THẾ GIỚI ĐỘNG VẬT ĐA DẠNG PHONG PHÚ I. MỤC TIÊU Hiểu được thế giới ĐV đa dạng phong phú (về loài, kích thước, về số lượng cá thể và môi trường sống). Xác định được nước ta đã được thiên nhiên ưu đãi, nên có một thế giới ĐV đa dạng phong phú như thế nào. Kỹ năng nhận biết các ĐV qua các hình vẽ và liên hệ đến thực tế. Giáo dục ý thức học tập yêu thích bộ môn
Trang 17a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Kỹ năng nhận biết các ĐV qua các hình vẽ và liên hệ đến thực tế
- Giáo dục ý thức học tập yêu thích bộ môn
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Tranh hình trong SGK
- Các loại tranh ảnh về ĐV (nếu có)
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Vào bài: Nước ta ở vùng nhiệt đới, nhiều tài nguyên rừng và biển được thiên
nhiên ưu đãi cho một thế giới ĐV rất đa dạng và phong phú
? Hãy kể tên các loài ĐV
được thu thập khi:
? Hãy kể tên các ĐV tham
gia vào “ Bản giao hưởng
“ thường cất lên suốt đêm
cơ quan phát âm thanh như
- Cá nhân n/c thông tinSGK, quan sát hình
- Số lượng loài hiện nay1,5 triệu loài
- Con người góp phần làm tăng tính đa dạng của ĐV.
Trang 2HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Néi dung
lưỡng cư :ếch, nhái, cóc,
ễnh ương, tràng hưu và các
sâu bọ như: các loài dế,
cào cào, châu chấu Âm
thanh chúng phát ra coi
như 1 tín hiệu để đực, cái
gặp nhau vào thời kì sinh
sản
- GV nhận xét, bổ sung
giúp HS rút ra tiểu kết
- 1 số loài ĐV được con
người thuần hoá thành vật
nuôi, có nhiều đặc điểm
phù hợp với nhu cầu của
con người VD: gà, thỏ,
chó…
- KL:
- Treo hình 1.3 và 1.4 SGK
- Cho Hs chữa nhanh BT
? Đặc điểm nào giúp chim
cánh cụt thích nghi được
với khí hậu giá lạnh ở
vùng cực ?
? Nguyên nhân nào khiến
ĐV vùng nhiệt đới đa dạng
+ Dưới nước : cá, tôm,mực …
+ Trên cạn : voi, gà,hươu, chó…
+ Trên không : Cácloài chim…
- Nhờ mỡ tích lũy dày, bộlông rậm và tập tính chămsóc con non rất chu đáonên chúng thích nghi đượcvới khí hậu giá lạnh và trởthành nhóm chim rất đadạng phong phú
- Nhiệt độ ấm áp, thức ănphong phú và môi trườngsống đa dạng
- Có Vì có đủ các ĐKtrên + tài nguyên rừng vàbiển nước ta chiếm 1 tỉ lệrất lớn so với diện tíchlãnh thổ
- Gấu trắng ở bắc cực, đàđiểu ở sa mạc, cá phátsóng ở đáy biển…
II Đa dạng về môi trường sống:
Kết luận :
ĐV có ở khắp nơi do chúng thích nghi với mọi môi trường sống.
3- Củng cố, đánh giá:
* Chọn đáp án đúng trong những câu sau:
Trang 3Câu 1: Sự đa dạng phong phú của ĐV được thể hiện ở:
a- Sự đa dạng về kích thước c- Sự đa dạng về số lượng
b- Sự đa dạng về loài d- Chọn cả a,b,c (x)
Câu 2: ĐV có ở khắp mọi nơi là do:
a- Chúng có khả năng thích nghi cao (x) c- Do con người tác động
b- Sự phân bố có sẵn từ xa xưa d- Chọn cả a,b,c
Câu 3: ĐV đa dạng phong phú do:
a- Số cá thể nhiều d- ĐV sống ở khắp mọi nơi trên trái đất (x)
b- Sinh sản nhanh e- Con người lai tạo tạo ra nhiều giốngmới (x)
c- Số loài nhiều (x) f- ĐV di cư từ những nơi xa đến
Câu 2 SGK Tr 8:
- Tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển của ĐV, chống ô nhiễm môi trường,không phá rừng
- Duy trì cân bằng sinh thái
- Thuần dưỡng và lai tạo ra nhiều dạng vật nuôi mới
4 Hướng dẫn, dặn dò:
- Học và trả lời các câu hỏi theo vở BT
-Kẻ sẵn bảng 1 và 2 vào vở ghi và vở nháp
Trang 47a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Nêu được các đặc điểm của ĐV để nhận biết chúng trong thiên nhiên
- Phân biệt được ĐV không xương sống với ĐV có xương sống, vai trò của chúngtrong thiên nhiên và đời sống con người
- Rèn khả năng quan sát, so sánh, phân tích, tổng hợp
- Giáo dục ý thức học tập, yêu thích bộ môn
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Tranh hình về ĐV và TV trong SGK
- Hai bảng phụ 1,2 và phiếu học tập (trang 27 và 28)
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
ĐV và TV đều xuất hiện từ rất sớm trên hành tinh của chúng ta, chúng đeu xuất hiện
từ nguồn gốc chung nhưng trong quá trình tiến hoá đã hình thành nên 2 nhánh sv khácnhau Bài học hôm nay sẽ đề cập đến những ND liên quan đó
- Đại diện các nhóm lênbảng ghi kết quả của nhóm
- Các nhóm khác bổ sung
- Các nhóm dựa vào kếtquả của bảng 1 thảo luậntìm câu trả lời:
I Phân biệt động vật vớithực vật:
chuyển
- Sống dịdưỡng( n
- Không……
- Sống tựdưỡng( tựtổng hợp chấthữu cơ để
Trang 5HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS Néi dung
? Dựa vào kq của bảng 2
cho biết ĐV có những vai
trò ntn trong đ/s con
người?
