ật” trong tài liệu ện nay, chúng ta thường ghi chép đó, ho c không bi t liên t ặc không biết liên tưởng, liên kết các ết cách học, cách ghi kiến thức vào ưởng, liên kết các ng, liên k t
Trang 1SỬ DỤNG BẢN ĐỒ TƯ DUY
GÓP PHẦN ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
VÀ HỖ TRỢ CÔNG TÁC QUẢN LÍ NHÀ TRƯỜNG
Trang 2M Đ U Ở ĐẦU ẦU
• Hi n nay, chúng ta th ện nay, chúng ta thường ghi chép ường ghi chép ng ghi chép
th ng, con s V i cách ghi chép này, ẳng, con số Với cách ghi chép này, ố Với cách ghi chép này, ới cách ghi chép này, chúng ta m i ch s d ng ới cách ghi chép này, ỉ sử dụng ử dụng ụng m t n a ột nửa ửa
d ng k năng bên não ph i, n i giúp ụng ỹ năng bên não phải, nơi giúp ải, nơi giúp ơi giúp
đi u, màu s c, không gian và cách ện nay, chúng ta thường ghi chép ắc, không gian và cách
t ng th c a c v n đ ổng thể của cả vấn đề ể của cả vấn đề ủa cả vấn đề ải, nơi giúp ấn đề ề nhịp
Trang 3M Đ U (ti p)
• Qua nghiên c u cho th y, ứu cho thấy, ấn đề nhi u h c sinh ề nhịp ọc sinh
ch a ư bi t cách h c, cách ghi ki n th c vào ết cách học, cách ghi kiến thức vào ọc sinh ết cách học, cách ghi kiến thức vào ứu cho thấy,
b não mà ch h c thu c lòng, h c v t, ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ỉ sử dụng ọc sinh ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ọc sinh ẹt,
thu c m t cách máy móc, thu c nh ng ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ư
không nh đ ới cách ghi chép này, ược c ki n th c tr ng tâm, không ết cách học, cách ghi kiến thức vào ứu cho thấy, ọc sinh
n m đ ắc, không gian và cách ược c “s ki n n i b t” trong tài li u ự, đường ện nay, chúng ta thường ghi chép ổng thể của cả vấn đề ật” trong tài liệu ện nay, chúng ta thường ghi chép
đó, ho c không bi t liên t ặc không biết liên tưởng, liên kết các ết cách học, cách ghi kiến thức vào ưởng, liên kết các ng, liên k t các ết cách học, cách ghi kiến thức vào
ki n th c có liên quan v i nhau ết cách học, cách ghi kiến thức vào ứu cho thấy, ới cách ghi chép này,
Trang 6B n đ t duy ải, nơi giúp ồ tư duy ư
• Nghĩa c a c m t BĐTD không hi u ủa cả vấn đề ụng ừ BĐTD không hiểu ể của cả vấn đề.
m t hình th c ghi chép theo m ch t ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ứu cho thấy, ạch tư ư duy c a m i ng ủa cả vấn đề ỗi người bằng việc kết hợp ường ghi chép i b ng vi c k t h p ằng các ký tự, đường ện nay, chúng ta thường ghi chép ết cách học, cách ghi kiến thức vào ợc nét v , màu s c và ch vi t ẽ, màu sắc và chữ viết ắc, không gian và cách ữ viết ết cách học, cách ghi kiến thức vào
• Đ c bi t đây là m t s đ m , vi c ặc không biết liên tưởng, liên kết các ện nay, chúng ta thường ghi chép ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ơi giúp ồ tư duy ởng, liên kết các ện nay, chúng ta thường ghi chép thi t k B ết cách học, cách ghi kiến thức vào ết cách học, cách ghi kiến thức vào ĐTD theo m ch t duy c a ạch tư ư ủa cả vấn đề.
m i ng ỗi người bằng việc kết hợp ường ghi chép i
Trang 7kh t khe nh b n đ đ a lí, có ắc, không gian và cách ư ải, nơi giúp ồ tư duy ịp
th v thêm ho c b t các nhánh, ể của cả vấn đề ẽ, màu sắc và chữ viết ặc không biết liên tưởng, liên kết các ới cách ghi chép này,
m i ng ỗi người bằng việc kết hợp ường ghi chép i v m t ki u khác nhau, ẽ, màu sắc và chữ viết ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ể của cả vấn đề dùng màu s c, hình nh, các c m ắc, không gian và cách ải, nơi giúp ụng
t di n đ t khác nhau, cùng m t ừ BĐTD không hiểu ễn đạt khác nhau, cùng một ạch tư ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt,
n i dung nh ng m i ng ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ư ỗi người bằng việc kết hợp ường ghi chép i có th ể của cả vấn đề.
