3 Bài mới
* Giới thiệu bài mới
Trong chương trình lịch sử lớp 7 chúng ta đã tìm hiểu xã hội phong kiến Những mâu thuẫngay gắt giữa tầng lớp mới với chế độ phong kiến trong lòng chế độ phong kiến đã suy yếu đòihỏi phải được giải quyết bằng một cuộc cách mạng tư sản là tất yếu Vậy các cuộc cách mạng
tư sản đã diễn ra như thế nào ? Chúng ta cùng tìm hiểu qua nội dung bài hôm nay
* Hoạt động 1:
GV: Hướng dẫn h/s đọc thêm
? Hãy nêu những biểu hiện mới về kinh tế, xã
hội ở Tây Âu trong các thế kỉ XV – XVII
GV: Giai cấp tư sản có thế lực lớn về kinh tế
nhưng trên thực tế họ vẫn là giai cấp bị trị, bị
chế độ phong kiến kìm hãm, chèn ép Vì vậy,
mâu thuẫn giữa giai cấp tư sản và nhân dân nói
chung với chế độ phong kiến rất gay gắt Đây
là nguyên nhân sâu xa làm bùng nổ các cuộc
cách mạng tư sản
I SỰ BIẾN ĐỔI VỀ KINH TẾ, XÃ HỘI TÂY ÂU TRONG CÁC THẾ KỈ XV - XVII CÁCH MẠNG HÀ LAN THẾ KỈ XVI
1 Một nền sản xuất mới ra đời
(Đọc thêm)
Trang 2HS cần nắm được nguyên nhân, diễn biến và ý
nghĩa của Cách mạng Hà Lan
?.Nguyên nhân nào dẫn đến cách mạng Hà
Lan?
GV: Chỉ trên bản đồ vùng đất Nê-đéc-lan có
nền kinh tế chủ nghĩa tư bản phát triển mạnh
nhưng do phong kiến Tây Ban Nha thống trị đã
kìm hãm sự phát triển này
GV: Diễn biến của cách mạng?
HS: Dựa vào SGK trình bày
?.Cuộc nội chiến chia làm mấy giai đoạn, là
những giai đoạn nào?
GV: Cuộc đảo chính 1688 dẫn đến kết quả gì?
- Vương quốc Tây Ban Nha ra sức ngăn cản
sự phát triển của nền kinh tế tư bản chủnghĩa ở Nê-đéc lan
- Năm 1648, nền độc lập của Hà Lan đượccông nhận
II CÁCH MẠNG ANH GIỮA THẾ KỈ XVII
1 Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản ở Anh
- Nguyên nhân của Cách mạng tư sản Anh:+ Nền kinh tế tư bản chủ nghĩa phát triểnmạnh
+ Nhiều quý tộc phong kiến đã chuyển sangkinh doanh theo con đường tư bản
+ Chế độ phong kiến tiếp tục kìm hãm giaicấp tư sản và quý tộc mới
Trang 34 Củng cố
- Trình bày diễn biến của cách mạng Hà Lan thế kỉ XVI
- Ý nghĩa lịch sử của cách mạng tư sản Anh thế kỉ XVII ?
5 Dặn dò
- Học bài cũ, nắm vững nội dung bài, làm bài tập
- Đọc trước phần III/ Bài 1, trả lời các câu hỏi trong SG
Rút kinh nghiệm:
Trang 4
Bài 1: NHỮNG CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN ĐẦU TIÊN III CHIẾN TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP CỦA CÁC THUỘC ĐỊA ANH Ở BẮC MĨ
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Nguyên nhân, diển biến, tính chất, ý nghĩa của cuộc cách mạng Hà Lan giữa thế kỉ XVI, cáchmạng Anh giữa thế kỉ XVII,chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ và việcthành lập Hợp chúng quốc Hoa Kì Các khái niệm cơ bản trong bài, chủ yếu là khái niệm “Cách mạng tư sản”
2 Kỉ năng
Rèn luyện kỉ năng sử dụng bản đồ,tranh ảnh; độc lập làm việc để giải quyết vấn đề, đặc biệt
là câu hỏi và các bài tập
3 Thái độ
- Nhận thức đúng đắn vai trò của quần chúng nhân dân trong các cuộc cách mạng
- Nhận thấy chủ nghĩa tư bản có mặt tiến bộ, nhưng vẫn là chế độ bóc lột, thay thế cho chế độ phong kiến
2 Kiểm tra bài cũ
- Trình bày diễn biến của cách mạng Hà Lan thế kỉ XVI
- Ý nghĩa lịch sử của cách mạng tư sản Anh thế kỉ XVII ?
3 Bài mới
* Giới thiệu bài mới
Sau khi Cô-lôm-bô tìm ra châu Mĩ, người Anh đã chiếm Bắc Mĩ, lập ra 13 thuộc địa Thế kỉXVIII đã nổ ra cuộc chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa đó Hôm nay, chúng ta tìm hiểuphần III
* Hoạt động 1:
HS cần nắm được vài nét về tình hình 13
thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ
GV: Dùng lược đồ giới thiệu vị trí 13 thuộc
địa
? Vì sao mâu thuẫn giữa thuộc địa và chính
quốc nảy sinh?
HS: Thực dân Anh tìm cách ngăn cản sự phát
triển của nền kinh tế công, thương nghiệp
?.Mâu thuẫn giữa thuộc địa và chính quốc dẫn
đến điều gì?
.* Hoạt động 2:
Gv Hướng dẫn đọc thêm
GV: trình bày diễn biến chính của cuộc chiến
III CHIẾN TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP CỦA CÁC THUỘC ĐỊA ANH Ở BẮC MĨ
1 Tình hình các thuộc địa Nguyên nhân của cuộc chiến tranh
- Nền kinh tế tư bản chủ nghĩa ở 13 thuộc địaphát triển mạnh, nhưng thực dân Anh lại tìmmọi cách ngăn cản, kìm hãm
- Mâu thuẫn giữa thuộc địa và chính quốc
- Chiến tranh giành độc lập
2 Diễn biến của cuộc chiến tranh ( Đọc
Trang 5tranh
GV yêu cầu HS quan sát hình 4 trong SGK
giới thiệu thêm về G.Oa-sinh-tơn
* Hoạt đông 3:
HS cần nắm được kết quả và ý nghĩa của cuộc
chiến tranh
? Chiến tranh giành độc lập của các thuộc
Anh ở Bắc Mĩ đã đưa lại kết quả gì?
GV: Nêu nội dung chính của Hiến pháp
1787 ?
HS: Dựa vào SGK trả lời
GV: Ý nghĩa ?
GV sơ kết bài: Mâu thuẫn giữa chế độ phong
kiến với sự phát triển của nền sản xuất tư bản
chủ nghĩa dẫn đến nhiều cuộc cách mạng tư
sản nổ ra Nhân dân có vai trò rất quan trọng,
quyết định thắng lợi của cách mạng
thm)
3 Kết quả và ý nghĩa cuộc Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ.
a Kết quả:
+ Anh thừa nhận nền độc lập của các thuộc địa và Hợp chúng quốc Mĩ ra đời
+ Năm1787, Mĩ ban hành Hiến pháp
b Ý nghĩa:
+ Là cuộc cách mạng tư sản, đã thực hiện được hai nhiệm vụ cùng một lúc là lật đổ ách thống trị của thực dân và mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển
4 Củng cố
Em hãy trình bày diễn biến cuộc chiến tranh giành độc lập của các nước thuộc địa Anh ở Bắc Mĩ
5 Dặn dò- Học bài cũ, làm bài tập sau: Lập niên biểu chiến tranh giành độc lập của 13 thuộc địa
Anh ở Bắc Mĩ
- Xem trước phần I và II / Bài 2, trả lời các câu hỏi trong SGK
Rút kinh nghiệm:
Trang 6
2 Kĩ năng
- Sử dụng lược đồ, lập niên biểu, thống kê
3 Thái độ.
- Nhận thức được tính chất hạn chế của cách mạng tư sản
- Bài học kinh nghiệm rút ra từ cuộc cách mạng
2 Kiểm tra bài cũ
Em hãy cho biết kết quả và ý nghĩa cuộc Chiến tranh giành độc lập của các thuộc địa Anh
ở Bắc Mĩ ?
