2.1.Phân tích tính thời cơ ban hành chính sách 2.1.1.Lý do phân tích thời cơ ban hành chính sách • Thời cơ ban hành chính sách được hiểu là thời điểm mà tại đó chính sách được ban hành
Trang 1HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH
Trang 2Chương 5: Nội dung phân tích
Trang 3Giải thích:
Chỉ sự luân chuyển trong chu trình chính sách
Chỉ mối liên hệ trực tiếp
Thực thi chính sách
Đánh giá chính sách
Trang 4Năng lực trình độ
của chủ thể phân tích
Trang 5TỔNG THỂ HỆ THỐNG PHÂN TÍCH CHÍNH SÁCH QUỐC GIA
Think Tank
…
Tổ chức chính trị
Nhóm lợi ích
(Interest Group)
Tổ chức Chính trị
xã hội
Trang 6TỔNG THỂ HỆ THỐNG PHÂN TÍCH CHÍNH SÁCH QUỐC GIA
Chính thức Phi chính thức
Các cơ quan Nhà nước Địa phương
Các cơ quan Nhà nước Trung ương Tổ chức
xã hội
Cá nhân Báo chí
Tổ chức Chính trị
xã hội
Trang 82.1.Phân tích tính thời cơ ban
hành chính sách
2.1.1.Lý do phân tích thời cơ ban hành chính
sách
• Thời cơ ban hành chính sách được hiểu là
thời điểm mà tại đó chính sách được ban
hành để có thể có những cơ hội thực hiện
(tồn tại và phát triển ) mục tiêu đề ra
• Nếu có cơ hội thực hiện gọi là đúng thời cơ;
• Nếu ít cơ hội, nhiều nguy cơ trong quá trình
thực hiện gọi là không đúng thời cơ
Trang 9• Như vậy, việc chọn đúng thời cơ ban hành chính sách giúp cho việc thực thi chính sách đạt hiệu lực hiệu quả cao.
• Như vậy, việc chọn đúng thời cơ ban hành chính sách giúp cho việc thực thi chính sách đạt hiệu lực hiệu quả cao.
Trang 102.1.Phân tích tính thời cơ ban
hành chính sách
2.1.2.Mục đích phân tích thời cơ ban hành
chính sách
• Mục đích phân tích thời cơ ban hành chính
sách là đưa ra được kết luận khoa học về
thời điểm ban hành chính sách thuận lợi
nhất để cấp có thẩm quyền xem xét ra
Quyết định chính sách
Trang 112.1.Phân tích tính thời cơ ban hành
Trang 122.1.3.Nội dung phân tích thời cơ ban
hành chính sách
• Phân tích nhu cầu của các nhóm lợi
ích (Interest Group) trong xã hội về
vấn đề chính sách (theo từng thời
điểm thuận lợi nhất) Trong đó quan
tâm phân tích nhu cầu của nhóm lợi
ích cơ bản (thuộc thành phần giữ định hướng).
Trang 13• Phân tích tình hình khai thác tiềm
năng để giải quyết vấn đề chính sách.
Trang 14Tuổi trẻ thứ 7, ngày 24/11/2007,
trang 7
Sự kiện và dư luận
Tăng lệ phí đăng ký xe cá nhân:
“Một chính sách xa rời cuộc sống của
dân”
(phản hồi bài “Hạn chế xe cá nhân: nặng về
cấm, thiếu giải pháp” tuổi trẻ ngày 23/11/2007)
• Xe buýt có cáng đáng nổi không?
(Nguyễn Thanh Bình)
• Giải pháp vừa củ vừa …”trên trời”!
K.C (TPHCM)
Trang 15A B
Interest Group
Policy
Gía trị (Value) kinh tế - xã hội
CNhu cầu của các nhóm lợi ích
Trang 162.2.Phân tích qui trình hoạch
định chính sách
• Qui trình hoạch định chính sách được xác
định thành phạm vi các bước cần tiến hành (các “7” bước hoạch đinh chính sách) để cho
ra đời một chính sách kể từ khi lựa chọn
được vấn đề chính sách
Trang 172.2.Phân tích qui trình hoạch
định chính sách
2.2.1 Mục đích phân tích hoạch định chính sách
• Phân tích hoạch định chính sách phải đi đến được kết luận khoa học về tính khả thi của phương án chính sách được lựa chọn ban hành
Trang 182.2.2 Nội dung phân tích hoạch định
chính sách
• Để đạt được mục tiêu đề ra, phân tích hoạch định chính sách cần tập trung vào những nội dung sau:
và mục tiêu chính sách, giữa biện pháp với điều kiện thực tế và giữa các biện pháp với nhau.
