Mục tiêu: HS thấy rõ đợc mục đích, nhiệm vụ, ý nghĩa của môn học Xác định đợc vị trí của con ngời trong tự nhiên, dựa vào cấu tạo cơ thể cũng nh các hoạt động t duy của con ngời.. Các n
Trang 2Ngày 28 tháng 8 năm 2007
Tiết 1:
I Mục tiêu:
HS thấy rõ đợc mục đích, nhiệm vụ, ý nghĩa của môn học
Xác định đợc vị trí của con ngời trong tự nhiên, dựa vào cấu tạo cơ thể cũng nh các hoạt động t duy của con ngời
Nắm đợc phơng pháp học tập đặc thù của môn học cơ thể ngời và vệ sinh, phơng pháp học tốt nhất để đạt đợc mục đích trên
Gv: Bản trong về các hình 1.1, 1.2, 1.3 (sgk), Máy chiếu
Bảng phụ: Bài tập xác định những đặc điểm chỉ có ở ngời… (sgk)
Những mẩu chuyện về các nhà bác học, về các giáo s, bác sĩ giỏi ở Việt Nam
Hs: Ôn lại kiến thức đã học trong chơng trình sinh học 7
? Đã học các ngành động vật nào?
? Ngành động vật có vị trí tiến hoá cao nhất?
III Hoạt động dạy học
ổn định lớp
Vào bài:
Gv giới thiệu sơ qua về bộ môn cơ thể ngời và vệ sinh trong chơng trình sinh học lớp 8
* Hoạt động 1 Vị trí của con ngời trong tự nhiên
Mục tiêu: Hs thấy đợc con ngời có vị trí cao nhất trong thế giơí sinh vật do cấu tạo cơ thể hoàn chỉnh và các hoạt động có mục đích.
Gv yêu cầu hs:
? Kể tên các ngành ĐV đã học?
? Ngành ĐV nào có vị trí tiến hoá cao nhất?
Gv treo bảng phụ ghi nội dung bài tập
mục ∆ Hớng dẫn hs xác định đợc
những đặc điểm chỉ có ở ngời mà không
HS đọc lệnh, nhớ lại kiến thức đã học Trả lời câu hỏi
Yêu cầu kể đủ, sắp xếp theo sự tiến hoá
6 ngành ĐV: Đv nguyên sinh, ruột khoang, các ngành giun, thân mềm, chân khớp, đv có xơng sống.
Trong ngành đv có xơng sống thì lớp thú
có vị trí tiến hoá cao nhất, đặc biệt là bộ khỉ
Hs tự nghiên cứu thông tin sgk -> trao
đổi nhóm, hoàn thành bài tập
Cử đại diện lên bảng làm vào bảng phụ,
Trang 3Hoạt động dạy Hoạt động học
nhiên
* Hoạt động 2 Nhiệm vụ của môn cơ thể ngời và vệ sinh
Mục tiêu: Hs chỉ ra đợc nhiệm vụ cơ bản của môn học cơ thể ngời và vệ sinh.
Biết đề ra biện pháp bảo vệ cơ thể
Chỉ ra đợc mối liên quan giữa môn học với các môn khoa học khác
Gv yêu cầu học sinh nghiên cứu
thông tin sgk
Gv nhấn mạnh
Nhiệm vụ:
+ Tìm hiểu đặc điểm cấu tạo và
chức năng sinh lý của cơ thể ngời
trong mối quan hệ với môi trờng
+ Đề ra các biện pháp rèn luyện
thân thể, bảo vệ sức khoẻ, bảo vệ
môi trờng
Gv chiếu tranh 1.1, 1.2, 1.3 yêu cầu
học sinh quan sát, thảo luận nhóm
câu hỏi hoạt động? Lấy đợc ví dụ
cụ thể về mối quan hệ đó?
Gv hớng dẫn, điều khiển hoạt
động, bổ sung kiến thức cho hs
? Vì sao phải nghiên cứu cơ thể cả
về 3 mặt: Cấu tạo, chức năng và
sinh lý?
Gv giới thiệu thành công của các
bác sĩ Việt Nam trong việc ghép
Hs tự nghiên cứu thông tin Nêu đợc nhiệm vụ của môn học
Hs quan sát, thảo luận nhóm tìm câu trả lời Các nhóm cử đại diện báo cáo Các nhóm có ý kiến khác bổ sung, góp ý -> Nêu đợc:
Kiến thức về cơ thể ngời có liên quan tới nhiều ngành nghề trong xã hội nh y học , tâm lý giáo dục, TDTT, hội hoạ, thời trang…
Nêu 1 số ví dụ
Hs phân tích: Muốn hiểu rõ đợc chức năng của 1 cơ quan, cần hiễu rõ cấu tạo của cơ quan đó Mặt khác, khi đã rõ cấu tạo và chức năng của một cơ quan ta có thể đề ra biện pháp vệ sinh cơ quan này
Yêu cầu hs lấy thêm ví dụ
Trang 4Hoạt động dạy Hoạt động học
thận ghép gan, tách 2 trẻ sinh đôi…
? Vậy ý nghĩa của việc học bộ môn?
Cá nhân hs trả lời:
Học bộ môn sẽ giúp ta
* Biết cách Rèn luyện thân thể Bảo vệ sức khoẻ Bảo vệ môi trờng
* Có kiến thức cơ bản để học lên và đi sâu vào các ngành nghề khác trong xã hội
* Hoạt động 3 Phơng pháp học tập bộ môn
Mục tiêu: Chỉ ra đợc phơng pháp đặc thù của bộ môn, đó là học qua mô hình, tranh, thí nghiệm
IV Kiểm tra đánh giá:
Gv yêu cầu hs trả lời câu hỏi củng cố
? Vị trí phân loại của con ngời trong tự nhiên?
? Nhiệm vụ của bộ môn cơ thể ngời?
? ý nghĩa của việc học bộ môn?
Gv chỉ định 1 số hs trả lời, số khác bổ sung
V H ớng dẫn học bài
Trả lời câu hỏi sgk
Kẻ sẵn bảng 2 bài cấu tạo cơ thể ngời
Ôn tập lại hệ cơ quan ở đv thuộc lớp thú
Trang 5Hớng dẫn hs tự xác định đợc tên, vị trí các cơ quan trong cơ thể ngời
Chứng minh đợc tính thống nhất trong hoạt động của các cơ quan trong cơ thể ời.
Gv: Tranh hệ cơ quan của thú ; hệ cơ quan của ngời
Mô hình tháo lắp các hệ cơ quan , sơ đồ phóng to hình 2.3 (SGK) ; bảng phụ ; phiếu học tập
H/s : Kẻ bảng 2 sgk ; ôn tập lại hệ cơ quan ở đv thuộc lớp thú
III Hoạt động dạy học :
ổn định lớp
Bài cũ :
?Hãy cho biết nhiệm vụ của bộ môn cơ thể ngời và vệ sinh
?Nêu những p2 cơ bản học tập bộ môn cơ thể ngời và vệ sinh
Bài mới
Trong chơng trình SH8 chúng ta sẽ tìm hiểu các hệ cơ quan vận động, tuần hoàn, tiêu hoá, hô hấp……
Vì vậy bài học hôm nay sẽ tìm hiểu khái quát về cấu tạo cơ thể ngời.