3 Bài mới
* Giới thiệu bài mới
Cách mạng tư sản đã thành công ở nhiều nước và đang tiếp tục nổ ra, trong đó nước Pháp
và đạt đến sự phát triển cao Vì sao cách mạng nổ ra, cuộc cách mạng này đạt được những kết quả như thế nào ? Đó là nội dung của bài học hôm nay
- Nông nghiệp: vẫn lạc hậu, năng suất thấp.
- Công thương nghiệp: đã phát triển nhưng
lại bị chế độ phong kiến cản trở, kìm hãm.-> Sự bóc lột quá nặng nề của địa chủ, phong kiến
Trang 7Gv: Chế độ quân chủ chuyên chế cũng bị tố
cáo, phê phán gây gắt trong lĩnh vực văn hóa, tư
tưởng qua trào lưu triết học ánh sáng Vậy đại
diện cho trào lưu đó là những ai?
HS: Dựa vào SGK trả lời
GV: Quan sát H6,7,8 và đọc kĩ câu nói của 3
ông rồi rút ra nội dung chủ yếu trong tư tưởng
của các ông ?
* Hoạt động 1:
HS cần nắm được nguyên nhân trực tiếp dẫn tới
bùng nổ cuộc cách mạng
? Sự suy yếu của chế độ quân chủ chuyên chế
thể hiện ở những điểm nào?
?.Nguyên nhân trực tiếp dẫn tới bùng nổ cuộc
cách mạng ?
HS: Dựa vào SGK trả lời
* Hoạt động 2:
HS cần nắm được mở đầu thắng lợi của cách
mạng
GV: Khởi nghĩa nông dân bắt đầu bùng nổ năm
1788 -1789 chứng tỏ mâu thuẩn xã hội cần tiếp
tục giải quyết Ngày 5/5/1789 hội nghị 3 đẳng
cấp được tiến hành nhưng không giải quyết
được vấn đề đặt ra làm mâu thuẫn giữa nhà vua
và đẳng cấp thứ ba lên đến tột đỉnh
?.Cách mạng bùng nổ như thế nào?
HS: Quan sát hình 9 để tường thuật cuộc tấn
công phá ngục Ba-xti ngày 14-7-1789
- Đại diện cho trào lưu triết học ánh sáng: Mông-te-xki-ơ, Vôn-te, Rút -xô
- Nội dung chủ yếu : Kịch liệt tố cáo và lên
án chế độ quân chủ chuyên chế của Lu-i XVI
- Cuộc đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng đã thúc đẩy cách mạng sớm bùng nổ
II CÁCH MẠNG BÙNG NỔ
1 Sự khủng hoảng của chế độ quân chủ chuyên chế.
- Do chế độ p/k ngày càng suy yếu
- Nhà nước vay nợ tư sản không trả được
- Công thương nghiệp đình đốn
-> Do ăn chơi xa xỉ, vua Lu-i XVI đã liên tiếp tăng thuế
- Mâu thuẫn giữa nông dân với chế độ phong kiến vì thế càng trở nên gay gắt
2 Mở đầu thắng lợi của cách mạng
- 5-5-1789, Lu-i XVI lại triệu tập Hội nghị
ba đẳng cấp để tăng thuế Nhưng đại diện của Đẳng cấp thứ ba kịch liệt phản đối
- Ngay lập tức, nhà vua và quý tộc dùng quân đội để uy hiếp
- 14-7-1789, quần chúng nhân dân kéo đến
tấn công và chiếm pháo đài-nhà tù Ba-xti
Họ làm chủ các cơ quan quan trọng của thành phố
4 Củng cố
- Tình hình chính trị-xã hội và đấu tranh trên mặt trận tư tưởng ?
- Cách mạng tư sản Pháp bùng nổ như thế nào ?
5 Dặn dò: - Học bài cũ, làm bài tập: Lập niên biểu những sự kiện chính của cách mạng tư sản
Pháp (1789 – 1794)
- Xem trước phần III/Bài 2, trả lời các câu hỏi trong bài
Rút kinh nghiệm:
Trang 8
- Những sự kiện cơ bản về diển biến cuộc cách mạng phát triển qua 3 giai đoạn.
- Ý nghĩa của cuộc cách mạng tư sản Pháp và những hạn chế của nó
2 Kiểm tra bài cũ
Em hãy cho biết cách mạng tư sản Pháp bùng nổ như thế nào ?
3 Bài mới
* Giới thiệu bài
Thắng lợi cuộc khởi nghĩa ngày 14-7-1789 phá ngục Ba-xti đã mở đầu cho những thắng lợitiếp theo của cách mạng Pháp Cách mạng tiếp tục phát triển như thế nào ? Các em cùng tìmhiểu qua tiết học hôm nay
GV: Tình hình nước Pháp như thế nào sau
cuộc khởi nghĩa của nhân dân lật đổ phái
1 Chế độ quân chủ lập hiến (14-7-1789 đến 10-8-1792)
- Sau khi giành thắng lợi, phái Lập hiến lên nắmquyền
- 8-1789, thông qua Tuyên ngôn Nhân quyền vàDân quyền
- 9-1791, Ban hành Hiến pháp, xác lập chế độquân chủ lập hiến
- 10-8-1792, lật đổ phái Lập hiến, xoá bỏ chế độphong kiến
2 Bước đầu của nền cộng hoà (từ ngày
21-9-1792 đến 2-6-1793)
Trang 9Lập hiến ?
HS: Trả lời
GV: Cho HS quan sát H10 để biết được
lực lượng phản cách mạng tấn công nước
GV giới thiệu về Rô-be-spie qua H1 và yêu
cầu HS nêu những phẩm chất tốt đẹp của
- Phái Gia-cô-banh cũng ban hành lệnh tổng độngviên
- 27-7-1794, tư sản phản cách mạng đảo chính.Cách mạng kết thúc
4 Ý nghĩa lịch sử của cuộc cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII
- Đã lật đổ được chế độ phong kiến, đưa giai cấp
tư sản lên cầm quyền, mở đường cho chủ nghĩa
tư bản phát triển
- Quần chúng nhân dân là lực lượng chủ yếu đưacách mạng đạt tới đỉnh cao với nền chuyên chínhdân chủ Gia-cô-banh
Trang 10có nhiều hạn chế, nhưng Cách mạng Pháp
1789 đã để lại nhiều bài học, kinh nghiệm
4 Củng cố
GV nhắc lại những nội dung chính của bài
5 Dặn dò
- Học bài cũ, làm bài tập 2 trong SGK
- Xem trước phần I/bài 3, trả lời các câu hỏi trong SGK
Rút kinh nghiệm:
Trang 11
Bài 3 CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI
2 Kiểm tra bài cũ:
Em hãy nêu ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tư sản Pháp cuối thế kỉ XVIII.
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Đẩy mạnh sự phát triển của sản xuất là con đường tất yếu ở tất cả các nước tiến lên chủnghĩa tư bản.Nhưng phát triển sản xuất bằng cách nào? Tiến hành cách mạng công nghiệp cógiải quyết được vấn đề đó không? Chúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài học hôm nay
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1: Cả lớp
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được một số phát minh lớn trong
cách mạng công nghiệp ở Anh
* Tổ chức thực hiện:
GV: Quan sát hình 12, 13, em hãy cho biết
cách sản xuất và năng suất lao động khác
nhau ra sao?
GV: Theo em, điều gì sẽ xảy ra trong ngành
dệt của Anh khi máy kéo sợi Gien-ni được sử
dụng rộng rãi?
HS: Thúc đẩy năng suất lao động trong ngành
dệt, đòi hỏi tiếp tục cải tiến, phát minh máy
móc
GV: Khi máy kéo sợi Gien-ni được sử dụng
rộng rãi dẫn đến tình trạng thừa sợi, sợi dư
thừa đòi hỏi phải cải tiến loại máy nào?