- KL:
- HS thảo luận nhóm đểlàm BT mục II SGK Tr 10
- Đại diện HS trả lời câuhỏi
- Các HS khác bổ sung vàrút ra tiểu kết
- Các nhóm thảo luận vàđiền kết quả vào bảng 2SGK Tr 11
- Đại diện nhóm báo cáo kq
- Các nhóm khác bổ sung
- HS đọc kết luận SGK
chất hữu
cơ cósẵn)
- Có hệ
tk vàgiác quan
- Không……
II Đặc điểm chung củađộng vật:
- Sống dị dưỡng, có khảnăng di chuyển, có hệ thầnkinh và các giác quan
III Sơ lược phân chia giớiđộng vật:
( Trang 10 SGK)
IV Vai trò của động vật:mang lại lợi ích nhiều mặtcho con người tuy nhiên có
1 số loài có hại.ĐV
4 Củng cố, đánh giá:
Trang 6* Chọn đáp án đúng trong những câu sau:
Câu 1: Đặc điểm cấu tạo dưới đây có ở Tb ĐV mà không có ở TB TV:
a- Chất nguyên sinh c- Màng TB
Câu 2: Đặc điểm giống nhau ĐV và TV là:
a- Có cơ quan di chuyển c- Có lớn lên và sinh sản (x)b- Được cấu tạo từ TB (x) d- Chọn cả a,b,c
b- Trao đổi chất d- Tự tổng hợp chất hữu cơ (x)
Câu 5:Cấu trúc không có ở TV là:
a- Tk, giác quan (x) c- Các bào quan trong TB
b- Màng xenlulôzơ của Tb d- Lục lạp chứa chất DL
Câu 6: Câu có ND sai trong các câu dưới đây là:
a- Thế giới ĐV đa dạng và phong phú
b- Các thành phần của TB TV và của TB ĐV đều giống hệt như nhau (x)c- TV không có cơ quan di chuyển
d- ĐV phải sống nhờ vào chất hữu cơ có sẵn
5 Hướng dẫn, dặn dò:
- Học và trả lời các câu hỏi ở vở BT
- Nghiên cứu trước bài 3: “Thực hành: quan sát một số ĐV nguyên sinh”
- Chuẩn bị: Mỗi nhóm 1 cốc nước ao, hồ hoặc cống rãnh mang đi để học.Hoặc ngâm rơm, cỏ khô, rễ bèo Nhật Bản trước 5 ngày
Trang 77a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Kính hiển vi, tiêu bản
- Mẫu vật: Cốc nước ao, hồ có váng xanh, cốc nước cống rãnh, bình nuôi cấy dùngrơm khô, bình nuôi cấy từ bèo Nhật Bản
+ Nhỏ lên lam kính rải
vài sợi bông để cản tốc độ
và giam trùing giày lại
soi dưới kính hiển vi
- Các nhóm thực hiện
- Lần lượt các thành viêntrong nhóm lấy mẫu soidưới kính hiển vi nhậnbiết trùng giày
- Vẽ sơ lược hình dạng củatrùng giày
- Vừa tiến vừa xoay
- dựa vào kết quả quan sátrồi hoàn thành bài tập SGK
I.Quan sát trùng giày:
-H/s quan s¸t trªn kÝnh
Trang 8- yêu cầu lấy một mẫu
khác, HS quan sát trùng
giày di chuyển
? trùng giày di chuyển theo
kiểu tiến thẳng hoặc xoay
tiến?
- KL:* Lưu ý: Có thể gặp
trùng giày đang sinh sản
phân đôi( cơ thể thắt ngang
ở giữa) hoặc tiếp hợp ( 2
con gắn với nhau)
- GV làm sẵn 1 tiêu bản về
trùng roi ở giọt nước váng
xanh hay giọt nước nuôi
bình nuôi cấy đặt ở chỗ tối
để thấy cơ thể mất màu
bổ sung
- quan sát trên kính hiển vi
ở độ phóng đại nhỏ đếnlớn
- Đại dịên các nhóm đọckq
suốt của màng cơ thể.
* HS làm thu hoạch như y/
c trong SGK
Kết luận hs cần ghi nhớ:
- Trùng giày có hình dạng không đối xứng và có hình chiếc giày.
- di chuyển nhờ lông bơi bằng cách vừa tiến vừa xoay.
II Quan sát trùng roi:
Trang 9từ trong TB ra ngoài
4 Củng cố, đánh giá:
- GV nhận xét đánh giá kết quả của giờ thực hành
- Yêu cầu HS thu dọn vệ sinh phòng học
5 Hướng dẫn, dặn dò:
- Học theo bài ghi và hoàn thành phần thu hoạch
- Nghiên cứu trước bài 4: “ Trùng roi “
- Chuẩn bị thí nghiệm “ Tính hướng sáng của trùng roi ”
- Kẻ phiếu học tập “tìm hiểu trùng roi xanh vào vở ”.
Trang 107a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Mô tả được cấu tạo trong, cấu tạo ngoài của trùng roi
- Nắm được cách dinh dưỡng và sinh sản của chúng
- Tìm hiểu cấu tạo tập đoàn trùng roi và quan hệ về nguồn gốc giữa ĐV đơn bào với
ĐV đa bào
- Rèn kỹ năng quan sát, kỹ năng thu thập kiến thức và kỹ năng hoạt động nhóm
- Thái độ : giáo dục ý thức học tập
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- GV : Tranh hình về trùng roi trong SGK, phiếu học tập
- HS : ôn lại bài thực hành
1
kiªm tra bµi cò Trùng roi sống ở đâu ? Chúng có hình dạng và di chuyển như thế
nào ?
2
B i m ài m ớ i: V o b i ào bài ào bài : Trùng roi là ĐVNS dễ gặp nhất ở ngoài thiên nhiên nước ta, lại
có cấu tạo đơn giản và điển hình cho ĐVNS Chúng là 1 nhóm sv có đặc điểm vừa của
Tv vừa của ĐV( môn ĐV và TV đều coi Trùng roi trong phạm vi n/c của mình) Đâycũng là 1 bằng chứng về sự thống nhất về nguồn gốc của giới ĐV và giới TV
? Cơ thể trùng roi có cấu
tạo và di chuyển như thế
hữu cơ và vô cơ
- Cá nhân tư n/c thông tin
và q/shình
- Thảo luận nhóm thốngnhất ý kiến hoàn thànhbảng ra phiếu học tập
- Đại diện các nhóm treokết quả lên bảng
- Nhóm khác bổ sung
I Trùng roi xanh :
cÊu t¹o
Trang 11- DL: là bào quan của TB
TV
- Không bào co bóp: là nơi
tập chung chất thải từng
lúc tống ra ngoài giúp điều
hoà áp suất thẩm thấu của
? Diễn đạt bằng lời 6 bước
sinh sản phân đôi của
? Tập đoàn vôn vốc dinh
dưỡng như thế nào ?
