Kho tàng ca dao người Việt_Vần D_1 pdf

Ăaô ăađnh möơt phíơn ăođ ặa bïịn khaâc Thaêm thûúng thín em chïịch maâc leê ăöi Sao khöng kiïịm núi mö mađ tûúng tûơa, phíịn laơt hoa tröi hïịt tïì - Em haôy ăang cođn trang ăiïím toâc

À

1 Àa tịnh thị vûúáng núå tịnh

Trấch ngûúâi àậ vêåy, trấch mịnh sao àêy!

VNP7 233

2 Àậ buưìn lẩi giuåc thïm buưìn

Mûa dưng chûa tẩnh nûúác nguưìn lẩi thïm

CVPD 26

3 Àậ cam chõu bẩc vúái tịnh,

Chuáa xuên àïí tưåi mưåt mịnh cho ûng

CHG 15

4 Àậ cam quêën quđt mấ àâo

Nhûäng mong chim nhẩn mai trao chĩ hưìng

HPV 120

5 Àậ chïët mâ nïët khưng chûâa

Àïën mai ài chúå, chưå1 dûâa lẩi ùn a

Uyïn thuáy: Uyïn lâ chim uyïn Uyïn ûúng lâ chim trưëng vâ mấi bao giúâ cuäng sưëng

thânh àưi nïn thûúâng lâ biïíu tûúång cuãa cùåp vúå chưìng hẩnh phuác Thuáy lâ chim trâ Chia mân

uyïn thuáy lâ chia rệ lûáa àưi

Ăađo ăađ caâch lñ, cuâc noơ xa lan

Kiïịng kia ăaô vúô khoâ hađn

Khuýn anh chúâ tiïịc, haôy lo ăađng thíịt gia dïî

DCNTB II 96

7 Ăaô chúi, chúi chöịn mô miïìu

Trùm gûúm kïì cöí cuông liïìu mađ chúi

TCBD IV 100

8 Ăaô coâ con mùưt thò xem ăađng a

Coâ phaêi cíơn thõ mađ ngoâ quađng ngoâ quú

TCBD I 606 TNPD I 120

BK a - Ăaô coâ con mùưt xem ăađng NNPD 52

9 Ăaô coâ möơt lûúơt thò thöi

Lûúơt nađy, lûúơt khaâc thò ăúđi khinh chï

NNPD 52 TCBD II 250 TNPD I 111

10 Ăaô ăađnh canh caêi níịu gûđng

Chùỉng ùn thò chúâ xin ặđng móa mai a

NGCK 130a

BK a - Khöng ùn thò chúâ xin ặđng móa mai HPV 157

11 Ăaô ăađnh cùưt toâc ăi tu,

Möơt ngađy cûêa Phíơt mûúđi thu coôi tríìn

CHG 31

12 Ăaô ăađnh möơt phíơn ăođ ặa bïịn khaâc

Thaêm thûúng thín em chïịch maâc leê ăöi

Sao khöng kiïịm núi mö mađ tûúng tûơa,

phíịn laơt hoa tröi hïịt tïì

- Em haôy ăang cođn trang ăiïím toâc míy

Ăaơo phu quín chûa xûâng, em úê vúâi meơ thíìy cođn hún

DCBTT 188

13 Ăaô ăađnh möơt phíơn thûúng öi!

tân cuäng àúåi, phêën trưi cuäng chúâ

DCBTT 254

14 Àậ àânh nïn thiïëp nïn3 thï

Nïn chùn nïn chiïëu ta vï cho trôn

Non môn nhûng ngậi khưng môn

Trùm nùm tđnh cuưåc vuưng trôn àêëy àêy

CDTH 107

15 Àậ ài àïën quấn thị nùçm

Con ve kïu khưng súå, con huâm gêìm khưng lo

CDTCM 256

16 Àậ giâu thị lẩi giâu thïm a

Àậ khố thị khố cẫ àïm lêỵn ngây b

ANPT 19a ÀNQT 84a HT 252 LHCD 15a NNPD 52

BK a - Ngûúâi giâu thúâi lẩi giâu thïm NASL III 20a

b - Ngûúâi khố thúâi khố cẫ àïm lêỵn ngây NASL III

- Àậ khố lẩi khố cẫ àïm lêỵn ngây

TCBD I 606 TCBD II 455

TCBD I 111 VNP 1 II 30

17 Àậ lêu khưng gùåp bẩn vâng

Nay gùåp bẩn vâng lông câng thïm tuãi

Nghơ àïën ên tịnh giố thoẫng, mêy bay

Kïí tûâ ngây xa cấch àïën nay

Lông ta ngú ngêín àùỉng cay muưn phêìn

Côn gị mâ thúã mâ than

Côn anh qua lẩi ên cêìn anh úi!