Trang 192.2.2 Nội dung phân tích hoạch
định chính sách
• Phân tích tổ chức xây dựng dự thảo các
phương án chính sách Đây là nội dung phân tích phức tạp vì nó không có những mẫu
hình nguyên lý nhất định Nhà phân tích phải dựa vào quy trình tổ chức xây dựng phương
án chính sách để phân tích đánh giá
Trang 202.2.2 Nội dung phân tích hoạch
định chính sách
• Phân tích dự báo hiệu lực, hiệu quả chính
sách Nội dung phân tích này mang tính tổng hợp cao nên các nhà phân tích cần chú ý
Trên cơ sở kết quả phân tích các nội dung
để đánh giá toàn bộ phương án chính sách
Trang 21Hiệu quả Chi phí
So sánh Kết quả
Trang 222.2.Phân tích qui trình hoạch định
(thời điểm nào? Có ảnh hưởng bởi môi
trường tác động nào không?)
Trang 23Phân tích lý do hoạch định chính sách
• Phân tích toàn bộ nội dung thuyết phục chủ thể của nhà hoạch định về lợi ích kinh tế, xã hội, môi trường… của chính sách sẽ ban hành Như phân tích tính bức xúc, độ phức tạp, tính thời cơ, khả năng giải quyết và tồn tại của chính
sách…(trong phần nêu lý do).
Từ đó tiên lượng được Kết quả và hiệu quả kinh tế- xã hội của chính sách đối với yêu cầu quản lý nhà nước
Trang 24Phân tích xây dựng dự thảo các
• Những phương án nào được dự thảo, các cơ
quan, đơn vị, cấp nào tham gia dự thảo? Các mối quan hệ về trách nhiệm, quyền hạn đối với vấn đề chính sách đang hoạch đinh.
Trang 25Phân tích lựa chọn phương án
chính sách
• Mỗi phương án chính sách đều thể hiện
một cách ứng xử của nhà nước với các
vấn đề chính sách bao gồm các cách thứcthực thi để đạt mục tiêu
• Phân tích các yếu tố tác động từ chủ thể (các bộ phận trực thuộc) quyết định lựa chọn phương án chính sách
Trang 26Phân tích hệ thống (tổ chức) thẩm
định phương án chính sách
• Khi phương án đã được chọn lựa, cơ quan,
tổ chức nào được nhận trách nhiệm cho hoạt động thử nghiệm tính khả thi của của chính
sách?
• Thử nghiệm ở đâu? Thực tiễn này có đảm
bảo cùng điều kiện cho nhiều khu vực khác không?
• …
• Hệ thống (tổ chức) nào chịu trách nhiệm về kết luận tính khả thi của chính sách?
Trang 27• Phân tích Quyết định ban hành chính sách (thời điểm nào? Có ảnh hưởng bởi môi trường tác động nào không?).
• Phân tích Quyết định ban hành chính sách (thời điểm nào? Có ảnh hưởng bởi môi trường tác động nào không?).
Trang 282.3.Phân tích các yếu tố ảnh hưởng
đến hoạch định chính sách
• Hoạch định chính sách là thể hiện một Quyết định ứng xử của Nhà nước với các vấn đề phát sinh
Để có được Quyết định ứng xử nào đó, cơ quan
dự thảo và Quyết định chính sách phải trải qua
một quá trình cân nhắc và lựa chọn Trong bối
cảnh đó có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến quá trình
ra Quyết định Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến hoạch định chính sách sẽ giúp các nhà hoạch định sử dụng được những ưu thế của các nhân tố tích cực để cho ra đời một chính sách tốt nhất.
Trang 292.3.Phân tích các yếu tố ảnh hưởng
đến hoạch định chính sách
• Yêu cầu đối với phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến hoạch định chính sách là chỉ ra
và phân loại được các yếu tố ảnh hưởng
theo tính chất tích cực hay tiêu cực đến quá trình hoạch định chính sách, đồng thời
phân tích được mức ảnh hưởng của từng nhân tố để có biện pháp đối xử thích hợp
Trang 30Hoạch định chính sách
Những yếu tố ảnh hưởng đến
hoạch định chính sách
Yếu tố năng lực của chủ thể hoạch định chính sách
Yếu tố năng lực của chủ thể hoạch định chính sách
Yếu tố tiềm lực của đối tượng Thực thi chính sách
Yếu tố quyền lực
của chủ thể hoạch định chính sách
Yếu tố quyền lực
của chủ thể hoạch định chính sách
Trang 31Phân tích yếu tố quyền lực của chủ
thể hoạch định chính sách
• Quyền lực của chủ thể (nhà nước):
– Quyền sử dụng quyền lực nhà nước, quyền lực chính trị;
– Quyền sử dụng các công cụ quản lý (chiến
lược, chính sách, pháp luật, chương trình, kế hoạch, quy hoạch…;
– Quyền sử dụng các biện pháp quản lý (giáo
dục, thuyết phục, kinh tế, cưỡng chế…).
