TÌNH THẾ CÁCH MẠNG3 pptx

nh ng nó có kh năng làm tăng thêm v n kinh nghi m v chính tr trong cu c s ng hàngư ả ố ệ ề ị ộ ố ngày c a con ngủ ườ Ý th c chính tr lý lu ni ứ ị ậ (trình đ lý lu n v chính tr , hay h t tộ ậ ề ị ệ ư ưở ng chính tr ) là nh ng quan đi m v chính tr đã đị ữ ể ề ị ược khái quát, h th ng hóa thành m t hệ ố ộ ệ

th ng lý lu n, ph n ánh m t cách sâu s c l i ích giai c p, do các nhà lý lu n c a m t giaiố ậ ả ộ ắ ợ ấ ậ ủ ộ

c p xây d ng nên Lý lu n chính tr đấ ự ậ ị ược th hi n trong các lý lu n v ch đ xã h i, vể ệ ậ ề ế ộ ộ ề nhà nước, v chính đ ng, v giai c p, v dân t c , và nó đề ả ề ấ ề ộ ượ ụ ểc c th hóa trong các cươ ng lĩnh chính tr , trong các đị ường l i chi n lố ế ược, sách lượ ủc c a các chính đ ng c a các giai c p.ả ủ ấ

H t tệ ư ưởng c a m t giai c p có vai trò to l n trong ho t đ ng c a giai c p.ủ ộ ấ ớ ạ ộ ủ ấ

Ý th c chính tr có vai trò r t quan tr ng đ i v i s phát tri n xã h i ứ ị ấ ọ ố ớ ự ể ộ Thông qua t ch cổ ứ

và ho t đ ng c a h th ng chính tr , đ c bi t là nhà nạ ộ ủ ệ ố ị ặ ệ ước nó tác đ ng m nh m tr l i kinhộ ạ ẽ ở ạ

t và m i m t c a t n t i xã h i Tác đ ng c a ý th c chính tr theo hai hế ọ ặ ủ ồ ạ ộ ộ ủ ứ ị ướng N u ý th cế ứ chính tr ti n b và khoa h c, ph n ánh đúng quy lu t phát tri n kinh t xã h i và đị ế ộ ọ ả ậ ể ế ộ ượ c

th c hi n thông qua m t t ch c nhà nự ệ ộ ổ ứ ước hi u qu , thì nó s tác đ ng thúc đ y kinh t xãệ ả ẽ ộ ẩ ế

h i phát tri n Ngộ ể ượ ạc l i, n u ý th c chính tr là sai l m, l c h u, ph n đ ng thì nó s gây raế ứ ị ầ ạ ậ ả ộ ẽ

nh ng tác đ ng x u r t l n cho xã h i Khi m t giai c p còn ti n b , cách m ng, tiêu bi uữ ộ ấ ấ ớ ộ ộ ấ ế ộ ạ ể

cho xu th đi lên c a l ch s thì h t tế ủ ị ử ệ ư ưởng chính tr c a nó có tác d ng tích c c đ n s phátị ủ ụ ự ế ự tri n xã h i Khi giai c p đó tr thành l c h u, ph n đ ng, thì h t tể ộ ấ ở ạ ậ ả ộ ệ ư ưởng c a nó có tácủ

đ ng tiêu c c, kìm hãm s phát tri n xã h i.ộ ự ự ể ộ

V i b n ch t khoa h c và cách m ng tri t đ ớ ả ấ ọ ạ ệ ể, h t tệ ư ưởng Mác – Lênin s d n d t giaiẽ ẫ ắ

c p vô s n và nhân dân lao đ ng ti n hành đ n cùng s nghi p đ u tranh xoá b m i áp b cấ ả ộ ế ế ự ệ ấ ỏ ọ ứ bóc l t, xây d ng thành công ch nghĩa xã h i và ch nghĩa c ng s n ộ ự ủ ộ ủ ộ ả

2 Ý th c pháp quy n ứ ề

Ý th c pháp quy n ứ ề là toàn b nh ng quan đi m v b n ch t, vai trò c a lu t pháp, v ộ ữ ể ề ả ấ ủ ậ ề quy n và nghĩa v c a nhà n ề ụ ủ ướ c, c a các t ch c xã h i và công dân, v tính h p pháp và ủ ổ ứ ộ ề ợ không h p pháp c a hành vi con ng ợ ủ ườ i trong xã h i, v đánh giá các lu t pháp đã ban hành ộ ề ậ