Anh àậ cố vúå rưìi

Nhû àuäa cố àưi

TCBD I 251

18 Àậ lêu múái gùåp bẩn quen

Cuäng bùçng nêëu chấo àưỵ àen xanh lông

DCNTB I 193

19 Àậ liïìu muưëi mùån dûa xanh

Gưëi rúm nùçm àêët theo anh bêån nây

DCBTT 126

20 Àậ lông àuâm bổc yïu vị a

Thúâi anh àùỉp àiïëm trùm bïì dẩi khưn b

TCBD II 329 TNPD I 111

BK a - Àậ lông àuâm bổc vị yïu TCBD II 233

b - Thúâi anh àùỉm àiïëm trùm àiïìu dẩi khưn TCBD II

- Thị anh àùỉm àiïëm mổi bïì dẩi khưn NGCK 144a

21 Àậ mang lêëy cấi thên tùçm

Khưng vûúng tú nûäa, cuäng nùçm trong tú a

HHÀN 168 HT 184

BK a - Khưng tú vûúng nûäa cuäng nùçm trong tú VNP 7 230

22 Àậ mang lêëy cấi thên tùçm

Khưng vûúng tú nûäa, cuäng nùçm trong tú

Àïm nùçm tú tûúãng tûúãng tú

Chiïm bao thêëy bêåu,1

dêåy súâ chiïëu khưng

DCNTB I 112

23 Àậ mang nhên ngậi vâo mịnh

Bỗ ài thị tiïëc cưng trịnh xûa nay

CHG 13 DCBTT 266

24 Àậ mong kïët nghơa tûúng giao

Lông côn mú tûúãng cêy cao lấ dâi

Bêy giúâ buưn bấn theo ai

1

Bêåu: Àẩi tûâ ngưi thûá hai, nghơa lâ: cư, chõ, bẩn, (thûúâng chĩ con gấi)

Nùång àêìu chûä hiïëu, nhể vai chûä tịnh

Hiïëu tịnh buưìn bûåc trong mịnh

Súå thêìy hậi mể lâm thinh vui cûúâi

CDTH 123 - 124

25 Àậ múâi khưng lệ khưng vâo

Sưng sêu cha biïët, cố sâo cùỉm chûa?

- Biïët lâ anh úã mư àêy

Cúá chi lẩi hỗi sưng nây sêu nưng?

Phêån em lâ gấi chûa chưìng

Lâm chi àậ biïët sêu nưng thïë nâo?

DCTH 158

26 Àậ mûâng qua hẩn cûá mưn,

Ai hay thấi tụë1

hậi côn úã sau

NQPN 38

27 Àậ nguyïìn hai chûä àưìng têm,

Câng dêìy nghơa trûúác câng thêm ên tịnh

CHG 5

28 Àậ rùçng lâ nghơa vúå chưìng

Dêìu cho nghiïng nuái, cẩn sưng chùèng àúâi

DCNTB II 151

29 Àậ sa lúâi hển khi chiïìu

Tưëi trúâi nhû mûåc cuäng liïìu ra ài

DCBTT 130

30 Àậ sanh lâm phêån nûä nhên

Nûä sanh ngoẩi tưåc bỗ phêìn mể cha

HHÀN 227 TCBD I 206

31 Àậ sinh ra kiïëp àân ưng

1

Thấi tụë: Tïn mưåt vị sao Theo quan niïåm cuãa nhiïìu ngûúâi, mưỵi vị sao ûáng vúái mưåt