? Nêu hình thức sinh sản
- Phân đôi theo chiều dọc
cơ thể :nhân phân đôitrước-> chất NS -> cácbào quan
- Do có khả năng dinhdưỡng kiểu ĐV nhưng nhờ
có DL trùng roi xanhthường dinh dưỡng tựdưỡng là chủ yếu cho nênchúng luôn luôn hướng vềphía có ánh sáng nhờ điểmmắt
- Cá nhân tự thu nhận kiếnthức theo thông tin và q/shình
- Trao đổi nhóm hoànthành bài tập phần lệnhSGK Tr 19
- Đại diện nhóm trình đọc
Trang 12của tập đoàn vôn vốc ?
? Tập đoàn vôn vốc cho ta
suy nghĩ gì về mối quan
hệ giữa ĐV đơn bào và
ĐV đa bào ?
- GV yêu cầu HS rút ra
KL
kết quả, các nhóm khác bổsung
- Một vài HS đọc lại bàitập vừa hoàn thành
- Trong tập đoàn dinhdưỡng độc lập với nhau: 1
số cá thể ở ngoài làmnhiệm vụ di chuyển bắtmồi
- Sinh sản vô tính phânchia cơ thể
- Gợi ra mối qh về nguồngốc giữa ĐV đơn bào với
* Chọn đáp án đúng trong những câu sau:
Câu 1: Ta gặp trùng roi xanh ở đâu:
a- Ao, hồ, đầm, ruộng (x) c- Cơ thể ĐV và người
Câu 2: Cấu tạo cơ thể trùng roi gồm:
a- Màng cơ thể, CNS, nhân, không bào co bóp
b- Màng cơ thể, nhân, không bào co bóp
Đặcđiểm
trùngroi xanh
- Cấutạo
-Dichuyển
-Hôhấp
- Dinhdưỡng
- sinhsản
- tínhhướngsáng
- Cơ thể đơnbào có kíchthước hiểnvi( 0,05mm),
1 đầu có roi.Trong Tb cónhân, CNS cócác hạt DL,các hạt dự trữ,điểm mắt ởdưới có khôngbào co bóp
- Roi xoáy vàonước-> vừatiến vừa xoaymình
- qua màng cơthể
- vừa tựdưỡng vừa dịdưỡng
- vô tính bằngcách phân đôitheo chiều dọc
- roi và điểmmắt giúp trùngroi hướng vềchỗ có ánhsáng
Trang 13c- Màng cơ thể, CNS, nhân, không bào co bóp, hạt DL, hạt dự trữ, điểm mắt (x)Câu 3: Hình thức dinh dưỡng của trùng roi xanh là:
Câu 4: Sự Trao đổi khí của trùng roi xanh với mt ngoài qua bộ phận:
Câu 5:Quá trình sinh sản của trùng roi xanh là:
a- Màng phân đôi trước ->CNS-> nhân
b- Nhân phân đôi trước ->CNS-> các bào quan (DL) (x)
c- CNS phân đôi trước -> nhân -> DL
Câu 6: Bộ phận làm nhiệm vụ bài tiết của trùng roi xanh là:
b- Không bào co bóp (x) d- Nhân TB
5 Hướng dẫn, dặn dò:
- Học theo bài ghi và trả lời câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 5: “ trùng biến hình và trùng giày “
- Vẽ hình vào vở, kẻ phiếu học tập
Trang 147a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Phân biệt được đặc điểm cấu tạo và lối sống của trùng biến hình và trùng giày
- Tìm hiểu cách di chuyển, dinh dưỡng và một phần về cách sinh sản của chúng
- HS thấy được sự phân hóa các bộ phận trong TB trùng giày đó là biểu hiện mầmmống của ĐV đa bào
- Rèn kỹ năng quan sát , so sánh, phân tích, tổng hợp, kỹ năng hoạt động nhóm
- Giáo dục ý thức yêu thích môn học
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC:
- Tranh hình về trùng biến hình và trùng giày trong SGK
- HS :kẻ phiếu học tập vào vở
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Bài cũ: Trùng roi giống và khác TV ở những điểm nào ?
* Giống: Có cấu tạo từ TB gồm: nhân, CNS, chất DL…
* Khác:
- Thuộc giới ĐV
- Có khả năng tự di chuyển bằng roi
- Có lối sống tự dưỡng và dị dưỡng
- thuộc giới TV
- không có khả năng tự dichuyển
- có lối sống tự dưỡng
2.Bài mới: Vào bài: Trùng biến hình( amíp) là đại diện có cấu tạo và lối sống đơn giản
nhất trong ĐVNS nói riêng và giới ĐV nói chung, trong khi đó trùng giày được coi là 1 trong những ĐVNS có cấu tạo và lối sống phức tạp hơn cả nhưng dễ q/s và dễ gặp trongthiên nhiên
- Treo H5.1, 5.2 SGK
? Cho biết nơi sống của
Trùng biến hình?
- KL:
? Nêu cấu tạo và cách di
chuyển của Trùng biến
hình?
- KL:
- Vậy ta gọi cơ thể Trùng
biến hình là cơ thể đơn bào
- Q/s hình và n/c thông tinSGK
- N/c thông tin
- Các nhóm thực hiện lệnhphần 2 SGK Tr 20
- Đại diện vài nhóm đọc
kq, các nhóm khác bổ sung
- N/c thông tin phần 2SGK Tr 21
I- Trùng biến hình( amíp)
- Sống ở mặt bùn hoặc nổitrên mặt của ao, hồ…
1- Cấu tạo và di chuyển:
- Gồm 1 TB có:
+ CNS lỏng+ Nhân+ Không bào tiêu hoá+ Không bào co bóp
- Di chuyển: Nhờ chân giả(
do CNS dồn về 1 phía tạothành)
Trang 15- Treo H5.2 SGK và chia
nhóm HS
- Đưa ra kq sắp xếp đúng:
2:1:3:4
? Cho biết quá trình tiêu
hoá mồi và bắt mồi của
? Vậy thử đoán xem Trùng
giày di chuyển nhờ vào bộ
- Đại diện các nhóm trả lời
ở mọi nơi trên cơ thể
- Gồm 1 TB có:
+ CNS, nhân lớn, nhân nhỏ+ Không bào tiêu hoá, 2không bào co bóp
+ Rãnh miệng, hầu+ Lông bơi
+ lỗ thoát-Di chuyển nhờ lôngbơi( lông chuyển động tạo
Trang 16? Vậy cũng là cơ thể đơn
bào nhưng loài nào có cấu
tạo phức tạp hơn?