M t b ph n t p trung và quan tr ng nh t c a ý th c pháp quy n là ộ ộ ậ ậ ọ ấ ủ ứ ề H th ng lu t pháp ệ ố ậ

Nó do c quan l p pháp là qu c h i ho c thơ ậ ố ộ ặ ượng, h vi n n m trong h th ng nhà nạ ệ ằ ệ ố ước ban hành, được thi hành b i c quan hành pháp là b máy chính ph t trung ở ơ ộ ủ ừ ương t i đ aớ ị

phương, đượ ơc c quan t pháp g m c quan ki m sát, toà án, nhà tù phát hi n và x lý cácư ồ ơ ể ệ ử sai ph m trong th c thi pháp lu t, pháp ch ạ ự ậ ế

Page 421 of 487

Ý th c pháp quy nứ ề mang tính giai c p ấ r t rõ.ấ B i vì, ở pháp lu t ậ là ý chí c a giai c p ủ ấ

th ng tr đ ố ị ượ c th hi n thành lu t l ể ệ ậ ệ M i ch đ xã h i, m i nhà nu c ch có m t h th ngỗ ế ộ ộ ỗ ớ ỉ ộ ệ ố pháp lu t c a giai c p n m chính quy n Và trong các xã h i có giai c p đ i kháng, các giaiậ ủ ấ ắ ề ộ ấ ố

c p khác nhau có nh ng ý th c khác nhau, th m chí đ i l p nhau v pháp quy n và phápấ ữ ứ ậ ố ậ ề ề

lu t Nh ng ý th c pháp quy n và pháp lu t c a giai c p th ng tr bao gi cũng gi vai tròậ ư ứ ề ậ ủ ấ ố ị ờ ữ

th ng tr , chi ph i các ý th c pháp quy n và pháp lu t c a các giai c p khác M t khác, ýố ị ố ứ ề ậ ủ ấ ặ

ph c pháp quy n, mà đ c bi t là h th ng lu t pháp còn luôn đ t n n t ng trên đi u ki nứ ề ặ ệ ệ ố ậ ặ ề ả ề ệ kinh t chung c a xã h i Lu t kinh t v a b o v l i ích kinh t c a giai c p th ng tr , v aế ủ ộ ậ ế ừ ả ệ ợ ế ủ ấ ố ị ừ

ph n ánh đi u ki n kinh t chung c a xã h i, chú ý ph n nào đ n l i ích c a các giai t ngả ề ệ ế ủ ộ ầ ế ợ ủ ầ khác trong xã h i Lu t thu còn ph i căn c trên tình hình s n xu t c a xã h i, chú ý đ ngộ ậ ế ả ứ ả ấ ủ ộ ộ viên s c s n xu t c a xã h i thông qua đ m b o nhu nh p c a m i thành ph n kinh t ứ ả ấ ủ ộ ả ả ậ ủ ọ ầ ế Cũng nh ý th c chính tr , ý th c pháp quy n ra đ i cùng v i nhà nư ứ ị ứ ề ờ ớ ướ Gi a hai hìnhc ữ thái này có s g n bó ch t ch v i nhau và v i nhà nự ắ ặ ẽ ớ ớ ướ T tc ư ưởng chính tr th m nhu nị ấ ầ trong lu t pháp; và lu t pháp th hi n m c tiêu chính tr ; b máy nhà nậ ậ ể ệ ụ ị ộ ước v i c quan l pớ ơ ậ pháp, hành pháp, t pháp là công c quy n l c to l n đ m b o th c thi lu t pháp, th c hi nư ụ ề ự ớ ả ả ự ậ ự ệ

đường l i chính tr Vi c xây d ng nhà nố ị ệ ự ước pháp quy n v ng m nh có ý nghĩa to l n đ iề ữ ạ ớ ố

v i m i qu c gia hi n nay.ớ ọ ố ệ

Lu t pháp và h t t ậ ệ ư ưở ng pháp quy n ề xã h i ch nghĩa ộ ủ ph n ánh l i ích c a giai c p ả ợ ủ ấ công nhân và nhân dân lao đ ng, là công c b o v l i ích chính đáng c a m i cá nhân và t ộ ụ ả ệ ợ ủ ọ ổ

ch c trong xã h i ứ ộ Đ ng C ng s n Vi t Nam nêu rõ: “Tăng cả ộ ả ệ ường giáo d c pháp lu t, nângụ ậ cao hi u bi t và ý th c tôn tr ng pháp lu t, s ng và làm vi c theo hi n pháp và pháp lu t,ể ế ứ ọ ậ ố ệ ế ậ

b o đ m cho pháp lu t đả ả ậ ược thi hành m t cách nghiêm minh, th ng nh t và công b ng”ộ ố ấ ằ 76

