Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu,Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu,Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu,Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu,Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu,Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu,,Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu,Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu
Trang 1NHÓM TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP
Trang 2LỜI MỞ ĐẦU
Đối với các doanh nghiệp, bài toán về vốn luôn là vấn đề nan giải nhất Nókhông chỉ xuất hiện khi doanh nghiệp bắt đầu khởi nghiệp mà còn đi theo suốttrong cả quá trình kinh doanh Hơn thế nữa trong xu thế toàn cầu hóa ngày nay đãđặt ra vô vần nhưng khó khăn thách thưc cũng như cơ hội to lớn cho các doanhnghiệp Việc phải mở rộng quy mô, nâng cao hiệu quả kinh doanh càng cấp thiếthơn bao giờ hết đối với mỗi doanh nghiệp Với một nhu cầu lớn đến như vậy, nếuchỉ trông chờ vào nguồn vốn vay từ ngân hàng là điều không thể Vậy để giải quyếttình hình Các doanh nghiệp hiện nay đã tìm đến hình thức huy động vốn thông quaviệc phát hành cổ phiếu Nhận thấy được tầm quan trọng của việc huy động vốnqua hình thức này, chúng em xin đóng góp chút kiến thức đã tìm hiểu được thuộc
đề tài: “Huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu” thông qua việc tìm hiểu
nghiên cứu phân tích các yếu tố chủ quan khách quan, chúng em mong sẽ tìm đượcgiải pháp hữu ích giúp các doanh nghiệp cổ phần Việt Nam có thể bỏ đi mối lo lắng
về vấn đề “huy động vốn”
Đề tài được chia như sau:
I Tổng quan về huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu…(trang 1)
II Trạng huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu của doanh nghiệp Việt Namhiện nay…(trang 9)
III Đánh giá tình hình huy động vốn nói chung của các doanh nghiệp…(trang 21)
***Nguyên nhân của những khó khăn khi huy động vốn bằng hình thức phát hành
cổ phiếu…(trang 22)
IV Giải pháp để nâng cao hiệu quả huy động vốn bằng hình thức phát hành cổphiếu đối với các doanh nghiệp cổ phần …(trang 27)
I.Tổng quan về huy động vốn thông qua phát hành cổ phiếu
1.Khái quát về công ty cổ phần và cổ phiếu:
Theo điều 77, luật Doanh nghiệp 2005 (đã sửa đổi bổ sung năm 2009) quy định:
“Công ty cổ phần là doanh nghiệp có tư cách pháp nhân, trong đó vốn điếu lệ được chia thánh nhiều phần bằng nhau (gọi là cổ phần) và có từ 3 thành viên trở
Trang 3lên (gọi là cổ đông), các cổ đông chỉ chịu trách nhiệm về nợ và các nghĩa vụ tài sản khác trong phạm vi số vốn đã góp Công ty cổ phần có quyền phát hành các loại chứng khoán để huy động vốn.”
Theo khoản 1, điều 85, luật Doanh nghiệp 2005 (đã sửa đổi bổ sung năm 2009)
quy định: “Cổ phiếu là giấy chứng nhận số tiền nhà đầu tư đóng góp vào công ty phát hành Cổ phiếu là chứng chỉ do công ty cổ phần phát hành hoặc bút toán ghi
sổ xác nhận quyền sở hữu một hoặc một số cổ phần của công ty đó.”
Từ định nghĩa trên về công ty cổ phần có thể nhận thấy công ty cổ phần có thểhuy động vốn bằng việc phát hành cổ phiếu Và công ty cổ phần là loại hình công
ty duy nhất được phép phát hành cổ phiếu để huy động vốn
Có 2 loại công ty cổ phần:
Công ty cổ phần đại chúng (điều 25 luật Chứng khoán) là công ty cổ phần thuộc
một trong ba loại hình sau đây:
Công ty đã thực hiện chào bán cổ phiếu ra công chúng
Công ty có cổ phiếu được niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoán hoặc Trungtâm giao dịch chứng khoán
Công ty có cổ phiếu được ít nhất 100 nhà đầu tư sở hữu, không kể nhà đầu tưchứng khoán chuyên nghiệp và có vốn điều lệ đã góp từ 10 tỷ đồng Việt Nam trởlên
Công ty cổ phần chưa đại chúng: các trường hợp còn lại.
