Phản ứng bất lợi từ các cổ đông mà mối quan tâm hàng đầu của họ là thu nhập từ cổ tức chứ không phải từ lợi vốn do tăng giá cổ phiếu trong tương lai.. Nếu không tồn tạïi nguồn tài trợï b
Trang 1Diep Dung
Chính sách cổ tức
Mục tiêu bài giảng
Hiểu rõ các vấn đề sau:
Chính sách cổ tức? Tác động của nó đến
giá trị thị trường của công ty ra sao?
Lý thuyết?
Thực tế?
Nhân tố dẫn đến sựïï khác biệt giữa lý thuyết và
thực tế?
Những lời khuyên hữu ích
Trang 2Diep Dung
Khảo sát khía cạnh chiến lược của chính
sách cổ tức
1 Giả định công ty A:
Hiện đang có cơ hội đầu tư rất tốt, tạo giá trị gia
tăng lớn cho công ty
Chi phí đầu tư ban đầu vượt quá khả năng vay của
công ty
Như vậy, vấn đề là phải xử dụng nguồn vốn CSH:
Phát hành cổ phiếu mới?
Nguồn lợi nhuận giữ lại?
Nếu chọn phương án phát hành cổ phiếu mới
+ tiếp tục duy trì chi trả cổ tức ở mức cao:
Nhược điểm:
1 Gánh chịu chi phí phát hành cao (trung bình
= 15% tổng giá trị phát hành)
2 Quyền kiểm soát của cổ đông hiện hữu bị đe
dọa
3 Giá cổ phiếu có khuynh hướng giảm do hiệu
ứng pecking order theory
Khảo sát khía cạnh chiến lược của chính sách cổ tức (tt)
Trang 3Diep Dung
Nếu chọn phương án sử dụng lợi nhuận giữ
lại, (tức cắt giảm cổ tức)
Nhược điểm:
1 Phản ứng bất lợi từ các cổ đông mà mối
quan tâm hàng đầu của họ là thu nhập từ cổ
tức chứ không phải từ lợi vốn do tăng giá cổ
phiếu trong tương lai
2 Giá cổ phiếu giảm do các cổ đông này bán
cổ phiếu mà họ đang nắm ra thị trường
3 Nguy cơ bị thao túng mua (take over)
Khảo sát khía cạnh chiến lược của chính sách cổ tức (tt)
Như vậy, công ty nên chọn phương án nào?
Lời khuyên thứ nhất:
Phương án nào cũng có cái giá của nó,
vấn đề là tuỳ từng trường hợp cụ thể mà
chọn phương án mang lại lợi ích cao nhất
cho các cổ đông.
Trang 4Diep Dung
Khảo sát khía cạnh pháp lý của chính sách cổ tức
1. Nhà quản trị có toàn quyền tự do trong việc
đưa ra các quyết định liên quan đến chính
sách cổ tức?
2. Yếu tố pháp lý có ảnh hưởng đến quyền lựa
chọn chính sách cổ tức của công ty?
Quy định của chính phủ
Áp đặt của chủ nợ
Đưa đến 2 kết luận quan trọïng:
1 Nếu không tồn tạïi nguồn tài trợï bên ngoài (một
điều kiện rất vô lý, không tồn tạïi trong thựïc tế) – thì
chính sách cổ tứcChỉphát huy tác dụïng làm tăng
giá trị của công ty một khicông ty có cơ hội đầu tư
mới có suất sinh lợïi trên vốn đầu tư (ROI) lớn hơn
suất sinh lợïi hiện hành Ke mà cổ đông đòi hỏi
2 Nếu tồn tạïi nguồn tài trợï bên ngoài (tức khác với
tình huống 1) thì chính sách cổ tức sẽ chẳng có tác
động gì đến giá trị của công ty
Lý thuyết về chính sách cổ tức
Trang 5Diep Dung
Kết luận cuối cùng của cả 2 tình huống lý
thuyết trên là:
Chính sách cổ tức, về mặt lý thuyết, là chẳng có
ý nghĩa gì cả
Thực tế có đúng như lý thuyết đã kết luận
không? Vì sao?