* Hoạt động 1 Cấu tạo
Mục tiêu : HS chỉ rõ đợc các phần của cơ thể xác định đợc 1 số cơ quan trên mô hình
Gv yêu cầu hs trả lời câu hỏi sgk
Gv nêu câu hỏi :
? Cơ thể chúng ta đợc bao bọcbằng cơ
quan nào ? Chức năng chính của cơ
Hs nhớ lại kiến thức kể đủ 7 hệ cơ quan
Hs quan sát tranh, hình thảo luậnnhóm hoàn thành câu trả lời
Đại diện nhóm trình bày -> nhóm khác bổ sung góp ý
Trang 6Hoạt động dạy Hoạt động học
Khoang bụng: chứa ruột ,dạ dày,gan, thận, bóng đái……
Khoang ngực: Chứa tim, phổi
b, Các hệ cơ quan
Gv giới thiệu theo nội dung thông tin
qua sắp xếp các ý giữa hệ cơ quan và
chức năng cho tơng ứng trong bảng sau?
Hs nghiên cứu sgk tranh vẽ ; liên hệ thực
tế bản thân; kết hợp với kiến thức của Đv hoàn thành cột 2 theo nhóm
Đại diện các nhóm lên ghi nội dung,nhóm khác bổ sung
Các nhóm làm phiếu bài tậpMột số nhóm cử đại diện lên trình bày
b, Thực hiện sự trao đổi khí O2, CO2 giữa cơ thể và môi trờng
c, Có chức năng sinh đẻ bảo tồn nòi giống
d, Tiếp nhận và biến đổi thức ăn thành chất dinh dỡng cung cấp cho cơ thể
Trang 7trong cơ thể
Gv đa ra đáp án: 1e, 2d, 3g, 4b, 5a,
6h
Gv giới thiệu chức năng còn lại là
của hệ sinh dục
? Phân tích xem bạn vừa rồi đã làm
những gì khi cô gọi hỏi? Nhờ đâu
bạn ấy làm đợc nh thế?
Gv ghi mục 2
Các nhóm đổi bài cho nhau, so sánh với đáp
án của gv để đánh giá bài của bạn
Hs trả lời đợc:
Bạn đó đã đứng dậy cầm sách đọc đoạn cô yêu cầu
Đó là nhờ sự phối hợp hoạt động giữa các cơ quan tai (nghe), cơ chân co (đứng lên), cơ tay
co (cầm sách), mắt (nhìn), miệng (đọc)…
* Hoạt động 2 sự phối hợp hoạt động của các cơ quan
Mục tiêu: Chỉ ra đợc vai trò điều hoà hoạt động các hệ cơ quan của hệ thần kinh và nội tiết
Gv hớng dẫn hs
? Phân tích một hoạt động của cơ thể: Chạy
Gv treo sơ đồ 2.3
? Các mũi tên từ hệ thần kinh và hệ nội tiết
tới các hệ cơ quan nói lên điều gì?
Gv giải thích sự điều hoà bằng cơ chế thần
+Tăng cờng cung cấp O2, chất dinh dỡng cho cơ thể
Hs phân tích sơ đồ
Vì các cơ quan trong 1 hệ, các hệ cơ quan trong cơ thể có sự phối hợp hoạt
động dới sự điều hoà của hệ thần kinh
và hệ nội tiết
Trang 8IV Kiểm tra - đánh giá
Gv yêu cầu học sinh làm bài tập
? Trong cơ thể ngời có những hệ cơ quan nào? Nhiệm vụ cơ bản của mỗi hệ?
? Đánh dấu cộng (x) vào trớc chữ cái chỉ câu trả lời đúng nhất trong các câu sau:
A Khi chạy có những hệ cơ quan nào phối hợp hoạt động?
1 Hệ tuần hoàn 2 Hệ bài tiết 3 Hệ nội tiết
4 Hệ hô hấp 5 Hệ thần kinh 6 Hệ sinh dục 7 Hệ vận động
1 Hệ thần kinh và hệ nội tiết
2 Hệ vận động, hệ tuần hoàn, hệ tiêu hoá và hệ hô hấp
3 Hệ bài tiết, hệ sinh dục và hệ nội tiết
4 Hệ bài tiết, hệ sinh dục và hệ thần kinh
Đáp án: 1
? Cơ thể ngời là một thể thống nhất đợc thể hiện nh thế nào?
V H ớng dẫn học bài
Học bài, trả lời câu hỏi
Giải thích hiện tợng: Đạp xe, đá bóng
Ôn tập lại cấu tạo TB thực vật
Trang 9Học sinh phân biệt đợc chức năng từng cấu trúc của TB
Hs: Ôn lại cấu tạoTBTV, soạn các lệnh ở trong bài
III Hoạt động dạy học
.ổn định lớp
Bài cũ:
Một hs chỉ lên tranh 2.2: ?Kể tên các hệ cơ quan và chức năng của các hệ cơ quan này?
Hs khác: ? Đánh dấu (x) vào đầu câu trả lời đúng cho câu hỏi sau đây
Căn cứ vào đặc điểm nào sau đây mà ta nói cơ thể ngời là một cơ thể thống nhất?
a, Tất cả các cơ quan trong cơ thể ngời đều đợc cấu tạo từ TB
b, Sự hoạt động của tất cả các cơ quan trong một hệ cũng nh sự hoạt động của các hệ cơ quan trong cơ thể ngời luôn liên quan với nhau nhờ sự điều hoà, phối hợp hoạt động của hệ thần kinh và hệ nội tiết
c, Tách rời một cơ quan khỏi cơ thể, cơ quan đó không sống đợc
d, Khi môi trờng thay đổi, nhờ sự phối hợp hoạt động của các cơ quan mà cơ thể thích nghi đợc với sự thay đổi đó
(Đáp án: Câu b)
Bài mới:
Mọi bộ phận, cơ quan của cơ thể đều đợc cấu tạo từ tế bào Vậy TB có cấu trúc và chức năng nh thế nào? Tại sao lại nói TB là đơn vị chức năng của cơ thể?
Hoạt động 1 Cấu tạo tế bào
Mục tiêu: Hs nắm đợc các thành phần chính của TB là màng, chất nguyên sinh,
nhân
Gv treo hình câm 3.1 yêu cầu hs chỉ rõ 3
thành phần cơ bản của TB?
Gv nhận xét thông báo đáp án đúng
Hs quan sát hình vẽ Cá nhân tự xác định+ Màng
+ Chất tế bào
Trang 10Hs nghiên cứu bảng ghi nhớ kiến thức
Màng: Có lỗ màng đảm bảo mối liên
hệ giữa Tb với môi trờng trong
Chất TB : chứa các bào quan
Nhân TB : Trong dịch nhân chứa NST
và nhân con
* Hoạt động 2 Chức năng của các bộ phận trong TB
Mục tiêu : H/ S nắm đợc các chức năng quan trọng của các bộ phận của tế bào Thấy đợc cấu tạo phù hợp với chức năng và sự thống nhất giữa các thành phần của
tế bào Chứng minh : TBào là đơn vị chức năng của cơ thể
Gv chiếu bản trong bảng 3.1
Nêu câu hỏi
? Màng sinh chất có vai trò gì ?