2.Khái niệm là phân loại phát hành cổ phiếu.
a.Khái niệm:
“Phát hành cổ phiếu là việc chào bán cổ phiếu lần đầu tiên của công ty cổ phần trên thị trường sơ cấp”
b.Phân loại phát hành cổ phiếu:
Sự phân loại phát hành cổ phiếu được trình bày trong sơ đồ sau:
Trang 4Trong các cách phân loại trên, sử dụng phổ biến nhất là căn cứ vào phạm vi phânphối Theo đó, có 2 phương thức phát hành chứng khoán trên thị trường sơ cấp Đó
là phát hành riêng lẻ và phát hành ra công chúng
Phát hành riêng lẻ (Private Placement) là việc công ty phát hành chào bán
chứng khoán của mình trong phạm vi một số người nhất định (thông thường là chocác nhà đầu tư có tổ chức có ý định nắm giữ chứng khoán một cách lâu dài) nhưcông ty bảo hiểm, quỹ hưu trí với những điều kiện hạn chế chứ không phát hànhrộng rãi ra công chúng Các ngân hàng đầu tư cũng có thể tham gia vào việc pháthành riêng lẻ với tư cách nhà phân phối để hưởng phí phát hành Đa số các đợt pháthành trái phiếu đều thực hiện dưới hình thức phát hành riêng lẻ, việc phát hành cổphiếu thường - cổ phiếu phổ thông ít khi được thực hiện dưới hình thức này
Theo luật sửa đổi bổ sung một số điều của luật chứng khoán:
“Chào bán chứng khoán riêng lẻ là việc tổ chức chào bán chứng khoán cho dưới một trăm nhà đầu tư, không kể nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp và không sử dụng phương tiện thông tin đại chúng hoặc Internet Trong đó, Nhà đầu
Trang 5tư chứng khoán chuyên nghiệp là ngân hàng thương mại, công ty tài chính, công ty cho thuê tài chính, tổ chức kinh doanh bảo hiểm, tổ chức kinh doanh chứng khoán.”
Đối tượng lựa chọn hình nhức này:Công ty không đủ tiêu chuẩn để phát hành racông chúng, số lượng vốn cần huy động thấp, công ty phát hành cổ phiếu nhằm duytrì các mối quan hệ kinh doanh, phát hành cho cán bộ-công nhân viên của công ty
Phát hành chứng khoán ra công chúng là việc phát hành trong đó chứng khoán
có thể chuyển nhượng được bán rộng rãi ra công chúng cho một số lượng lớn ngườiđầu tư nhất định (trong đó phải dành một tỷ lệ cho các nhà đầu tư nhỏ) và khốilượng phát hành phải đạt một mức nhất định Trong đó : Phát hành lần đầu ra côngchúng (IPO có chức năng tạo vốn, phát hành cổ phiếu bổ sung ra công chúng cóchức năng tăng vốn
Theo luật chứng khoán Việt Nam khoản 12 điều 6:
“Chào bán chứng khoán ra công chúng là việc chào bán chứng khoán theo một trong các phương thức sau đây:
a) Thông qua phương tiện thông tin đại chúng, kể cả Internet;
b) Chào bán chứng khoán cho từ một trăm nhà đầu tư trở lên, không kể nhà đầu
tư chứng khoán chuyên nghiệp;
c) Chào bán cho một số lượng nhà đầu tư không xác định.”
Ý nghĩa cơ bản của việc phân biệt giữa phát hành riêng lẻ và phát hành ra công chúng: Việc phân biệt phát hành riêng lẻ và phát hành ra công chúng là để
xác định những người phát hành rộng rãi ra công chúng phải là những công ty cóchất lượng cao, hoạt động sản xuất kinh doanh tốt, nhằm bảo vệ cho công chúngđầu tư nói chung, nhất là những nhà đầu tư nhỏ thiếu hiểu biết Đồng thời, đâycũng là điều kiện để xây dựng một thị trường chứng khoán an toàn, công khai và cóhiệu quả
3 Điều kiện phát hành cổ phiếu:
a Điều kiện phát hành cổ phiếu riêng lẻ:
Nghiệp vụ phát hành riêng lẻ đã được hướng dẫn tại Luật sửa đổi, bổ sung LuậtChứng khoán ngày 24/11/2010 và Nghị định 58/2012/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày15/9/2012 Theo đó:
Trang 6Điều kiện chào bán cổ phiếu riêng lẻ của công ty cổ phần chưa đại chúng (khoản 1 điều 4 NĐ 58/2012) bao gồm:
a) Có quyết định của Đại hội đồng cổ đông thông qua phương án chào bán cổphiếu riêng lẻ và phương án sử dụng số tiền thu được từ đợt chào bán;
b) Đáp ứng các điều kiện khác theo quy định của pháp luật chuyên ngành trongtrường hợp tổ chức phát hành là doanh nghiệp thuộc lĩnh vực ngành, nghề kinhdoanh có điều kiện