Những yếu tố này tác động vào quy trình, kết quả hiệu quả của chính sách ban hành
Trang 32Phân tích Yếu tố năng lực của chủ
– Khả năng phân tích hoạch định chính sách;
– Kả năng chuyên môn về hoạch định chính sách – …
Trang 33Phân tích yếu tố tiềm lực của Nhà nước
• Nguồn lực thực có và tiềm tàng của nhànước (so sánh khu vực, thế giới nếu có thể);
• Về chính trị như thế nào? phân tích tính ổnđịnh theo thời gian, từng thời điểm
• Tiềm lực kinh tế nhà nước như thế nào?Mạnh – Yếu; Hiện tại – Tương lai; …
• Nếu kinh tế mạnh thì chính sách phát triểntheo hướng nào? Lĩnh vực chính sách nào?Chọn lựa hoạch định vấn đề chính sách nào?Theo ý chí của chủ thể (nhà nước)
Trang 34• Nhà nước ta, tiềm lực kinh tế hiện chưa mạnh nên nhiều chính sách, nhất
là các chính sách kinh tế còn thiên về việc sử dụng các biện pháp giáo dục, chính trị tư tưởng và hành chính nên hiệu lực và hiệu quả chưa cao như chính sách tiền lương, chính sách lao động- việc làm v.v.
Trang 35Phân tích yếu tố tiềm lực của đối
• Phân tích năng lực kinh tế của đối tượng ntn?
Mạnh – Yếu; Hiện tại – Tương lai?
• Khả năng tham gia ở mức độ Tích cực – Tiêu cực?
Tỉ lệ giữa tham gia và không? Nguyên nhân từ
đâu? Lợi ích từ chính sách? V.v…vì khả năng tham gia quyết định đến kết quả thành hay bại của chính sách.
• Vì sức mạnh của đối tượng chính sách bao gồm: tiềm lực về kinh tế, chính trị, văn hoá xã hội (phân tích sự khác nhau kinh tế, văn hóa, xã hội của từng vùng, khu vực, địa phương…)
Trang 36A B
Interest Group
Policy
Gía trị (Value) kinh tế - xã hội
Lobbying Lobbyist Vận động hành lang
C
CHÍNH SÁCH (CÁC LOẠI CHÍNH SÁCH)
Trang 37Tập đòan
sản xuất ô tô
(VAMA)
Tập đoàn Điện lực
(EVN)
Interest Group
Phân tích chính sách Yêu cầu chính sách Phản biện xã hội
…
CHÍNH SÁCH (CÁC LOẠI CHÍNH SÁCH)
Tập đoàn Dệt may
(Vinatex)
Gía trị (Value) kinh tế - xã hội
Trang 38Phạm Văn Đồng và khoán sản phẩm
trong Nông nghiệp
• Có lần vào năm 1967, Chủ tịch Hồ Chí Minh
đã nói với đồng chí làm thế nào để có thể bỏ thuế nông nghiệp cho nông dân nhưng ngân sách eo hẹp của nước ta lúc bấy giờ không cho phép làm được việc này
• Đồng chí luôn băn khoăn về vấn đề phân
phối của hợp tác xã, suy nghĩ cách cải tiến
để tăng thêm thu nhập cho nông dân
Trang 39Phạm Văn Đồng và khoán sản phẩm
trong NN
• Lúc biết Ở Vĩnh Phúc đã làm thử việc khoán
hộ, đồng chí đã về thăm nhiều lần, trao đổi ý kiến với đồng chí Bí thư Kim Ngọc và ủng hộ cách làm này Nhưng tiếc rằng bấy giờ sáng kiến đó chưa đủ sức thuyết phục nhiều
người để có thể thay đổi chính sách
• Mãi đến sau này lúc Hải Phòng và một số
nơi khác lặp lại việc "khoán chui" thì đồng
chí tích cực ủng hộ sáng kiến này, có tác
dụng mở đầu cho công cuộc đổi mới ở nước
ta [Đào Thế Tuấn, Viện trưởng Viện khoa học Nông nghiệp, 417]
Trang 40• Cuối tháng 8-1981, Chính phủ đã triệu tập Hội nghị toàn quốc tại Hà Nam Ninh sơ kết tám tháng thực hiện khoán sản phẩm sau
khi có Chỉ thị 100 Tại Hội nghị, đồng chí Võ Chí Công, Uỷ viên Bộ Chính trị, Phó Thủ
tướng phụ trách nông nghiệp và là Trưởng Ban cải tạo nông nghiệp đã trình bày một
báo cáo quan trọng của Chính phủ, đầu đề:
Mở rộng mạnh mẽ khoán sản phẩm trong
các hợp tác xã và tập đoàn sản xuất nông nghiệp
Trang 414.Phân tích thực thi chính sách
4.1.Phân tích kế hoạch triển khai
4.2.Phân tích các hoạt động triển khai
Trang 42CHÚC CÁC BẠN THÀNH CÔNG