“th hi n” nó d ể của cả vấn đề ện nay, chúng ta thường ghi chép ưới cách ghi chép này, i d ng B ạch tư ĐTD
theo m t cách riêng do đó vi c l p ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ện nay, chúng ta thường ghi chép ật” trong tài liệu BĐTD phát huy đ ược c t i đa kh ố Với cách ghi chép này, ải, nơi giúp
Trang 9S d ng BĐTD trong d y h c ử dụng BĐTD trong dạy học ụng BĐTD trong dạy học ạy học ọc
• Cho HS làm quen v i b n đ t duy b ng ới bản đồ tư duy bằng ản đồ tư duy bằng ồ tư duy bằng ư duy bằng ằng
cách gi i thi u cho HS m t s “BĐTD” ới bản đồ tư duy bằng ệu cho HS một số “BĐTD” ột số “BĐTD” ố “BĐTD”
cùng v i s d n d t c a GV đ các em làm ới bản đồ tư duy bằng ự dẫn dắt của GV để các em làm ẫn dắt của GV để các em làm ắt của GV để các em làm ủa GV để các em làm ể các em làm quen.
• T p “đ c hi u” BĐTD, sao cho ch c n nhìn ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn ọc ể các em làm ỉ cần nhìn ần Đình Châu vào BĐTD b t kỳ HS nào cũng có th ất kỳ HS nào cũng có thể ể các em làm
thuy t trình đ c n i dung m t bài h c ếp) ư duy bằng ợc nội dung một bài học ột số “BĐTD” ột số “BĐTD” ọc
hay m t ch đ , m t ch ng theo m ch ột số “BĐTD” ủa GV để các em làm ề, một chương theo mạch ột số “BĐTD” ư duy bằng ơng theo mạch ạy học
lôgic c a ki n th c ủa GV để các em làm ếp) ức
Trang 10S d ng BĐTD trong d y h c ử dụng BĐTD trong dạy học ụng BĐTD trong dạy học ạy học ọc
theo hình th c s đ hoá trên BĐTD.ức sơ đồ hoá trên BĐTD ơ đồ hoá trên BĐTD ồ hoá trên BĐTD.
• T m t v n đ hay ch đ chính đ a ra các ừ BĐTD không hiểu ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ấn đề ề nhịp ủa cả vấn đề ề nhịp ư
ý l n th nh t, ý l n th hai, th ba m i ới cách ghi chép này, ứu cho thấy, ấn đề ới cách ghi chép này, ứu cho thấy, ứu cho thấy, ỗi người bằng việc kết hợp
ý l n l i có các ý nh liên quan v i nó, m i ý ới cách ghi chép này, ạch tư ỏ liên quan với nó, mỗi ý ới cách ghi chép này, ỗi người bằng việc kết hợp
nh l i có các ý nh h n các nhánh này ỏ liên quan với nó, mỗi ý ạch tư ỏ liên quan với nó, mỗi ý ơi giúp
nh “b m ” r i “con, cháu, ch t, chút ư ố Với cách ghi chép này, ẹt, ồ tư duy ắc, không gian và cách
chít” các đ ường ghi chép ng nhánh có th là đ ể của cả vấn đề ường ghi chép ng
th ng hay đ ẳng, con số Với cách ghi chép này, ường ghi chép ng cong
Trang 11S d ng BĐTD trong d y h c ử dụng BĐTD trong dạy học ụng BĐTD trong dạy học ạy học ọc
• Cho HS th c hành v BĐTD trên gi y ực hành vẽ BĐTD trên giấy ẽ BĐTD trên giấy ấy : Ch n ọc