Điều kiện chào bán chứng khoán riêng lẻ của công ty đại chúng (khoản 6 điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung luật Chứng khoán) bao gồm:
a) Có quyết định của Đại hội đồng cổ đông hoặc Hội đồng quản trị thông quaphương án chào bán và sử dụng số tiền thu được từ đợt chào bán; xác định rõ đốitượng, số lượng nhà đầu tư;
b) Việc chuyển nhượng cổ phần, trái phiếu chuyển đổi chào bán riêng lẻ bị hạnchế tối thiểu một năm, kể từ ngày hoàn thành đợt chào bán, trừ trường hợp chàobán riêng lẻ theo chương trình lựa chọn cho người lao động trong công ty, chuyểnnhượng chứng khoán đã chào bán của cá nhân cho nhà đầu tư chứng khoán chuyênnghiệp, chuyển nhượng chứng khoán giữa các nhà đầu tư chứng khoán chuyênnghiệp, theo quyết định của Tòa án hoặc thừa kế theo quy định của pháp luật;
c) Các đợt chào bán cổ phần hoặc trái phiếu chuyển đổi riêng lẻ phải cách nhau ítnhất sáu tháng
b Điều kiện phát hành cổ phiếu ra công chúng:
Mỗi nước có những qui định riêng cho việc phát hành chứng khoán lần đầu racông chúng Tuy nhiên, để phát hành chứng khoán ra công chúng thông thường tổchức phát hành phải đảm bảo năm điều kiện cơ bản sau:
Về qui mô vốn: tổ chức phát hành phải đáp ứng được yêu cầu về vốn điều lệ tối
thiểu ban đầu, và sau khi phát hành phải đạt được một tỷ lệ phần trăm nhất định vềvốn cổ phần do công chúng nắm giữ và số lượng công chúng tham gia
Về tính liên tục của hoạt động sản xuất kinh doanh: công ty được thành lập và
hoạt động trong vòng một thời gian nhất định (thường khoảng từ 3 đến 5 năm)
Về đội ngũ quản lý công ty: công ty phải có đội ngũ quản lý tốt, có đủ năng lực
và trình độ quản lý các hoạt động sản xuất, kinh doanh của công ty
Về hiệu quả sản xuất kinh doanh: công ty phải làm ăn có lãi với mức lợi nhuận
không thấp hơn mức qui định và trong một số năm liên tục nhất định (thường từ
2-3 năm)
Trang 7Về tính khả thi của dự án: công ty phải có dự án khả thi trong việc sử dụng
nguồn vốn huy động được
Tuy nhiên, các nước đang phát triển thường cho phép một số trường hợp ngoại
lệ, tức là có những doanh nghiệp sẽ được miễn giảm một số điều kiện nêu trên, vídụ: doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công ích, hạ tầng cơ sở có thể đượcmiễn giảm điều kiện về hiệu quả sản xuất kinh doanh
Ở Việt Nam, theo qui định của Nghị định 48/1998/-NĐ-CP về chứng khoán vàthị trường chứng khoán và Thông tư 01/1998/TT-UBCK hướng dẫn Nghị định48/1998/-NĐ-CP, tổ chức phát hành phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng phảiđáp ứng được các điều kiện sau:
• “Mức vốn điều lệ tối thiểu là 10 tỷ đồng Việt Nam;
• Hoạt động kinh doanh có lãi trong 2 năm liên tục gần nhất;
• Thành viên Hội đồng quản trị và Giám đốc (Tổng giám đốc) có kinh nghiệm quản lý kinh doanh
• Có phương án khả thi về việc sử dụng vốn thu được từ đợt phát hành cổ phiếu
• Tối thiểu 20% vốn cổ phần của tổ chức phát hành phải được bán cho trên
100 người đầu tư ngoài tổ chức phát hành; trường hợp vốn cổ phần của tổ chức phát hành từ 100 tỷ đồng trở lên thì tỷ lệ tối thiểu này là 15% vốn cổ phần của tổ chức phát hành
• Cổ đông sáng lập phải nắm giữ ít nhất 20% vốn cổ phần của tổ chức phát hành và phải nắm giữ mức này tối thiểu 3 năm kể từ ngày kết thúc đợt phát hành Trường hợp cổ phiếu phát hành có tổng giá trị theo mệnh giá vượt 10
Bước 2 : UBCKNN tiếp nhận hồ sơ trong giờ hành chính các ngày làm việc, kiểm
tra, thẩm định hồ sơ Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ và hợp lệ, UBCKNN có ý kiếnbằng văn bản yêu cầu tổ chức phát hành bổ sung, sửa đổi hồ sơ Thời gian nhận hồ
sơ đầy đủ và hợp lệ được tính từ thời điểm tổ chức phát hành hoàn thành việc bổsung, sửa đổi hồ sơ
Trang 8Bước 3 : UBCKNN cấp Giấy chứng nhận đăng ký chào bán cổ phiếu ra công
chúng cho tổ chức phát hành, thu tiền lệ phí cấp Giấy chứng nhận Trường hợp hồ