? Chất TB , nhân đóng vai trò gì trong
? Màng sinh chất có vảitò gì ?
? Tại sao nói nhân là trung tâm của tế
bào?(Đ/ khiển mọi hoạt động sống của tế
bào )
Gv gọi h/s đọc câu hỏi hoạt động SGK
? Hãy giải trích mối quan hệ thống nhất
về chức năng giữa màng sinh chất , chất
TB và nhân TB ?
- Gv nhận xết, trình bày đáp án đúng
=>Màng giúp TB thực hiện trao đổi chất
với môi trờng ngoài (lấy vào các chất
thải ra các chất ) để tổng hợp nên các
chất riêng của tế bào chất TB là nơi thực
hiện sự trao đổi chất bên thong TB (Tổng
hợp chất , phângiải chất để tạo ra năng
l-ợng cần cho hoạt động sống của TB (nhờ
H/s nghiên cứu bảngtự rút ra kiến thức
H/s dựa vào bảng 3 để trả lời
Thảo luận nhóm tìm câu trả lời
Đại diện nhóm trình bày các nhóm khác
bổ sung
So sánh với đáp án của nhóm
Trang 11Hoạt động dạy Hoạt động học
H/s ghi nhớ kiến thức
* Hoạt động 3 Thành phần hoá học của TB
Mục tiêu: Học sinh nắm đợc 2 thành phần hoá học chính của TB là chất vô cơ và chất hữu cơ
? Cho biết thành phần hoá học của TB
+ Axít nuclếic: ADN, ARN
(prôtêin, axít nuclếic là quan trọng hơn
cả vì đây là hai thành phần chủ yếu của
cơ thể sống)
b, Chất vô cơ:
Muối khoáng chứa Ca, K, Na, Cu, Fe…
? Các chất hoá học cấu tạo nên TB có
* Hoạt động 4 Hoạt động sống của tế bào
Mục tiêu: Hs nêu đợc các đặc diểm sống của TB trao đổi chất, lớn lên,
phânchia, cảm ứng. Chứng minh tế bào là đơn vị chức năng của cơ thể
Gv chiếu sơ đồ 3.2
? Kể tên các hoạt động sống của TB?
? Sơ đồ muốn cho biết những gì?
? Mối quan hệ đợc biểu hiện nh thế
+ Mối quan hệ giữa môi trờng, cơ thể và TB
+ Mt cung cấp O2 , nớc muối khoáng, chất hữu cơ cho TB thực hiện các hoạt
động sống Đồng thời nhận lấy các sản phẩm bài tiết, CO2 từ TB cơ thể
+ Mọi hoạt động sống của cơ thể đều có cơ sở là các hoạt động sống của TB
Trang 12IV Kiểm tra- đánh giá
? Làm bài tập 1sgk
? Nêu cấu tạo chung của tế bào
? Tìm câu trả lời đúng trong các câu sau :
1, Trong TB bộ phận nào là quan trọng nhất
a, Nhân, vì nhân là trung tâm điều khiển mọi hoạt động sống của TB và có vai trò quan trọng trong di truyền
b, Màng sinh chất, vì màng sinh chất có vảitò bảo vệ tế bào và là nơi TĐC giữa TB với môi trờng
c, Chất TB ,vì đây là nơi diễn ra mọi hoạt động sống của TB
d, Các bào quan, vì chúng góp phần quan trọng vào các hoạt động sống của tế bào ? ( Đáp án : a )
2, Tại sao nói TB là đơn vị cấu trúc và chức năng của cơ thể ngời ?
a, Các cơ quan trong cơ thể ngời đợc cấu tạo bởi TB
b, Các hoạt động sống của tế bào là cơ sỡ cho các hoạt động sống của cơ thể
c, Khi toàn bộ các tế bào bị chết thì cơ thể sẽ chết
d, a và b đúng e, a và c đúng
g, b và c đúng h, a, b và c đúng
Đáp án: d
V H ớng dẫn học bài Bài tập 1 , 2
Trang 13Ngày 12 tháng 9 năm 2007 Tiết 4
I Mục tiêu :
1, Kiến thức : H/ s phải nắm đợc K/n mô , phân biệt các loại mô chính trong cơ thể
H/s nắm đợc cấu tạo và chức năng của từng loại mô trong cơ thể
2, Kĩ năng : Rèn kĩ năng quan sát kênh hình tìm kiến thức , kĩ năng khái quát hoá ,
kĩ năng hoạt động nhóm
3, Thái độ : Giáo dục ý thức bảo vệ ,giữ gìn sức khoẻ
II Đồ dùng dạy học
Gv : tranh vẽ sgk , phiếu học tập ,tranh 1 số loại TB ,tập đoàn vôn vốc, động vật
đơn bào, máy chiếu, bản trong Nội dung kiến thức chuẩn
H/s : Soạn các lệnh bài 4 sgk
III Hoạt động dạy học
ổn định lớp
Bài cũ : Hãy cho biết cấu tạo và chức năng các bộ phận của tế bào
: Tại sao nói TB là đơn vị cấu tạo và đơn vị chức năng của cơ thể
Bài mới Trong cơ thể có rất nhiều tế bào,tuy nhiên xét về chức năng ngời ta có
thể xếp loại thành từng nhóm TB có nhiệm vụ giống nhau các nhóm đó gọi chung
là mô
Vậy mô là gì ? Trong cơ thể có những loại mô nào?
* Hoạt động 1 : Khái niệm mô
Gv treo tranh ĐV đơn bào tập đoàn
vôn vốc
? Tiến hoá về cấu tạo và chức năng
của tập đoàn vôn vốc so với động vật
năng khác nhau mà ngay từ giai đoạn
phôi các tế bào (lúc đầu có cấu tạo
giống nhau) đã phân hoá có hình dạng
và kích thớc khác nhau
Quan sát tranh trả lời câu hỏi nêu đợc :
Tập đoàn vôn vốc có sự phân hoá về cấu tạo và chuyên hoá về chức năng ->
Đó là cơ sở để hình thành mô ở ĐV đa bào
Thảo luận nhóm ghi ra giấy nội dung đáp án
Cử đại diện trình bày trớc lớp các nhóm khác bổ sung góp ý
Hs đọc tiếp thông tin để xác
địnhKhái niệm mô :
Trang 14Hoạt động dạy Hoạt động học
? Mô là gì ? Mô là 1 tập hợp các TB chuyên hoá, có cấu trúc
giống nhau cùng đảm nhận chức năng nhất định
ở 1 số loại mô còn có các yếu tố không có cấu trúc tế bào
Hoạt động 2 Các loại mô
Mục tiêu: Hs phải chỉ rõ cấu tạo và chức năng của từng loại mô, thấy đợc cấu
tạo phù hợp với chức năng của từng mô
a, Mô biểu bì
Gv treo tranh 4.1 yêu cầu hs trả
lời câu hỏi sgk
Gv nhấn mạnh: Các TB xếp sít
nhau phủ ngoài da, lót trong các
cơ quan rỗng
? Loại mô biểu bì làm chức năng
bảo vệ thấy ở các cơ quan nào?