1 Cách mạng công nghiệp ở Anh
- Thế kỉ XVIII, Anh là nước đầu tiên trên thếgiới tiến hành cách mạng công nghiệp với việcphát minh ra máy móc trong ngành dệt
- Năm 1764, Giêm Ha-gri-vơ sáng chế ra máykéo sợi Gien-ni
- Năm 1769, Ác-crai-tơ phát minh ra máy kéosợi chạy bằng sức nước
- Năm 1785, Các-rai chế tạo ra máy dệt
- Năm 1784, Giêm Oát phát minh ra máy hơinước
Trang 12GV: Vì sao máy móc được sử dụng rộng rãi
trong giao thông vận tải ?
HS: Nhu cầu chuyển nguyên vật liệu, hàng
hoá
GV: Kết quả cuộc cách mạng công nghiệp ở
Anh ?
HS: Trả lời
Hoạt động 2:
Hoạt đông 3: Cả lớp
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được hệ quả của cách mạng công
nghiệp
* Tổ chức thực hiện:
GV hướng dẩn HS tìm hiểu H 17,18
GV: Cách mạng công nghiệp đã làm thay đổi
bộ mặt của các nước tư bản như thế nào?
HS: Dựa vào SGK trả lời
GV: Hệ quả quan trọng nhất của cách mạng
công nghiệp về mặt xã hội là gì?
HS: Trả lời
- Kết quả: Từ sản xuất nhỏ thủ công sang sản xuất lớn bằng máy móc Anh trở thành nước công nghiệp phát triển nhất thế giới
2 Cách mạng công nghiệp ở Pháp, Đức ( Giảm tải- khơng dạy)
3 Hệ quả của cách mạng công nghiệp
- Làm thay đổi bộ mặt các nước tư bản
- Hình thành hai giai cấp tư sản và vô sản mâu thuẫn với nhau
4 Củng cố
- Nêu kết quả của cách mạng công nghiệp ở Anh
- Hệ quả của cách mạng công nghiệp ?
5 Dặn dò
- Học bài cũ, làm bài tập : Lập bảng thống kê các cải tiến phát minh quan trọng trong ngành dệt ở Anh theo thứ tự thời gian
- Xem trước phần II/Bài 3, trả lời các câu hỏi trong SGK
Rút kinh nghiệm:
Trang 13
Bài 3: CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI
2 Kiểm tra bài cũ
Em hãy nêu những cải tiến phát minh quan trọng trong ngành dệt ở Anh Cuộc cách mạng
công nghiệp đã mang lại hệ quả gì ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Bước sang thế kỉ XIX do sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế tư bản chủ nghĩa, phong tràodân tộc ở các nước Âu, Mĩ ngày càng dâng cao, tấn công mạnh mẽ vào thành trì của xã hộiphong kiến, xác lập chủ nghĩa tư bản trên phạm vi thế giới,tạo điều kiện cho chủ nghĩa tư bản
mở rộng xâm chiếm thuộc địa.Chúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài học hôm nay
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1:
GV: Cách mạng ở Đức, I-ta-li-a, Nga hình
thức khác nhau song có điểm gì chung? Vì
sao?
HS: đều mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát
triển- là những cuộc cách mạng tư sản
GV: Với sự thắng lợi của các cuộc cách mạng
tư sản thế kỉ XIX, chủ nghĩa tư bản đã xác lập
trên phạm vi thế giới
Hoạt động 2: Cá nhân
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được sự bành trướng của các nước
tư bản ở các nước Á, Phi
* Tổ chức thực hiện:
GV: Vì sao các nước phương Tây đẩy mạnh
việc xâm chiếm thuộc địa?
HS: Trả lời
GV: Đối tượng xâm lược của tư bản phương
1 Các cuộc cách mạng tư sản thế kỉ XIX
a Ở Mĩ La-tinh
b Ở châu Âu(Giảm tải – không dạy)
2 Sự xâm lược của tư bản phương Tây đối với các nước Á, Phi
a Nguyên nhân:
Nhu cầu về nguyên liệu, thị trường trở nêncấp thiết, khiến các nước tư bản phương Tâyđẩy mạnh việc xâm lược đối các nước Á.Phi
Trang 14HS: Ấn Độ, Trung Quốc, Đông Nam Á.
GV: Kết quả của quá trình xâm lược?
HS: Trả lời
GV sơ kết bài: Cách mạng tư sản lần lượt nổ
ra ở nhiều nước Âu-Mĩ, đánh đổ chế độ phong
kiến và xác lập chủ nghĩa tư bản
b Kết quả:
Hầu hết các nước châu Á, Phi đều trở thành thuộc địa hoặc phụ thuộc của chủ nghĩa thực dân phương Tây
4 Củng cố
GV nhắc lại những nội dung chính của bài
5 Dặn dò
- Học bài cũ, lập bảng thống kê các nước thuộc địa của thực dân phương Tây ở thế kỉ XV - thế
kỉ XIX
- Xem trước bài mới, trả lời các câu hỏi trong SGK
Rút kinh nghiệm:
Trang 15
Bài 4: PHONG TRÀO CÔNG NHÂN VÀ SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC
I PHONG TRÀO CÔNG NHÂN NỬA ĐẦU THẾ KỈ XIX
2 Kiểm tra bài cũ
Vì sao các nước tư bản phương Tây đẩy mạnh việc xâm chiếm thuộc địa ? Kết quả của quá trình xâm lược ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài
Sự phát triển nhanh chóng của chủ nghĩa tư bản càng khoét sâu thêm mâu thuẫn giữa 2 giaicấp tư sản và vô sản Để giải quyết mâu thuẫn đó, giai cấp vô sản đã tiến hành cuộc đấu tranhnhư thế nào ? Chúng ta cùng tìm hiểu qua nội dung của bài
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1: Cá nhân
* Tổ chức thực hiện:
GV: Vì sao ngay từ lúc mới ra đời, giai cấp
công nhân đã chống giai cấp tư sản ?
GV Trong quá trình đấu tranh, giai cấp công
1 Phong trào đập phá máy móc và bãi công
a Nguyên nhân
Công nhân bị bóc lột nặng nề, phải laođộng nặng nhọc trong nhiều giờ, tiềnlương thấp
b Hình thức đấu tranh
Đập phá máy móc, đốt công xưởng, bãi công
Trang 16HS đọc phần chữ nhỏ để hiểu về tổ chức công
đoàn
Hoạt động 1: Cá nhân/Cả lớp
GV: Nêu những phong trào đấu tranh tiêu
biểu của công nhân Pháp, Đức, Anh ?
HS: Trả lời
HS quan sát H25
GV: Kết quả, ý nghĩa như thế nào?
HS: Trả lời
GV: Vì sao phong trào nổ ra mạnh mẽ nhưng
không thắng lợi?
HS: Thiếu tổ chức lãnh đạo, chưa có đường
lối chính trị, lí luận cách mạng đúng đắn
c Kết quả: Thành lập các công đoàn.
2 Phong trào công nhân trong những năm 1830-1840
- 1831, công nhân dệt tơ ở Li-ông (Pháp) khởi nghĩa đòi tăng lương, giảm giờ làm
- 1844, công nhân dệt vùng Sơ-lê-din (Đức) khởi nghĩa, chống sự hà khắc của giới chủ
- 1836-1847, “Phong trào Hiến chương” ở Anh
* Kết quả: đều thất bại
* Ý nghĩa: đánh dấu sự trưởng thành của
phong trào công nhân quốc tế, tạo điều kiện cho sự ra đời của lí luận cách mạng
4 Củng cố
*Bài tập: Hãy khoanh tròn chữ cái đầu câu mà em cho là đúng nhất về sự thất bại của phong trào công nhân nữa đầu thế kỉ XIX
A Do thiếu lương thực, vũ khí
B Chưa xác định được kẻ thù
C Thiếu tổ chức lãnh đạo, chưa có đường lối chính trị, lí luận cách mạng đúng đắn
D Giai cấp tư sản còn mạnh dễ đàn áp phong trào
5 Dặn dò
- Học bài cũ, làm bài tập: Tóm tắt phong trào đấu tranh của công nhân vào những năm 1830-1840
- Xem trước phần II của bài 4, sưu tầm tranh ảnh, mẫu chuyện về Các Mác, Ăng-ghen
Rút kinh nghiệm:
Trang 17
Bài 4: PHONG TRÀO CÔNG NHÂN VÀ SỰ RA ĐỜI CỦA CHỦ NGHĨA MÁC
(Tiếp theo)
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- C.Mác, Ăng-ghen và sự ra đời của chủ nghĩa Mác
- Vai trò của chủ nghĩa Mác và Ăng-ghen đối với phong trào công nhân quốc tế 1848-1870
2 Kiểm tra bài cũ
Nêu các sự kiện chủ yếu của phong trào công nhân châu Âu (1830-1840) Kết quả, ý nghĩacủa phong trào công nhân ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Sự thất bại của phong trào công nhân châu Âu nửa đầu thế kỉ XIX đặt ra yêu cầu phải có líluận cách mạng soi đường Vậy sự ra đời của chủ nghĩa Mác có đáp ứng được yêu cầu đó củaphong trào công nhân ? Chúng ta cùng tìm hiểu qua nội dung của bài học hôm nay
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1: Cả lớp
GV: Trình bày vài nét về cuộc đời và sự
nghiệp của Mác và Ang-ghen
GV: Giới thiệu chân dung Mác và Ăng-ghen
GV: Điểm giống nhau trong tư tưởng của Mác
và Ăng ghen là gì?