sơ không hợp lệ, UBCKNN gửi tổ chức phát hành công văn từ chối và nêu rõ lý do
Bước 4 : Trong thời hạn bảy ngày, kể từ ngày Giấy chứng nhận chào bán chứng
khoán ra công chúng có hiệu lực, tổ chức phát hành phải công bố Bản thông báophát hành trên một tờ báo điện tử hoặc báo viết trong ba số liên tiếp
Bước 5 : Sau Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cấp Giấy chứng nhận chào bán
chứng khoán ra công chúng nếu phát sinh thông tin quan trọng liên quan đến hồ sơđăng ký chào bán chứng khoán ra công chúng thì trong thời hạn bảy ngày, tổ chứcphát hành phải công bố thông tin phát sinh trên một tờ báo điện tử hoặc báo viếttrong ba số liên tiếp và thực hiện việc sửa đổi, bổ sung hồ sơ
Bước 6 : Chứng khoán chỉ được chào bán ra công chúng sau khi tổ chức phát
hành đã công bố theo nội dung bước 4 nêu trên Tổ chức phát hành, tổ chức bảolãnh phát hành hoặc tổ chức đại lý phải bảo đảm thời hạn đăng ký mua chứngkhoán cho nhà đầu tư tối thiểu là hai mươi ngày Tiền mua chứng khoán phải đượcchuyển vào tài khoản phong toả mở tại ngân hàng cho đến khi hoàn tất đợt chàobán và báo cáo Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước Tổ chức phát hành phải hoàn thànhviệc phân phối chứng khoán trong thời hạn chín mươi ngày, kể từ ngày Giấy chứngnhận chào bán chứng khoán ra công chúng có hiệu lực
Bước 7 : Tổ chức phát hành hoặc tổ chức bảo lãnh phát hành phải báo cáo kết quả
đợt chào bán cho Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước trong thời hạn mười ngày, kể từngày kết thúc đợt chào bán, kèm theo bản xác nhận của ngân hàng nơi mở tài khoảnphong toả về số tiền thu được trong đợt chào bán
Bước 8 : Tổ chức phát hành, tổ chức bảo lãnh phát hành hoặc tổ chức đại lý phải
chuyển giao chứng khoán hoặc giấy chứng nhận quyền sở hữu chứng khoán chongười mua trong thời hạn ba mươi ngày, kể từ ngày kết thúc đợt chào bán
Trường hợp tổ chức phát hành thực hiện chào bán cổ phiếu chung cho nhiều đợtphù hợp với dự án đầu tư thì sau mỗi đợt phát hành phải báo cáo kết quả phát hànhtới UBCKNN
Bước 9 : Trường hợp Trường hợp Hội đồng quản trị có quyết định thay đổi mục
đích sử dụng vốn theo ủy quyền của Đại hội đồng cổ đông, trong thời hạn 10 ngày
kể từ ngày có quyết định thay đổi mục đích sử dụng vốn, tổ chức phát hành phảibáo cáo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và công bố thông tin về lý do thay đổi vàquyết định Hội đồng quản trị về việc thay đổi hoặc chấp thuận của cơ quan có thẩm
Trang 9quyền cấp giấy chứng nhận đầu tư đối với tổ chức phát hành nước ngoài Việc thayđổi mục đích sử dụng vốn phải được báo cáo Đại hội đồng cổ đông gần nhất.
Bước 10 : Đối với trường hợp huy động vốn để thực hiện các dự án đầu tư, định
kỳ 06 tháng kể từ ngày hoàn thành đợt chào bán cho đến khi hoàn thành dự án, tổchức phát hành phải báo cáo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và công bố thông tin
về tiến độ sử dụng vốn thu được từ đợt chào bán
4 Ưu nhược điểm của việc huy động vốn bằng việc phát hành cổ phiếu:
a Ưu điểm:
Thứ nhất, DN thực sự cần vốn để thực hiện các dự án mới và mở rộng hoạt động
sản xuất kinh doanh.Mặt khác, đối với các dự án rủi ro cao và kết quả lợi nhuậnkhông thực sự tốt thì DN cũng có xu hướng dùng vốn cổ phần nhiều hơn so vớidùng vốn nợ nhằm tăng tính an toàn về tài chính
Thứ hai, DN gặp khó khăn trong việc vay vốn với lãi suất chấp nhận được từ
ngân hàng trong thời gian qua đã làm cho kênh huy động vốn cổ phần được ưu tiênhơn
Thứ ba, cũng có nhưng DN phát hành thêm chỉ để đảm bảo tỷ lệ cân đối giữa
vốn nợ và vốn chủ sở hữu Khi DN đang có mức tỷ lệ nợ cao, việc phát hành thêm
cổ phiếu sẽ làm giảm tỷ lệ này, điều này giúp cho DN ở trong tình trạng tài chínhlành mạnh, giảm thiểu rủi ro thanh khoản cũng như nguy cơ vỡ nợ từ nguồn vốnvay
Thứ tư, khi thị trường định giá cổ phiếu của nó cao hơn giá trị nội tại(overprice).