? Loại biểu bì làm nhiệm vụ tiết
Gv treo tranh 4.2 giới thiệu
Máu có huyết tơng là chất cơ
Quan sát tranh vẽ, xử lý ghi nhận thông tin
Thảo luận nhóm, đại diện báo cáo kết quả nhóm khác bổ sung
Trang 15Hoạt động dạy Hoạt động học
Xét về nguồn gốc các tế bào
máu đợc tạo ra từ các TB giống
nh nguồn gốc tế bào sụn, xơng
Gv điều khiển hoạt động
Gv cho Hs quan sát 1 nơ ron điển
hình phân biệt các phần
Gv nhấn mạnh : Nơ ron là loại TB
biệt hoá rất cao, mất K/n sinh
sản, vừa có tính hng phấn với các
Thảo luận nhóm
Đại diện trình bày đáp án Các nhóm khác bổ sungNêu đợc : Mô TK gồm 2 loại TB thần kinh(nơ ron) + TBTK
đệm(TBTK giao )
Hs quan sát hình 4.4 xác định
đ-ợc :Thân nơ ron Sợi nhánhSợi trục Xi náp
Hs đọc thông tin sgk nêu đợc :
Dẫn truyền, xử lý thông tin,
điều hoà hoạt động các cơ quan
đảm bảo sự phối hợp hoạt động giữa các cơ quan
Trang 16IV Kiểm tra đánh giá
TB cơ tim , có nhiều nhân Chức năng của là co, dãn tạo nên sự vận động
V H ớng dẫn học bài
Học bài, trả lời câu hỏi 1,2 sgk
Chuẩn bị cho bài thực hành (theo tổ )
Ngày 17 tháng 9 năm 2007 Tiết 5
I Mục tiêu
Chuẩn bị đợc tiêu bản tạm thời TB mô ,cơ vân
Quan sát và vẽ các TB trong các tiêu bản đã làm sẵn : TB niêm mạc miệng (Mô biểu bì ) , mô sụn , mô xơng, mô cơ vân, mô cơ trơn, phân bệt bộ phận chính của tế bào gồm màng sinh chất, chấtTB và nhân
Phân biệt đợc điểm khác nhau của mô biểu bì, mô cơ , mô liên kết
III Hoạt động dạy- học
Gv : Kiểm tra phần chuẩn bị theo nhóm của Hs
Phát dụng cụ cho nhóm trởng
Phát hộp tiêu bản mẫu
Bài mới
* Hoạt động 1 Làm tiêu bản và quan sát tế bào mô cơ vân
Mục tiêu : Làm đợc tiêu bản, khi quan sát nhìn thấy các TB
Gv treo bảng phụ nội dung các
b-ớc làm tiêu bản
Gọi 1 Hs lên làm mẫu các thao
tác
Phân công các nhóm
Sau khi cá nhóm lấy đợc TB mô
Hs theo dõi->ghi nhớ kiến thức, 1
Hs nhắc lại các thao tác
Các nhóm tiến hành làm tiêu bản
nh đã hớng dẫnYêu cầu : Lấy sợi thật mảnh Không bị đứt Rạch bắp cơ phải thẳng
Trang 17Hoạt động dạy Hoạt động học
dẫn cách đặt la men
Nhỏ 1 giọt a xít a xê tíc 1% vào
cạnh la men và dùng giấy thấm
hút bớt dung dịch sinh lý để a xít
thấm vào dới la men
Gv điều khiển, kiểm tra công
việc của các nhóm, giúp đỡ nhóm
Đại diện nhóm quan sát , điều chỉnh cho đến khi nhìn rõ tế bào (Đối chiếu tiêu bản với các hình
vẽ sgk Cả nhóm quan sát, nhận xétYêu cầu : Thấy đợc màng, nhân, vân ngang, tế bào dài
Vẽ hình ghi chú thích
* Hoạt động 2 : Quan sát tiêu bản các loại mô khác
Mục tiêu : Quan sát và vẽ lại đợc hình TB mô sụn, mô xơng, mô cơ trơn
Phân biệt đợc điểm khác nhau của các mô
Gv yêu cầu quan sát các mô ->vẽ
Thảo luận nhóm để thống nhất trả lời
Yêu cầu : thành phần cấu tạo , hình dáng TB ở mỗi mô
- Hoàn thành báo cáo nạp cho giáo viên :
Yêu cầu : Vẽ hình, chú thích đầy
đủ hình vẽ các loại mô đã quan sát đợc
Bố trí hình vẽ cân đối, các chú thích nên dùng thớc kẻ mũi tên vào đúng vị trí trên hình đảm bảo hình vẽ đẹp và sạch
Trang 18IV Nhận xét - Đánh giá
Gv : Khen các nhóm làm việc nghiêm túc có kết quả tốt
Phê bình nhóm cha cố gắng và kết quả thấp để rút kinh nghiệm
* Đánh giá :
? Trong khi làm tiêu bản mô cơ vân các em gặp khó khăn gì ?
? Cho biết nguyên nhân thành công của nhóm
? Lý do nào làm cho mẫu của 1 số nhóm cha đạt yêu cầu
1, Kiến thức: HS nắm đợc cấu tạo và chức năng cơ bản của nơ ron
Chỉ rõ 5 thành phần của 1 cung phản xạ và đờng dẫn truyền xung thần kinh trong cung phản xạ
2, Kĩ năng: Rèn kĩ năng quan sát kênh hình, thông tin nắm bắt kiến thức, kĩ
1 Mô liên kết 2 Mô cơ 3 Mô thần kinh 4.Mô biểu bì
a, biểu bì bao phủ, biểu bì tuyến b, cơ vân, cơ trơn c, Mộ sụn , mô xơng d, các nơ ron
Hãy điền các ý 1, 2, 3, 4 vào dấu chấm (?) cột A ; các ý a, b, c, d, vào cột
Trang 19? Co dãn tạo nên sự vận động của các cơ quan và vận động của cơ thể
?
Tiếp nhận kích thích Dẫn truyền xung thần kinh Xử lý thông tin
điều hoà hoạt động các cơ quan
Đáp án: A (4; 1; 2; 3)
C (a; c; b; d)
? Hãy nêu thành phần cấu tạo của mô thần kinh?
? Gv treo tranh 6.1: Mô tả cấu tạo của 1 nơ ron điển hình?
Gọi hs nhận xét bổ sung, góp ý
Bài mới
ở ngời: - Sờ tay vào vật nóng -> Rụt tay
- Thấy quả chanh -> Tiết nớc bọt
=> Hiện tợng rụt tay hay tiết nớc bọt gọi là phản xạ Vậy phản xạ đợc
thực hiện nhờ cơ chế nào?