HS: Suy nghĩ trả lời
Hoạt động 2: Cá nhân/Cả lớp
* Tổ chức thực hiện:
GV: "Đồng minh những người chính nghĩa"
cải tổ thành "Đồng minh những người cộng
sản" Đây là chính đảng Độc lập đầu tiên của
giai cấp vô sản quốc tế
GV: Giới thiệu hình 28 Nội dung chủ yếu của
- Các Mác sinh năm 1818 ở Tơ-ri-ơ (Đức)
- Ăng-ghen sinh năm 1820 ở Bác-men (Đức)
2 " Đồng minh những người cộng sản" và" Tuyên ngôn của Đảng cộng sản"
a "Đồng minh những người cộng sản": làchính Đảng độc lập đầu tiên của giai cấp vôsản quốc tế
Trang 18có ý nghĩa gì ?
HS: Đây là văn kiện quan trọng, là những luận
điểm cơ bản về sự phát triển của xã hội và cách
mạng xã hội chủ nghĩa
Hoạt động 3: Cá nhân
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được vài nét về phong trào công
nhân từ năm 1848 đến năm 1870 và Quốc tế
thứ nhất
* Tổ chức thực hiện:
GV: Phong trào công nhân từ năm 1848 đến
năm 1870 có nét gì nổi bật ?
HS: Trả lời
GV: Quốc tế thứ nhất được thành lập như thế
nào ?
HS quan sát hình 29 để biết được lễ thành lập
Quốc tế thứ nhất
GV: Hoạt đông chủ yếu của quốc tế thứ nhất ?
GV: Sự ra đời và hoạt động của Quốc tế thứ
nhất có ý nghĩa gì ?
HS: Trả lời
b "Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản ” :
- Tháng 2-1848, Mác và Ang-ghen công bố cương lĩnh "Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản"
- Nội dung:
+ Khẳng định sự thay đổi của chế độ xã hội trong lịch sử xã hội loài người là do sự phát triển của sản xuất
+ Đấu tranh giai cấp là động lực phát triển của xã hội
+ Giai cấp công nhân có sứ mạng lịch sử là
“người đào mồ chôn chủ nghĩa tư bản”
3 Phong trào công nhân từ năm 1848 đến năm 1870 - Quốc tế thứ nhất
a Phong trào công nhân từ năm 1848 đến năm 1870
- Ngày 23-6-1848, Ở Pháp, công nhân và nhân dân lao động Pa-ri lại khởi nghĩa vũ trang
- Ở Đức, công nhân và thợ thủ công nổi dậy đấu tranh
b Quốc tế thứ nhất
- Ngày 28-9-1864, Quốc tế thứ nhất được thành lập
- Hoạt động: Truyền bá chủ nghĩa Mác
- Ý nghĩa: Thúc đẩy phong trào công nhân quốc tế phát triển tích cực, tự giác
4 Củng cố
- Trình bày vài nét về cuộc đời và sự nghiệp của Mác và Ăng-ghen
- Hoạt động chủ yếu và ý nghĩa của Quốc tế thứ nhất ?
5 Dặn dò
- Học bài cũ
- Xem trước bài sau:" Công xã Pa-ri 1871", trả lời các câu hỏi trong SGK
Rút kinh nghiệm:
Trang 19
Chương II CÁC NƯỚC ÂU - MĨ CUỐI THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
Bài 5 CÔNG XÃ PARI 1871
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Công xã Pa-ri; cuộc khởi nghĩa ngày 18-3-1871 thắng lợi
- Một số chính sách quan trọng của Công xã Pa-ri
2 Kiếm tra bài cũ
- Nêu những nội dung chính của Tuyên ngôn Đảng Cộng sản
- Hoạt động chủ yếu của Quốc tế thứ nhất ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Bị đàn áp đẫm máu trong phong trào cách mạng 1848, song giai cấp vô sản Pháp đã trưởngnhanh chóng và tiến hành cuộc đấu tranh quyết liệt chống lại giai cấp tư sản đưa đến sự ra đờicủa công xã Pa-ri- nhà nước kiểu mới đầu tiên của giai cấp vô sản.Vậy công xã Pari đượcthành lập như thế nào? Vì sao công xã Pari được coi là nhà nước kiểu mới? Chúng ta sẽ giảiquyết vấn đề này qua bài học hôm nay
b Nội dung bài mới
GV: Nhằm giảm nhẹ…làm tù binh Trước
tình hình đó, nhân dân Pa-ri đã làm gì ?
GV: Khi quân Phổ kéo vào nước Pháp và bao
vây Pa-ri, thái độ của chính phủ tư sản và
nhân dân như thế nào?
1 Hoàn cảnh ra đời của công xã Pa-ri
- Mâu thuẫn trong nước, Pháp tuyên chiến vớiPhổ
- 4/9/1870, nhân dân Pa-ri đứng lên khởinghĩa Chính quyền của Na-pô-lê-ông III bịlật đổ, thành lập “Chính phủ vệ quốc”
- Chính phủ tư sản hèn nhát, vội vàng xinđình chiến
- Quần chúng nhân dân đứng lên quyết chiếnđấu bảo vệ Tổ quốc
2 Cuộc khởi nghĩa ngày 18/3/1871 Sự thành lập công xã
a Cuộc khởi nghĩa ngày 18/3/1871
Trang 20* Tổ chức thực hiện:
GV: Nguyên nhân nào đưa đến cuộc khởi
nghĩa?
GV: Dùng lược đồ công xã Pa- ri để trình bày
diễn biến cuộc khởi nghĩa 18-3-1871
GV: Em hãy cho biết Công xã Pa-ri được
máy Hội đồng Công xã Em có nhận xét gì về
bộ máy Hội đồng công xã?
GV: Căn cứ vào đâu đẻ khẳng định công xã
Pa-ri là nhà nươc kiểu mới?
HS: Trả lời
Hoạt động 1 : Cả lớp
HS: Quan sát H31 và nêu nhận xét về cuộc
chiến đấu của các chiến sĩ công xã
GV: Công xã Pari thất bại nhưng có ý nghĩa
gì ?
HS: Trả lời
GV sơ kết bài: Cuộc đấu tranh của giai cấp
vô sản đưa đến thắng lợi của cách mạng
18-3-1871, thành lập công xã ri Công xã
Pa-ri là nhà nước kiểu mới.Tuy thất bại vì bị đàn
áp dã man và do những nguyên nhân chủ
quan, song Công xã Pa-ri có ý nghĩa lịch sử
to lớn
sản với nhân dân ngày gay gắt
- Diễn biến: Ngày 18-3-1871, Chi-e cho quânđánh úp đồn Mông-mác nhưng đã thất bại.Nhân dân nhanh chóng làm chủ Pa-ri
b Sự thành lập Công xã
- Ngày 26-3-1871, tiến hành bầu cử Hội đồngCông xã
II TỔ CHỨC BỘ MÁY VÀ CHÍNH SÁCH CỦA CÔNG XÃ PA-RI (đọc thêm)
III NỘI CHIẾN Ở PHÁP Ý NGHĨA LỊCH SỬ CỦA CÔNG XÃ PA-RI (đọc thêm)
- Công xã là hình ảnh thu nhỏ của một chế độ
xã hội mới, đem lại một tương lai tốt đẹp chonhân dân lao động
3 Bài học
- Phải có đảng cách mạng chân chính lãnhđạo
- Phải thực hiện liên minh công nông và kiênquyết trấn áp kẻ thù
4 Củng cố
- Vì sao nói công xã Pa-ri là nhà nước kiểu mới ?