Phát hành thêm trong trường hợp này sẽ tạo ra lợi nhuận tài chính cho nhà đầu tưhiện hữu
b Nhược điểm:
Việc phát hành thêm cổ phiếu làm cho quy mô vốn chủ sở hữu của DN tăng lên.Tuy nhiên điều này đồng nghĩa với hai tác động tiêu cực Đó là hiện tượng phaloãng cổ phiếu và giảm tỷ suất sinh lời (ROE, ROA)
Pha loãng cổ phiếu là hiệng tượng suy giảm lợi nhuận trên cổ phiếu (EPS) do
phát hành thêm cổ phiếu mới bởi các hình thức khác nhau Sau khi thực hiện pháthành thêm cổ phiếu để huy động vốn, một số DN cần một số năm triển khai đểđồng vốn huy động phát huy hiệu quả Song, rõ ràng ngay sau khi phát hành thêm
cổ phiếu nếu không có biện pháp thúc đẩy lợi nhuận thì các chỉ số tài chính Đặc
Trang 10biệt là hệ số ROE của DN sẽ sụt giảm và nhà đầu tư có thể hiểu rằng, trong hiện tại,
DN sử dụng vốn chưa tốt từ phát hành thêm cổ phiếu
Việc phát hành thêm sẽ tác động tiêu cực đến thị trường theo hai cách:
Thứ nhất, việc này sẽ hút một lượng tiền lớn khỏi lưu thông Theo số liệu nghiên
cứu mới đây của trang web Stoxplus, có hơn 200 DN thông qua kế hoạch phát hànhthêm cổ phiếu để tăng vốn điều lệ Tính từ đầu năm đến nay, khoảng 23,4 nghìn tỷđồng đã được rút ra khỏi thị trường (con số này cả năm là 48 nghìn tỷ đồng)
Thứ hai,chỉ trong 8 tháng đầu năm, lượng cung cổ phiếu trên thị trường đã tăng
khoảng 1,4 tỷ đơn vị chưa kể số lượng cổ phần phát hành riêng lẻ cho cổ đôngchiến lược (khoảng 0,3 tỷ đơn vị) tương ứng với khối lượng giao dịch trên cả haisàn trong khoảng hơn 20 phiên Lượng cung cổ phiếu tăng mạnh trong khi đólượng cầu không có nhiều biến chuyển cũng là một yếu tố làm cho giá của khánhiều cổ phiếu suy giảm Gây ảnh hưởng lớn đến chỉ số trong ngắn hạn
Tuy không lượng hóa được con số chính xác mà các đợt phát hành ồ ạt đầu năm
đã tác động đến thị trường, nhưng diễn biến từ những tháng đầu năm cho thấy dòngtiền luân chuyển trong thị trường đã có nhưng dấu hiệu suy yếu nhất định Tuynhiên tác động này không mang tính dài hạn
.Tóm lại: Xét dưới góc độ kinh tế nói chung thì khi doanh nghiệp tăng vốn sẽ có
nhiều lợi thế trong quá trình phát triển Khi đó, doanh nghiệp chủ động về nguồnvốn, ít phụ thuộc vào vốn vay ngân hàng với lãi suất khá cao nên có thể tỷ lệ lợinhuận mang lại sẽ cao hơn trường hợp sử dụng quá nhiều vốn vay của ngân hàng.Nhìn chung, thị trường chứng khoán tuy có thể bị ảnh hưởng nhất định trong ngắnhạn, nhưng về dài hạn các doanh nghiệp hoạt động tốt thì cổ đông vẫn chấp nhậnđầu tư
II Thực trạng việc huy động vốn bằng phát hành cổ phiếu của các doanh nghiệp VN hiện nay
1.Diễn biến thị trường cổ phiếu trong mấy năm gần đây:
Trang 11 Lạm phát tăng cao trên 18%
Thị trường bất động sản đóng băng làm lộ ra nhiều hệ lụy từ ngân hàng, tíndụng đen,…
Chỉ lệnh tái cấu trúc hệ thống ngân hàng được phát đi từ tân Thống đốcNguyễn Văn Bình, mở đầu bằng việc xử lý ngân hàng vượt trần lãi suất Tiếp
đó khởi động thương vụ hợp nhất SCB – Ficombank – TinNghiaBank, đồngthời đưa ra lộ trình IPO cho các “ông lớn” VietinBank, Vietcombank vàBIDV
Vỡ nợ tín dụng đen dây chuyền ở nhiều địa phương, gắn với giới bất động sản,ngân hàng và chứng khoán, cho thấy có dấu hiệu lien kết giữa tín dụng đen vàcác kênh huy động vốn chính thức Điều này làm ảnh hưởng rất lớn đến niềmtin của các nhà đầu tư khi “hiệu ứng domino” này được dự báo là sẽ còn tiếptục