? Nêu quá trình dinh
dưỡng của Trùng giày?
Câu 1: Nhân: ở Trùng giày
nhiều hơn( 1 nhân lớn 1
nhân bé trong đó 1 nhân
dinh dưỡng và 1 nhân sinh
dẫn bài tiết ở xung
quanh( như cánh hoa thị)
Câu 3:
+ Có rãnh miệng và lỗ
miệng ở vị trí cố định
+ Thức ăn nhờ lông bơi
cuốn vào miệng rồi không
bào tiêu hoá được hình
thành từng cái ở cuối hầu
+ không bào tiêu hoá di
chuyển trong cơ thể theo 1
co bóp rồi ra ngoài qua lỗthoát
3- Sinh sản:
Sinh sản vô tính bằng cáchphân đôi cơ thể theo chiềungang và sinh sản hữu tínhtheo lối tiếp hợp
Trang 17quỹ đạo xđ để chất được
tăng sức sống cho cơ thể
và rất ít khi sinh sản hữu
tính
4- Củng cố: Chọn đáp án đúng trong các câu sau:
Câu 1: Hình dạng cơ thể trùng biến hình là:
a- Hình thoi c- không ổn định, thường biến đổi ( X)b- giống đế giày d- tất cả đều sai
Câu 2: Điều không đúng khi nói về trùng biến hình là:
a- là 1 cơ thể đơn bào đơn giản nhất
b- cơ thể chứa DL (X)
c- là 1 khối CNS lỏng và nhân
d- hình dạng luôn biến đổi
Câu 3: Hình thức dinh dưỡng của trùng biến hình là:
a- dị dưỡng (X) c- cả a và b
5- dặn dò:
- Học theo bài ghi và kết luận SGK, làm bài tập trong vở bài tập
- Nghiên cứu trước bài 6 : “ Trùng kiết lị và trùng sốt rét “
- Kẻ sẵn bảng so sánh ở ( trang 24) vào vở ghi và giấy nháp
Trang 187a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Nhận biết được nơi kí sinh , cách gây hại,từ đó rút ra các biện pháp phòng chống
- Phân biệt được muỗi A nô phen với muỗi thường Các biện pháp phòng chống bệnhsốt rét ở nước ta
- Rèn kỹ năng thu thập kiến thức qua kênh hình, kỹ năng phân tích tổng hợp
- Giáo dục ý thức vệ sinh, bảo vệ môi trường và cơ thể
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Tranh hình về trùng kiết lị và trùng sốt rét trong SGK
III.HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Bài cũ:
? Nêu nơi sống, cấu tạo, di chuyển, bắt mồi và tiêu hóa mồi của trùng biến hình?
? Nêu cách di chuyển , lấy thức ăn, tiêu hóa và thải bã của trùng giày?
2 Bài mới: Vào bài: Trùng kiết lị và trùng sốt rét là ĐVNS gây bệnh nguy hiểm
Chúng ta tìm hiểu về chúng và cách phòng chống
* GV yêu cầu HS quan sát
thông tin SGK và trả lời
các câu hỏi sau:
? Trùng sốt rét do ĐV nào
- Làm việc theo nhóm,điền chú thích vào hình vẽ
và thảo luận để trả lời cáccâu hỏi:
- Đại diện các nhóm trảlời
- Nhóm khác bổ sung
- Trùng kiết lị giống trùngbiến hình :có chân giả vàhình thành bào xác
- Khác : trùng kiết lị chỉ ănhồng cầu và có chân giảngắn
* HS quan sát hình vẽ,làm việc theo nhóm,thảo luận để trả lời câu hỏi
và điền kết quả vào phiếu
I.Trùng kiết lị:
- Trùng kiết lị kí sinh ởthành ruột người, ăn hồngcầu và gây bệnh nguyhiểm
II Trùng sốt rét:
Trùng sốt rét kí sinh trongmáu người và thành ruột ,tuyến nước bọt của muỗiAnô phen , hủy hoại hồngcầu và gây bệnh nguy hiểm
- Phòng bệnh : vệ sinh môi
Trang 19truyền bệnh ?
? Cách phân biệt muỗi
thường với muỗi A nô
+ Tuyên truyền ngủ màn + Dùng thuốc diệt muỗinhúng màn miễn phí
+ Phát thuốc chữa bệnhcho mọi người
trường, vệ sinh cá nhân,diệt muỗi
4-.Củng cố,
? Dinh dưỡng ở trùng sốt rét và trùng kiết lị giống nhau và khác nhau như thế nào ?(Giống nhau : Đều ăn hồng cầu Khác nhau : - Trùng kiết lị lớn, “ nuốt “ nhiều hồng cầu
1 lúc và tiêu hóa chúng rồi sinh sản nhân đôi liên tiếp Trùng sốt rét nhỏ, nên chui
vào hồng cầu kí sinh, ăn hết chất NS của hồng cầu, rồi sinh sản cho nhiều trùng mới)
5- dặn dò:
- Học theo bài ghi và trả lời câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 7 : “ Đặc điểm chung và vai trò thực tiễn của ĐVNS“
- Kẻ sẵn bảng 1 và 2 (trang 26 và 28 SGK) vào vở ghi và tập nháp
7a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
Trang 20sÜ sè 7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b
v¾ng:7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014
Tiết 7:
ĐẶC ĐIỂM CHUNG VÀ VAI TRÒ THỰC TIỄN
CỦA ĐỘNG VẬT NGUYÊN SINH
I MỤC TIÊU
- Qua các loài ĐVNS vừa học nêu được đặc điểm chung của chúng
- Nhận biết được vai trò thực tiễn của ĐVNS
- Rèn kỹ năng quan sát thu thập kiến thức, kỹ năng hoạt động nhóm
- Giáo dục ý thức học tập, giữ vệ sinh môi trường và vệ sinh cá nhân
lớn với thiên nhiên và đời sống con người.