- Ý nghĩa lịch sử của công xã Pa-ri ?
5 Dặn dò
- Học bài cũ, lập niên biểu những sự kiện cơ bản của công xã Pa-ri
- Xem trước bài mới, trả lời các câu hỏi trong SGK
Rút kinh nghiệm:
Trang 22
Bài 6 CÁC NƯỚC ANH, PHÁP, ĐỨC, MĨ CUỐI THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Những nét chính về các nước đế quốc Anh, Pháp, Đức, Mĩ
+ Sự phát triển nhanh chóng về kinh tế
- Nhận thức rõ bản chất của chủ nghĩa tư bản, chủ nghĩa đế quốc.
- Đề cao ý thức cảnh giác cách mạng, đấu tranh chống các thế lực gây chiến tranh, bảo vệ hoàbình
B CHUẨN BỊ
Tập tranh ảnh, Lược đồ các nước đế quốc và thuộc địa đầu thế kỉ XX
C TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP.
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
Tại sao nói "Công xã Pa-ri là nhà nước kiểu mới"? Nêu ý nghĩa lịch sử của công xã
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX sau thời kì tự do cạnh tranh, các nước tư bản bước sang thời
kì phát triển mới là tư bản độc quyền còn gọi là chủ nghĩa đế quốc Vậy bước sang thời kì này,tình hình kinh tế, chính trị của các nước này có gì thay đổi ? Chúng ta cùng hiểu qua bài họchôm nay
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1: Cả lớp
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được những chuyển biến lớn về
kinh tế, chính sách đối nội, đối ngoại của
Anh
* Tổ chức thực hiện:
GV: Cuối thế kỉ XIX, kinh tế nước Anh
thay đổi như thế nào ?
HS: Trả lời
GV: Vì sao tốc độ phát triển kinh tế của
Anh chậm lại, bị Mĩ rồi Đức vượt qua?
HS: Tư bản Anh chú trọng đầu tư vào thuộc
địa hơn đầu tư vào chính quốc
GV: Mặc dù vậy đầu thế kỉ XX, nhiều công
ty độc quyền về công nghiệp và tài chính ra
đời, từng bước chi phối toàn bộ đời sống
kinh tế của đất nước
I TÌNH HÌNH CÁC NƯỚC ANH, PHÁP, ĐỨC, MĨ
Trang 23GV:Vì sao tư bản Anh chủ trương đầu tư
vào các nước thuộc địa ?
HS:Vì đầu tư vào thuộc địa ít vốn thu lãi
nhanh (mua rẻ nguyên liệu, bán hàng giá
HS cần nắm được những chuyển biến lớn về
kinh tế, chính sách đối nội, đối ngoại của
HS: Pháp thua trận, bồi thường chiến phí
GV: Sang đầu thế kỉ XX, kinh tế Pháp có gì
GV:Dùng lược đồ chỉ hệ thống thuộc địa
của Pháp đứng thứ 2 thế giới (sau Anh)
Hoạt động 3: Cả lớp
GV: Em có nhận xét gì về nền kinh tế Đức
cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX ?
HS: Trả lời
GV: Nguyên nhân nào làm cho công nghiệp
Đức phát triển nhanh chóng như vậy ?
HS: Nước Đức hoàn thành cách mạng tư
sản, thống nhất thị trường dân tộc Được
Pháp bồi thường chiến tranh, tài nguyên dồi
dào Áp dụng thành tựu khoa học-kĩ thuật
- Nhiều công ti độc quyền ra đời
- Pháp cho các nước tư bản chậm tiến vay với lãi suất rất cao
b.Chính trị
- Nền Cộng hòa thứ ba được thành lập
- Thi hành chính sách đàn áp nhân dân
- Tích cực xâm chiếm thuộc địa
Trang 24
Bài 6 CÁC NƯỚC ANH, PHÁP, ĐỨC, MĨ CUỐI THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
(Tiếp theo)
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Tình hình và đặc điểm của nước Mĩ Điểm nổi bật của chủ nghĩa đế quốc ở Mỹ
- Sự chuyển biến quan trọng của các nước đế quốc
2 Kiểm tra bài cũ
Nêu tình hình kinh tế, chính trị của nước Anh cuối thế kỉ XIX-đầu thế kỉ XX
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Tiết trước chúng ta tìm hiểu về tình hình kinh tế, chính trị của 3 nước Anh, Pháp, Đức Hômnay chúng ta tìm hiểu về nước Mỹ và những chuyển biến quan trọng ở các nước đế quốc cuốithế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX
b Nội dung bài mới
HS: Dựa vào SGK trả lời
GV:Vì sao nói Mỹ là xứ sở của các "Ông
vua công nghiệp" ?
HS: Cuối thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX, "vua
ô tô" Pho
GV: Tình hình chính trị ở Mĩ như thế nào ?
HS: Trả lời
HS: Bước sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc
nhu cầu về nguyên liệu, thị trường, xuất
khẩu tư bản tăng lên nhiều Xâm lược thuộc
- Thi hành chính sách đối nội và đối ngoại phục
vụ cho giai cấp tư sản
Trang 25HS: Quan sát lược đồ H33, xác định tên các
nước đế quốc và thuộc địa của các nước này
đầu thế kỉ XX
GV sơ kết bài: Do sự phát triển của sản
xuất, các nước tư bản lần lược chuyển sang
giai đoạn đế quốc chủ nghĩa, tiêu biểu là
Anh, Pháp, Đức, Mĩ Sự phát triển của Anh
chậm hơn các nước khác, song vẫn đứng
đầu thế giới về một số lĩnh vực và mang đặc
điểm của chủ nghĩa đế quốc thực dân
II CHUYỂN BIẾN QUAN TRỌNG Ở CÁC NƯỚC ĐẾ QUỐC (Giảm tải)
1 Sự hình thành các tổ chức độc quyền
2 Tăng cường xâm lược thuộc địa, chuẩn bị chiến tranh chia lại thế giới
4 Củng cố
- Tình hình kinh te, chính trị Mĩ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX ?
- Những chuyển biến quan trọng của các nước đế quốc cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX ?
Trang 26Bài 7 PHONG TRÀO CÔNG NHÂN QUỐC TẾ CUỐI THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
I PHONG TRÀO CÔNG NHÂN QUỐC TẾ CUỐI THẾ KỈ XIX QUỐC TẾ
1 GV Các tài liệu, tranh ảnh liên quan đến bài học
2 Học sinh: sch vở tranh anh lien quan
C TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP.
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
- Tình hình kinh te, chính trị Mĩ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX ?
- Những chuyển biến quan trọng của các nước đế quốc cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Sau thất bại của công xã Pa-ri 1871, phong trào công nhân thế giới tiếp tục phát triển hay tạmlắng ? Sự phát triển của phong trào đã đặt ra yêu cầu gì cho sự thành lập và hoạt động của tổchức Quốc tế thứ hai ? Chúng ta sẽ cùng giải quyết các vấn đề này qua nội dung của bài họchôm nay
b Nội dung bài mới
Hoạt động1: Cá nhân
* Tổ chức thực hiện:
GV: Những sự kiện nào chứng tỏ phong trào
công nhân thế giới vẫn tiếp tục phát triển
trong những năm cuối thế kỉ XIX ?
