Bài giảng tin học hóa hoạt động thông tin thư viện (Chương 4)

TỔNG QUÁT Format xác định những yêu cầu cụ thể về cách thức biểu diễn nội dung biểu ghi để hiển thị trên màn hình trong quá trình tìm tin hoặc in những sản phẩm đầu ra nh các bản th mục

GV: Cấn Đình Thái

CĐSP Hà Tây

ỨNG DỤNG TIN HỌC TRONG THƯ VIỆN

CHƯƠNG 4: NGÔN NGỮ TẠO FORMAT

TRONG WINISIS

TỔNG QUÁT

 Format xác định những yêu cầu cụ thể về cách thức biểu diễn nội dung biểu ghi để hiển thị trên màn hình trong quá trình tìm tin hoặc in những sản phẩm đầu ra nh các bản th mục, catalog hay các bảng chỉ dẫn Format đ ợc xây dựng dựa trên ngôn ngữ tạo format

 Ngôn ngữ tạo format dùng để:

+ Mô tả format hiện hình để trình bày biểu ghi trên màn hình hoặc máy in

+ Mô tả format chọn lọc dữ liệu: trong bảng chọn tr ờng FST

để xác định dữ liệu đ a vào tệp đảo

Format hiÖn h×nh

A C¸c lÖnh c¬ b¶n cña ng«n ng÷ t¹o format

1 LÖnh hiÓn thÞ néi dung mét tr êng, tr êng con

Vtt HiÓn thÞ tr êng cã nh·n lµ tt

Vtt^x HiÓn thÞ tr êng con x cã nh·n lµ tt

 VD:

Format §Çu ra V1 Nguyªn Hång V2 Thêi th¬ Êu

V3^b V¨n häc

V3^c 1999

2 Lệnh hiển thị nội dung tr ờng lặp

đây là dấu chấm phảy) sẽ đ ợc lặp lại

trong mỗi tình huống

dấu ngoặc đơn là ký hiệu yêu cầu CDS/ISIS

thực hiện lại việc xuống dòng sau mỗi tình huống VD:

Format Đầu ra

V1 + | ; | Thạch Lam ; Nguyên Hồng

(V1 / ) Thạch Lam

Nguyên Hồng

3 Lệnh hiển thị số hiệu biểu ghi tệp chủ MFN

MFN (x) Hiển thị số hiệu biểu ghi tệp chủ với x chữ số (độ dài số chạy)

MFN(5) = 00001

4 Lệnh hiển thị các nhan đề, các ký tự tr ớc

nội dung của tr ờng

nếu tr ờng sau nó không rỗng

trong mọi tr ờng hợp

VD:

Format Đầu ra

“Từ khoá:” , V7 Từ khoá: <Tiểu thuyết><Văn học> V4 , ’-’ , V5 130tr – VH.089

B C¸c lÖnh tr×nh bµy trang

5 C¸c lÖnh xuèng dßng

# xuèng mét dßng (v« ®iÒu kiÖn)

6 Lệnh xác định độ lùi

Vtt (a,b) hiện ra tr ờng có nhãn tt nh ng dòng đầu thụt vào a ký tự, các

dòng còn lại thụt vào b ký tự Chú ý: Nếu ngay tr ớc tr ờng (tt) đã

có ký tự hoặc tr ờng khác thì khoảng cách a ký tự không có giá trị

Tr ờng tt sẽ hiển thị tiếp sau tr ờng hoặc ký tự tr ớc đó Các dòng sau

sẽ tiếp tục thụt vào b ký tự.

VD: Tr ờng 7 có nội dung:

Tóm tắt: Trình bày kỹ thuật nuôi các loại cá n ớc ngọt nh cá trắm cỏ,

cá quả, cá rô phi, một số bệnh th ờng gặp và cách phòng trị.

Format Đầu ra

V7 (10,6) 10 Trình bày kỹ thuật nuôi các loại cá 6 - n ớc ngọt nh cá trắm cỏ, cá quả,

“Tóm tắt:” , V7(10,6) Tóm tắt: Trình bày kỹ thuật nuôi các loại cá -6 - n ớc ngọt nh cá trắm cỏ, cá quả, cá

7 Lệnh xác định vị trí và lệnh chèn một khoảng trống

ký tự

VD:

Format Đầu ra

C10, V1, C40, V2 10 Nguyên Hồng Thời thơ ấu

-40 -V1, X20, V2 Nguyên Hồng -20 -Thời thơ ấu

Nguyễn Công Hoan -20 -Đồng

C Chế độ trình bày dữ liệu

CDS/ISIS trình bày dữ liệu theo 3 chế độ, nhờ một lệnh tạo thành bởi chữ đầu tiên là M, theo sau là 2 chữ nữa Cụ thể: Chữ thứ hai là:

P - Chế độ kiểm định, các tr ờng đ ợc in ra nh khi cập nhật, tức bao gồm cả các dấu ngăn cách ^a, ^b, ^c, < >, //…))

tức bao gồm cả các dấu ngăn cách ^a, ^b, ^c, < >, //…))

H - Chế độ tiêu đề, dấu < > giữa các từ khoá bị loại bỏ nh

ng không loại bỏ dấu // và thay thế chúng bằng dấu chấm phảy, các dấu ngăn cách tr ờng con đ ợc thay thế bằng dấu phảy

D - Chế độ dữ liệu, t ơng tự nh chế độ tiêu đề, ngoài ra cuối một tr ờng đ ợc tự động thêm vào một dấu chấm, tiếp theo là hai khoảng trống

C Chế độ trình bày dữ liệu

Chữ thứ ba là:

U - Dữ liệu đ ợc chuyển thành chữ hoa

L - Dữ liệu đ ợc giữ nguyên không đổi.

Nh vậy sẽ có các tr ờng hợp:

mpl mpu Kiểm định

mhl mhu Tiêu đề

mdl mdu Dữ liệu

Lệnh này tác động tới tất cả các tr ờng sau nó tr ớc khi có lệnh mới Đối với tr ờng đầu tiên trong

C Chế độ trình bày dữ liệu

VD:

Format Đầu ra

mpl, V3 ^aHà Nội ^bPhụ Nữ ^c1998

mhl, V3 Hà Nội , Phụ nữ, 1998

mdl, V3 Hà Nội , Phụ nữ , 1998

mhu, V3 hà nội , phụ nữ , 1998

“Từ khoá:”,mpl, V6 Từ khoá: <Tiểu thuyết><Văn học>

“Từ khoá:”,mhl, V6 Từ khoá: Tiểu thuyết ; Văn học

“Từ khoá:”,mdl, V6 Từ khoá: Tiểu thuyết ; Văn học

D Các hàm logic và lệnh điều kiện if - then

P (Vtt), P (Vtt^x) Nhận giá trị đúng nếu tr ờng

có nhãn tt hoặc tt^x trong dấu ngoặc là không rỗng, nhận giá trị sai trong tr ờng hợp còn lại

nhãn tt hoặc tt^x trong dấu ngoặc không có nội dung (tr ờng rỗng),

nhận giá trị sai trong tr ờng hợp

còn lại.

D C¸c hµm logic vµ lÖnh ®iÒu kiÖn if - then

VD: tr êng tïng th hoÆc minh ho¹, tãm t¾t

C¸c hµm trªn th êng ® îc dïng víi lÖnh IF

IF ®iÒu kiÖn then format_1 else format_2 fi

Format §Çu ra

If p(v5) then ‘(‘,v5,’)’ (Tñ s¸ch v¨n häc n íc ngoµi)

If p(v6) then ‘Tãm t¾t:’,v6 Tãm t¾t: Tr×nh bµy kü thuËt nu«i c¸c lo¹i c¸

n íc ngät…) n íc ngät…)

E Một số lệnh về format đ ợc dùng trong WinISIS

8 Lệnh xác định độ lùi

M(indent, findent)

indent là tham số xác định độ lùi của cả đoạn văn bản tính

từ lề trái

findent là tham số xác định độ lùi vào của dòng đầu tiên của

cả đoạn văn bản Cả hai tham số đ ợc tính theo đơn vị

twip 567 twip = 1cm

VD: Tr ờng 7 tóm tắt

Format Đầu ra

M(700,1200), v7 -1200 -Trình bày kỹ thuật

-700- nuôi cá n ớc ngọt nh cá trắm

9 Lệnh xác định điểm dừng

Tab (giá trị) là một tham số , tính bằng twip, xác định vị trí của ký tự tiếp theo tính từ

lề trái.

Format

Tab(1500), V2, Tab(3000), V3

-1500 -Thời thơ ấu 215tr

10 Các lệnh định dạng ký tự

Lệnh Chức năng

b đậm

i nghiêng

ul gạch chân

fn font + n số hiệu font chữ VD:

f26 = font chữ in hoa

fs n cỡ font chữ + n kích th ớc tính theo nửa giá trị font

VD fs24 = font cỡ 12

cl n màu + n số hiệu của màu