nùm tuưíi cuãa mưỵi ngûúâi ÛÁng vúái sao thấi tụë lâ nùm cố vêån hẩn

Àêo cao nuái thùèm, sưng cuâng quẫn chi

CDTCM 256 HHÀN 257 NNPD 52 TCBD I 467

TNPD I 111 VNP 1 II 96 VNP 7 97

32 Àậ sinh ra kiïëp àân ưng

Àêo cao nuái thùèm sưng cuâng quẫn chi

Yïu nhau cố ngẩi àiïìu gị

Non cao bïí rưång ta thị cuäng cam

PDCD 13

33 Àậ sinh ra kiïëp úã àúâi

Trai thúâi trung hiïëu àưi vai cho trôn

Gấi thúâi trinh tõnh lông son

Súám hưm gịn giûä kễo côn chuát sai a

Trai lânh gấi tưët ra ngûúâi

Khuyïn con trong bêëy nhiïu lúâi cho chuyïn

TCBD III 146, 474 TNPD II 64 VNP 1 I 151 VNP 7 308

BK a - Súám hưm gịn giûä kễo côn sốt sai THQP 34b

34 Àậ sinh ra sưë hay chúi a

Sao trúâi lẩi dùỉt vâo núi khưng tiïìn b

b - Sao Trúâi lẩi bùỉt vâo núi khưng tiïìn ANPT

- Sao Trúâi lẩi khếp vâo núi khưng tiïìn bk NNPD

TCBD I T NPD I 311

- Sao mâ lẩi gêåp vâo núi khưng tiïìn NQPN

- Thị Trúâi lẩi àổa vâo núi khong tiïìn TCBD II TNPD I 111

- Thị Trúâi lẩi àổa vâo núi phẫi lâm bk TNPD I 111

35 Àậ thânh gia thêët hay chûa

Mađ anh ûúâc nhûông míy mûa cuđng ngûúđi?

- Tuöíi anh ăang ăöơ thú ăađo

Öng Tú chûa ắnh núi nađo xe duýn

DCTH 161

36 Ăaô thađnh gia thíịt thò thöi a

Ăeđo bođng chi lùưm, töơi Trúđi ai mang? b

HT 208 NNPD 52 TCBD I 250 TCBD III 474 TNPD I 111

BK a - Ăaô nïn gia thíịt thò thöi LHCD 37a

b - Ăeđo bođng chi nûôa, töơi Trúđi ai mang ĂNQT 86b

- Ăeđo bođng cho lùưm, töơi Trúđi ai mang

VNP 1 I 163 VNP 7 299

37 Ăaô thïì phaêi giûô lúđi thïì

Ăûđng nhû con khaâch tûâ bïì hoât vang

DCTH 181

38 Ăaô thûúng cùưt toâc trao tay

Tha höì eân liïơng nhađn bay maâi ngoađi

HVP 120

39 Ăaô thûúng thò chúâ coâ nađi

Nuâi cao ta dúđi nuâi, söng dađi ta líịp söng

DCNTB II 108

40 Ăaô thûúng thò thûúng cho chùưc

Ăaô truơc trùơc thò truơc trùơc cho luön

Ăûđng nhû con thoê ặâng ăíìu truöng

Khi vui thò giúôn boâng khi buöìn thò boê di

HVP 119

41 Ăaô traêi phong tríìn

Chúi trùng, chúi gioâ, roô mùơt ăöi ta

Bíy giúđ bûúâm ăaô gíìn hoa

Chõ Hai noâi thïị nhû cúđ míịt xe

Maênh trùng giađ, khen ai kheâo cheê lađm ba

QHBN 325

42 Ăaô trong nhû ẵa díìu vûđng

Díìu hay díìu dúê xin ặđng qún nhau

HVP 119

43 Ăaô troât nhuâng tay thuđng chađm

Chùỉng xanh thò cuông phaêi lađm cho xanh

ĂNQT 96a LHCD 55a

44 Ăaô troât nhuâng tay vađo thuđng

Chûa thanh thò cuông víîy vuđng cho thanh

DCTH 144

45 Ăaô troât nhuâng tay vö chađm

Khöng xanh cuông nhuöơm cho cam sûơ ăúđi

CDTCM 256

46 Ăaô tûđng ùn baât cúm ăíìy

Ăaô tûđng nhõn ăoâi baêy ngađy khöng ùn a

TCBD I 293 NNPD 52 TNPD I 111 VNP 1 II 85

VNP 7 88

BK a - Ăaô tûđng nhõn ăoâi caê ngađy chùỉng ùn HHĂN 54

- Ăaô tûđng nhõn ăoâi baêy ngađy khöng cúm NGCK 195a

47 Ăaô tûđng lïn döịc xuöịng nûúng

Anh sao ùn úê gaơt lûúđng rûâa anh?