Gv ghi tên bài lên bảng
Chuyển ý: Phản xạ là hoạt động của nơ ron, chúng ta sẽ tìm hiểu xem nơ
ron có cấu tạo, hoạt động nh thế nào?
* Hoạt động1 Cấu tạo và chức năng của nơ ron
Mục tiêu: Chỉ rõ cấu tạo và các chức năng của nơ ron từ đó thấy chiều hớng lan
truyền xung thần kinh trong sợi trục
Gọi 1 hs lên bảng ghi lại cấu tạo
của 1 nơ ron điển hình?
Gv giải thích: Các kích thích của
môi trờng ngoài hoặc môi trờng
trong tác động vào thân và các
sợi nhánh làm xuất hiện xung
thần kinh rồi lan truyền theo sợi
trục -> đầu mút để chuyển qua
xináp tới nơron tiếp theo hoặc cơ
quan trả lời (cơ tuyến)
L
u ý : Sự dẫn truyền xung thần
kinh theo một chiều từ thân ->
dọc theo sợi trục -> nơ ron khác
Hs thu nhận thông tin
Hs nghiên cứu thông tin sgk để xác định đợc
Trang 20NR trung gian (liên lạc)
Gv nêu câu hỏi hoạt động
? Có nhận xét gì về hớng dẫn
truyền xung thần kinh ở nơron
h-ớng tâm và nơron li tâm?
+ Tính cảm ứng + Tính dẫn truyền
Thảo luận nhóm - hoàn thành bảng
đại diện trình bày đáp án Các nhóm bổ sung nhận xét thống nhất câu trả lời
L
u ý : Ngời ta phân biệt 3 loại nơ ron này là dựa vào chức năng dẫn truyền xung thần kinh của chúng
Hs nêu đợc -> Chiều dẫn truyền của 2 nơ ron này trái ngợc nhau
* Hoạt động 2 Cung phản xạ
Mục tiêu: Hs hình thành khái niệm phản xạ, cung phản xạ, vòng phản xạ Biết
giải thích 1 số phản xạ ở ngời bằng cung phản xạ và vòng phản xạ
a Phản xạ
Gv: Mọi hoạt động của cơ thể đều
là phản xạ
Phản xạ không chỉ trả lời các kích
thích của môi trờng ngoài mà còn
trả lời các kích thích của môi
tr-ờng trong
Ví dụ: Nghe tiếng còi ở sau ->
Quay đầu lại
Thức ăn vào miệng -> Tiết nớc bọt
Tăng tiết mồ hôi khi trời nóng
Khi lao động -> Tăng nhịp hô
hấp, nhịp co bóp của tim
? Vậy một phản xạ thực hiện đợc
là nhờ bộ phận nào chỉ huy (điều
Hs thu nhận thông tin Lấy thêm 1
số ví dụ Tay chạm vật nóng -> rụt lại Đèn chiếu vào mắt -> con ngơi co lại
Trang 21Hoạt động dạy Hoạt động học
Gv yêu cầu hs trả lời
? Phản xạ là gì?
Gv nhận xét - nêu đáp án chuẩn:
Phản xạ là phản ứng của cơ thể
trả lời các kích thích của môi
tr-ờng ngoài hoặc môi trtr-ờng trongdới
sự điều khiển của hệ thần kinh
? Vậy phản xạ có ý nghĩa gì đối
với đời sống con ngời?
Gv nêu câu hỏi hoạt động 2 sau khi
cho học sinh chạm tay vào cây xấu
hổ và nhận thấy lá cây bị cụp
Hs tự hòan thiện kiến thức
Hs trả lời câu hỏi => Là cơ sở hoạt
động của hệ thần kinh, làm cho cơ thể luôn luôn thích nghi với những thay đổi của điều kiện sống
bảng Nêu câu hỏi hoạt động
? Các loại nơron tạo nên 1 cung
Thành phần cung phản xạ:
Cơ quan thụ cảm 3 NR ( hớng tâm, trung gian, li tâm) Cơ quan phản ứng
Hs trả lời đợc:
Trang 22Gv nhắc tới tốc độ truyền xung
Kim đâm vào tay -> Rụt tay lại
Gv theo dõi hoạt động
Gv đa ra máy chiếu đáp án đúng
Kim (kích thích)-> Cơ quan thụ
Thực hiện phản xạ
Thảo luận nhóm Cử đại diện trình bày, nhóm có ý kiến khác bổ sung, nhận xét
Hs tự bổ sung kiến thức
Gv chiếu sơ đồ hình 6.3 yêu cầu
hs xác định các xung thần kinh có
trong vòng phản xạ
Gv: (chỉ trên sơ đồ)
Phản ứng của cơ thể đã đợc thực
hiện nhờ cung phản xạ (1-2) Tuy
nhiên nhờ có xung thần kinh báo
ngợc từ cơ quan thụ cảm và các
thụ quan trong cơ quan phản ứng
theo dây hớng tâm về TƯTK giúp
dây li tâm tới cơ quan trả lời => Chính
luồng thông tin ngợc đã khép kín cung
Quan sát hình vẽ trả lời câu hỏi
Hs thu nhận thông tin
Trang 23Hoạt động dạy Hoạt động học
Gv lấy ví dụ, giải thích ví dụ đó
Thực chất là để điều chỉnh phản xạ => Giúp phản xạ thực hiện chính xác hơn
IV Kiểm tra - đánh giá
Gv phát phiếu học tập - yêu cầu học sinh thảo luận
1, Ghi tên các bộ phận đợc đánh số trong hình vẽ về nơron
2, Trò chơi ô chữ
Chú thích
1 Có 10 chữ : Con đờng mà xung thần kinh truyền từ cơ quan thụ cảm qua TƯTK, rồi đến cơ quan phản ứng
2 Có 13 chữ : Tên gọi khác của nơ ron cảm giác
3 Có 6 chữ: Một trong 2 chức năng cơ bản của nơron
4 Có 8 chữ: Tên gọi của sợi ngắn xuất phát từ thân nơron
5 Có 12 chữ: Yếu tố lan truyền trong cung phản xạ
6 Có 6 chữ: Phản ứng của cơ thể thông qua hệ thần kinh để trả lời kích thích
V H ớng dẫn học bài
chiều xung thần
3
14
1 2 3 4 5 6
Trang 24- Làm câu hỏi bài tập 1,2 sgk
Phân biệt đợc các loại xơng dài, xơng ngắn, xơng dẹt về hình thái, cấu tạo
Trang 25Phân biệt đợc các loại khớp xơng, nắm vững cấu tạo khớp động
Tranh cấu tạo một đốt sống điển hình, hình 7.4
III Hoạt động dạy học
ổn định lớp
bài cũ
? Nơron có cấu tạo nh thế nào? Nó có đặc tính gì?
? Hãy cho ví dụ một phản xạ và phân tích đờng đi của xung thần kinh trong phản xạ đó?
? Phân biệt cung phản xạ và vòng phản xạ?