3 Ý th c đ o đ ứ ạ ức

Ý th c đ o đ c ứ ạ ứ là toàn b nh ng quan ni m v thi n, ác, l ộ ữ ệ ề ệ ươ ng tâm, trách nhi m, h nh ệ ạ phúc, công b ng, danh d , ph m giá , và v nh ng quy t c đánh giá, đi u ch nh hành vi ng ằ ự ẩ ề ữ ắ ề ỉ ứ

x gi a cá nhân v i cá nhân, gi a cá nhân v i xã h i ử ữ ớ ữ ớ ộ

Khác v i các hình thái ý th c khác, ý th c đ o đ c ph n ánh t n t i xã h i dớ ứ ứ ạ ứ ả ồ ạ ộ ướ ạ i d ng các quy t c đi u ch nh (b ng d lu n) hành vi con ngắ ề ỉ ằ ư ậ ười Chi u sâu c a đ o đ c là ề ủ ạ ứ l ươ ng tâm, danh d , lòng t tr ng ự ự ọ ph n ánh kh năng t ch c a con ngả ả ự ủ ủ ười Đó là s c m nh đ cứ ạ ặ

76 Đ ng C ng s n Vi t Nam, ả ộ ả ệ Văn ki n H i ngh đ i bi u toàn qu c gi a nhi m kỳ khóa VII ệ ộ ị ạ ể ố ữ ệ , L u hành n i b , tr 56 ư ộ ộ

Page 423 of 487

bi t c a đ o đ c Kh năng này chính là gệ ủ ạ ứ ả ương m t đ o đ c c a con ngặ ạ ứ ủ ười, là bi u hi nể ệ

đ c s c b n ch t xã h i c a con ngu i và c a ti n b xã h i nói chung ặ ắ ả ấ ộ ủ ờ ủ ế ộ ộ Tình c m đ o đ c ả ạ ứ là

y u t quan tr ng nh t trong h th ng ý th c đ o đ c, n u thi u nó thì m i khái ni m,ế ố ọ ấ ệ ố ứ ạ ứ ế ế ọ ệ

ph m trù đ o đ c đạ ạ ứ ược lĩnh h i thu n túy b ng con độ ầ ằ ường lý tính đ u không th chuy nề ể ể hóa thành hành vi đ o đ c.ạ ứ

Tính nhân lo i ạ và tính giai c p ấ c a ý th c đ o đ c: Trong ti n trình l ch s phát tri nủ ứ ạ ứ ế ị ử ể

c a xã h i, đã hình thành nh ng giá tr đ o đ c chung c a toàn nhân lo i.ủ ộ ữ ị ạ ứ ủ ạ Ch ng h n nh coiẳ ạ ư

tr ng tài năng, kính tr ng ngọ ọ ười già, yêu tr em , ghét thói h t t x u, đ cao lòng tẻ ư ậ ấ ề ự

tr ng Khi xã h i phân chia giai c p, n i dung ch y u c a ý th c đ o đ c xã h i cũngọ ộ ấ ộ ủ ế ủ ứ ạ ứ ộ

ph n ánh quan h giai c p, l i ích giai c p Ph.Ăngghen vi t: “Xét đ n cùng, m i h c thuy tả ệ ấ ợ ấ ế ế ọ ọ ế

v đ o đ c đã có t trề ạ ứ ừ ước đ n nay đ u là s n ph m c a tình hình kinh t c a xã h i lúc b yế ề ả ẩ ủ ế ủ ộ ấ

gi , vì cho t i nay xã h i đã v n đ ng trong nh ng s đ i l p giai c p, cho nên đ o đ cờ ớ ộ ậ ộ ữ ự ố ậ ấ ạ ứ cũng luôn luôn là đ o đ c c a giai c p, ho c là nó bi n h cho s th ng tr và l i ích c aạ ứ ủ ấ ặ ệ ộ ự ố ị ợ ủ giai c p th ng tr , ho c là, khi các giai c p b tr đã tr nên khá m nh, thì nó tiêu bi u cho sấ ố ị ặ ấ ị ị ở ạ ể ự

n i d y ch ng l i s th ng tr nói trên và tiêu bi u cho l i ích tổ ậ ố ạ ự ố ị ể ợ ương lai c a nh ng ngủ ữ ườ ị i b