DCBTT 249

48 Ăaô tûđng xem queê boâi ruđa

Cođn toan boâi haơc xem cho múâi ăađnh

TCBD I 505

49 Ăaâ cheo leo muöịn tređo súơ trûúơt

Muöịn noâi möơt hai lúđi súơ nhöơt yâ em

CHG 13

50 Àấ cheo leo, trêu trêo trêu trûúåt

Ngûåa trêo ngûåa àưí

Tiïëc cưng anh lao khưí

Tûå cưí chđ kim

Mêët em ài anh khố kiïëm khố tịm

Cuäng giẫ tĩ nhû cêy kim mâ lôn súåi chĩ

Sao em khưng biïët nghơ biïët suy

Em ham núi quyïìn quđ, em khưng cố nghơ gị àïën anh

Hoa kia giố thưíi lịa cânh

Mể cha ếp gẫ, em àânh chõu sao?

HMN 6

51 Àấ dêìu nất, vâng dêìu phai

Trùm nùm duyïn núå chùèng sai chuát nâo

Cố àïm ngưìi suưët àïm dâi

Tiïëng ai vùng vùèng bïn tai mú mâng

Nhâ tưi thị úã Luäng Giang

Ngộ úã giûäa lâng, vïì mế bïn têy

Nhâ tưi lẩi cố buái mêy

Àêìu ngộ cêy hưìng, cuưëi ngộ cêy na

Bao giúâ ngûúâi cố ài qua

Hỗi núi cưíng gẩch cûá núi mâ vâo

1

Triïìu Àưng: mưåt trong chđn huyïån cuãa tĩnh Quẫng Ninh ngây nay Lâ mưåt trung têm

di tđch lõch sûã cuãa àêët nûúác Huyïån lyå Àưng Triïìu cấch Hâ Nưåi 85 km

2

Thiïn Tâo: Núi ngûå cuãa Ngổc Hoâng vâ cấc võ thiïn thêìn trong àố cố thêìn trưng coi

viïåc sưëng chïët úã cội trêìn

QHBN 313

53 Ăaâ vađng ăíy giûô möơt mađu

Lođng son xin ăoâ lađu lađu chúâ phai

Ăûđng nhû cö gaâi Chûúng Ăađi1

Trúâ trïu beê liïîu tùơng ai vöơi vađng

DCTH 180 HT 380

54 Ăaâ vađng taơc cûêa Ăöng Mön

Ăïm qua nùìm nghô ngûúđi khön mađ theđm

NGCK I 57b

55 Ăaôi böi kia húôi ăaôi böi

Coâ möơt ăíịu tíịm ăaôi mûúđi khuâc söng

TCPD I 505 TNPD I 111

56 Ăaơi giaê vûúng, tiïíu giaê híìu,

Hai núi cuông muöịn bùưc cíìu hođa hai

CHG 17

57 Ăaơi Hoađng phong caênh hûôu tònh

Cuêa nhiïìu ăíịt röơng gaâi xinh trai tađi

Chûúng Ăađi: Ăúđi Ăûúđng, Hađn Hoađnh líịy cö gaâi úê phöị Chûúng Ăađi trong thađnh

Trûúđng An lađ Liïîu Thõ Do tao loaơn, Liïîu thõ bõ tûúâng giùơc cûúâp míịt Khi giùơc ăaô bõ deơp, hoơ

Hađn cho ngûúđi ăem vađng baơc ăi dođ Liïîu thõ, keđm bađi thú: Cíy liïîu Chûúng Ăađi, cíy liïîu