key words- tên ch đ ho c hình v c a ch đ ủa GV để các em làm ề, một chương theo mạch ặc hình vẽ của chủ đề ẽ của chủ đề ủa GV để các em làm ủa GV để các em làm ề, một chương theo mạch chính cho vào v trí trung tâm, ch ng h n: ị trí trung tâm, chẳng hạn: ẳng hạn: ạy học
đ ng th ng song song, hình bình hành, hình ch ư duy bằng ờng thẳng song song, hình bình hành, hình chữ ẳng hạn: ữ
nh t, b o v môi tr ng, truy n Ki u, đ HS ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn ản đồ tư duy bằng ệu cho HS một số “BĐTD” ư duy bằng ờng thẳng song song, hình bình hành, hình chữ ệu cho HS một số “BĐTD” ề, một chương theo mạch ể các em làm
có th t mình ghi ti p ki n th c vào ti p các ể các em làm ự dẫn dắt của GV để các em làm ếp) ếp) ức ếp)
nhánh “con”, “cháu”, “ch t” theo cách hi u c a ắt của GV để các em làm ể các em làm ủa GV để các em làm các em
• V BĐTD theo nhóm ho c t ng cá nhânẽ của chủ đề ặc hình vẽ của chủ đề ừng cá nhân
Trang 12S d ng BĐTD trong d y h c ử dụng BĐTD trong dạy học ụng BĐTD trong dạy học ạy học ọc
1 S d ng vào vi c hình thành ki n th c m i: ử dụng ụng ện nay, chúng ta thường ghi chép ết cách học, cách ghi kiến thức vào ứu cho thấy, ới cách ghi chép này,
HS th o lu n nhóm ho c làm vi c đ c l p v ải, nơi giúp ật” trong tài liệu ặc không biết liên tưởng, liên kết các ện nay, chúng ta thường ghi chép ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ật” trong tài liệu ẽ, màu sắc và chữ viết BĐTD
HS thuy t trình tr ết cách học, cách ghi kiến thức vào ưới cách ghi chép này, c nhóm, l p => GV, HS ới cách ghi chép này,
b sung đi u ch nh => hình thành ki n th c ổng thể của cả vấn đề ề nhịp ỉ sử dụng ết cách học, cách ghi kiến thức vào ứu cho thấy,
m i ới cách ghi chép này,
2 S d ng ôn t p h th ng hóa ki n th c: ử dụng ụng ật” trong tài liệu ện nay, chúng ta thường ghi chép ố Với cách ghi chép này, ết cách học, cách ghi kiến thức vào ứu cho thấy,
HS ho c nhóm HD v BĐTD=> trình bày=> ặc không biết liên tưởng, liên kết các ẽ, màu sắc và chữ viết.
ch nh s a, b sung=> hoàn thi n ỉ sử dụng ử dụng ổng thể của cả vấn đề ện nay, chúng ta thường ghi chép
Trang 14Đi u c n tránh khi ghi chép ề nhịp ầu tỉ lệ, chi tiết
trên BĐTD
• Ghi chép quá nhi u ý v n v t không ề nhịp ụng ặc không biết liên tưởng, liên kết các
c n thi t ầu tỉ lệ, chi tiết ết cách học, cách ghi kiến thức vào
• Dành quá nhi u th i gian đ ghi chép ề nhịp ờng ghi chép ể của cả vấn đề.
