Ứng dụng tính đơn điệu chứng minh phương trình fx = gx có nghiệm duy nhất.. Đặt điều kiện nếu có Bước 2.. Quy phương trình đã cho về một trong hai dạng trên.. Chỉ ra một nghiệm của phươn
Trang 13 Ứng dụng tính đơn điệu chứng minh phương trình f(x) = g(x) có nghiệm duy nhất
Cần ghi nhớ:
TH1 Phương trình có dạng ( )f x (k klà hằng số) , với xD
+ Nếu f x là hàm số đồng biến (nghịch biến) trên D và phương trình ( )( ) f x có nghiệm trên D thì k
nghiệm đó là duy nhất
TH2 Phương trình có dạng ( )f x g x( ) , với xD
+ Nếu f x là hàm số đồng biến (nghịch biến) trên D , ( )( ) g x là hàm số nghịch biến (đồng biến) trên D và
phương trình ( )f x g x( ) có nghiệm trên D thì nghiệm đó là duy nhất
Chú ý: a) Nếu f x là hàm số đồng biến trên D và ( )( ) g x là hàm số đồng biến trên D thì
h x( ) f x( )g x( ) cũng là hàm số đồng biến trên D
b) Nếu f x là hàm số nghịch biến trên D và ( )( ) g x là hàm số nghịch biến trên D thì
( )h x f x( )g x( ) cũng là hàm số nghịch biến trên D
Phương pháp chung
Bước 1 Đặt điều kiện (nếu có)
Bước 2 Quy phương trình đã cho về một trong hai dạng trên
Bước 3 Chỉ ra một nghiệm của phương trình là xx0 Xét tính đồng biến, nghịch biến của hàm số
Bước 4 Kết luận xx0 là nghiệm duy nhất của phương trình đã cho
(Dựa vào tính duy nhất của phương trình (nêu trên).)
►BÀI TẬP
B1 Giải phương trình:
a 2x 3 x b 2x 2 log3x c 5x12x13x
d log 12 xlog3x e 16.2x3.5x10x f 4x 9x 16x81x
B2 Giải phương trình:
1
2
x x x
x x x d 2log cot3 xlog cos2 x
4 Phương trình, bất phương trình có tham số và phương pháp đồ thị
Phương pháp chung
Bước 1 Đặt điều kiện (nếu có)
Bước 2 Quy phương trình đã cho về một trong các dạng : ( )f x hoặc m mf x( ) hoặc mf x( )
Bước 3 Lập bảng biến thiên của hàm số ( )f x Từ đó dựa vào bảng biến thiên kết luận
(theo phương pháp biện luận phương trình bằng đồ thị )
Cần ghi nhớ Nếu hàm số ( )f x liên tục và tồn tại GTLN, GTNN trên D thì ta có thể áp dụng một trong
các tính chất sau:
phương trình ( )f x có nghiệm m xD min ( ) max ( )
bất phương trình mf x( ) có nghiệm xD max ( )
x D
bất phương trình mf x( ) nghiệm đúng với mọi xD min ( )
x D
bất phương trình mf x( ) có nghiệm xD min ( )
x D
bất phương trình mf x( ) nghiệm đúng với mọi xD max ( )
x D
Trang 2►BÀI TẬP
B1 Cho phương trình: 4 4
2 sin xcos x cos 4x2sin 2x m 0
Tìm m để phương trình có ít nhất một nghiệm thuộc đoạn 0;
2
(đáp số:
10
2
m x x x x x Tìm m để phương trình có nghiệm (đáp số: 2 1 m 1)
B3 Tìm m để phương trình 2
2x 2 m4 x5m10 3 x 0 có nghiệm (đáp số: m ) 3
22sin 2xm1cosx
Tìm m để phương trình có nghiệm thuộc đoạn ;
2 2
(đáp số: 0 ) m 2 B5 Cho phương trình: log23 x log23x 1 2m 1 0
Tìm m để phương trình có ít nhất một nghiệm thuộc đoạn 3
1;3
(đáp số: 0 ) m 2 B6 Cho bất phương trình: 2 2 2
x m x x (1)
1 Giải bất phương trình (1) khi m = 3
2 Xác định m để bất phương trình (1) nghiệm đúng với mọi x 0;1
đáp số: 1 0 x 2 1 2 m 3
Xác định m để bất phương trình được nghiệm đúng với mọi x (đáp số: 2 ) m 3
B8 (Đ.H khối A 2008) Cho phương trình 4 4
2x 2x2 6 x 2 6 x m
Tìm m để phương trình có đúng hai nghiệm thực phân biệt
B9 (Đ.H khối A 2007) Tìm m để phương trình 4 2
3 x 1 m x 1 2 x có nghiệm thực 1 đáp số: 1 1
3
m
B10 (Đ.H khối B 2007) Chứng minh rằng với mọi giá trị dương của tham số m, phương trình
x x m x có hai nghiệm thưc phân biệt
B11 (Đ.H khối B 2006) Tìm m để phương trình 2
x mx x có hai nghiệm thực phân biệt đáp số: 9
2
m
B12 (Đ.H khối B 2004) Xác định m để phương trình sau có nghiệm
m x x x x x (đáp số: 2 1 m 1)
B13 Các trường Cao Đẳng 2007
1 CĐ Tài Chính – Hải Quan
Tìm m để phương trình 2 x 1 x m có nghiệm thực (đáp số: m ) 2
2 CĐ Kinh tế Đối ngoại
Tìm m để phương trình 2
x x có nghiệm thực (đáp số: m m 2)
Trang 33 CĐ SP
x x m x có nghiệm thực (đáp số: x m ) 3 B14 Cho bất phương trình: mx x 3 m 1 (1)
1 Giải bất phương trình (1) khi 1
2
m (đáp số: 3 ) x 7
2 Xác định m để bất phương trình (1) có nghiệm (đáp số: 1 3
4
m
) B15 Tìm tất cả các giá trị của tham số a để bất phương trình có nghiệm
x x a x x ( đáp số: a ) 3