Bài giảng ngữ văn 7 bài 12 cảnh khuya 2

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ, Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà... Dịch nghĩa Đêm nay, đêm rằm tháng giêng, trăng đúng lúc tròn nhất, Sông xuân, nước xuân tiếp giáp với trời xuân; Nơi sâ

CẢNH KHUYA

BÀI GIẢNG NGỮ VĂN LỚP 7

Hồ Chí Minh (19/5/1890 -2/9/1969)

- Quª : Kim Liªn- Nam §µn- NghÖ An.

- Là anh hùng giải Phóng dân tộc, danh nhân văn hoá thế giới, nhà thơ lớn của Việt Nam

- Phong cách thơ: giản dị mà hàm súc, cổ điển mà hiện đại

- Thơ ca chiếm một vị trí đáng kể trong sự nghiệp văn học của Hồ Chí Minh ở những sáng tác thể loại này, hình ảnh

Hồ Chí Minh hiện lên với tâm hồn nghệ sĩ , chiến sĩ cao đẹp.

Tiết 45:

Suối Lê - nin (Cao Bằng)Bác Hồ làm việc ở chiến khu Việt BắcHang Pắc Bó (Cao

Cảnh khuya Tiếng suối trong như tiếng hát xa, Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa.

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.

1947 (Hồ chí Minh)

cổ thụ

Rằm tháng giêng.

(Nguyên tiêu)

Phiên âm

Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên,

Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên;

Yên ba thâm xứ đàm quân sự,

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền

Dịch nghĩa

Đêm nay, đêm rằm tháng giêng, trăng đúng lúc tròn nhất, Sông xuân, nước xuân tiếp giáp với trời xuân;

Nơi sâu thẳm mịt mù khói sóng bàn việc quân,

Nửa đêm quay về trăng đầy thuyền

Dịch thơ

Rằm xuân lồng lộng trăng soi,

Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân;

Giữa dòng bàn bạc việc quân,

Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền

(Xuân Thuỷ – dịch)

Yên ba thâm xứ đàm quân sự,

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền

1948 ( Hồ Chí Minh)

* Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt

*Phương thức biểu đạt: Miêu tả và biểu cảm

*Bố cục: Mỗi bài đều có bố cục 2 phần:

- Hai câu đầu:cảnh đêm trăng ở Việt Bắc

- Hai câu sau: tâm trạng của Bác Hồ

xa,hoa

nhà

viên,

thuyền

thiên;

Tiếng suối Trăng, cổ thụ, hoa

Tâm trạng

Tâm hồn thi sĩ Tinh thần chiến sĩ

Say mê ngắm cảnh Nỗi lo việc nước

Cảnh khuya

Tiếng suối trong như tiếng hát xa,

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ,

Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ, Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà

Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ, Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.

Cảnh khuya như vẽ người chưa

Tiểu kết

Rằm tháng giêng (Nguyên tiêu)

Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên,

Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên;Yên ba thâm xứ đàm quân sự,

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền

Phiên âm:

Dịch thơ:

Rằm xuân lồng lộng trăng soi, Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân ;

Giữa dòng bàn bạc việc quân, Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.

Trăng Sông, nước, trời

Tròn đầy, sáng ,trong trẻo Sức sống mùa xuân đang

tràn ngập cả trời đất

Cảnh sông nước đêm rằm tháng giêng

Không gian cao rộng, bát ngát, sáng sủa, trong trẻo, tràn đầy sức sống.

Rằm xuân lồng lộng trăng soi, Sông xuân n ước lẫn màu trời thêm xuân;

lồng lộng

Giữa dòng bàn bạc việc quân, Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền

Con ngườiBàn bạc việc quân

Ung dung, lạc quan

Đi trên thuyền chở

đầy trăng

Tiểu kết :

Nội dung

- Bức tranh trăng trên sông nước bát ngát, tràn đầy sắc xuân.-Tâm hồn rộng mở trước thiên nhiên, lòng yêu nước và phong thái ung dung, lạc quan của Bác.

Nghệ thuật

-Biện pháp lặp từ ngữ, ngôn từ gợi hình, gợi cảm,nhiều hình ảnh thiên nhiên đẹp mang màu sắc cổ điển.

Rằm tháng giêng Cảnh khuya

Cảnh đêm trăng trong rừng,bức tranh nhiều tầng lớp quấn quýt

Cảnh trăng rằm trên sông , không gian bát ngát tràn đầy sức xuân

Yêu thiên nhiên Ung dung lạc quan

Yêu nước

Bút pháp cổ điển, hiện đại Tâm hồn thi sĩ và tinh thần chiến sĩ

*Nghệ thuật :

-Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt.

-Sử dụng hiệu quả biện pháp điệp từ.

*Ghi nhớ:(SGK/143)

•Cảnh khuya và Rằm tháng giêng là hai bài thơ tứ tuyệt của Hồ Chí Minh được sáng tác trong thời kỳ đầu cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp Hai bài thơ miêu tả cảnh trăng ở chiến khu Việt Bắc, thể hiện tình cảm với thiên nhiên, tâm hồn nhạy cảm, lòng yêu nước sâu nặng

và phong thái ung dung, lạc quan của Bác Hồ.

• Hai bài thơ có nhiều hình ảnh thiên nhiên đẹp, có màu sắc cổ điển mà bình dị, tự nhiên.

Bài tập 1: Quan sát hình ảnh trên và cho biết hình ảnh này tương ứng với bài thơ nào, dòng thơ nào mà các em vừa học?

• Bài tập 2:

Có ý kiến cho rằng: Hai bài Cảnh Khuya và Rằm tháng giêng

của Hồ Chí Minh tuy là thơ hiện đại nhưng rất đậm màu sắc cổ điển.

Em có đồng ý với ý kiến đó không? Vì sao?

• Thể thơ: thất ngôn tứ tuyệt đường luật nh ưng cách ngắt nhịp

Trên bàn Bác chúng con không thắp nến

Đã có vầng trăng ôm ấp quanh Người Bác yêu trăng như yêu một cuộc đời Trong thơ Bác trăng với hoa là bạn…

Hướng dẫn học ở nhà

Học thuộc lòng hai bài thơ.

Sưu tầm những bài thơ của Bác có hình ảnh trăng.

Soạn bài “Thành ngữ” :

- Trả lời các câu hỏi ở phần I, II.

- Sưu tầm các câu thành ngữ.