• Tránh c u kì ( tô v nhi u quá) ho c ầu tỉ lệ, chi tiết ẽ, màu sắc và chữ viết ề nhịp ặc không biết liên tưởng, liên kết các
Trang 17vi c l p k ho ch ện nay, chúng ta thường ghi chép ật” trong tài liệu ết cách học, cách ghi kiến thức vào ạch tư
• S d ng BĐTD đ l p k ử dụng BĐTD trong dạy học ụng BĐTD trong dạy học ể các em làm ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn ếp)
ho ch công tác Vi c s d ng ạy học ệu cho HS một số “BĐTD” ử dụng BĐTD trong dạy học ụng BĐTD trong dạy học
BĐTD l p k ho ch giúp cán b ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn ếp) ạy học ột số “BĐTD”
toàn b k ho ch t ch tiêu, ột số “BĐTD” ếp) ạy học ừng cá nhân ỉ cần nhìn
ph ng h ng, bi n pháp,… ư duy bằng ơng theo mạch ư duy bằng ới bản đồ tư duy bằng ệu cho HS một số “BĐTD”
Trang 18• D theo dõi quá trình th c hi n ễ theo dõi quá trình thực hiện ự dẫn dắt của GV để các em làm ệu cho HS một số “BĐTD”
• Nhìn đ c t ng th nên không ư duy bằng ợc nội dung một bài học ổng quát ể các em làm
b sót vi c ỏ sót việc ệu cho HS một số “BĐTD”
• Dễ theo dõi quá trình thực hiện b sung thêm các ch tiêu, ổng quát ỉ cần nhìn
bi n pháp,…so v i vi c vi t k ệu cho HS một số “BĐTD” ới bản đồ tư duy bằng ệu cho HS một số “BĐTD” ếp) ếp)
ho ch theo cách thông th ng ạy học ư duy bằng ờng thẳng song song, hình bình hành, hình chữ
Trang 22B n đ t duy trong ải, nơi giúp ồ tư duy ư
BĐTD giúp ti t ki m th i gian ết kiệm thời gian ệm thời gian ời gian
Trang 23s làm n i b t đ ẽ, màu sắc và chữ viết ổng thể của cả vấn đề ật” trong tài liệu ược c tr ng ọc sinh
tâm, ch rõ đ ỉ sử dụng ược c các gi i ải, nơi giúp
pháp ch y u, phát huy đ ủa cả vấn đề ết cách học, cách ghi kiến thức vào ược c các ý t ưởng, liên kết các ng, sáng ki n trí tu ết cách học, cách ghi kiến thức vào ện nay, chúng ta thường ghi chép
t p th cán b , giáo viên ật” trong tài liệu ể của cả vấn đề ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt,
trong tr ường ghi chép ng qua vi c phát ện nay, chúng ta thường ghi chép
tri n thêm các nhánh ể của cả vấn đề.
Trang 24B n đ t duy trong qu n ải, nơi giúp ồ tư duy ư ải, nơi giúp
lý nhà tr ường ghi chép ng
tri n ý t ể của cả vấn đề ưởng, liên kết các ng và tri n khai ể của cả vấn đề.
nhanh chóng, sáng t o nh ng ch ạch tư ữ viết ỉ sử dụng
đ o, k ho ch c a Hi u tr ạch tư ết cách học, cách ghi kiến thức vào ạch tư ủa cả vấn đề ện nay, chúng ta thường ghi chép ưởng, liên kết các ng qua các cu c h p h i đ ng giáo ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ọc sinh ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ồ tư duy
d c nhà tr ụng ường ghi chép ng.
Trang 25nhà tr ng ư duy bằng ờng thẳng song song, hình bình hành, hình chữ
BĐTD duy giúp đ i m i vi c h p t nhóm ổi mới việc họp tổ nhóm ớng cho HS có thói quen khi tư duy ệm thời gian ọp tổ nhóm ổi mới việc họp tổ nhóm
chuyên môn : M t BĐTD do các thành viên ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt,
c a t , nhóm th o lu n và cùng thi t k ủa cả vấn đề ổng thể của cả vấn đề ải, nơi giúp ật” trong tài liệu ết cách học, cách ghi kiến thức vào ết cách học, cách ghi kiến thức vào
Trang 26GI I THI U M T S ỚI THIỆU MỘT SỐ ỆU MỘT SỐ ỘT SỐ Ố
BĐTD V TRÊN MÁY TÍNH Ẽ TRÊN MÁY TÍNH
VÀ V TRÊN B NG, GI Y, Ẽ TRÊN MÁY TÍNH ẢNG, GIẤY, ẤY,
BÌA…
Trang 35Ph ng ti n thi t k BĐTD
• Ph ng ti n đ thi t k BĐTD khá đ n gi n, ch ư duy bằng ơng theo mạch ệu cho HS một số “BĐTD” ể các em làm ếp) ếp) ơng theo mạch ản đồ tư duy bằng ỉ cần nhìn
c n gi y, bìa, b ng ph , ph n màu, bút chì màu, ần Đình Châu ất kỳ HS nào cũng có thể ản đồ tư duy bằng ụng BĐTD trong dạy học ất kỳ HS nào cũng có thể