HS: Trả lời
HS: Quan sát H34 và nhận xét về cuộc biểu
tình của công nhân Niu Ooc năm 1882
GV: Kết quả to lớn nhất mà phong trào công
1 Phong trào công nhân quốc tế cuối thế kỉ XIX
- Phong trào đấu tranh của giai cấp công nhâncác nước diễn ra liên tục, nhất là ở Anh, Pháp
và Mĩ
Trang 27nhân cuối thế kỉ XIX đạt được là gì ?
HS: Trả lời
GV: Vì sao 1-5 trở thành ngày Quốc tế lao
động?
HS: Ở Mĩ, ngày 1-5-1886, gần 40 vạn công
nhân Si-ca-gô xuống đường biểu tình đòi
ngày làm 8 giờ đã được giới chủ chấp thuận
cho 5 vạn người Về sau, ngày 1-5 hằng năm
trở thành ngày Quốc tế Lao động
HS: Dựa vào SGK trả lời
GV: Khi chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ
(1914), Quốc tế thứ hai đã bị phân hoá, trừ
Đảng Công nhân xã hội dân chủ Nga vẫn tiếp
tục hoạt động tích cực, gắn liền với lãnh tụ
+ Đại hội đã thông qua những quyết địnhquan trọng: sự cần thiết phải thành lập mộtchính đảng của giai cấp công nhân ở mỗinước, đấu tranh giành chính quyền
- Hoạt động: Trải qua 2 thời kì (từ năm
1889-1895 và từ năm 1889-1895-1914), đã có nhiều đónggóp cho phong trào công nhân thế giới
- Năm 1914, Quốc tế thứ hai tan rã
4 Củng cố
- Phong trào công nhân quốc tế cuối thế kỉ XIX ?
- Quốc tế thức hai được thành lập trong hoàn cảnh nào ? Có những hoạt động gì ?
5 Dặn dò
- Học bài cũ, sưu tầm tài liệu về Lê-nin
- Chuẩn bị trước mục II của bài này, trả lời các câu hỏi trong SGK
Rút kinh nghiệm:
Trang 28
Bài 7 PHONG TRÀO CÔNG NHÂN QUỐC TẾ CUỐI THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
(Tiếp theo)
II PHONG TRÀO CÔNG NHÂN NGA VÀ CUỘC CÁCH MẠNG 1905-1907
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Phong trào của công nhân Nga đối với cuộc cách mạng 1905-1907.
- Vai trò của Lê-nin và việc thành lập Đảng vô sản kiểu mới ở Nga Vai trò của Lê-nin đối vớiphong trào công nhân thế giới
- Tiểu sử ,chân dung Lê nin
- Các tài liệu tranh ảnh liên quan đến bài học
C TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP.
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
- Phong trào công nhân quốc tế cuối thế kỉ XIX ?
- Quốc tế thứ hai được thành lập trong hoàn cảnh nào ? Có những hoạt động gì ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Sau khi Ăng ghen qua đời, Quốc tế thứ hai tan rã, ngọn cờ đấu tranh cho sự nghiệp của giaicấp công nhân, cho sự thắng lợi của chủ nghĩa Mác đã thuộc về Đảng Công nhân xã hội dân chủNga và lãnh tụ Lê nin
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1: Cá nhân/Cả lớp
GV: Em có hiểu biết gì về Lê-nin ?
HS: Trả lời
GV: Lê-nin sinh ngày 22-4-1870 trong một
gia đình nhà giáo tiến bộ Từ nhỏ, Lê-nin sớm
có tinh thần cách mạng chống lại chế độ
chuyên chế Nga hoàng Năm 1893, Lê nin trở
thành người lãnh đạo của nhóm công nhân
mác-xít ở Pê-téc-bua, rồi bị bắt và bị tù đày
Năm 1903, Thành lập Đảng Công nhân xã hội
dân chủ Nga, thông qua Cương lĩnh cách
mạng lật đổ chính quyền tư sản, xây dựng xã
- Năm 1903, Thành lập Đảng Công nhân xãhội dân chủ Nga
Trang 29GV: Tại sao nói: Đảng Công nhân xã hội dân
chủ Nga là Đảng kiểu mới ?
HS: Đấu tranh triệt để vì quyền lợi của giai
cấp công nhân và nhân dân lao động, mang
tính giai cấp, tính chiến đấu triêt để Chống
chủ nghĩa cơ hội, tuân theo nguyên lí của chủ
nghĩa Mác (đánh đổ chủ nghĩa tư bản, xây
dựng chủ nghĩa xã hội) Dựa vào quần chúng
nhân dân, lãnh đạo quần chúng làm cách
GV: Trình bày diễn biến
Hoạt đông 2: Cá nhân
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được ý nghĩa của cuộc Cách
mạng 1905-1907 ở Nga
* Tổ chức thực hiện:
GV: Ý nghĩa của cách mạng Nga 1905-1907 ?
HS: Dựa vào SGK trả lời
GV sơ kết bài: Sau khi công xã Pa-ri thất bại,
phong trào công nhân thế giới tiếp tục phát
triển Trên cơ sở đó, Quốc tế thứ hai ra đời
Phong trào công nhân Nga dưới sự lãnh đạo
của Lê-nin đã đạt tới đỉnh cao: Cách mạng
b Diễn biến:
- Lớn nhất là cuộc Cách mạng 1905-1907 có
sự tham gia của công nhân, nông dân vàbinhlính
- 12-1905 Khởi nghĩa vũ trang ở Mat-xcơ-va
- Đến năm 1907, cách mạng Nga mới chấmdứt
- Cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dântộc ở các nước thuộc địa và phụ thuộc trên thếgiới
4 Củng cố
Em hãy trình bày nguyên nhân, diễn biến, ý nghĩa của Cách mạng Nga 1905-1907
5 Dặn dò
- Học bài cũ, lập bảng thống kê diễn biến cách mạng Nga 1905-1907
- Xem trước bài mới, trả lời các câu hỏi trong SGK
Trang 30B CHUẢN BỊ
- Tranh ảnh phản ánh về những thành tựu khoa học- kĩ thuật ở thế kỉ XVIII-XIX
- Chân dung các nhà bác học, các nhà văn, nhạc sĩ, hoạ sĩ của thời kì này
C TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP.
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
Ý nghĩa lịch sử của Cách mạng Nga 1905 – 1907 ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Mác và Ăng-ghen đã nhận định "Giai cấp tư sản không thể tồn tại nếu không luôn luôn cáchmạng công cụ lao động" và"Thế kỉ XVIII-XIX là thế kỉ của những phát minh khoa học vĩ đại về
tự nhiên, xã hội, là thế kỉ phát triễn rực rỡ của những trào lưu văn học, nghệ thuật với những têntuổi còn sống mãi với thời gian" Vì sao Mác và Ăng-ghen lại nói thế ? Bài học hôm nay chúng
ta sẽ hiểu điều đó
b Nội dung bài mới
GV: Nêu các thành tựu trong công nghiệp
GV: Các thành tựu trong giao thông vận tải
và thông tin liên lạc ?
HS: Trả lời
HS: Quan sát H37, nêu nhận xét về tiến bộ
của ngành giao thông vận tải
GV: Những tiến bộ trong nông nghiệp ?
HS: Trả lời
I NHỮNG THÀNH TỰU CHỦ YẾU VỀ
KĨ THUẬT
- Công nghiệp: Chuyển từ lao động thủ công
sang lao động bằng máy móc
- Giao thông vận tải, thông tin liên lạc:
Đóng tàu thuỷ, chế tạo xe lửa, phát minh máyđiện tín
- Nông nghiệp: Những tiến bộ về kĩ thuật, về
phương pháp canh tác cũng góp phần nângcao năng suất lao động
Trang 31GV: Thành tựu trong lĩnh vực quân sự ?
- Quân sự: Sản xuất ra nhiều loại vũ khí hiện
đại như đại bác, súng…
II NHỮNG TIẾN BỘ VỀ KHOA HỌC
TỰ NHIÊN VÀ KHOA HỌC XÃ HỘI
- Đác-uyn (Anh) nêu lên thuyết tiến hoá và ditruyền
2 Khoa học xã hội
- Chủ nghĩa duy vật và phép biện chứng
- Chính trị kinh tế học tư sản
- Chủ nghĩa xã hội không tưởng
- Chủ nghĩa xã hội khoa học
4 Củng cố
- Hãy nêu những thành tựu chủ yếu về kĩ thuật của thế kỉ XVIII-XIX
- Em hãy cho biết những tiến bộ về khoa học tự nhiên và khoa học xã hội ?