50000 là số doanh nghiệp Việt Nam bị phá sản trong năm 2011, cho thấy đâythật sự là một năm đầy sóng gió đối với các doanh nghiệp khi năng lực sảnxuất kinh doanh bị suy yếu nghiêm trọng do khả năng tiếp cận vốn giảm (lãisuất tín dụng tăng cao, nguồn vốn trở nên khan hiếm)
Việt Nam bị hạ bậc tín nhiệm từ mức BB xuống mức BB- Bên cạnh đó 3ngân hàng lớn trong nước là BIDV, Techcombank và Vietcombank cũng bị hạmức tín nhiệm, dẫn đến sự e ngại của các nhà đầu tư nước ngoài về triển vọngđối với các mức tín nhiệm nợ của Việt Nam
Chứng khoán triền miên chuỗi ngày lao đao khi TTCK liên tục bắt đáy vớinhiều cổ phiếu rẻ hơn giá mua một mớ rau, thậm chí tương đương với nửa cốctrà đá (Điển hình như mã VKP (Công ty cổ phần Nhựa Tân Hoá) là cổ phiếuđầu tiên có giá dưới 1.000 đồng trong lịch sử thị trường chứng khoán ViệtNam Chốt phiên giao dịch 22/11, cổ phiếu này chỉ còn 700 đồng - rẻ hơn nửa
ly trà đá vỉa hè Một cổ phiếu khác trên thị trường là DVD (Công ty DượcViễn Đông) đã bị huỷ niêm yết khi giá còn 3.500 đồng) Giá trị vốn hóa thịtrường chỉ còn hơn 20% GDP, mất hơn 10 tỷ USD so với cuối năm 2010.Tổng cộng trên cả hai sàn có đến 431 mã cổ phiếu và chứng chỉ quỹ nằm dướimệnh giá, chiếm 62% tổng số mã niêm yết Còn lại 263 mã, tương đương 38%toàn thị trường, trải đều ở các mức giá từ 10,000 đồng/cp trở lên
Trang 12Mặc dù phải đối mặt với tình hình kinh tế thế giới và trong nước khá ảm đạm,TTCK xuống dốc không phanh, nhưng trước áp lực cổ phần hóa (đối với các ctynhà nước), hoàn thiện bộ máy quản trị cũng như đáp ứng nguồn vốn cho hoạt độngsản xuất kinh doanh của đại bộ phận các doanh nghiệp, thị trường huy động vốnbằng cổ phiếu vẫn diễn ra khá sôi động.
Trên thực tế đã có rất nhiều công ty nộp hồ sơ đăng ký phát hành cổ phiếu cho
cổ đông hiện hữu, đối tác chiến lược, phát hành cổ phiếu trả cổ tức, cổ phiếu theochương trình lựa chọn cho người lao động Và hầu khắp các lĩnh vực của nền kinh
tế như Tài chính – Ngân Hàng, dịch vụ tiêu dùng,… đều có các hoạt động trên thịtrường vốn cổ phiếu Trong năm cũng đã xuất hiện những thương vụ nổi tiếng, nổibật cả về số lượng CP phát hành lẫn giá trị phát hành giữa các đối tác như:
Trang 13 Ngày 25/1/2011, VietinBank đã ký kết các Hợp đồng đầu tư với Quỹ cấp vốnNgân hàng IFC và Tổ chức tài chính quốc tế (IFC), IFC sẽ bỏ ra khoản tiền
182 triệu USD để sở hữu 10% cổ phần tại Vietinbank Ngân hàng này (mãchứng khoán: CTG) đã hoàn tất đợt phát hành riêng lẻ 168,58 triệu cổ phầncho IFC với giá 21.000 đồng/cổ phần.Qua đợt phát hành trên, VietinBankthu về thặng dư vốn là 1.854 tỷ đồng; thực hiện tăng vốn điều lệ lên 16.858
tỷ đồng, tăng 11,1% so với mức công bố cách đây hơn 4 tháng; tổng vốn tự
có cấp 1 là 18.712 tỷ đồng Trong quý III năm 2012, Vietinbank dự kiến sẽhoàn tất đàm phán bán tiếp 20% cổ phần cho một ngân hàng nước ngoài.Việc bán cổ phần nằm trong lộ trình thoái vốn nhà nước tại ngân hàng, đểtiến tới chỉ còn 51% như quy định (Cafef.vn)
17/8/2011, Tổng công ty Bảo hiểm dầu khí (PVI Holdings) đã hoàn tấtthương vụ bán 25% cổ phần trong tổng số vốn cổ phần tăng thêm cho đối tác
là tập đoàn bảo hiểm Talanx (Đức)
Thông tin từ PVI Holdings cho biết, giá thỏa thuận mà hai bên đạt được là36.000 đồng/cổ phần, tính ra tổng giá trị mua bán lên đến 1.916,5 tỉ đồng(tương đương 65 triệu euro hoặc 93 triệu đô la Mỹ) Đây là mức giá cao hơngiá cổ phiếu của PVI trên thị trường ở thời điểm lúc đó