t y,…ho c dùng ph n m m Mindmap, vì v y có ẩy,…hoặc dùng phần mềm Mindmap, vì vậy có ặc hình vẽ của chủ đề ần Đình Châu ề, một chương theo mạch ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn
th v n d ng v i b t kì đi u ki n c s v t ch t ể các em làm ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn ụng BĐTD trong dạy học ới bản đồ tư duy bằng ất kỳ HS nào cũng có thể ề, một chương theo mạch ệu cho HS một số “BĐTD” ơng theo mạch ở vật chất ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn ất kỳ HS nào cũng có thể nào c a các nhà tr ng hi n nay ủa GV để các em làm ư duy bằng ờng thẳng song song, hình bình hành, hình chữ ệu cho HS một số “BĐTD” Tr c m t ư duy bằng ới bản đồ tư duy bằng ắt của GV để các em làm
dùng ph n màu v BĐTD lên b ng và s d ng ấn đề ẽ, màu sắc và chữ viết ải, nơi giúp ử dụng ụng bút màu v trên gi y, bìa đ i v i HS ẽ, màu sắc và chữ viết ấn đề ố Với cách ghi chép này, ới cách ghi chép này,
• Đi u quan tr ng là GV h ng cho HS có thói ề, một chương theo mạch ọc ư duy bằng ới bản đồ tư duy bằng
quen l p BĐTD tr c ho c sau khi h c m t bài ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn ư duy bằng ới bản đồ tư duy bằng ặc hình vẽ của chủ đề ọc ột số “BĐTD”
hay m t ch đ , m t ch ng, đ giúp các em có ột số “BĐTD” ủa GV để các em làm ề, một chương theo mạch ột số “BĐTD” ư duy bằng ơng theo mạch ể các em làm cách s p x p ki n th c m t cách khoa h c, lôgic.ắt của GV để các em làm ếp) ếp) ức ột số “BĐTD” ọc
Trang 36V n d ng ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn ụng BĐTD trong dạy học
d ng BĐTD đ l p k ho ch công vi c ụng ể của cả vấn đề ật” trong tài liệu ết cách học, cách ghi kiến thức vào ạch tư ện nay, chúng ta thường ghi chép
hoá m t v n đ , m t ch đ , ôn t p ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ấn đề ề nhịp ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ủa cả vấn đề ề nhịp ật” trong tài liệu
ki n th c… ết cách học, cách ghi kiến thức vào ứu cho thấy,
l p h c , ho c ho t đ ng cá th , ôn ới cách ghi chép này, ọc sinh ặc không biết liên tưởng, liên kết các ạch tư ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ể của cả vấn đề.
luy n t p nhà… ện nay, chúng ta thường ghi chép ật” trong tài liệu ởng, liên kết các
Trang 37• S d ng thành th o và hi u qu ử dụng ụng ạch tư ện nay, chúng ta thường ghi chép ải, nơi giúp
h c đ ọp tổ nhóm ược phương pháp học c ph ươ đồ hoá trên BĐTD. ng pháp h c ọp tổ nhóm , tăng
Trang 38K t lu n ếp) ập “đọc hiểu” BĐTD, sao cho chỉ cần nhìn
nhìn t ng quát toàn b ổng thể của cả vấn đề ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, v n đ , giúp GV đ i ấn đề ề nhịp ổng thể của cả vấn đề.
m i PPDH, giúp HS h c t p tích c c đó chính ới cách ghi chép này, ọc sinh ật” trong tài liệu ự, đường
là m t trong nh ng ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ữ viết cách làm thi t th c tri n ết cách học, cách ghi kiến thức vào ự, đường ể của cả vấn đề.
khai n i dung ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, d y h c có hi u quạy học có hiệu quả ọp tổ nhóm ệm thời gian ả - m t trong ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, năm n i dung c a phong trào thi đua “ ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ủa cả vấn đề Xây d ng ựng
Trười gianng h c thân thi n, h c sinh tích c cọp tổ nhóm ệm thời gian ọp tổ nhóm ựng ” mà
B Giáo d c và Đào t o phát đ ng ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, ụng ạch tư ộ não mà chỉ học thuộc lòng, học vẹt, .