* GV yêu cầu HS kể tên
các ĐVNS, thảo luận nhóm
và điền kết quả vào bảng 1
(trang 26 SGK)
* Dựa vào kết quả bảng 1
trả lời 3 câu hỏi sau:
thông tin SGK và dựa vào
các kiến thức trong chương
1, thảo luận nhóm rồi ghi
kết quả vào bảng 2 (trang
- cơ quan di chuyển tiêugiảm hay kém phát triển,dinh dưỡng kiểu hoại sinhsinh sản vô tính với tốc độrất nhanh
- Các nhóm đọc kq, cácnhóm khác bổ sung
- Cơ thể chỉ là một tế bàođảm nhận mọi chức năngsống
- Dinh dưỡng chủ yếu bằngcách dị dưỡng
- Sinh sản vô tính và hữutính
II Vai trò thực tiễn củaĐVNS:
Kết luận hs cần ghi nhớĐVNS có nhiều vai tròthực tiễn trong thiênnhiên và đời sống conngười
Trang 21- Học theo bài ghi và trả lời câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 8 : “ Thủy tức ”
- Kẻ bảng /30 cột 3 và 4 vào vở bài tập
Trang 227a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- - Tìm hiểu hình dạng ngoài, cách di chuyển của thủy tức
- - Phân biệt được cấu tạo, chức năng một số tế bào của thành cơ thể thủy tức, để làm
cơ sở giải thích được cách dinh dưỡng và sinh sản ở chúng
- - Rèn kỹ năng quan sát hình, tìm kiếm kiến thức
- - Kỹ năng phân tích tổng hợp, kỹ năng hoạt động nhóm
- - Giáo dục ý thức học tập, yêu thích bộ môn
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC:
- Tranh hình về thủy tức trong SGK
- Mô hình về thủy tức
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Bài cũ: Nêu đặc điểm chung của ĐVNS ? Kể tên 1 số ĐVNS có lợi và có hại.
2.Vào bài: Thủy tức là một đại diện sống ở nước ngọt đặc trưng cho Ruột khoang 3.Bài mới:
- GV yêu cầu HS quan sát
hình 8.1 và 8.2, nghiên cứu
thông tin SGK, thảo luận
nhóm để trả lời 2 câu hỏi
sau:
? Hình dạng cấu tạo ngoài
của thủy tức như thế nào ?
- Các nhóm khác bổ sung
I Hình dạng ngoài và di chuyển của thủy tức:
Kết luận hs cần ghi nhớ
- Thủy tức có hình trụ dài, đối xứng tỏa tròn , phần dưới là đế bám , phần trên
có lỗ miệng, tua miệng
- Di chuyển bằng 2 cách : kiểu sâu đo và kiểu lộn đầu
II Cấu tạo trong của thủy
tức : Kết luận
Thành cơ thể có 2 lớp tế bào
- Lớp ngoài : Gồm tế bào gai, tế bào thần kinh,
tế bào mô cơ bì
- Lớp trong : tế bào
Trang 23-GV yêu cầu HS quan sát
mô hình, hình vẽ, nghiên
cứu thông tin SGK và
trong bảng , thảo luận
nhóm để ghi tên từng loại
tế bào vào ô trống của
trong bảng, nghiên cứu
thông tin SGK, thảo luận
để làm rõ quá trình bắt mồi
và tiêu hóa mồi theo gợi ý
các câu hỏi sau đây:
? Thủy tức đưa mồi vào
miệng bằng cách nào
? Nhờ loại tế bào nào của
cơ thể mà mồi được tiêu
hóa ? (Nhờ TB mô cơ tiêu
- Lỗ miệng thông với khoang tiêu hoá ở giữa (gọi là ruột túi).
III Dinh dưỡng và sinh sản ở thủy tức :
- Sự trao đổi khí thực hiện qua thành cơ thể
IV Sinh sản Kết luận hs cần ghi nhớ
- Sinh sản vô tính : Bằng cách mọc chồi.
- Sinh sản hữu tính : Bằng cách hình thành tế bào sinh dục đực, cái
- Tái sinh : 1 phần của cơ thể tạo nên cơ thể mới
Trang 24tranh “sinh sản của thuỷ
tức”, trả lời câu hỏi :
chưa chuyên hóa
? Tại sao gọi thuỷ tức là
- Lớp ngoài có nhiều tế bào phân hoá lớn hơn như : tế bào mô bì – cơ, tế bào thần kinh,
tế bào gai, tế bào sinh sản có các chức năng : che chở, bảo vệ, giúp cơ thể di chuyển,bắt mồi, tự vệ và sinh sản để duy trì nòi giống)
5 Hướng dẫn, dặn dò:
- Học theo bài ghi và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 9: “ Đa dạng của ngành Ruột khoang “
- Kẻ sẵn bảng 1 và 2 (trang 33 và 35) vào vở ghi và giấy nháp
Trang 257a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
sÜ sè 7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b v¾ng:7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014
- Nhận biết được cấu tạo của sứa thích nghi với lối sống bơi lội tự do ở biển
- Giải thích được cấu tạo của hải quỳ và san hô, thích nghi với lối sống bám cố định ởbiển
- Rèn kỹ năng quan sát so sánh, phân tích tổng hợp Kỹ năng hoạt động nhóm
- Giáo dục ý thức học tập, yêu thích bộ môn
II.ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Tranh hình về thủy tức, sứa, san hô và hải quỳ trong SGK
- Hai bảng phụ 1, 2 và phiếu học tập ( trang 33, 35)
III.HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Bài cũ: Nêu hình dạng ngoài và di chuyển của thủy tức ?
2.Vào bài: Ruột khoang có khoảng 10 nghìn loài phân bố hầu hết ở biển Các đại diện
thường gặp là sứa, san hô và hải quỳ
3.Bài mới:
- GV yêu cầu HS quan sát
hình 9.1, nghiên cứu thông
tin SGK, thảo luận nhóm,
thông tin SGK, để diễn đạt
bằng lời về cấu tạo của hải
quỳ và san hô
- Thảo luận nhóm để đánh
I Sứa:
- Đại diện nhóm ghi kếtquả vào từng nội dung củaphiếu học tập
II.Cấu tạo của hải quỳ và san hô:
Trang 26dấu vào bảng 2 cho phù
- Cơ thể san hô có bộ xương bất động , tổ chức
cơ thể kiểu tập đoàn
- Đều là ĐV ăn thịt và có các tế bào gai độc tự vệ.
