Bai 4 tin hoc 8

Để biết dữ liệu đ ợc l u trữ ở đâu trong bộ nhớ, các ngôn ngữ lập trình cung cấp... Ví dụ 1:Trong lập trình, biến đ ợc dùng để lưuưtrữưdữưliệu và dữ liệu đ ợc biến l u trữ có thể thay đổ

1 Biến là công cụ trong lập

trình

Tr ớc khi máy

tính xử lí,

dữ liệu đ ợc l

u trữ ở đâu

nhỉ?

Mọi dữ liệu đều

đ ợc l u trữ trong

bộ nhớ của máy tính.

Để biết dữ liệu đ ợc l u trữ ở đâu trong

bộ nhớ, các ngôn ngữ lập trình cung cấp

Ví dụ 1:

Trong lập trình, biến đ ợc dùng để lưuưtrữưdữưliệu và dữ liệu đ ợc biến l u trữ có thể thay đổi trong khi thực hiện ch ơng trình.

Dữ liệu do biến l u trữ gọi là giáưtrịưcủaưbiến.

Tính giá trị biểu thức 15 +5

X  15

Y  5

Sử dụng lệnh sau để in kết quả ra màn hình:

Writeln(X+Y);

20

Giá trị của biến Tên

Ví dụ 2: Tính giá trị biểu thức

5

5

-2008 3

5

-2008 



P

Hãy sử dụng

các biến để

l u trữ các giá

trị cần tính

X  A/3

Y  A/5

P  X + Y

?

2 Khai báo biến

Các biến dùng trong ch ơng trình cần phải khai báo trong phần khai báo của ch ơng trình.

Khai báo biến gồm:

 Khai báo tênưbiến;

 Khai báo kiểuưdữưliệu của biến

Tên biến phải tuân theo quy tắc đặt tên của ngôn ngữ lập trình.

Bµi to¸n:

NhËp vµo b¸n kÝnh cña h×nh trßn lµ mét sè ch½n

R TÝnh chu vi (CV) vµ diÖn tÝch (S) cña h×nh trßn.

VÝ dô:

Khai b¸o biÕn trong ng«n ng÷ lËp tr×nh Pascal

Var R : integer ;

CV , S : real ;

Tõ kho¸

khai b¸o

biÕn

BiÕn kiÓu nguyªn

BiÕn kiÓu thùc

3 Sử dụng biến trong ch ơng

trình

Các thao tác có thể thực hiện với các biến sau khi khai báo gồm:

 Gán giá trị cho biến;

 Tính toán với các biến;

Kiểu dữ liệu của giá trị gán phải trùng với kiểu biến; Khi đ ợc gán giá trị mới, giá trị cũ của biến bị xoá;

Có thể gán giá trị cho biến ở bất kì thời điểm nào

Cách viết lệnh gán có thể khác nhau tuỳ theo ngôn ngữ lập trình.

giá trị của biến có thể thay đổi;

Ví dụ:

X := X+1 ;

X :=(a+b)/

2;

Gán giá trị đã l u trong biến nhớ Y vào biến nhớ

X

X := Y ;

Gán giá trị số 12 vào biến nhớ X.

X := 12 ;

ý nghĩa

Lệnh trong

Pascal

Tăng giá trị của biến nhớ X lên 1 đơn vị, kết quả gán trở lại biến X

Thực hiện phép toán tính trung bình cộng hai giá trị nằm trong hai biến nhớ a và b Kết quả gán vào biến nhớ X

Lệnh gán và tính toán với các biến trong Pascal

4 Hằng

Hằng là đại l ợng cóưgiáưtrịưkhôngưđổi trong suốt quá trình thực hiện ch ơng trình

Các hằng dùng trong ch ơng trình cần phải khai báo tên và đ ợc gán giá trị ngay khi khai báo.

Tính chu vi (CV) , diện tích (S) hình tròn với bán kính R=5

Ví dụ 1: Hãy xác định các hằng và biến trong bài

toán sau

CV, S

Pi=3.14 R=5

Đại l ợng có giá

trị thay đổi

Đại l ợng có giá

trị không

đổi

Ví dụ 2: Khai báo hằng trong

Pascal

Const pi = 3.14 ;

R = 5 ;

Từ khoá

khai báo

hằng

Tên hằng

Giá trị của hằng

Việc sử dụng hằng sẽ hiệu quả nếu giá trị của hằng đ ợc dùng trong nhiều câu lệnh.

Muốn thay đổi giá trị của hằng, chỉ cần sửa giá trị của hằng tại nơi khai báo mà không cần dùng câu lệnh thay đổi giá trị hằng trong ch ơng

Luyện tập

integer

real char

string

Đ

S S

S

?

Bài toán 1:

Vừa gà vừa chó

Bó lại cho tròn

Ba m ơi sáu con

Một trăm chân chẵn.

Hỏi mỗi loại có bao

nhiêu con?

Nếu gọi số gà là x , số chó

là y

Hãy xác định kiểu của các

biến x, y

Var a,b,S,d:

Real;

Bài toán 2:

Chọn cách khai báo biến đúng trong Pascal ?

Var a,b:

Integer;

S,d: Real;

Var a,b:

Integer;

S: String;

d:Real;

Var a,b,S,d:

Integer;

Tính diện tích (S) và độ dài đ ờng chéo

(d) của hình chữ nhật, biết chiều dài (a)

và chiều rộng (b) là các số nguyên nhỏ hơn

100

Ghi nhớ!

đặt tên dùng để l u trữ dữ liệu.

ớc khi sử dụng.

Giá trị của biến có thể thay

đổi.

Giá trị của hằng đ ợc giữ nguyên trong suốt quá trình thực hiện ch ơng trình.