- Tổ trưởng chuyên môn TTCM có những hiểu biết cơ bản về kế hoạch, các loại kế hoạch của tổ chuyên môn TCM, qui trình, kỹ thuật xây dựng kế hoạch - Vận dụng xây dựng kế hoạch hoạt động c
Trang 1SREM THÁI BÌNH - THÁNG 8, NĂM 2011
Chuyên đề
TẬP HUẤN TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN TRƯỜNG TRUNG HỌC
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THÁI BÌNH
Trang 2- Tổ trưởng chuyên môn (TTCM) có những hiểu biết cơ bản về kế hoạch, các loại kế hoạch của tổ chuyên môn (TCM), qui trình, kỹ thuật xây dựng kế hoạch
- Vận dụng xây dựng kế hoạch hoạt động của TCM và tổ chức, hướng dẫn giáo viên trong tổ xây dựng kế hoạch cá nhân phù hợp các qui định hiện hành và điều kiện thực tế.
2
TTCM thu hoạch được gì qua chuyên đề này?
MỤC TIÊU CHUNG
Trang 3- Nắm vững các kiến thức cơ bản về xây dựng kế hoạch hoạt động trong năm học của tổ chuyên môn; ý nghĩa, yêu cầu; nội dung; hình thức và qui trình xây dựng 2 loại kế hoạch: KH năm học của TCM và kế hoạch hoạt động cuả GV
Vận dụng được các kiến thức trên vào xây dựng kế hoạch của TCM và tổ chức, chỉ đạo xây dựng kế hoạch hoạt động năm học của giáo viên và các loại kế hoạch khác.
Nâng cao ý thức về vai trò của TTCM và của giáo viên trong việc xác định kế hoạch cho các hoạt động phát triển chuyên môn trong năm học; trên cơ sở đó, dần khắc phục thói quen làm việc theo kinh nghiệm hoặc tùy tiện.
3
MỤC TIÊU CỤ THỂ
Trang 4NỘI DUNG CHÍNH
4
1 Phần 1: Những vấn đề chung về xây dựng kế hoạch tổ chuyên môn
của tổ chuyên môn
dựng kế hoạch hoạt động trong năm học của cá nhân
4 Phần 4: Các kỹ thuật có thể vận dụng hiệu quả vào việc xây dựng các kế hoạch của TCM
Trang 61 Những vấn đề chung về xây dựng kế hoạch TCM
KH hội giảng; KH dự giờ, rút kinh nghiệm;
KH bồi giỏi - phụ kém;
6
1.1 Các loại kế hoạch ở TCM
Trang 7 Kế hoạch hoạt động trong năm học của GV
Kế hoạch cho từng mặt hoạt động:
7
KH thực hiện các chuyên đề cải tiến phương pháp dạy học;
KH hội giảng; KH dự giờ, rút kinh nghiệm;
KH bồi giỏi - phụ kém;
KH tổ chức hoạt động ngoại khóa;
KH nâng cao CL chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ GV trong tổ …
1.1 Các loại kế hoạch ở TCM
1 Những vấn đề chung về xây dựng kế hoạch TCM
Trang 81
Kế hoạch hoạt động trong năm học của TCM
(Kế hoạch TCM)
2
Kế hoạch hoạt động trong năm học của giáo viên
(Kế hoạch cá nhân)
2 loại kế hoạch có tính pháp quy
Theo “Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung học phổ thông và trường phổ
thông có nhiều cấp học” – Bộ GD-ĐT, 2007, 2011
8
1 Những vấn đề chung về xây dựng kế hoạch TCM
Trang 9Xây dựng kế hoạch
Kế hoạch năm học của tổ chuyên môn
Xây dựng kế hoạch năm học của TCM
Kế hoạch năm học của giáo viên
Kế hoạch
Kế hoạch là sự thể hiện ý đồ của chủ thể quản lý về sự phát triển trong tương lai của đối tượng quản lý thể hiện qua hệ thống mục tiêu và các biện pháp, nguồn lực để thực hiện mục tiêu đó
Kế hoạch (bản kế hoạch) là
“toàn bộ những điều vạch ra một cách có hệ thống về những công việc dự định làm trong một thời hạn nhất định, với mục tiêu, cách thức, trình
và nguồn lực cần thiết để đạt tới mục tiêu một cách phù hợp với tình hình thực tiễn trong khoảng thời gian xác định.
