slide tìm hiểu về thâm hụt ngân sách nhà nước

I/ Khái niệm: Thâm hụt ngân sách hay còn gọi là bội chi ngân sách nhà nước là tình trạng các khoản chi của NSNN lớn hơn các khoản thu, phần chênh lệch chính là thâm hụt ngân sách... II.

Nhóm 2

TÀI CHÍNH – TIỀN TỆ

TÌM HIỂU VỀ THÂM HỤT NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

I/ Khái niệm:

Thâm hụt ngân sách (hay còn gọi là bội chi ngân sách nhà nước) là tình trạng

các khoản chi của NSNN lớn hơn các khoản thu, phần chênh lệch chính là thâm hụt ngân sách

II/ NGUYÊN NHÂN & HẬU QUẢ THÂM HỤT NSNN

1 NGUYÊN NHÂN

Nguyên nhân khách quan:

Do tác động của chu kì kinh doanh

II.1/ NGUYÊN NHÂN

Nguyên nhân khách quan:

Tác động của những điều kiện tự nhiên, những yếu tố bất khả kháng như thiên tai, chiến tranh, dịch bệnh

II.1/ NGUYÊN NHÂN

Nguyên nhân khách quan:

Nhu cầu đầu tư phát triển KT, cơ cấu dân số thay đổi, chi phí an sinh xã hội tăng

II.1/ NGUYÊN NHÂN

Nguyên nhân chủ quan:

Thất thu thuế NN: do sự quản lý chưa chặt chẽ của các cơ quan NN, việc giảm thuế và miễn thuế làm ảnh hưởng tới các khoản chi ngân sách

II.1/ NGUYÊN NHÂN

Nguyên nhân chủ quan:

Do đầu tư công kém hiệu quả: việc đầu tư không đúng chỗ, tiến độ đầu tư chậm trễ gây lãng phí rất lớn đến NSNN

Ví dụ : Tập đoàn Kinh tế nhà nước Vinashin bỏ 1.000 tỉ đồng để mua tàu vận tải biển tuyến Bắc - Nam, nhưng chỉ chạy mấy chuyến rồi dừng.

II.1/ NGUYÊN NHÂN

Nguyên nhân chủ quan:

Chưa chú trọng giữa chi đầu tư phát triển và chi thường xuyên Các khoản chi tiêu của Chính phủ nhiều

Giảm tiết kiệm nội địa

Giảm đầu tư tư nhân

Giảm tăng trưởng trong dài hạn.

II.2 Hậu quả của thâm hụt NSNN

II.2 Hậu quả của thâm hụt NSNN

Khi ngân sách thâm hụt lớn, chính phủ buộc phải phát hành thêm tiền để tài trợ thâm hụt Nguyên nhân gây ra lạm phát

Biểu đồ mức lạm phát của Việt Nam 2011-2012

II.2 Hậu quả của thâm hụt NSNN

Làm tăng nợ quốc gia, khiến sự tăng trưởng của sản lượng tiềm năng chậm lại

Chính phủ tăng thuế hoặc phát hành trái phiếu Thuế cao khiến các doanh nghiệp phải chịu chi phí lớn, giảm động lực sản xuất và khả năng cạnh tranh Đồng thời làm tăng các khoản nợ của chính phủ

III/ THỰC TRẠNG THÂM HỤT NS Ở NƯỚC TA

Thâm hụt ngân sách của Việt Nam qua các năm (%GDP)

III/ THỰC TRẠNG THÂM HỤT NGÂN SÁCH Ở NƯỚC TA

Thâm hụt ngân sách có xu hướng tăng

Thâm hụt ngân sách không bao gồm chi trả nợ gốc của Việt Nam trung bình trong:

- Giai đoạn 2003 - 2007 : 1,3% GDP

- Giai đoạn 2008 - 2012 : 2,7% GDP

Thâm hụt đã tăng gấp đôi trong giai đoạn sau này

Chi tiêu ngân sách nhà nước các năm

Nguồn: Quyết toán và dự toán NSNN các năm của Bộ Tài chính

CHI NHIỀU HƠN THU

Báo cáo Kinh tế vĩ mô 2012:

Trong khi nhiều khoản thu ngân sách thiếu tính bền vững, thì chi tiêu ngân sách của Việt Nam lại luôn ở mức cao và kéo dài nhiều năm, quy mô chi tiêu ngân sách của Việt Nam chiếm tới hơn 30% GDP trong những năm gần đây

Tình hình thu chi

Chi tiêu ngân sách lớn, cùng với tình trạng đầu tư công dàn trải, kém hiệu quả và rủi ro từ những khoản thua lỗ khổng lồ từ khối doanh nghiệp nhà nước đang tạo áp lực lớn đến tình trạng thâm hụt ngân sách của Việt Nam

Tăng trưởng GDP năm 2012 của Việt Nam ở mức thấp nhất trong những năm qua

Biểu đồ tăng trưởng GDP Việt Nam những năm gần đây Nguồn: Tradingeconomics.com

Điều này dẫn đến cần một lượng ngân sách lớn để bơm vào nền kinh tế

IV/ Một số biện pháp khắc phục thâm hụt NSNN

Biện pháp khắc phục

Vay nợ nước ngoài

Làm tăng nguồn thu ngân sách nhà nước

Tăng thu thuế

Giảm chi tiêu công

Cắt giảm nguồn đầu tư từ NS và tín dụng NN; rà soát và cắt

bỏ các hạng mục đầu tư kém hiệu quả….

Tăng thu giảm chi

Trong 3 năm 2010-2012, Chính phủ đã huy động được tổng khối lượng vốn vay khoảng 690.910 tỷ đồng, trong đó:

Năm 2010 là 208.957 tỷ đồng

Năm 2011 là 207.088 tỷ đồng

Năm 2012 ước khoảng 264.865 tỷ đồng

Vay nợ

Đầu tư gián tiếp

Người bỏ vốn không trực tiếp

tham gia điều hành quản lý quá

trình thực hiện và vận hành các

kết quả đầu tư.

Đầu tư gián tiếp

Người bỏ vốn không trực tiếp

tham gia điều hành quản lý quá

trình thực hiện và vận hành các

kết quả đầu tư.

Vay nợ trong nước

Thực hiện dưới hình thức phát hành công trái, trái phiếu

Không cần phải tăng cơ

sở tiền tệ hoặc giảm dự

Viện trợ nước ngoài : chủ yếu là nguồn vốn phát triển chính thức ODA

Vay nợ nước ngoài: phát hành trái phiếu bằng ngoại tệ mạnh ra nước ngoài, vay bằng hình thức tín dụng

Ưu điểm : Không gây sức ép lạm phát cho nền kinh tế.

Hạn chế : - Gánh nặng nợ nần

-Nền kinh tế trở nên bị phụ thuộc vào nước ngoài

Vay nợ nước ngoài

Bao gồm ngoại tệ mạnh và vàng

giảm mạnh giá và làm tăng sức ép lạm phát

Sử dụng dự trữ ngoại tệ

Ưu điểm: Nhu cầu bù tiền được đáp ứng một cách nhanh chóng, không phải trả lãi,

không phải gánh thêm các gánh nặng nợ nần

kiểm soát nổi

Phát hành tiền

Thanks for your listening