Lý thuyết về chính sách cổ tức (tt)
Chứng minh lý thuyết
Ôn lại mô hình chiết khấu cổ tức:
Công ty A, có các đặc điểm sau:
1. Ngân lưu ròng CF không đổi, vĩnh viễn
2. Toàn bộ CF được dùng để trả cổ tức D
3. Lợi nhuận giữ lạïi = 0
4. Suất sinh lợïi đòi hỏi Ke
Giá trị công ty sẽ là:
VA = D / Ke
Trang 6Diep Dung
Nếu, Công ty A giữ 1 phần b của CF làm lợi nhuận
giữ lại, khi đó đặc điểm của A sẽ là
1. Ngân lưu ròng CF không đổi, vĩnh viễn
2. Lợi nhuận giữ lại = b * CF
3. Cổ tức được chia = (1 – b) * CF
4. Suất sinh lợi đòi hỏi Ke
5. Suất sinh lợi của dự án mới là ROI
6. Tốc độ tăng trưởng g = b * ROI
Giá trị của A sẽ là
VA = (1 – B) * CF / (Ke- b * ROI)
Chúng minh lý thuyết (tt)
Tình huống 1 – Toàn bộ nguồn ngân lưu ròng được
dùng để trả cổ tức:
Công ty A, có các đặc điểm sau:
1. Ngân lưu ròng CF không đổi, vĩnh viễn = 1000
2. Toàn bộ CF được dùng để trả cổ tức D = 1000
3. Lợi nhuận giữ lạïi = 0
4. Suất sinh lợïi đòi hỏi Ke = 10%
Giá trị công ty sẽ là:
VA = D / Ke= 1000 / 0.1 = 10,000
Chứng minh kết luận lý thuyết 1
Trang 7Diep Dung
Đặc điểm của A sẽ là
1. Ngân lưu ròng CF không đổi, vĩnh viễn = 1000
2. Lợi nhuận giữ lại = b * CF = 0.5 * 1000 = 500
3. Cổ tức được chia = (1 – b) * CF = 500
4. Suất sinh lợi đòi hỏi Ke = 10%
5. Suất sinh lợi của dự án mới là ROI (Biến khảo sát)
6. Tốc độ tăng trưởng g = b * ROI
Giá trị của A sẽ là
VA = (1 – B) * CF / (Ke- b * ROI)
= 0.5 * 1000 / (0.1 – 0.5 * ROI)
Tình huống 2 – 50% của nguồn ngân lưu ròng được
giữ lại để tái đầu tư
Nếu ROI = Ke = 10%
VA = (1 – B) * CF / (Ke- b * ROI)
= 0.5 * 1000 / (0.1 – 0.5 * 0.1) = 10,000
Nếu ROI = 15% > Ke = 10%
VA = (1 – B) * CF / (Ke- b * ROI)
= 0.5 * 1000 / (0.1 – 0.5 * 0.15) = 20,000
Nếu ROI = 5% < Ke = 10
VA = (1 – B) * CF / (Ke- b * ROI)
= 0.5 * 1000 / (0.1 – 0.5 * 0.05) = 6,666
Trang 8Diep Dung
Rõ ràng, với chính sách cổ tức không đổi, tức giữ lại
50% ngân lưu ròng, trả cổ tức 50% phần còn lại, cái
làm cho giá trị của vốn chủ sở hữu tăng hay giảm
chính là suất sinh lợi từ đầu tư vào dự án mới (ROI)
từ nguồn lợi nhuận giữ lại.
Như vậy, cái làm thay đổi giá trị của vốn CSH là quyết
định đầu tư chứ không phải chính sách cổ tức
Chính sách cổ tức không có ý nghĩa, cái quan trọïng làm
tăng hay giảm giá trị của công ty là lợïi nhuận giữ lạïi
được đầu tư ra sao?
Kết luận cho kết luận lý thuyết 1
Chứng minh kết luận lý thuyết 2
Giả dụ rằng cơ hội đầu tư mới đòi hỏi
công ty A phải chi đầu tư 1000$ vào năm
nay, và nhận được một nguồn ngân lưu
ròng là 200$/năm từ năm tới cho đến
vĩnh viễn, biết suất sinh lợi đòi hỏi của
cổ đông là 10%, khi ấy NPV của dự án
sẽ là:
NPV = -1000 + (200 / 0.1) = +1000$
Trang 9Diep Dung
Tình huống 1: Nếu công ty A
giữ lại toàn bộ nguồn ngân lưu ròng của năm nay là 1000$
để đầu tư vào dự án mới và như vậy đồng nghĩa với việc cổ
đông của công ty A sẽ không nhận được cổ tức trong năm
nay.