Chûúng Ăađi, ngađy trûúâc xanh xanh nay cođn khöng? Cho duđ cađnh dađi cođn buöng ruê thò coâ leô

cuông ăaô vin beê vađo tay ngûúđi khaâc röìi Sau hai ngûúđi ặúơc ăoađn tuơ Noâi Chûúng Ăađi lađ noâi hai

ngûúđi ýu xa caâch

Cêy cẫ trưi sưng khưng mong trúã lẩi,

Mưåt mai anh cố xa nâng thiïn sưë sûã nhiïn

CHG 6

60 Àẩi phuá do thiïn, tiïíu phuá do cêìn1

Thûác khuya dêåy súám tẫo têìn cho quen a

HHÀN 268 TCBD II 329

BK a - Thûác khuya dêåy súám, tẫo têìn vúái anh HHÀN 227

61 Àẩi vi àâi vi cấc

Tiïíu vi àưëng vi lûúng2

Anh chùèng tham rưång ruưång lúán vûúân

Tham vị nhún ngậi, cuäng thûúâng3 mâ thưi

CHG 4

62 Àân ai khếo gêíy tđnh tinh

Mưåt àân con cấ lùån ghïình nố nghe

Con cấ nố lưåi so le

Mưåt àân con cấ lúán nố àê con cấ con

VNP 1 II 116 VNP 7 522

63 Àân ai khếo gẫy tđnh tinh

Mưåt àân con cấ nûúác lùån ghïình nố nghe

Con cấ nố lưåi so le

Mưåt àân con cấ lúán nố àê con cấ con

Con cấ nố vûúåt Vuä Mưn4

Con chim nố ngêåm mưìi vïì tưí

Nố múám con trïn ngânh

TNPD II 65

64 Ăađn bađ cuông lađ ăađn bađ

Chöìng baêo mua gađ ăi mua cuöịc con

NASL II 5a

BK + NNPD 33 TNPD I 112:

Ăađn bađ nùm baêy ăađn bađ

Chöìng dùơn mua gađ ăi mua cuöịc con

+ HHĂN 232 TCBD I 559:

Ăađn bađ nùm baêy ăađn bađ

Chöìng dùơn mua gađ laơi mua cuöịc con

65 Ăađn bađ lanh laênh tiïịng ăöìng

Möơt lađ saât chöìng, hai lađ haơi con

TCBD I 607 TCBD III 474 TNPD I 112

66 Ăađn bađ nhû caânh hoa tûúi

Núê ra chó ặúơc möơt thúđi mađ thöi

TCBD I 607

67 Ăađn bađ nhû chó tòm kim

Trùm nùm röìi cuông ăi tòm ăađn öng

CDTH 95

68 Ăađn bađ nhû haơt mûa sa a

Haơt vađo gaâc tña, haơt ra luöịng cađy b

NASL II 22b

BK a - Liïìn bađ nhû haơt mûa sa ĂNQT 104a LHCD 38b

b - Haơt rúi xuöịng giïịng, haơt ra ngoađi ăöìng

TCBDI 206 TNPD I 112

- Haơt vađo gaâc tña, haơt ra ruöơng cađy

QHBN LHCD bk TNPD I

69 Ăađn bađ thò phaêi nuöi heo

Thúđi víơn ặúng ngheđo nuöi chùỉng ăùơng tríu

HHÀN 71

70 Àaân baâ töët toác thúâi sang

Àaân öng töët toác nhûäng mang nùång àêìu a

NASL II 20a

BK a- Àaân öng töët toác thò mang nùång àêìu TNPD I 112

71 Àaân Baá Nha1

lïn dêy sùén àúåi Àúåi baån Tûã Kò, tri êm húäi coá hay?

CDTCM 27

72 Àaân bêìu kheáo gaãy thúâi nghe

Laâm thên con gaái chúá nghe àaân bêìu

NASL III 40b NASL IV 2b

73 Àaân cêìm chûãa beán duyïn tú

Nùm canh luöëng nhûäng ngêín ngú tiïëng àaân

HVP 119

74 Àaân Chêu Tuêën2

ñt ai biïët gaãy Saáo Tam Kò3

ñt keã biïët nghe

Ai cho truác noå löån tre

Ai àem chó gêëm maâ xe tim àeân

Ai cho vaâng àaá àua chen

Ai cho beâo noå löån sen möåt böìn

VNP1 I 98 VNP 230

BK DCNTB I 251:

Àaân Chêu Tuêën naâo ai biïët khaãy

Saáo Tam Kò ai thöíi maâ nghe

Ai tröìng truác löån vúái tre

Ai àem chó gêëm maâ xe tim àeân

Ai àem vaâng àaá àua chen

Ăïí cho beđo noơ löơn sen mùơt ăíìm

75 Ăađn ăíu mađ gaêy tai tríu

Ăaơn ăíu bùưn seê, gûúm ăíu cheâm ruöìi

HT 229 NGCK 195a TCBD I 559 TCBD I 112

76 Ăađn em khùỉng khi duđng

Ăađn em gaêy khuâc nùm cung roô rađng

HVP 119

77 Ăađn kia long phñm chuđng díy

Ăem ra anh sûêa cho ngay cung ăađn

CDTH 127

78 Ăađn öng cao ngöíng cao ngöìng

Lađm ùn chùỉng ặúơc ặâng tröng ăađn bađ

NASL II 17b

79 Ăađn öng chúâ kïí Phan Tríìn

Ăađn bađ chúâ kïí Thuây Vín, Thuây Kiïìu

TCBD II 250 TCBD III 146 TNPD I 112

80 Ăađn öng ăoâng khöị ăuöi lûún

Ăađn bađ mùơc ýịm húê lûúđn múâi xinh

NNPD 53 TCBD I 372 TNPD I 112

81 Ăađn öng hoơc saêy hoơc sađng

Ăïịn khi vúơ ăeê tay lađm mađ ùn a

NGCK 150b

BK a - Ăïịn khi vúơ ăeê phaêi lađm mađ ùn

TCBD I 294 TCBD II 250

- Ăïịn cún vúơ ăeê phaêi lađm mađ ùn TCBD I 112

82 Ăađn öng khöng ríu bíịt nghò

Ăađn bađ khöng vuâ líịy gò nuöi con

NASL II 43b NNPD 53 NQPN 48 TCBD I 607 TNPD I 112

83 Ăađn öng möơt trùm laâ gan

Laâ úê cuđng vúơ, laâ toan cuđng ngûúđi

HT 235 TCBD II 191 TNPD I 112

84 Ăađn öng nùm, baêy ăađn öng

Ăem boê vađo löìng cho kiïịn noâ tha

Ăađn bađ nùm baêy ăađn bađ

Ăem boê ra chúơ kiïịn tha noâ vïì a

TNPD II 64

BK a - Ăem ra boê chúơ kiïịn tha noâ vïì NQPN 70

85 Ăađn öng nùm baêy ăađn öng

Lađng baêo mua cöìng ăi mua thanh la

NASL IV 1b

86 Ăađn öng nùm baêy ăađn öng

Vúơ dùơn mua höìng, ăi mua cíơy con a

TCBD II 191 TNPDI 112

BK a - Vúơ dùơn mua höìng laơi mua quyât non

HHĂN 232 NNPD 53 TCBD I 559

Sûêa laơi: HHĂN TCBDI chùưp thïm Ă 55, Nhbs ăaô taâch ra

87 Ăađn öng nùìm vúâi ăađn öng

Nhû göịc nhû gaâc nhû chöng nhû chađ

Ăađn öng nùìm vúâi ăađn bađ

Nhû luơa nhû lônh, nhû hoa trïn cađnh a

CĂTH 84 VNP 7 209

BK a - Nhû voâc nhû nhiïîu, nhû hoa trïn cađnh NASL II 19b

88 Ăađn öng nöng nöíi giïịng khúi

Ăađn bađ síu sùưc nhû cúi ặơng tríìu

HT 228 NASL II 19b NNPD 53 TCBD I 505, 607

TCBD II 153 TNPD I 112 VNP1 II 88 VNP 7 90

BK ĂNQT 100 a LHCD 38a:

Liïìn öng nöng nöíi giïịng thúi

Liïìn bađ síu sùưc nhû cúi ặơng tríìu