Bài mới
Sự vận động của cơ thể đợc thực hiện nhờ sự phối hợp hoạt động của hệ cơ và bộ
ơng Vì vậy trong chơng II chúng ta sẽ tìm hiểu cấu tạo và chức năng của cơ và
x-ơng Những đặc điểm của cơ và xơng thích nghi với t thế đứng thẳng và lao động, giữ gìn vệ sinh cơ xơng
? Tìm những điểm giống nhau và
khác nhau giữa xơng tay và xơng
chân? Giải thích vì sao có sự
khác nhau đó?
Quan sát hình vẽ, xử lí thông tin
Thảo luận nhóm – tìm câu trả lời
Đại diện trình bày đán án Các nhóm có ý kiến khác bổ sung, hoàn chỉnh kiến thức
Vai trò:
Tạo khung nâng đỡ cơ thể Chỗ bám vững chắc cho các phần mềm nh gân cơ
Tạo thành các khoang bảo vệ các nội quan
Cùng với hệ cơ giúp cơ thể vận
động và lao động dễ dàng (nhiệm
Trang 26Hoạt động dạy Hoạt động học
Gv nhận xét, điều khiển hoạt
Gv: Tuy nhiên do quá rình tiến
hoá mà bộ xơng ngời có nhiều
đặc điểm khác với bộ xơng thú
Vậy ? Bộ xơng gồm mấy phần?
Đặc điểm của mỗi phần?
Gv thông báo 1 số đặc điểm của
Hs nêu đợc: Bộ xơng ngời có cấu trúc và sự sắp xếp giống nh ở ĐV
Bộ xơng gồm
- Xơng đầu: Sọ, mặt
- Xơng thân: Cột sống, lồng ngực
- Xơng chi: Tay, chân
* Hoạt động 2 Phân biệt các loại xơng
Mục tiêu: Dựa vào hình dạng, cấu tạo phân biệt đợc 3 loại xơng
Yêu cầu hs tìm hiểu thông tin trả
lời câu hỏi
? Có mấy loại xơng ? Dựa vào
đâu để phân biệt?
Đọc thông tin - Trả lời đợc
Có 3 loại xơng
- Xơng dài: Hình ống ở giữa rỗng, chứa tuỷ
- Xơng ngắn: Ngắn nhỏ
- Xơng dẹt: Hình bản dẹt, mỏng
Trang 27* Hoạt động 3 Các khớp xơng
Mục tiêu Hs chỉ rõ 3 loại khớp xơng dựa trên khả năng cử động và xác định đợc
khớp đó trên cơ thể mình
Gv yêu cầu hs đọc thông tin
Nêu câu hỏi
Gv tiếp tục đa ra câu hỏi
? Nêu đặc điẻm của khớp bất
động?
? Trong bộ xơng ngời loại khớp
nào chiếm nhiều hơn? Điều đó có
ý nghĩa nh thế nào đối với hoạt
động sống của con ngời?
? Vì sao khi sai khớp phải chữa ngay
không để lâu đợc?
Gv bổ sung: Để lâu bao khớp không tiết
dịch nữa, sau này có chữa khỏi, xơng
Hs tự đánh giá kiến thức
Thảo luận nhóm tự rút ra kiến thức
Khớp bất động: Các xơng gắn chặt bằng khớp răng ca => Không cử động đợc
Hs trình bày đợc Khớp động và khớp bán động-> Giúp ngời vận động và lao động
Hs trả lời
IV Kiểm tra - đánh giá
Trang 28Gv chiếu bảng trong phần bài tập
1, Hãy chọn các từ và cụm từ: Đốt sống, chức năng, các xơng sờn, các phần
t-ơng ứng, phổi Điền vào chổ trống thay cho các số 1, 2, 3, 4, 5 để hoàn chỉnh các câu sau
Cột sống gồm nhiều (1) khớp với nhau và cong ở 4 chổ thành hình chữ S tiếp nhau, giúp cơ thể đứng thẳng.
Các (2) gắn với cột sống và gắn với xơng ức tạo thành lồng ngực bảo vệ tim và (3) Xơng tay và xơng chân có (4) với nhau nhng phân hoá khác nhau phù hợp với (5) đứng thẳng và lao động.
2, Hãy chọn các từ và cụm từ thích hợp để hoàn chỉnh các câu sau khi nói đến cấu tạo của bộ xơng ngời.
a, Bộ xơng ngời chia ra phần Các phần chính của bộ xơng là
b, Cột sống gồm đốt sống khớp với nhau và cong ở chỗ tạo thuận lợi cho t thế
c, Lồng ngực là do các với cột sống và gắn với xơng tạo ra khoang ngực
d, Căn cứ vào hình dạng và cấu tạo ngời ta chia xơng ngực thành loại xơng Đó là xơng
3, Điền các đặc điểm và vai trò của 3 loại khớp vào bảng sau:
Trang 29Quan sát tranh hình, thí nghiệm -> Tìm ra kiến thức
Có kĩ năng lắp đặt thí nghiệm đơn giản trong giờ học lí thuyết
Mẫu vật: Hai xơng đùi ếch, các đốt sống ca đôi
Dụng cụ: Panh, đèn cồn, cốc nớc lã, cốc đựng dung dịch axít HCL 10%, đoạn dây
đồng ( hoặc thép nhỏ) một đầu quấn chặt vào que cầm, đầu kia buộc vào mẩu xơng ( ếch hoặc chân gà), một tờ giấy khổ A4
Hs: Xơng đùi ếch hay xơng sờn gà
III Hoạt động dạy học
ổn định lớp
Bài cũ
? Bộ xơng ngời gồm mấy phần? Mỗi phần gồm những xơng nào?
? Nêu rõ vai trò của từng loại khớp?
? Vai trò của bộ xơng đối với đời sống con ngời?
Bài mới
Xơngcó chức năng: Là bộ khung nâng đỡ cơ thể bởi độ rắn chắc của xơng rất lớn (xơng ngời trởng thành có thể chịu áp lực gấp 30 lần so với loại gạch tốt) Vậy do
đâu mà xơng có đợc khả năng đó?
* Hoạt động 1 Cấu tạo của xơng
Mục tiêu: Chỉ rõ đợc cấu tạo của xơng dài, xơng dẹt và chức năng của nó
a, Cấu tạo của x ơng dài
Gv đặt vấn đề:
? Sức chịu đựng của xơng có liên
quan gì đến cấu tạo của xơng?
Để trả lời vấn đề này
Gv yêu cầu hs quan sát xơng đùi
ếch chẻ dọc
? Xơng dài có cấu tạo nh thế nào
Hs có thể đa ra khẳng định-> Chắc chắn xơng phải có cấu tạo đặc biệt
Hs nghiên cứu sgk, quan sát vật
Trang 30Hoạt động dạy Hoạt động học
Gv hớng dẫn hoạt động
Gv giảng về xơng dài theo nội
dung của bảng 8 Nhấn mạnh các
Nêu câu hỏi:
? Ngời ta đã vận dụng kiểu cấu
tạo hình ống và cấu trúc hình
vòm vào kĩ thuật xây dựng có ý
nghĩa gì? Cho ví dụ?