13/4/2011, Masan Consumer chào bán riêng lẻ 14.444.444 cổ phần, tươngđương 10% vốn điều lệ sau khi phát hành cho Tập đoàn đầu tư KohlbergKravis Roberts (KKR), KKR đã ký kết với Tập đoàn Masan về việc sẽ mua
số cổ phần trên với giá 159 triệu USD Đây là khoản đầu tư đầu tiên củaKKR tại Việt Nam và là khoản đầu tư thứ 4 tại Đông Nam Á Và giá KKRtrả cho mỗi cổ phiếu Masan Consumer là hơn 11 USD,tương ứng hơn220.000 đồng/cp Trên thị trường OTC, cổ phiếunày hiện ở mức 150.000đồng/cp
Trang 14Một số thương vụ huy động vốn trên TTCK nổi bật năm 2011
Ngoài ra có thể kể đến 1 thương vụ thất bại điển hình trong năm THV: Phát hành
30 triệu cp thất bại thảm hại
(Vietstock) Chỉ có 60 cổ phiếu được phân phối trong tổng số 30,25 triệu cổ phiếuđăng ký chào bán đợt 1 là kết quả đợt phát hành cổ phiếu của CTCP Tập đoàn TháiHòa Việt Nam (HNX: THV) Theo đó, chỉ có 60 cổ phiếu được cổ đông hiện hữuđăng ký mua, thu về 600,000 đồng Tổng số cổ phiếu đã phân phối chỉ chiếm0.0002% tổng số cổ phiếu được phép phát hành
Với kết quả phát hành như vậy, HĐQT của THV đã quyết định chuyển toàn bộ
cổ phiếu lẻ, cổ phiếu không mua hết trong đợt phát hành trên sang đợt phát hành 2thông qua đấu giá trên Sở GDCK Hà Nội (HNX)
Tuy nhiên có thể nhận thấy rằng, những thương vụ trên chủ yếu được thực hiệnbởi các doanh nghiệp lớn và đều phát hành cổ phiếu riêng lẻ cho các đối tác chiếnlược Hoạt động chào bán cổ phiếu ra công chúng diễn ra hết sức trầm lắng, kể cảđối với các DN Nhà nước, các NHTM lớn,… Thị trường cũng đã chứng kiến rấtnhiều cuộc thoái lui của các doanh nghiệp muốn phát hành cổ phiếu, mặc dù đã có
sự chuẩn bị rất kỹ càng
Trang 15b.Năm 2012:
Tình hình kinh tế trong nước
Sáu tháng đầu năm, hòa chung bức tranh ảm đạm của nền kinh tế thế giới làmảnh hưởng đến sản xuất, xuất khẩu trong nước, kinh tế Việt Nam tăng trưởng hếtsức chậm chạp, chỉ ở mức 4,38% (4% Quí I và 4.66% Quí II) , thấp hơn so với mức5.9% cùng kì năm 2011 và chỉ tiêu 6 – 6.5% CPI 6 tháng đầu năm chỉ tăng 6,9%
so với cùng kỳ năm 2011
Trên TTCK:
Thị trường tụt dốc trở lại sau tháng 5.- Thị trường chứng khoán huy động 84nghìn tỷ đồng 6 tháng đầu năm 2012, tăng gấp 2 lần cùng kỳ năm 2011 Tuynhiên, vốn huy động qua phát hành cổ phiếu giảm 50% so với cùng kỳ
Quý I/2012 có 54 công ty lỗ, tổng số công ty có lỗ lũy kế tính đến hết QuýI/2012 là 66 công ty, trong đó có 12 công ty chứng khoán lỗ lũy kế trên vốnđiều lệ hơn 50%, 27 công ty chứng khoán có vốn chủ sở hữu thâm hụt 50%
so với vốn pháp định Hiện nay đã có 5 công ty chứng khoán cơ bản đã hoàntất rút nghiệp vụ môi giới UBCKNN đã ra quyết định đưa 7 công ty chứngkhoán vào diện kiểm soát đặc biệt
Trang 16 UBCKNN dự kiến sẽ thí điểm việc áp dụng chu kỳ thanh toán T+3 bắt đầu
từ ngày 4/9/2012 Việc rút ngắn chu kỳ thanh toán sẽ giúp tăng vòng quaydòng tiền và thu hút nguồn vốn ngắn hạn cho thị trường
Sự kiện Bầu Kiên bị bắt đã làm cho cổ phiếu của ngân hàng tụt dốc thê thảm,thị trường chứng khoán đứng trước áp lực bán dữ dội, đặc biệt tại sàn HNXvới việc ACB giảm kịch sàn Thậm chí, ngay cả các mã ngân hàng khôngliên quan đến ACB cũng quay đầu giảm trở lại như MBB, VCB và CTG.Theo ghi nhận, TTCK đã "bốc hơi" 5,6 tỷ USD sau 3 ngày bầu Kiên bị bắt
(Dân trí) Hàng tỷ USD trên cả 2 sàn "bốc hơi" nhanh chóng; khối tài sản trên sàn của các đại gia trong Top giàu nhất cũng "đội nón ra đi".
Chỉ trong tháng 7/2012, UBCK nhận được hồ sơ xin phát hành riêng lẻ của 5
DN, gồm cả DN niêm yết và công ty đại chúng chưa niêm yết Một số thương vụhuy động vốn qua cổ phiếu đáng chú ý:
(TBKTSG Online) Ngày 18/1/2012, Công ty cổ phần Kinh Đô (KDC) vàCông ty Ezaki Glico - chuyên về bánh kẹo và thực phẩm của Nhật - công bốviệc hai bên đã ký kết hợp đồng mua cổ phần, theo đó Ezaki Glico mua 14triệu cổ phần trong đợt phát hành cổ phần riêng lẻ của KDC
Số cổ phiếu Glico nắm giữ này tương đương 10% vốn cổ phần sau khi pháthành của KDC
Ngày 3/7/2012 PVI: Talanx nâng tỷ lệ sở hữu từ 25% lên 31,82% Trong đợtphát hành riêng lẻ này, hai bên đã thống nhất mức giá mua bán bằng với giátrị sổ sách của PVI tại thời điểm 31/12/2011 là 26.335 đồng/cp, cao gấp 1,55lần giá thị trường PVI tại thời điểm ký hợp đồng, với tổng giá trị lên tới 560
tỷ đồng (tương đương 27 triệu đô la Mỹ)
ĐHĐCĐ bất thường tổ chức sáng ngày 18/08 của CTCP Dịch vụ và Xâydựng Địa ốc Đất Xanh (HOSE: DXG) đã thông qua phương án tăng vốn lên
420 tỷ đồng
Theo đó, các cổ đông thống nhất phương án phát hành riêng lẻ 10 triệu cpcho nhà đầu tư chiến lược với giá chào bán không thấp hơn mệnh giá
Trang 17 CTCK Sacombank (SBS) phát hành ít nhất 10 triệu cổ phiếu hạn chế chuyểnnhượng trong 1 năm, giá bán tối thiểu bằng mệnh giá cho các NĐT chiếnlược.
Cuối tháng 8, CTCP Công nghiệp Khoáng sản Bình Thuận (KSA) thực hiện
việc phát hành riêng lẻ hơn 12 triệu cổ phiếu cho 3 đối tác chiến lược làWanji Holding Group Co Ltd, Chengde Tianfu Titamium Co., Ltd và CTCPĐầu tư Đại Á Châu
Doanh nghiệp tìm vốn thông qua phát hành riêng lẻ Bên cạnh đó, trước áp lực
về vấn đề nợ xấu quá cao và nguy cơ bị thâu tóm, sáp nhập, nội dung "tăng vốnđiều lệ" xuất hiện trong tờ trình Đại hội cổ đông thường niên năm 2012 của hầu hếtcác ngân hàng Không chỉ các NH chọn thời điểm năm nay như Vietinbank, ACB,Sacombank, Eximbank, Techcombank, Maritime Bank, mà còn có các NH tiếp tụcthực hiện kế hoạch từ năm ngoái do khó khăn của thị trường như DongABank,TrustBank,…Chính vì vậy, dự kiến thị trường cổ phiếu cuối năm sẽ tràn ngập cổphiếu của các ngân hàng (Chủ yếu là phát hành cho cổ đông chiến lược)
c.6 tháng đầu năm 2013:
Tình hình kinh tế:
Tổng sản phẩm trong nước (GDP) sáu tháng đầu năm 2013 ước tính tăng 4,90%
so với cùng kỳ năm 2012, trong đó quý I tăng 4,76%; quý II tăng 5,00% Tốc độtăng GDP sáu tháng đầu năm nay xấp xỉ mức tăng cùng kỳ năm 2012 (4,93%)nhưng thấp hơn nhiều mức tăng 6,22% của cùng kỳ năm 2010 và mức tăng 5,92%