Khi đó, giá trị thị trường của vốn chủ sở hữu sẽ là:
V A = Cổ tức năm nay + (PV của cổ tức từ hoạt động
hiện hành) + (PV của cổ tức từ đầu tư mới)
= 0 + (1000 / 0.1) + (200 / 0.1) = 12,000$
Chứng minh kết luận lý thuyết 2 (tt)
Tình huống 2: Chi phí đầu tư 1000$ cho dự án mới
được huy động từ việc phát hành cổ phiếu mới, khi
đó:
VA= Cổ tức năm nay + (PV của cổ tức từ
hoạt động hiện hành) + (PV của cổ tức từ đầu tư mới) – (Chi phí đầu tư cho dự án mới có được từ phát hành cổ phiếu mới)
= 1000 + (1000 / 0.1) + (200 / 0.1) – 1000
= 12,000$
Chứng minh kết luận lý thuyết 2 (tt)
Trang 10Diep Dung
Rõ ràng, nếu có sự tốn tại của nguồn vốn
bên ngoài, thì dù ban quản trị của công ty
A có sử dụng chính sách cổ tức kiểu nào đi
nữa: không trả cổ tức (tình huống 1) hay
vẫn trả cổ tức (tình huống 2) thì giá trị
của vốn chủ sở hữu cũng không đổi.
Kết luận cho kết luận lý thuyết 2 (tt)
Thực tế cho thấy rằng, chính sách cổ tức có tác động
đến giá trị thị trường của công ty, những nhân tố
khiến cho thực tế khác với lý thuyết là:
Mức độ quan tâm của các cổ đông dành cho thu nhập
từ cổ tức ?
Liệu thu nhập từ cổ tức trong tương lai có rủi ro hơn
hôm nay?
Thực tế là 1 thị trường không hoàn hảo =/= lý thuyết
Chính sách thuế ảnh hưởng tới chính sách cổ tức ra
sao?
Liệu các nhà đầu tư có suy diễn chính sách cổ tức của
công ty như là 1 thông điệp về sự phồn vinh của công
ty trong tương lai không?
Nhân tố ảnh hưởng đến sự khác biệt giữa lý
thuyết và thực tế
Trang 11Diep Dung
1. Có 1 nhóm cổ đông rất quan tâm đến dòng thu
nhập ổn định và đáng tin cậy từ cổ tức như: người
già, qũy hưu bổng, công ty bảo hiểm …
2. Một sự thay đổi đột ngột chính sách cổ tức của
công ty, đặc biệt là cắt giảm cổ tức (cho dù với lý
do là dùng lợi nhuận giữ lại để đầu tư vào một dự
án mới tạo giá trị gia tăng cho công ty trong
tương lai đi nữa) thì phản ứng cũng sẽ bất lợi
Mức độ quan tâm của cổ đông đối với thu nhập
từ cổ tức
Lý thuyết cho rằng,
trong 1 thị trường hoàn
hảo, thì:
Cổ tức có thể bị cắt
trong năm nay
Nhưng bù lại, giá cổ
phiếu sẽ tăng nhờ thông
tin từ cơ hội đầu tư mới
Hai tác động này bù
trừ nhau Ỵ cổ đông
chẳng thiệt thòi gì
Thực tế không là thị trường hoàn hảo, cho nên tồn tại các vấn đề sau:
1 – Cổ đông phải thay đổi danh mục đầu tư của họ
2 – Vấn đề thuế lợi vốn Cả hai nhân tố trên đều tạo chi phí, và chi phí này đã xoá sạch lợi ích có được từ đầu tư mới Ỵ cổ đông bị thiệt hại
ÍỴgiá trị tài sản của cổ đông bị sụt giảm
Trang 12Diep Dung
Cổ tức tương lai rủi ro hơn?
1 Bạn thích 1$ cổ tức được nhận ngay hôm nay hay
1$ lợi nhuận giữ lại để đầu tư vào 1 dự án được
đánh giá là sẽ tạo ra giá trị gia tăng trong tương
lai?
Có chắc dự án mang đến kết quả như ta thẩm
định không? Chắc cở nào?
Vậy 1$ lợi nhuận giữ lại với 1$ cổ tức, cái nào rủi
ro hơn?
Bạn thích nhận cổ tức ngay hay để lại để tái đầu
tư?
Thị trường không hoàn hảo
Phí môi giới nhà đầu tư phải chịu khi chào bán
cổ phiếu mà họ đang nắm giữ.
Phí giao dịch khác, ví dụ như chi phí tìm kiếm
một nhà môi giới lấy huê hồng thấp …
Mất lãi trong quá trình chờ bán cổ phiếu
Chi phí phát sinh do việc thay đổi danh mục
đầu tư
Thuế lợi vốn
Nếu nhà đầu tư đang nắm giữ cổ phiếu của một
công ty nhỏ, chưa lên sàn thì chi phí từng loại
sẽ còn cao hơn.