Trang 32Chương II CHÂU Á THẾ KỈ XVIII- ĐẦU THẾ KỈ XX
- Sự phát triễn của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc chống thực dân Anh của nhân dân
Ấn Độ và điển hình là khởi nghĩa Xi-pay, khởi nghĩa Bom bay và hoạt động của Đảng Quốcđại,của giai cấp tư sản Ấn Độ
2 Kiểm tra bài cũ
Hãy nêu những thành tựu chủ yếu về kĩ thuật của thế kỉ XVIII-XIX.
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Đây là một đất nước rộng lớn ,đông dân ,tài nguyên phong phú,có truyền thống văn hoá lâuđời ,là nơi phát sinh ra nhiều tôn giáo lớn Năm 1498,Va-xcô-dga-ma đã tìm tới được Ấn Độ, từ
đó các nước phương tây xâm nhập vào nước nầy ,chúng đã thực hiện chính sách thống trị trênđất Ấn Độ ra sao? và cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Ấn Độ diễn ra như thếnào? Nội dung bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta giải quyết những vấn đề trên
b Nội dung bài mới
GV: Những sự kiện nào chứng tỏ thực dân
Anh đã xâm lược Ấn Độ ?
HS: Trả lới
GV treo bảng thống kê (bảng phụ) cho HS
I SỰ XÂM LƯỢC VÀ CHÍNH SÁCH THỐNG TRỊ CỦA ANH
- Quá trình thực dân Anh xâm lược:
+ Đến giữa thế kỉ XIX, hoàn thành việcxâm lược và áp đặt ách thống trị đối vơí
Trang 33quan sát.
GV: Qua bảng thống kê trên, em có nhận xét
gì về chính sách thống trị của Anh ?
HS: Nhận xét
GV: Số lượng lương thực xuất khẩu tăng
nhanh tỉ lệ thuận với số người chết đói tăng
nhanh chính sách thống trị tàn bạo của
thực dân Anh
Hoạt động 1: Cả lớp
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được những vấn đề chủ yếu
trong phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc
của nhân dân Ấn Độ
HS: Quan sát H41 và nhận xét tinh thần đấu
tranh bất khuất của nhân dân An Độ
GV: Vì sao các phong trào đều bị thất bại ?
HS: Sự đàn áp, chia rẽ của thực dân Anh Các
phong trào chưa có sự lãnh đạo thống nhất
GV: Ý nghĩa cuộc khởi nghĩa Xi-pay ?
gây nhiều hậu quả cho nhân dân Ấn Độ, trước
hết là ngăn chặn sự phát triển của đất nước và
gây ra nạn đói khủng khiếp Nhân dân Ấn Độ
liên tiếp đứng dậy đấu tranh, tiêu biểu là cuộc
khởi nghĩa Xi-pay
hội
II PHONG TRÀO ĐẤU TRANH GIẢI PHÓNG DÂN TỘC CỦA NHÂN DÂN
ẤN ĐỘ
1) Khởi nghĩa Xi-pay
- Nguyên nhân sâu xa: chính sách thống trị
hà khắc của thực dân Anh
- Duyên cớ: binh lính Xi-xay bất mãn
- Ý nghĩa:
+ Tiêu biểu cho tinh thần đấu tranh bấtkhuất của nhân dân Ấn Độ chống chủnghĩa thực dân
+ Thúc đẩy phong trào đấu tranh chốngthực dân Anh giành độc lập
2) Phong trào đấu tranh chống thực dân Anh cuối thế kỉ XIX-đầu thế kỉ XX
-Hoạt động của Đảng Quốc đại chống thựcdân Anh
- 7/1908, công nhân Bom-bay chống thựcdân Anh
- Ý nghĩa: Các phong trào tuy thất bạinhưng đã đặt cơ sở cho các thắng lợi saunày của nhân dân Ấn Độ
4 Củng cố
- Em hãy cho biết sự xâm lược và chính sách thống trị của thực dân Anh ?
- Nêu các phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Ấn Độ
Trang 34A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Vào cuối thế kỉ XIX-đầu thế kỉ XX do chính quyền Mãn Thanh suy yếu, hèn nhát nên đấtnước Trung Quốc rộng lớn có nền văn minh lâu đời, đã bị các nước đế quốc xâu xé trở thànhnước nửa thuộc địa, nửa phong kiến
- Các phong trào đấu tranh chống phong kiến và đế quốc diễn ra hết sức sôi nổi, tiêu biểu làcuộc vận động Duy Tân, phong trào Nghĩa Hoà Đoàn, cách mạng Tân Hợi
B CHUẨN BỊ
Lược đồ "Phong trào Nghĩa Hoà đoàn", “Cách mạng Tân Hợi”
C TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP.
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
Nêu các phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc của nhân dân Ấn Độ Các phong trào có ýnghĩa như thế nào?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Là một đất nước rộng lớn, đông dân, cuối thế kỉ XIX, Trung Quốc đã bị các nước tư bảnphương Tây xâu xé, xâm lược Tại sao như vậy ? Phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc củanhân dân Trung Quốc đã diễn ra như thế nào ? Chúng ta cùng giải đáp các vấn đề này qua nộidung của bài
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1: Cá nhân/Cả lớp
GV: Sử dụng bản đồ Trung Quốc, giới thiệu khái
quát về Trung Quốc khi bước vào thời cận đại
GV: Các nước Đức, Anh, Pháp, Nga, Nhật đã xâu
I TRUNG QUỐC BỊ CÁC NƯỚC ĐẾ QUỐC CHIA XẺ
Trang 35xé Trung Quốc như thế nào ?
GV: Những nguyên nhân nào dẫn đến phong trào
đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối thế kỉ
XIX-đầu thế kỉ XX ?
HS: Trả lời
GV: Trình bày vài nét về cuộc vận động Duy Tân
HS: Trả lời
HS quan sát H43 để tìm hiểu địa điểm diễn ra và
diễn biến của phong trào Nghĩa Hoà đoàn
GV: Kết quả của phong trào ?
HS cần nắm được nguyên nhân, diễn biến, ý nghĩa
của Cách mạng Tân Hợi
* Tổ chức thực hiện:
GV: Nguyên nhân của Cách mạng Tân Hợi ?
HS: Trả lời
GV: Sử dụng lược đồ H45 tường thuật diễn biến
của cuộc cách mạng Tân Hợi
GV: Ý nghĩa của cuộc cách mạng Tân Hợi ?
HS: Trả lời
GV sơ kết bài: Cuối thời Mãn Thanh, nước Trung
Hoa phong kiến dần dần suy yếu, bị các nước tư
bản chia nhau xâm chiếm Nhân dân Trung Hoa đã
đấu tranh đòi duy tân đất nước và khởi nghĩa vũ
trang chống đế quốc, lật đổ phong kiến trong phong
trào Nghĩa Hoà đoàn (1900) và Cách mạng Tân Hợi
(1911)
- Đến cuối thế kỉ XIX, các nước đế quốcĐức, Anh, Pháp, Nga, Nhật đã xâu xéchiếm nhiều vùng đất của Trung Quốc
II PHONG TRÀO ĐẤU TRANH CỦA NHÂN DÂN TRUNG QUỐC CUỐI THẾ KỈ XIX-ĐẦU THẾ KỈ XX
1 Nguyên nhân
- Sự xâm lược của các nước đế quốc
- Thái độ thoả hiệp của triều đình MãnThanh
2 Các phong trào đấu tranh
- Phong trào nông dân Thái bình Thiênquốc (1851-1864)
- Cuộc vận động Duy Tân (1898):
+ Người khởi xướng: Khang Hữu Vi,Lương Khải Siêu được vua Quang Tựủng hộ
+ Kết quả: thất bại
- Phong trào nông dân Nghĩa Hoà đoàn:+ Nêu cao khẩu hiệu chống đế quốc.+ Kết quả: thất bại
III CÁCH MẠNG TÂN HỢI (1911)
1 Tiểu sử Tôn Trung Sơn
- Tôn Trung Sơn (1866-1925), thành lập
Trung Quốc Đồng minh hội, đề ra Họcthuyết Tam dân
2 Cách mạng Tân Hợi (1911)
a Nguyên nhân:
- 9/5/1911, chính quyền Mãn Thanh rasắc lệnh “Quốc hữu hoá đường sắt”
b Diễn biến:
- 10/10/1911, Cách mạng bùng nổ vàgiành thắng lợi ở Vũ Xương, lan sang tất
cả các tỉnh miền Nam và miền Trung
- 29/12/1911, thành lập nước Trung HoaDân quốc
- 2/1912, Cách mạng Tân Hợi chấm dứt
c Ý nghĩa:
Trang 36chủ nghĩa ở Trung Quốc phát triển.