- HS đọc kết luận trongSGK
- Đọc “ Em có biết “
4 Củng cố, đánh giá:
? Sự khác nhau giữa san hô và thủy tức trong sinh sản vô tính mọc chồi? (Sự mọc chồi
ở san hô và thủy tức hoàn toàn giống nhau Chúng khác nhau ở chỗ:thủy tức khi trưởngthành, chồi tách ra để sống độc lập.Còn san hô chồi cứ tiếp tục dính với cơ thể bố mẹ đểtạo thành các tập đoàn)
5 Hướng dẫn, dặn dò:
- Học theo bài ghi và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 10: “Đặc điểm chung và vai trò của ngành Ruột khoang“
- Kẻ sẵn bảng ( trang 37) vào vở ghi và giấy nháp
- Sưu tầm các loại Ruột khoang thường gặp ở biển
Trang 277a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
sÜ sè 7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b
v¾ng:7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014
CỦA NGÀNH RUỘT KHOANG
- Rèn kỹ năng quan sát, so sánh, phân tích tổng hợp, hoạt động nhóm
- Giáo dục ý thức học tập bộ môn, bảo vệ động vật quí có giá trị
II.ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Tranh hình về thủy tức, sứa, san hô và hải quỳ trong SGK
- Một bảng phụ ( trang 37)
III.HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Bài cũ: Nêu hình dạng ngoài và di chuyển của sứa ?
2.Vào bài: Ruột khoang có khoảng 10 nghìn loài phân bố hầu hết ở biển Chúng
đa
dạng về cấu tạo và lối sống, nhưng có những đặc điểm chung
3.Bài mới:
- GV yêu cầu HS quan sát
hình 10.1, nghiên cứu
thông tin SGK và dựa vào
kiến thức đã học, thảo luận
- GV yêu cầu HS nghiên
cứu thông tin SGK thảo
- Đại diện nhóm : điềnbảng phụ
- Các nhóm khác bổ sung
và rút ra tiểu kết
- Đại diện nhóm trìnhbày nhóm khác bổ sung
I Đặc điểm chung của Ruột khoang :
Kết luận HS cần ghi nhớ:
Cơ thể Ruột khoang có đối xứng tỏa tròn, ruột dạng túi, cấu tạo thành cơ thể gồm 2 lớp tế bào , đều có các tế bào gai để tự vệ và tấn công
II Vai trò của Ruột khoang :
Kết luận HS cần ghi nhớ:
* Ruột khoang có vai trò
- Trong tự nhiên : + Tạo vẻ đẹp thiên nhiên.
Trang 28luận nhóm trả lời câu hỏi:
? Ruột khoang có vai trò gì
trong tự nhiên và đời
của Ruột khoang nhất là
Ruột khoang ở biển
- GV giúp HS rút ra tiểu
kết
? Qua bài học này em hiểu
gì về Ruột khoang - Yêu
cầu HS đọc phần “ Em có
biết “
* HS đọc kết luận trongSGK
+ Là nguồn cung cấp nguyên liệu vôi :San hô + Làm thực phẩm có giá trị : Sứa
+ Hoá thạch san hô góp phần nghiên cứu địa chất.
* Tác hại:
- Một số loài gây độc ngứa, cho người: Sứa.
- Tạo đá ngầm ảnh hưởng đến giao thông
Iv cñng cè dÆn dß:
? Nêu đặc điểm chung và vai trò của Ruột khoang ?
( Đặc điểm chung : Cơ thể đều có đối xứng tỏa tròn Thành cơ thể đều có 2 lớp TB :lớp ngoài, lớp trong, giữa là tầng keo Đều có TB gai tự vệ Ruột dạng túi, miệng vừanhận thức ăn vừa thải bã)
- Học theo bài ghi và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 11: “ Sán lá gan “
- Kẻ sẵn bảng ( trang 42) vào vở ghi và giấy nháp
Trang 297a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
sÜ sè 7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b
v¾ng:7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014
Chương 3
CÁC NGÀNH GIUN A: NGÀNH GIUN DẸP
1 Bài cũ: ? Nêu đặc điểm chung của ngành Ruột khoang ? Vai trò của Ruột
khoang trong thiên nhiên ?
2 Bài mới:
Trâu bò và gia súc rất dễ bị nhiễm sán lá nói chung và sán lá gan nói riêng
Chúng ta tìm hiểu về chúng để nâng cao hiệu quả chăn nuôi
- GV yêu cầu HS quan sát
? Sán lông thích nghi với
đời sống bơi lội như thế
- Các nhóm khác bổ sung
và rút ra tiểu kết
I Nơi sống ,cấu tạo , di chuyển và dinh dưỡng của sán lá gan :
Kết luận HS cần ghi nhớ:
- Kí sinh ở gan và mật trâu , bò Cơ thể hình lá , dẹp ,
có đối xứng 2 bên , mắt và lông bơi tiêu giảm , giác bám phát triển , ruột phân nhánh
- Di chuyển : chun giãn , phồng dẹp cơ thể để chui rúc
Trang 30
- GV yêu cầu HS nghiên
cứu SGK, quan sát hình
11.2 thảo luận nhóm :
? Viết sơ đồ biểu diễn vòng
đời của sán lá gan
- Yêu cầu HS thảo luận
nhóm về 4 tình huống nêu
ra ( trang 43)
? Sán lá gan thích nghi với
phát tán nòi giống như thế
tử vong cao, chúng vẫncòn 1 lượng đáng kể đểtiếp tục tồn tại và phát triển
- HS đọc kết luận trongSGK
- Đọc “ Em có biết “.
II Sinh sản : Kết luận HS cần ghi nhớ:
- Cơ quan sinh dục phát triển
- Vòng đời có đặc điểm : thay đổi vật chủ và qua nhiều giai đoạn ấu trùng thích nghi với kí sinh
IV cñng cè dÆn dß
? Cấu tạo sán lá gan thích nghi với đời sống kí sinh như thế nào ?
? Vì sao trâu, bò nước ta mắc bệnh sán lá gan nhiều ?