Đại diện nhóm trình bày Các nhóm có ý kiến khác bổ sung
Thảo luận nhóm
Đại diện trình bày đán án Các nhóm có ý kiến khác bổ sung, hoàn chỉnh kiến thức
Cá nhân suy nghĩ Nêu đợc
Đảm bảo độ bền vững Tiết kiệm nguyên liệu
Ví dụ: Cột trụ cầu, vòm của, tháp Epphen
Đọc bảng hiểu rõ về cấu tạo và chức năng của xơng dài
Quan sát hình vẽ + các đốt sống
đã ca đôi => Thu thập thông tin
.Cá nhân trình bày Các ý kiến khác bổ sung
Hs nêu đợc:
Không có cấu tạo hình ống Bên ngoài là mô xơng cứng Bên trong là mô xơng xốp gồm
Trang 31Hoạt động dạy Hoạt động học
đỏ
* Hoạt động 2 Sự lớn lên và dài ra của xơng
Mục tiêu: Hs chỉ ra đợc xơng dài ra do sụn tăng trởng, to ra là nhờ tế bào màng
Gv nêu câu hỏi sgk
? Quan sát hình 8.5 hãy cho biết
vai trò của sụn tăng trởng?
Gv đánh giá phần trao đổi của các
nhóm và giải thích
Các tế bào sụn phân chia và
hoá xơng làm xơng dài ra Đến
bồi đắp phía ngoài thân xơng
làm cho xơng to ra Trong khi
các TB huỷ xơng tiêu huỷ thành
trong của ống xơng làm cho
khoang xơng ngày càng rộng ra
Gv đa ra bài tập Cá nhân hs hoàn
thành
Hs nghiên cứu thông tin Quan sát tranh -> trao đổi nhóm dể hoàn thành câu hỏi hoạt động
Đại diện trình bày đáp án, các nhóm
Mục tiêu Thông qua thí nghiệm Hs chỉ ra đợc 2 thành phần cơ bản của xơng
có liên quan đến tính chất của xơng – liên hệ thực tế
Trang 32Hoạt động dạy Hoạt động học
Chuẩn bị dụng cụ
Gv biểu diển thí nghiệm
? Tại sao khi ngâm xơng lại bị
dẻo và có thể kéo dài, thắt nút ?
+ ở xơng trẻ em: Chất cốt giao
chiếm tỉ lệ cao hơn ngời già nên
xơng có tính đàn hồi cao hơn
Liên hệ thực tế
? Tại sao xơng ngời già lại giòn và dễ
Hs quan sát hiện tợng (có bọt khí nổi lên )
-> Là khí Co2
1- 2 hs kiểm tra độ mềm dẻo của xơng
Hs bóp thử phần xơng còn lại (đặt lên giấy gõ nhẹ) Sau đó thả vào Axít HCL => Quan sát hiện tợng
Thảo luận nhóm Thống nhất
Phần xơng cháy đợc có mùi khét là chất hữu cơ
Xơng mất phần rắn khi bị hoà vào HCl Chỉ còn lại phần chất hữu cơ
Nêu đợc
.Thành phần hoá học của xơng gồm
+ Chất vô cơ: Muối canxi + Chất hữu cơ (cốt giao)
Tính chất
+ Đàn hồi Nhờ sự kết hợp của + Rắn chắc 2 thành phần trên
Ghi nhớ thông tin giải thích đợc (Thông tin sgk)
Trang 33Hoạt động dạy Hoạt động học
gãy hơn xơng trẻ em?
? Thức ăn có liên quan gì đến sự phát
triển của xơng?
IV Kiểm tra - đánh giá
Gv yêu cầu hs làm bài vào vở bài tập
* Bài tập tóm tắt và ghi nhớ kiến thức cơ bản (vở bài tập)
1, Tìm những cụm từ thích hợp điền vào chỗ trống để hoàn thiện các câu sau
Cấu tạo xơng gồm , mô xơng cứng và Xơng dài có cấu trúc , mô xơng xốp
ở , trong xơng chứa tuỷ đỏ là nơi hồng cầu, khoang xơng chứa (ở trẻ em) hoặc ( ở ngời lớn)
Xơng gồm 2 thành phần chính là và Sự kết hợp của này làm cho xơng
cứng rắn và có tính đàn hồi Xơng lớn lên về bề ngang là nhờ của các TB màng xơng, xơng dài ra nhờ sự phân chia của các
* Bài tập củng cố hoàn thiện kiến thức (vở bài tập)
2, Xác định các chức năng tơng ứng vơi các phần của xơng ở bảng sau bằng
cách ghép chữ (a, b, c ) với số (1, 2, 3 ) sao cho phù hợp
Các phần của
xơng
Tr
ả lời
e) Chịu lựcg) Xơng dài ra
3, Hãy giải thích vì sao xơng động vật đợc hầm thì bở
Hs thảo luận nhóm Tìm đáp án đúng
Gọi 1 hs đọc kết luận chung cuối bài
V H ớng dẫn học bài :
Hoàn thành bài tập sgk
? Vì sao trẻ em Việt Nam thờng mắc bệnh còi xơng?
? Đi, ngồi không đúng t thế thờng gây hậu quả gì?
Đọc “em có biết"
Trang 34Ngày 01 tháng 10 năm 2007
Tiết 9
I Mục tiêu
1, Kiến thức:
Hs trình bày đợc đặc điểm cấu tạo của TB cơ và bắp cơ
Giải thích đợc tính cất cơ bản của cơ là sự co cơ và nêu đợc ý nghĩa của sự co cơ
2, Kỹ năng
Quan sát tranh hình, nhận biết kiến thức
Thu thập thông tin, khái quát hoá vấn đề
Tranh màu hệ cơ ngời, bắp cơ Búa y tế, máy chiếu
Tranh câm: Cung phản xạ đầu gối
III Hoạt động dạy học
ổn định lớp
bài cũ
? Trình bày cấu tạo và chức năng của xơng dài?
? Nêu thành phần hoá học và tính chất của xơng?
Trang 35Gv chiếu tranh hệ cơ ngời giới thiệu các nhóm cơ chính của cơ thể: Cơ đầu - cổ, cơ
thân (ngực, bụng, lng), cơ chi trên và chi dới Chỗ bám của cơ vân (bám vào
x-ơng) khi cơ co làm cho xơng nh thế nào? (cử động) Vì vậy cơ vân còn đợc gọi là
cơ xơng
* Hoạt động 1 Cấu tạo bắp cơ và tế bào cơ
Mục tiêu: Chỉ rõ đợc cấu tạo của xơng dài, xơng dẹt và chức năng của nó
Gv chiếu hình vẽ bắp cơ (9.1)
Nêu câu hỏi
? Bắp cơ có cấu tạo nh thế nào?
đ-ợc giới hạn ở hai đầu bởi hai
tấm vách ngăn gọi là tấm Z
Phần giữa là đĩa tối, hai đầu
Yêu cầu:
1 Gân 2 Bụng cơ 3 Bó cơ 4 Sợi cơ
5 Tơ cơ 6 Tơ cơ mảnh 7 Tơ cơ dày
Học sinh thu nhận kiến thức
* Hoạt động 2 tính chất của cơ
Mục tiêu: Bản chất co cơ và dãn cơ
Gv chiếu hình 9.2 lên Mô tả thí
Trang 36Hoạt động dạy Hoạt động học
= Khi cơ co, tơ cơ mảnh xuyên
sâu vào vùng phân bố của tơ cơ
dày làm cho tế bào cơ ngắn lại
Gv yêu cầu học sinh
Gập cẳng tay vào sát với cánh
sâu vào vùng phân bố của tơ cơ
dày -> Đĩa sáng ngắn lại, đĩa tối
dày lên (Bắp cơ ngắn lại, to về
bề ngang)
Hs quan sát theo dõiThảo luận nhóm Đại diện trình bày trớc lớp, các nhóm có ý kiến khác bổ sung
2 hs làm thí nghiệm – Cả lớp theo dõi
hiện tợng xảy ra->Bàn chân tự động đá hất lên phía trớc
Thảo luận nhóm điền chú thích và mô tả cơ chế phản xạ
Cả lớp thực hiện, sau đó thảo luận nhóm trả lời câu hỏi
* Hoạt động 3 ý nghĩa của hoạt động co cơ
Mục tiêu Hs thấy đợc ý nghĩa của hoạt động co cơ.
Gv treo tranh 9.4 Hớng dẫn hs
Trang 37Hoạt động dạy Hoạt động học
quan sát
Nêu câu hỏi sgk
?Hãy cho biết sự co cơ có tác
dụng gì?
? Thử phân tích sự phối hợp hoạt
động co, dãn giữa cơ hai đầu (cơ
gấp) và cơ ba đầu (cơ duỗi) ở
cánh tay diễn ra nh thế nào?
Gv tóm tắt giải thích đầy đủ hơn
(nếu cần)
Các cơ trên cơ thể thờng sắp
xếp thành từng cặp đối kháng
(cơ này kéo xơng về một phía thì
cơ kia kéo về ngợc lại)
Hs quan sát, thu thập thông tin
Thảo luận nhóm Đại diện trả lời, các ý kiến khác bổ sung
Hs tự hoàn thiện kiến thức vào vở bài tập
IV Kiểm tra - đánh giá
Gv yêu cầu hs làm bài vào vở bài tập
* Bài tập tóm tắt và ghi nhớ kiến thức cơ bản (vở bài tập)
Chọn các cụm từ thích hợp: môi trờng, sự co cơ, hệ thần kinh, vùng phân bố,
dày, mảnh, tế bào cơ, xơng cử động, cơ thể, dãn, hai xơng, co điền vào chỗ trống
để hoàn thiện các câu sau:
Tính chất của cơ là và Cơ thờng bám vào qua khớp nên khi cơ co làm dẫn tới sự vận động của Mỗi bắp cơ gồm nhiều bó cơ, mỗi bó cơ gồm nhiều
Tế bào cơ đợc cấu tạo từ các tơ cơ gồm có các tơ và tơ Khi tơ cơ mảnh
xuyên sâu vào của tơ cơ dày làm tế bào cơ ngắn lại, đó là
Cơ co khi có kích thích của và chịu ảnh hởng của
* Bài tập củng cố hoàn thiện kiến thức (vở bài tập)
1, Hãy đánh dấu nhân (x) vào đầu câu trả lời đúng nhất
Đặc điểm cấu tạo nào của TB cơ phù hợp với chức năng co cơ? (chứng minh tính thống nhất giữa cấu tạo và chức năng của TB cơ)
a TB cơ gồm nhiều đơn vị cấu trúc nối liền với nhau làm TB cơ dài
Trang 383, Sợ co co cơ thực hiện theo cơ chế nào?
Gọi 1 hs đọc kết luận chung cuối bài
V H ớng dẫn học bài :
Hoàn thành bài tập 3* sgk
Chuẩn bị bài 10
Ngày 2 tháng 10 năm 2007 Tiết 10
I Mục tiêu
1, Kiến thức:
Chứng minh đợc cơ co sinh ra công Công của cơ đợc sử dụngvào lao động và di chuyển
Trình bày đợc nguyên nhân của sự mỏi cơ và nêu các biện pháp chống mỏi cơ
Nêu đợc lợi ích của sự luyện tập cơ, từ đó mà vận dụng vào đời sống Thờng xuyên luyện tập thể dục thể thao và lao động vừa sức
2, Kỹ năng
Rèn cho hs một số kĩ năng
Thu thập thông tin, phân tích, khái quát hoá
Trang 39Vận dụng lí thuyết vào thực tế -> Rèn luyện thân thể
? Trình bày cấu tạo của một bắp cơ?
? Chức năng của cơ? Co cơ thực hiện theo cơ chế nào?
Bài mới
? ý nghĩa của hoạt động co cơ ( Gây sự vận động cho cơ thể ) Vậy hiệu quả của
hoạt động co cơ và phải làm gì để tăng hiệu quả hoạt động co cơ - Đó là nội dung của bài học
* Hoạt động 1 Công cơ
Mục tiêu: Hs chỉ ra đợc cơ co sinh ra công, công của cơ sử dụng vào các hoạt động
Gv yêu cầu hs đọc thông tin, điền từ
Hoạt động của cơ chịu ảnh hởng của
trạng thái thần kinh, nhịp điệu lao động
và khối lợng của vật phải di chuyển
Hs làm việc cá nhân Chọn và điền từ thích hợp
Hs đọc bài làm của mình, các ý kiến khác bổ sung
Thảoluận nhóm Các ý kiến trình bày góp ý
Hs tự hoàn thiện kiến thức
* Hoạt động 2 sự mỏi cơ
Mục tiêu: Hs chỉ rõ nguyên nhân sự mỏi cơ, từ đó có biện pháp rèn luyện
bảo vệ cơ giúp cơ lâu mỏ
Trang 40a) Nguyên nhân của hiện tợng
Cử đại diện trả lời Thống nhất đợc:
Khi mỏi cơ cần: Nghỉ ngơi kết hợp với xoa bóp
Khi làm việc nên: Nhịp nhàng, vừa sức
và tinh thần cần vui vẻ, thoải mái
* Hoạt động 3 Luyện tập cơ
Gv nêu câu hỏi sgk - hớng dẫn
co cơ và làm việc dẻo dai =>
Năng suất lao động cao
+ Tăng cờng sự hoạt động của
Hs tự hoàn thiện kiến thức vào vở bài tập
IV Kiểm tra - đánh giá
* Bài tập tóm tắt và ghi nhớ kiến thức cơ bản (vở bài tập)
Chọn các cụm từ thích hợp điền vào chỗ trống để hoàn thiện các câu sau:
Khi cơ co để sinh ra công Sự Oxi hoá các chất dinh dỡng tạo ra cung cấp cho Làm việc quá sức và kéo dài dẫn tới Nguyên nhân của sự mỏi cơ là do cơ thể không đợc nên tích tụ Axít lắc tíc đầu độc cơ Để tăng cờng khả năng
và giúp cơ làm việc dẻo dai cần thờng xuyên thể dục thể thao.