- Anh hưởng lớn đến phong trào giảiphóng dân tộc ở châu Á
Trang 37Bài 11 CÁC NƯỚC ĐÔNG NAM Á CUỐI THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
2 Kĩ năng
- Sử dụng lược đồ để trình bày những sự kiện tiêu biểu
Phân biệt những nét chung, riêng của các nước trong khu vực Đông Nam Á cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX
- Lược đồ Đông Nam Á cuối thế kỉ XIX
- Các tài liệu về các nước Đông Nam Á
C TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP.
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc cuối thế kỉ XIX-đầu thế kỉ XX ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Vào cuối thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX, khi chuyển sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc, các nước
tư bản đua nhau xâm chiến thuộc địa Ở châu Á, Ấn Độ đã trở thành thuộc địa của Anh, TrungQuốc bị các đế quốc xâu xé, còn các nước Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam thì như thếnào ? Chúng ta tìm hiểu qua bài học hôm nay
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1: Cá nhân/Cả lớp
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được quá trình xâm lược của chủ
nghĩa thực dân ở Đông Nam Á
* Tổ chức thực hiện:
GV sử dụng lược đồ các nước Đông Nam Á,
giới thiệu khái quát về Đông Nam Á
GV: Tại sao Đông Nam Á trở thành đối tượng
dòm ngó, xâm lược của các nước tư bản
phương Tây ?
HS: Trả lời
I QUÁ TRÌNH XÂM LƯỢC CỦA CHỦ NGHĨA THỰC DÂN Ở CÁC NƯỚC ĐÔNG NAM Á
- Đông Nam Á có vị trí địa lí quan trọng, giàutài nguyên, chế độ phong kiến khủng hoảng,suy yếu
- Từ nửa sau thế kỉ XIX, tư bản phương Tây
Trang 38trở thành thuộc địa của thực dân phương Tây.
Hoạt động 1: Cá nhân/Cả lớp
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được nét chính về phong trào
giải phóng dân tộc ở khu vực Đông Nam Á
* Tổ chức thực hiện:
GV: Vì sao nhân dân Đông Nam Á tiến hành
cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân?
HS: Trả lời
GV: Các phong trào giải phóng dân tộc tiêu
biểu ở Đông Nam Á đã diễn ra như thế nào?
HS: Dựa vào SGK trả lời
GV sử dụng lược đồ giới thiệu từng quốc gia
GV sơ kết bài: Cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ
XX, cùng với quá trình hoàn thành xâm lược
các nước Đông Nam Á làm thuộc địa, phong
trào đấu tranh giải phóng dân tộc đã phát triển
- In-đô-nê-xia: từ cuối thế kỉ XIX, nhiều tổchức yêu nước của trí thức tư sản tiến bộ rađời Năm 1905, các tổ chức công đoàn thànhlập
- Phi-líp-pin: cuộc cách mạng 1896 -1898,chống thực dân Tây Ban Nha giành thắng lợi,thành lập nước Cộng hoà
- Cam-pu-chia: khởi nghĩa của A-cha Xoa,nhà sư Pu-côm-bô
- Lào: Pha-ca-đuốc lãnh đạo nhân dân van-na-khét đấu tranh vũ trang Cuộc khởinghĩa ở cao nguyên Bô-lô-ven
Xa Việt Nam: phong trào Cần Vương, phongtrào nông dân Yên Thế
Trang 39Bài 12NHẬT BẢN GIỮA THẾ KỈ XIX-ĐẦU THẾ KỈ XX (Tiết: 19)
Tuần: 10 Ngày soạn: 02 Tháng 10 năm 2014 Ngày dạy: 22 Tháng 10 năm 2014 lớp 8A
A MỤC TIÊU
1 Kiến thức
- Những cải cách tiến bộ của Minh Trị năm 1868, mở đường cho Nhật phát triển sang chủ nghĩa
đế quốc
- Thấy được chính sách xâm lược của đế quốc Nhật có từ lâu
- Những cuộc đấu tranh buổi đầu của giai cấp vô sản cuối thế kỉ XIX-đầu thế kỉ XX
2 Kĩ năng
- Nắm được khái niệm “cải cách”
- Sử dụng được bản đồ để trình bày những sự kiện có liên quan
3 Thái độ
HS nhận thức được vai trò, ý nghĩa những chính sách cải cách tiến bộ đó đối với sự phát triểncủa xã hội Giải thích được vì sao chiến tranh gắn liền với chủ nghĩa đế quốc
B CHUẨN BỊ.
1 GV- Lược đồ đế quốc Nhật cuối thế kỉ XIX-đầu thế kỉ XX
- Chân dung Thiên hoàng Minh Trị
2 HS tranh ảnh lien quan
C TIẾN TRÌNH DẠY-HỌC
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
Phong trào giải phóng dân tộc của các nước Đông Nam Á cuối thế kỉ XIX-đầu thế kỉ XX diễn
ra như thế nào ?
3 Bài mới
a Giới thiệu bài mới
Cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX, trong khi hầu hết các nước châu Á đều trở thành thuộc địa vàphụ thuộc vào các nước tư bản phương Tây thì Nhật Bản lại vẫn giữ được độc lập và còn pháttriển kinh tế nhanh chóng trở thành đế quốc chủ nghĩa Tại sao như vậy ? Điều gì đã đưa nướcNhật có những chuyển biến to lớn đó ? Chúng ta cùng tìm hiểu bài để giải quyết vấn đề nêutrên
b Nội dung bài mới
Hoạt động 1: Cá nhân/Cả lớp
* Mức độ kiến thức cần đạt:
HS cần nắm được những nội dung chính của cuộc
Duy tân Minh Trị
* Tổ chức thực hiện:
GV: Vì sao Nhật phải tiến hành cải cách ?
I CUỘC DUY TÂN MINH TRỊ
1 Nguyên nhân
- Chế độ phong kiến Nhật Bản khủng
Trang 40GV: Đứng trước nguy cơ bị xâm lược, Nhật Bản
đã làm như thế nào để bảo vệ nền độc lập dân
tộc ?
HS: Đã tiến hành cải cách lớn mà lịch sử gọi là
Duy Tân Minh trị
GV giới thiệu vài nét về Thiên Hoàng Minh Trị
GV: Trình bày nội dung của cuộc Duy tân Minh
GV:Giới thiệu vài nét về công ty độc quyền
GV: Dựa vào lược đồ, trình bày sự mở rộng thuộc
địa của đế quốc Nhật
2 Nội dung
- Đầu năm1868, Thiên hoàng Minh Trị đãtiến hành một loạt cải cách tiến bộ
+ Chính trị: xác lập quyền thống trị củatầng lớp quý tộc tư sản
+ Kinh tế: thống nhất thị trường, tiền tệ,phát triển kinh tế tư bản chủ nghĩa ở nôngthôn,…
+ Quân sự: tổ chức và huấn luyện quânđội theo kiểu phương Tây
+ Giáo dục: thi hành chính sách giáo dụcbắt buộc, chú trọng nội dung khoa học - kĩthuật
- Sự phát triển nhanh chóng của nền kinh
tế dẫn tới sự ra đời các công ti độc quyền
- Giới cầm quyền đã thi hành chính sáchxâm lược hiếu chiến