( Vì chúng làm việc trong môi trường ngập nước, có nhiều ốc nhỏ là vật chủ trunggian truyền bệnh Hơn nữa, trâu , bò uống nước và ăn cây cỏ thiên nhiên, có kén sánbám ở đó rất nhiều)
- Học theo bài ghi và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 12: “ Một số Giun dẹp khác và đặc điểm chung củangành Giun dẹp “
- Kẻ sẵn bảng ( trang 45) vào vở và giấy nháp
Trang 31
7a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Từ đó rút ra đặc điểm chung của ngành Giun dẹp
- Rèn kỹ năng quan sát phân tích so sánh, kỹ năng hoạt động nhóm
- Giáo dục ý thức vệ sinh cơ thể và vệ sinh môi trường
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Tranh hình về các loại Giun dẹp trong SGK
- Bảng phụ và phiếu học tập ( trang 45)
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Bài cũ: Cấu tạo sán lá gan thích nghi với đời sống kí sinh như thế nào ?
2.Vào bài: Tìm hiểu các con đường xâm nhập của các loại Giun dẹp để có các
biện
pháp phòng tránh cho người và gia súc
3.Bài mới:
- GV yêu cầu HS quan sát
hình 12.1, 12.2, 12.3 và
nghiên cứu thông tin SGK
? Kể tên một số giun dẹp
ký sinh ?
? Giun dẹp thường kí sinh
ở bộ phận nào trong cơ thể
người và ĐV ? Vì sao ?
? Để phòng chống giun sán
kí sinh, cần phải ăn, uống,
giữ vệ sinh như thế nào
cho người và gia súc ?
- GV nhận xét, bổ sung
giúp HS rút ra tiểu kết
- GV yêu cầu HS dựa vào
thông tin trong bài 11 và
12, thảo luận nhóm để điền
+ Sán lá máu trong máu người.
+ Sán bã trầu ruột lợn + Sán dây ruột non người và cơ trâu
Cần ăn chín , uống
sôi , tắm nước sạch II.Đặc điểm chung của ngành Giun dẹp
Kết luận HS cần ghi nhớ:
- Cơ thể dẹp ,đối xứng
2 bên và phân biệt đầu đuôi , lưng bụng , ruột phân nhiều nhánh , chưa có ruột sau và hậu môn Phần lớn giun dẹp kí sinh còn có thêm : giác bám , cơ
Trang 32điểm chung của ngành
- Đọc “ Em có biết “.
quan sinh sản phát triển , ấu trùng phát triển qua các vật chủ
? Các loại Giun dẹp xâm nhập vào cơ thể vật chủ qua các con đường nào ? ( Sán lá, sán dây xâm nhập vào cơ thể qua ăn uống là chủ yếu Riêng sán lá máu, ấutrùng xâm nhập qua da Ăn tiết canh, ăn tái, nem chua khiến nước ta có tỷ lệ mắc bệnhsán lá, sán dây ở người cao)
- Học theo bài ghi và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 13: “ Giun đũa “
Trang 33
7a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Giải thích được vòng đời của của giun đũa ( có giai đoạn qua tim, gan, phổi) Từ
đó biết cách phòng trừ giun đũa, 1 bệnh rất phổ biến ở Việt N am
- Giáo dục ý thức vệ sinh môi trường, vệ sinh cá nhân
Giun tròn sống trong nước, đất ẩm và kí sinh ở cơ thể ĐV, TV và người
Tìm hiểu về chúng và cách phòng chống giun đũa kí sinh
- GV yêu cầu HS quan sát
hình 13.1 , 13.2 và nghiên
cứu thông tin SGK, kết
hợp nghe giảng, thảo luận
nhóm để trả lời các câu
hỏi:
? Trình bày cấu tạo của
giun đũa ?
? Giun cái dài và mập hơn
giun đực có ý nghĩa sinh
lệ tử vong cao, chúng vẫncòn 1 lượng đáng kể đểtiếp tục tồn tại và pháttriển
- Lớp vỏ cuticun là “ chiếc
áo giáp hóa học “giúpchúng chống được tácdụng rất mạnh của dịchtiêu hóa trong ruột người
Khi lớp vỏ này mất hiệu
I Cấu tạo , di chuyển và dinh dưỡng của giun đũa:
Trang 34? Ruột thẳng và kết thúc
tại hậu môn ở giun đũa so
với ruột phân nhánh ở giun
dẹp ( chưa có hậu môn) thì
tốc độ tiêu hóa ở loài nào
cao hơn ? Tại sao ?
? Giun đũa di chuyền bằng
cách nào ? Nhờ đặc điểm
nào giun đũa chui vào
được ống mật và hậu quả
sẽ như thế nào đối với con
? Trình bày vòng đời của
giun đũa bằng sơ đồ
? Rửa tay trước khi ăn và
không ăn rau sống có liên
quan gì đến bệnh giun đũa
?
? Tại sao y học khuyên
mỗi người nên tẩy giun từ
- Cá nhân đọc thông tinSGK và trả lời câu hỏi
- Giun đũa cao hơn Vìống tiêu hóa chuyên hóahơn, nên đồng hóa thức ănhiệu quả hơn kiểu ruột túi
- Nhờ đầu giun đũa nhọn,nhiều giun con có kíchthước nhỏ, nên chúng chuivào đầy ống mật ngườibệnh đau bụng dữ dội vàrối loạn tiêu hóa
- Đại diện 2 HS lên bảngviết sơ đồ vòng đời củagiun đũa HS khác trả lờitiếp câu hỏi bổ sung
II.Sinh sản và vòng đời phát triển của Giun đũa: 1) Cơ quan sinh dục
- Cơ quan sinh dục dạng ống dài.
+ Con cái 2 ống + Con đực 1 ống
Thụ tinh trong
- Đẻ nhiều trứng
2) Vòng đời giun đũa
Vòng đời của giun đũa + Giun đũa ( trong ruột
trứng ấu trùng trong trứng -> thức ăn sống -> ruột non (ấu trùng) -> máu, gan, tim, phổi.
- Phòng chống + Giữ vệ sinh môi trường, vệ sinh cá nhân khi ăn uống.
+ Tẩy giun định kì
Trang 35? Qua bài học này em hiểu
gì về giun đũa ?
- Yêu cầu HS đọc phần “
Em có biết”
- HS đọc kết luận trongSGK
- Đọc “ Em có biết ”
iv cñng cè dÆn dß
? Cấu tạo của giun đũa khác với sán lá gan ở điểm nào ?
(Giun đũa có cơ thể thon dài, 2 đầu thon lại,tiết diện ngang tròn, phân tính,cókhoang cơ thể chưa chính thức và trong sinh sản, phát triển không có sự thay đổi vậtchủ)
? Nêu các biện pháp phòng chống giun đũa kí sinh ở người ?
