Bai giảng cảnh khuya

KIỂM TRA BÀI CŨ:Đọc thuộc lòng bài thơ: “Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê” và cho biết nội dung và nghệ thuật được sử dụng trong bài thơ?... Bài thơ: Cảnh khuya: a.Cảnh khuya trên

Giáo viên : Nguyễn Thị Hảo

KIỂM TRA BÀI CŨ:

Đọc thuộc lòng bài thơ:

“Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê” và cho biết nội dung và nghệ thuật được sử dụng trong bài thơ?

Tháp mười đẹp nhất bông sen Việt Nam đẹp nhất có tên Bác Hồ.

( HỒ CHÍ MINH )

Hồ Chí Minh (1890-1969)

I Đọc và tìm hiểu chung:

1 Tác giả :

- Người chiến sĩ, anh hùng

dân tộc, vị lãnh tụ vĩ đại của

dân tộc Việt Nam

- Là nhà văn, nhà thơ,danh

nhân văn hoá thế giới.

Em hãy nêu vài nét về tác

giả?

độ thực dân Pháp, Tuyên ngôn

Độc lập, Lời kêu gọi toàn

em còn biết tác phẩm nào Bác viết nữa không?

nào?

Yên ba thâm xứ đàm quân sự,

Dạ bán quy lai nguyệt mãn

thuyền.

*Dịch nghĩa

Đêm nay,đêm rằm tháng giêng, trăng đúng lúc tròn nhất Sông xuân, nước xuân tiếp giáp với trời xuân;

Nơi sâu thẳm mịt mù khói sóng bàn việc

quân, Nửa đêm quay về trăng đầy thuyền.

thơ:Thất ngôn tứ tuyệt

Tiết 45

( HỒ CHÍ MINH ) *So với những bài thơ thất ngôn tứ

tuyệt đã học, 2 bài thơ Cảnh khuya, Rằm tháng giêng có những điểm giống và khác nhau như thế nào?

* Giống : + Mỗi bài có 4 câu Mỗi câu 7 chữ + Gieo một vần ở chữ cuối của các câu 1,2,4 (bài 1 vần a; bài 2 vần iên) + Cấu trúc nội dung bài thơ cũng theo trình tự: khai, thừa, chuyển, hợp với 2 câu đầu tả cảnh, 2 câu sau thể hiện tâm trạng.

đổi ở câu 1 và câu 4 (câu 1 nhịp 3/4 ; câu 4 nhịp 2/5)

+ Cảnh khuya viết bằng chữ Việt.

+ Hai câu đầu: tả cảnh

+ Hai câu sau: Hình ảnh con

người trong cảnh.

- PTBĐ: Biểu cảm qua miêu tả.

Bài thơ được viết theo thể thơ nào? Sử dụng những phương thức biểu đạt nào?

Thất ngôn tứ tuyệt

I Đọc và tìm hiểu chung:

II Tìm hiểu văn bản:

1 Bài thơ: Cảnh khuya:

a.Cảnh khuya trên rừng Việt Bắc:

- Âm thanh: Tiếng suối, tiếng hát.

-> Tác giả sử dụng nghệ thuật

từ láy, điệp từ miêu tả cảnh

trăng rừng với vẻ đẹp lung

linh, ấm áp ở chiến khu Việt

Em có nhận xét gì về cảnh đẹp của Việt Bắc qua hai câu thơ trên?

-Chưa ngủ: Câu 3->say

mê cảnh thiên nhiên

Câu 4>lo việc nước.

So sánh, điệp ngữ

tình?

Tác giả sử dụng biện pháp nghệ thuật gì? Tác dụng của phép nghệ thuật

đó?

Theo em, nguyên nhân

“chưa ngủ”

ở câu 3 và câu 4 giống nhau hay khác nhau?

về Bác mà

em biết?

( HỒ CHÍ MINH )

“ Ngẫm thù lớn há đội trời chung

Căm giặc nước thề không cùng sống.

…Những trằn trọc trong cơn mộng mị Chỉ băn khoăn một nỗi đồ hồi ”

( Bình Ngô Đại Cáo - Nguyễn Trãi )

“ … Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối, ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa Chỉ căm tức rằng chưa

xả thịt, lột da, nuốt gan, uóng máu

quân thù Dẩu cho trăm thân này

phơi ngoài nộ cỏ, nghìn xác này gói trong da ngựa ta cũng có cam lòng ” ( Hịch Tướng Sĩ - Trần Quốc Tuấn )

Yên ba thâm xứ đàm quân sự,

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền.

1948 (Hồ Chí Minh)

Rằm xuân lồng lộng trăng soi, Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân

Giữa dòng bàn bạc việc quân, Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền

con thuyền chở người kháng chiến Đó có phải là

cuộc dạo chơi trên sông hay không?

Tiết 45

( HỒ CHÍ MINH )

? Đặt trong đề tài thơ kháng chiến của Bác, em hiểu như thế nào về chi tiết “bàn quân

sự”? ? Qua chi tiết đó cho thấy tác giả là người như thế nào?

b.Hình ảnh con người:

- Bàn việc quân

3 Rằm tháng giêng:

I Đọc và tìm hiểu chung:

II.Tìm hiểu văn bản:

a.Cảnh đêm rằm tháng giêng:

-> Yêu nước, yêu cách mạng.

- Trăng “ngân”đầy thuyền

=> Phong thái ung dung, lạc

quan, tin tưởng vào thắng lợi của

cách mạng.

⇒ hài hoà giữa chất thép và chất

nghệ sĩ trong tâm hồn Bác.

( HỒ CHÍ MINH )

? Đặt trong đề tài thơ khỏng chiến của Bỏc, em hiểu như thế nào về chi tiết “bàn quõn

sự”? ? Qua chi tiết đó cho thấy

-Hai bài thơ miờu tả cảnh trăng ở

chiến khu Việt Bắc, thể hiện tỡnh

yờu thiờn nhiờn, tõm hồn nhạy

cảm, lũng yờu nước sõu nặng và

phong thỏi ung dung, lạc quan

của Bỏc Hồ

.

2 Nghệ thuật:

- Kết hợp hài hoà giữa màu

sắc cổ điển và tinh thần hiện đại.

- Lời thơ tự nhiờn gợi cảm.

- Sử dụng cỏc biện phỏp tu

từ đạt hiệu quả cao

IV Luyện tập:

Em hóy nờu nội dung và nghệ thuật của bài thơ?

Một vài hình ảnh Bác Hồ hoạt động ở chiến

khu Việt Bắc 1948-1954

được gì về phong cách và lối sống

của Bác ?

Thương yêu Nâng niu.

Hai bài thơ lộng lẫy ánh trăng và lòng người phấn chấn được ra đời giữa lúc kháng chiến

gian khổ Điều đó cho ta thấy vẻ đẹp trong

tâm hồn và phong cách sống của Bác như

thế nào?

 Tâm hồn nhạy cảm và trân trọng vẻ đẹp của tạo hóa, phong cách sống lạc quan, giàu chất thi sĩ.

Em có nhận xét gì về cảnh rừng Việt Bắc qua hai bài thơ?

Qua hai bài thơ em học tập được gì về phong cách và lối sống của bác?

*Chép một số bài thơ,câu thơ của Bác viết về trăng hoặc

* Trong tù không rượu cũng không hoa

Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ

Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ

Trăng dòm khe cửa ngắm nhà thơ.

* Gà gáy một lần đêm chửa tan

Chòm sao đưa nguyệt vượt lên ngàn.

Khóm chuối trăng soi càng thấy lạnh

Chòm sao Bắc đẩu đã nằm ngang.

* Trăng vào cửa sổ đòi thơ

“Việc quân đang bận xin chờ hôm sau”

Chuông lầu chợt tỉnh giấc thâu

Ấy tin thắng trận liên khu báo về.

IV.Luyện tập:

(HS về nhà hoàn thành các bài

tập)

Câu1: 2 bài thơ “Cảnh khuya”,

“Rằm tháng giêng” được viết

theo phương thức biểu đạt nào?

Câu 2: Vì sao em biết 2 bài thơ

đó thuộc phương thức biểu cảm?

a.Vì 2 bài thơ bày tỏ tình cảm, cảm xúc.

b.Vì 2 bài thơ tái hiện trạng thái

1 Trắc nghiệm:

Chúc quý thầy, cô

Mạnh khỏe, hạnh phúc, thành đạt