Xây dựng kế hoạch là làm rõ 4 câu hỏi quan trọng:
1.Chúng ta là ai và đang ở đâu? 2.Chúng ta muốn đi đến đâu?
3.Chúng ta làm gì? Làm thế nào? Bằng phương tiện/công cụ gì? để đến được vị trí mong muốn?
4.Làm thế nào để biết chúng ta tới đích?
Kế hoạch năm học của tổ chuyên môn (thường gọi tắt là “kế hoạch
tổ chuyên môn”) là bản dự kiến kế hoạch triển khai tất cả các hoạt động của TCM trong một năm học, nhằm thực hiện những mục tiêu phát triển của TCM và của nhà trường.
Là định hướng nhất quán cho các
hoạt động của các thành viên trong TCM;
Là phương tiện để thực thi kế
hoạch năm học của nhà trường;
Do TTCM trực tiếp chỉ đạo xây
dựng.
Xây dựng kế hoạch TCM
trong trường trung học là sự xác định một cách có căn cứ khoa học những mục tiêu, nhiệm vụ của tổ chuyên môn
và định ra những phương tiện
cơ bản để thực hiện có kết quả những nhiệm vụ, chỉ tiêu đó.
Bản chất của việc xây dựng
kế hoạch TCM là xác định xem trong năm học tới, TCM hướng đến những mục tiêu phát triển nào; muốn thực hiện các mục tiêu phát triển
đó cần phải làm gì, làm thế nào, khi nào làm và ai sẽ làm.
Kế hoạch cá nhân là bản dự kiến của giáo viên về những công việc sẽ làm trong năm học, với mục tiêu, cách thức, trình tự, thời hạn tiến hành cụ thể, nhằm thực hiện những ý
đồ phát triển của cá nhân phù hợp với mục tiêu phát triển của TCM và của nhà trường.
9
1 Những vấn đề chung về xây dựng kế hoạch TCM
Trang 101.3 Ý nghĩa của việc xây
dựng kế hoạch TCM
Đối với các thành viên trong tổ
Đối với hiệu trưởng
Đối với tổ trưởng chuyên môn
Kế hoạch TCM thể hiện tầm nhìn
của TTCM về phương hướng phát triển các mặt hoạt động của TCM trong năm học tới, thể hiện qua các mục tiêu, yêu cầu, các biện pháp và nguồn lực để thực hiện mục tiêu đó;
Kế hoạch TCM có ý nghĩa như là
phương tiện, công cụ quản lý quan trọng giúp TTCM tổ chức, chỉ đạo, điều hành, kiểm tra đánh giá một cách thống nhất các hoạt động của tập thể TCM, cũng như của từng thành viên trong tổ.
Kế hoạch TCM giúp TTCM chủ
động, tự tin trong công tác quản
lý, chỉ đạo các hoạt động của TCM.
Kế hoạch TCM thể hiện thống nhất ý chí, nguyện vọng và khả năng phấn đấu vươn lên để phát triển (tâm và lực) của tập thể giáo viên trong TCM;
Kế hoạch TCM là một trong những loại kế hoạch cơ bản và
có tầm quan trọng nhất trong quản lý nhà trường; nó là sự triển khai cụ thể việc thực hiện tầm nhìn, chiến lược phát triển
và kế hoạch hoạt động trong năm học của nhà trường;
Kế hoạch TCM có ý nghĩa như
là một phương tiện quan trọng trong công tác quản lý, chỉ đạo phát triển nhà trường của Hiệu trưởng, nhất là về phương diện chuyên môn nghiệp vụ; đồng thời là một trong những cơ sở cho hoạt động kiểm tra, đánh giá của hiệu trưởng.
10
1 Những vấn đề chung về xây dựng kế hoạch TCM
Trang 11 Đảm bảo tính thực tiễn, khả thi
Đảm bảo tính linh hoạt
Trang 12SREM 12
PHẦN 2 XÂY DỰNG KẾ HOẠCH NĂM HỌC
CỦA TỔ CHUYÊN MÔN
Trang 14TRƯỜNG THPT …
TỔ …
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
- Căn cứ vào phương hướng nhiệm vụ năm học của Trường THPT/THCS……
Tổ …… xây dựng kế hoạch hoạt động năm học 2011-2012 như sau:
I ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH
1 Bối cảnh năm học
2 Thuận lợi (mạnh/thời cơ)
3 Khó khăn (yếu/thách thức)
II CÁC MỤC TIÊU CHUNG:
Mục tiêu 1 … ; Mục tiêu 2 …… ; Mục tiêu 3 …….
III CÁC MỤC TIÊU, NHIỆM VỤ CỤ THỂ VÀ BIỆN PHÁP THỰC HIỆN :
IV LỊCH TRÌNH THỰC HIỆN KẾ HOẠCH
(Hiệu trưởng ký tên, đóng dấu)
TỔ TRƯỞNG (ký tên)
14
1 Mục tiêu 1
- Nhiệm vụ - Chỉ tiêu a1’
- Nhiệm vụ - Chỉ tiêu a2’
Trang 15Phần Căn cứ:
Các loại nghị quyết của Đảng các cấp (có liên quan đến phát triển giáo dục)
Các chỉ thị của Nhà nước, của chính quyền các cấp
Các văn bản chỉ đạo nhiệm vụ năm học của ngành (được ban hành từ các cơ quan quản lý nhà nước về giáo dục
Nghị quyết Chi bộ nhà trường, kế hoạch thực hiện nhiệm vụ năm học của nhà trường (nếu đã có).
Lưu ý: khi đưa vào phần mở đầu của kế hoạch, chỉ nên chọn những cơ sở
pháp lý gần nhất với nhà trường để làm điểm tựa pháp lý trực tiếp cho việc
đề xuất các nội dung của kế hoạch của TCM.
15
2.1 Nội dung của kế hoạch TCM
2 XÂY DỰNG KẾ HOẠCH NĂM HỌC CỦA TCM
Trang 16Các biện pháp thực hiện từng nhiệm vụ
Xác định lịch trình thực hiện và cách thức kiểm tra, kiểm soát việc thực hiện các nhiệm vụ, các hoạt động chính của TCM
Những đề xuất của TCM
Nêu bối cảnh năm học: (bối
cảnh năm học (của quốc gia, của nhà trường, của TCM), thuận lợi và khó khăn, thời
cơ và thách thức của TCM);
Nêu tình hình thực tế của
TCM (thống kê kết quả về tình hình thực hiện kế hoạch năm học trước; những điểm mạnh, điểm yếu và thuận lợi, khó khăn cơ bản của TCM trong năm học mới
Mục này cần trả lời rõ 2 câu hỏi: TCM của chúng ta đang
ở đâu? TCM của chúng ta là
tổ chức như thế nào?
1 Những mục tiêu nào TCM cần đạt được trong năm học này? (Đâu là mục tiêu ưu tiên?)
2 Những nhiệm vụ trọng tâm TCM cần phải thực hiện năm học này là gì? (đâu là nhiệm vụ trọng tâm, ưu tiên?)
3 Cần đưa ra những chỉ tiêu nào, xác định mức độ nào để đáp ứng yêu cầu của mục tiêu và phù hợp với từng nhiệm vụ? Chỉ tiêu phải được định lượng và biểu thị cụ thể bằng những con số, tỷ lệ %
4 Lưu ý: việc đề ra hệ thống mục tiêu, nhiệm vụ, chỉ tiêu cần phải dựa trên căn cứ từ các cơ sở pháp lý nói trên để đảm bảo sự phù hợp với kế hoạch phát triển chung của nhà trường, của địa phương.
Gồm các loại biện pháp pháp lý – hành chính, biện pháp nhận thức tư tưởng, biện pháp tâm lý, biện pháp huy động và hỗ trợ nguồn lực/điều kiện, biện pháp kiểm tra, đánh giá…
Phần này trả lời 2 câu hỏi:
cần có hành động cụ thể nào (làm gì?) và làm như thế nào, theo những cách nào để thực hiện các nhiệm vụ đã đề xuất?
Trả lời câu hỏi:
1.Lộ trình/kế hoạch thực hiện các nhiệm vụ/hoạt động chính trong năm học như thế nào?
2.Kiểm tra/ kiểm soát thực hiện kế hoạch thế nào?
Căn cứ vào mục tiêu và nhiệm vụ đã xác định, đối chiếu với hoàn cảnh thực
tế cụ thể của tổ, TCM đưa
ra một số đề xuất đối với lãnh đạo nhà trường hoặc các đơn vị, cá nhân có liên quan đê tăng cường
sự hỗ trợ hoặc kết hợp hành động…
16
2.1 Nội dung của kế hoạch TCM
2 XÂY DỰNG KẾ HOẠCH NĂM HỌC CỦA TCM
Trang 17Nội dung chính
Chủ thể lập KH ký tên
và Hiệu trưởng phê duyệt
Hình thức trình bày có tính truyền thống theo thể thức văn bản hành
chính
a)Tên chủ thể của kế hoạch (Trường và TCM); b)Quốc hiệu;
III Các biện pháp thực hiện từng nhiệm vụ
IV Xác định lịch trình thực hiện
và cách thức kiểm tra, kiểm soát việc thực hiện các nhiệm vụ, các hoạt động chính của TCM
V Những đề xuất của TCM
PHÊ DUYỆT TỔ TRƯỞNG
(Hiệu trưởng (ký tên)
Trang 18So sánh mục đích - mục tiêu - chỉ tiêu
18
- Mục đích: là kết quả cuối cùng cần đạt được trong hoạt
động của con người.
- Mục tiêu là kết quả cần đạt được của mỗi hoạt động
- Chỉ tiêu: là mức cụ thể hoặc giá trị cụ thể định ra để làm đích cần đạt tới cho một hoạt động
Chỉ tiêu thường được biểu hiện bằng con số.
MỤC ĐÍCH, MỤC TIÊU, CHỈ TIÊU
Trang 19+ Chỉ tiêu là phần định lượng (con số cụ thể) của
các MT được xác định trong mỗi hoạt động.
So sánh mục đích - mục tiêu - chỉ tiêu
19
MỤC ĐÍCH, MỤC TIÊU, CHỈ TIÊU
Trang 20Gợi ý một số nhiệm vụ chủ yếu cần được TTCM quan
tâm khi xây dựng kế hoạch năm học của TCM:
Nhiệm vụ bồi dưỡng tư tưởng chính trị và phẩm chất đạo đức nhà giáo (gắn với việc thực hiện các cuộc vận động lớn của ngành);
theo chương trình, kế hoạch, theo chuẩn KT-KN; tổ chức hoạt động đổi mới phương pháp dạy học, đổi mới kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh… ;
Nhiệm vụ bồi dưỡng phát triển năng lực sư phạm của GV: (qua hoạt động nghề nghiệp thực tiễn, qua hoạt động học tập…) ;
Các nhiệm vụ khác: chủ nhiệm lớp, hoạt động của Đoàn, Đội…
20
Trang 21Gợi ý một số nhiệm vụ chủ yếu cần được TTCM quan
tâm khi xây dựng kế hoạch năm học của TCM:
thuật dạy học nhằm phát huy tính tích cực của học sinh;
Chương trình hoạt động dạy giá trị sống, kỹ năng sống…
dạy học;
Chương trình hoạt động kiến thực tập sư phạm của TCM theo các chuyên đề phù hợp với tình hình và nhu cầu phát triển chuyên môn của tổ;
21 Chuyển tiếp Kỹ thuật thiết kế mục tiêu
Trang 22Bước 5: Công bố và thực hiện kế
hoạch
Bước 4: Gửi dự thảo kế hoạch cho
Hiệu trưởng phê duyệt
Bước 3: Điều chỉnh, hoàn thiện
Việc 5: Dự kiến công việc và thời gian
22
2.3 QUY TRÌNH XÂY DỰNG KẾ HOẠCH TCM
Trang 23Sơ đồ quy trình xây dựng kế hoạch TCM
TTCM xây dựng dự thảo
kế hoạch TCM
TTCM điều chỉnh
kế hoạch TCM
TTCM hoàn thiện kế hoạch TCM
Thông qua, lấy ý kiến của tập thể TCM
Hiệu trưởng phê duyệt kế hoạch của TCM
TTCM công bố và triển khai thực hiện KH TCM
23
Đạt Chưa đạt
2.3 QUY TRÌNH XÂY DỰNG KẾ HOẠCH TCM
Trang 24Sơ đồ chu trình quản lý kế hoạch của TTCM
Đánh giá điều chỉnh kế hoạch
Đánh giá điều chỉnh kế hoạch
Tổ chức thực hiện kế hoạch
Tổ chức thực hiện kế hoạch
Xây dựng kế hoạch
Xây dựng kế hoạch
Chỉ đạo thực hiện kế hoạch
Chỉ đạo thực hiện kế hoạch
Trang 25PHẦN 3
TTCM TỔ CHỨC, HƯỚNG DẪN GIÁO VIÊN
XÂY DỰNG KẾ HOẠCH HOẠT ĐỘNG
CÁ NHÂN TRONG NĂM HỌC
25
Trang 26 TTCM tự nhận thức đầy đủ ý nghĩa của nhiệm vụ tổ chức, hướng dẫn
GV trong TCM xây dựng KHCN: đây là một trong những chức trách, nhiệm vụ và nội dung quản lý, chỉ đạo TCM, có ý nghĩa đối với đối với công tác quản lý TCM và quản lý nhà trường
Làm cho GV hiểu được ý nghĩa của KHCN đối với sự phát triển nghề nghiệp của mỗi nhà giáo
Có trách nhiệm hướng dẫn GV về mục đích, yêu cầu, nội dung và phương pháp xây dựng KHCN
Có vai trò tổ chức xây dựng và quản lý quá trình thực hiện KHCN của các giáo viên trong tổ
26
3 TTCM TỔ CHỨC, HƯỚNG DẪN GV XÂY DỰNG
KẾ HOẠCH NĂM HỌC (KH CÁ NHÂN)
3 1 Vai trò của TTCM trong tổ chức, hướng dẫn GV xây
dựng kế hoạch cá nhân
Trang 27i Phân tích tình hình (của cá nhân trong năm học: nhiệm vụ,
thuận lợi, khó khăn…)
ii Xác định các mục tiêu, nhiệm vụ cá nhân thực hiện trong năm
học: nhiệm vụ nâng cao phẩm chất, đạo đức, lối sống; nhiệm vụ phát triển chuyên môn nghiệp vụ; nhiệm vụ học tập, nhiệm vụ
chủ nhiệm, các nhiệm vụ khác được giao…và xác định yêu cầu,
chỉ tiêu thực hiện của mỗi nhiệm vụ
iii Chỉ rõ các hoạt động trọng tâm cần ưu tiên thực hiện trong năm
học
iv Chỉ rõ các điều kiện cần có để cá nhân thực hiện nhiệm vụ
v Xác định lịch trình các hoạt động chính của cá nhân trong năm
Trang 28- Thông qua tập thể nhóm, tổ chuyên môn góp ý;
- Các cá nhân bổ sung, điều chỉnh, hoàn thiện kế hoạch;
- Tổ trưởng duyệt và tổng hợp báo cáo với hiệu trưởng.
Bước 2
Theo dõi, đôn đốc, động viên GV trong quá trình thực hiện KH
Bước 3
Đánh giá kết quả thực hiện KHCN, thực hiện
kế hoạch TCM
Trang 294
Một số kỹ thuật
có thể vận dụng hiệu quả vào việc xây dựng kế hoạch
29
Trang 31SREM 31
- Học sinh (số lượng, chất lượng…)
- Đội ngũ GV (số lượng, chất lượng )
- Nhà trường, (cơ chế, chính sách; tiềm
Trang 32Vùng ABFE: TCM đang mạnh về chủ quan, khó khăn
về khách quan.
Vùng CEHD: TCM đang còn yếu về chủ quan, song
có thuận lợi về khách quan.
Vùng EFGH: TCM đang mạnh về chủ quan, thuận lợi
về khách quan.
4.1 DÙNG KỸ THUẬT SWOT: PHÂN TÍCH ĐỘNG
Trang 33SREM 33
Phương hướng hoạt động:
Khi TCM ở vùng OAEC (nội lực còn yếu, ngoại lực còn khó khăn) thì phương hướng, mục tiêu đặt ra là phải giữ hoạt động của tổ ở mức
“ổn định” ;
Khi TCM ở vùng ABFE (nội lực mạnh, ngoại lực vẫn còn khó khăn) thì phương hướng, mục tiêu là phải
giữ hoạt động của tổ ở mức “ổn
định – thích ứng”
Khi TCM ở vùng CEHD (nội lực còn yếu, ngoại lực thuận lợi) thì phương hướng, mục tiêu cho hoạt động của
tổ là “ổn định – tăng trưởng”.
Khi TCM ở vùng EFGH (nội lực
mạnh, ngoại lực thuận lợi) thì phương hướng, mục tiêu hoạt động
của tổ là “phát triển – tăng tốc”.