- Học theo bài ghi và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 14: “ Một số Giun tròn khác và đặc điểm chung của ngànhGiun tròn ”
- Kẻ sẵn bảng ( trang 51) vào vở và giấy nháp
Trang 36
7a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
- Giun tròn còn kí sinh ở thực vật như: giun rễ lúa ( còn gọi là tuyến trùng)
- Nắm được đặc điếm chung của giun tròn để phân biệt chúng với các loài giun sánkhác
- Giáo dục ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường, cá nhân và vệ sinh ăn uống
Ngành Giun tròn có 5 ngàn loài, trong đó giun đũa có 3 ngàn loài, hầu hết
chúng kí sinh ở người, ĐV và ngay cả TV
- GV yêu cầu HS quan sát
thường kí sinh ở đâu và
gây ra các tác hại gì cho
vật chủ ?
? Hãy giải thích sơ đồ
vòng đời giun kim ở hình
14,4 ?
? Giun gây cho trẻ em điều
phiền toái như thề nào ?
? Do thói quen nào ở trẻ
- Giun tròn ký sinh ở cơ, ruột ( người,, ĐV) Rễ, thân, quả (TV) gây nhiều tác hại
- Cần giữ vệ sinh môi trường, cá nhân và vệ sinh
ăn uống để tránh giun
II.Đặc điểm chung của
Trang 37pháp gì ?
- GV nhận xét, bổ sung
giúp HS rút ra tiểu kết
- GV yêu cầu HS dựa vào
hình vẽ và thông tin trong
bài 13 và 14, thảo luận
ngành Giun tròn
- Cơ thể hình trụ có vỏ cuticun
- Có khoang cơ thể chưa chính thức.
- Cơ quan tiêu hóa bắt đầu
từ miệng và kết thúc ở hậu môn
5 Hướng dẫn, dặn dò:
- Học theo bài ghi và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 15: “ Giun đất “
- Tìm giun đất mang đi để học
Trang 387a giảng ngày … tháng …… năm2014 tháng … tháng …… năm2014… tháng …… năm2014 năm2014 7b giảng ngày … tháng …… năm2014… tháng …… năm2014 tháng … tháng …… năm2014… tháng …… năm2014 năm 2014
sĩ số 7a … tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014 … tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014 7b vắng:7a … tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014 7b … tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014… tháng …… năm2014
B: NGÀNH GIUN ĐỐT
Tiết 15 : giun đất
I MỤC TIấU
- Mụ tả được hỡnh dạng ngoài và cỏch di chuyển của giun đất
- Xỏc định được cấu tạo trong và dinh dưỡng của chỳng
- Bước đầu biết về hỡnh thức sinh sản của giun đất
- Giỏo dục ý thức bảo vệ ĐV cú ớch
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
- Tranh hỡnh về giun đất trong SGK
- Vật mẫu : giun đất
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Bài cũ: Nờu đặc điểm chung của ngành Giun trũn ?
2 Bài mới: Giun đất là đại diện của ngành Giun đốt Nghiờn cứu về chỳng.
- GV yờu cầu HS quan sỏt
hỡnh 15.1 , 15.2 và nghiờn
cứu thụng tin SGK, thảo
luận nhúm để điền cỏc bộ
phận vào hỡnh 15.2
? Giun đất cú cấu tạo ngoài
phự hợp với lối sống chui
rỳc trong đất như thế nào?
thụng tin SGK, nghe thụng
bỏo về cỏch dinh dưỡng ở
giun đất để thảo luận và
trả lời 3 cõu hỏi sau:
? Dựa vào hỡnh 15.5, so
sỏnh với giun trũn để tỡm
ra hệ cơ quan mới bắt đầu
- Đại diện nhúm trỡnh bàyđỏp ỏn
- Giun đất bắt đầu cú hệtuần hoàn kớn,mỏu mangsắc tố chứa sắt, nờn cúmàu đỏ
I Cấu tạo ngoài và di chuyển
- Cơ thể dài, thuụn hai đầu.
- Phõn đốt, mỗi đốt cú vũng tơ (chi bờn)
- Chất nhầy da trơn
- Cú đai sinh dục và lỗ sinh dục
- Di chuyển : bằng cỏch chun gión cơ thể
II.Cấu tạo trong , dinh dưỡng và sinh sản của giun đất :
- Giun đất cú cơ quan tiờu húa phõn húa, hụ hấp qua
da, hệ tuần hoàn kớn và hệ thần kinh hỡnh chuỗi hạch
- Giun đất lưỡng tớnh , khi sinh sản chỳng ghộp đụi, trứng thụ tinh
Trang 39xuất hiện ở giun đất ?
? Vì sao mưa nhiều, giun
đất lại chui lên mặt đất ?
? Cuốc phải giun đất thấy
- Đọc “ Em có biết “
phát triển trong kén để thành giun non
? Cấu tạo ngoài của giun đất thích nghi với đời sống trong đất như thế nào ?
( Cơ thể hình giun, các đốt phần đầu có thành cơ phát triển, chi bên tiêu giảm, cóvòng tơ để làm chỗ dựa khi chui rúc trong đất )
? Ích lợi của giun đất đối với trồng trọt như thế nào ?
5- Hướng dẫn, dặn dò:
- Học theo bài ghi và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Nghiên cứu trước bài 16: “ Thực hành : Mổ và quan sát giun đất “
- Chuẩn bị: vật mẫu về giun đất ( mỗi nhóm 2 con)
Trang 407a gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m2014 7b gi¶ng ngµy … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 th¸ng … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 n¨m 2014
sÜ sè 7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b v¾ng:7a … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014 7b … th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014… th¸ng …… n¨m2014
Tiết16 : THỰC HÀNH : MỔ VÀ QUAN SÁT GIUN ĐẤT
- Tranh hình về giun đất trong SGK
- Dụng cụ : kính lúp, bộ đồ mổ, khay, chậu thủy tinh
- Mẫu vật : Giun khoang
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Vào bài: Trực tiếp : thực hành quan sát giun đất.
2 Bài mới:
- GV hướng dẫn HS làm
chết giun trong hơi ê te
hay cồn, rủa sạch và quan
sát cấu tạo ngoài
giun kéo lê ngược trên tờ
giấy, nghe tiếng lạo xạo,
- Chú thích hình vẽ saukhi quan sát
I.Quan sát cấu tạo ngoài: