Hoạt động phụ thuộc vào điều kiện Bạn Long thường tập thể dục, ăn sáng và đến trường Phần lớn các hoạt động được thực hiện một cách tuần tự theo thói quen hoặc kế hoạch đã được xác đị
Trang 1NÕu th×
Trang 2Hãy kể tên các công việc
mà các em thường làm vào mỗi sáng trước khi
thức dậy, vệ sinh cá nhân, ăn sáng
và đến trường
1 Hoạt động phụ thuộc vào điều kiện
Bạn Long thường tập thể dục, ăn sáng và đến trường
Phần lớn các hoạt động được thực hiện một cách tuần tự theo thói quen hoặc kế hoạch đã được xác định.
Trang 3Nếu ngày mai thời tiết dưới 10 độ, Hà nghỉ học
Nếu đi trên đường phố gặp đèn đỏ thì dừng lại, gặp đèn xanh thì đi.
Nếu sáng mai trời mưa, Long sẽ nghỉ tập thể dục.
Các hoạt động chỉ được thực hiện khi một điều kiện cụ thể được thoả mãn.
Điều kiện thường là một sự kiện được mô tả sau từ nếu
Do bị tác động bởi sự thay đổi của các hoàn cảnh cụ thể
nhiều hoạt động bị thay đổi, điều chỉnh cho phù hợp.
Trang 4Điều kiện Kiểm tra Kết quả Hoạt động tiếp theo
Trời mưa? Long nhìn ra ngoài
trời thấy trời mưa Đúng Long ở nhà Thời tiết dư
ới 10 độ?
Hà xem dự báo thời tiết trên 10 độ Sai Mai đi học bình thường
Đèn xanh? Nhìn trên biển báo
thấy đèn xanh Đúng Đi tiếp
2 Tính đúng sai của các điều kiện
Khi kiểm tra điều kiện
điều kiện được thoả mãn
điều kiện không thoả mãn
Đúng
Sai
Trang 5Nếu chọn đúng thì chương trình dừng lại, chọn sai chương trình chạy tiếp
Nếu tổng các chữ số của một số chia hết cho 3, thì số đó chia hết cho 3
Nếu X>5 thì in giá trị của X ra màn hình
Một số ví dụ trong tin học:
Trang 6Ký hiÖu M« t¶ VÝ dô
<= Nhá h¬n hoÆc b»ng 4<=6
>= Lín h¬n hoÆc b»ng 8>=7
3 §iÒu kiÖn vµ phÐp so s¸nh
Trang 7Một số ví dụ:
Ví dụ 1: Nhập 2 biến a,b in ra màn hình biến có giá trị lớn hơn
Điều kiện Kết quả Câu lệnh
Sai In ra mh giá trị của b
Ví dụ 2: Giải phương trình bậc nhất tổng quát bx + c = 0
(b=0) và (c<>0) Đúng in Phương trình vô nghiệm
(b=0) và (c =0) Đúng In Phương trình vô số nghiệm
(b <>0) Đúng In phương trình có nghiệm =-b/c
Trang 8Nếu thì
Nếu thì , … …
nếu không thì
…
Cấu trúc dùng để mô tả các mệnh đề có dạng như trên gọi là
cấu trúc rẽ nhánh.
Cấu trúc dùng để mô tả các mệnh đề có dạng như trên gọi là
cấu trúc rẽ nhánh.
4 Cấu trúc rẽ nhánh
Trang 9Mô tả hoạt động tính tiền cho khách như sau:
Ví dụ 1 : Một hiệu sách thực hiện đợt khuyến mãi với nội dung sau Nếu
khách mua với số tiền từ 100000 trở lên sẽ được giảm giá 30%
2 Nếu T>= 100000 thì số tiền phải thanh toán
= 70%*T
Ví dụ trên thể hiện cấu trúc rẽ nhánh dạng thiếu
Trang 10Mô tả hoạt động tính tiền cho khách như sau:
1 Tính tổng số tiền T khách hàng đã mua
Ví dụ 2 : Một hiệu sách thực hiện đợt khuyến mãi với nội dung sau Nếu
khách mua với số tiền từ 100000 trở lên sẽ được giảm giá 30% và dưới 100000 giảm giá 10%
2 Nếu T>= 100000 thì số tiền phải thanh
toán = 70%*T, ngược lại số tiền phải thanh toán =90%*T
3 Tính số tiền khách hàng tiếp theo
Ví dụ trên thể hiện cấu trúc rẽ nhánh dạng đủ
Trang 11Sơ đồ cấu trúc rẽ nhánh
Trang 12IF <Điều kiện> THEN <Câu lệnh>;
Điều kiện
Đúng
Câu lệnh
Nếu <điều kiện> đúng thì thực hiện <câu lệnh> sau từ khoá Then,
sai <câu lệnh> bị bỏ qua.
Sai
Câu lệnh
Đúng
Câu lệnh
Điều kiện
- Điều kiện: Là một phép so sánh
- Câu lệnh: Lệnh đơn hoặc lệnh ghép
Trong đó:
5 Câu lệnh điều kiện
Dạng 1:
Trang 13VÝ dô 1: NÕu X>5 th× in gi¸ trÞ cña X ra mµn h×nh
IF X>5 Then Writeln('Gia tri cua X=',X);
VÝ dô 2: Gi¶m gi¸ 30% cho kh¸ch hµng mua víi sè tiÒn T >=100000
IF T>=100000 Then ST:=70/100*T
VÝ dô 3: NÕu Delta<0 th× in ra mµn h×nh PT vo nghiem
IF delta<0 Then Writeln( Phuong trinh vo nghiem ); ‘ ’
Trang 14IF <Điều kiện> THEN <Câu lệnh 1> ELSE <Câu lệnh 2>;
Dạng 2:
Điều kiện Đúng
Câu lệnh 1
Sai
Câu lệnh 2
Điều kiện
Câu lệnh 1 Câu lệnh 2
Điều kiện
Câu lệnh 1
Điều kiện
Nếu <điều kiện> đúng thì <câu lệnh1> được thực hiện, ngược lại thì < câu lệnh 2> được thực hiện.
Trang 15IF a mod 2=0 THEN Writeln( a lµ so chan ) ‘ ’
ELSE Writeln( a la so le ); ‘ ’
VÝ dô 1: §äc vµ sè nguyªn a kiÓm tra xem a lµ sè ch½n hay sè lÎ
VÝ dô 2: Gi¶m gi¸ 30% cho kh¸ch hµng mua víi sè tiÒn T >=100000 vµ gi¶m
10% cho kh¸ch hµng mua víi sè tiÒn T<100000
IF T>=100000 Then ST:=70/100*T
ELSE ST:=90/100*T
Trang 16Ghi nhớ!
Cấu trúc rẽ nhánh được sử dụng để chỉ thị cho máy tính thực hiện các hoạt
động khác nhau tùy theo một điều kiện cụ thể có được thỏa mãn hay không Cấu trúc rẽ nhánh có hai dạng: Dạng thiếu và dạng đầy đủ.
Trong lập trình, điều kiện trong cấu trúc rẽ nhánh thường được biểu diễn bằng các phép so sánh
Mọi ngôn ngữ lập trình đều có câu lệnh điều kiện để thể hiện các cấu trúc
rẽ nhánh