áp b c”ứ 77

Trong đi u ki n c a cách m ng khoa h c - công ngh , s là sai l m n u c c đoan choề ệ ủ ạ ọ ệ ẽ ầ ế ự

r ng, ho c k thu t là t t c , ho c ch có m t đ o đ c m i duy nh t và phi giai c p – đó làằ ặ ỹ ậ ấ ả ặ ỉ ộ ạ ứ ớ ấ ấ

đ o đ c c a tôn giáo m i, có th đ m b o cho loài ngạ ứ ủ ớ ể ả ả ườ ồ ại t n t i và phát tri n.ể

Đ o đ c c ng s n ạ ứ ộ ả là đ o đ c cách m ng, đ o đ c ki u m i v ch t, đạ ứ ạ ạ ứ ể ớ ề ấ ược hình thành trong cu c đ u tranh c a giai c p công nhân, b t ngu n t b n ch t cách m ng c a h ,ộ ấ ủ ấ ắ ồ ừ ả ấ ạ ủ ọ

đ ng th i k th a và phát huy nh ng giá tr đ o đ c t t đ p c a loài ngồ ờ ế ừ ữ ị ạ ứ ố ẹ ủ ười, trước h t là c aế ủ

qu n chúng lao đ ng Đ o đ c c ng s n đòi h i “mìnha!ì m i ngầ ộ ạ ứ ộ ả ỏ ọ ười, m i ngọ ười vì mình”,

k t k p hài hoà s phát tri n c a cá nhân, t p th và xã h i, ch ng l i m i bi u hi n c aế ợ ự ể ủ ậ ể ộ ố ạ ọ ể ệ ủ

ch nghĩa cá nhân, ích k Ý th c t p th , tinh th n lao đ ng quên mình và sáng t o, chủ ỷ ứ ậ ể ầ ộ ạ ủ nghĩa nhân đ o cao c , ch nghĩa yêu nạ ả ủ ước và ch nghĩa qu c t là nh ng giá tr căn b nủ ố ế ữ ị ả

c a đ o đ c c ng s n Đ o đ c c ng s n đòi h i m t quá trình giáo d c và t giáo d c b nủ ạ ứ ộ ả ạ ứ ộ ả ỏ ộ ụ ự ụ ề

b c v nh n th c lý lu n cũng nh v th c ti n.ỉ ả ề ậ ứ ậ ư ề ự ễ

77 C.Mác và Ph.Ăngghen, Toàn t p, T 20 ậ , Nxb Chính tr qu c gia, Hà N i, 1994, tr 137 ị ố ộ

Page 425 of 487

 Câu 53: Phân tích n i dung hình thái ý th c tộ ứ h m m , ý th c tôn giáo và ý th c khoa ẩ ỹ ứ ứ

h c ọ

1 Ý th c th m m ứ ẩ ỹ

Ý th c th m m ứ ẩ ỹ là s ph n ánh hi n th c vào ý th c con ng ự ả ệ ự ứ ườ i trong quan h v i nhu ệ ớ

c u th ầ ưở ng th c và sáng t o cái đ p ứ ạ ẹ

Khác v i nhi u hình thái ý th c khác, ý th c th m m ph n ớ ề ứ ứ ẩ ỹ ả ánh th gi i hi n th c m t ế ớ ệ ự ộ cách c th và sinh đ ng b ng các hình t ụ ể ộ ằ ượ ng ngh thu t ệ ậ Các hình thái này cũng ph n ánhả cái b n ch t c a đ i s ng hi n th c, nh ng thông qua cái cá bi t, cái đi n hình c th , c mả ấ ủ ờ ố ệ ự ư ệ ể ụ ể ả tính, sinh đ ng Không th tách bi t các y u t c m tính và lý tính trong ý th c ngh thu t, vìộ ể ệ ế ố ả ứ ệ ậ

r ng, b t kỳ hình tằ ấ ượng ngh thu t nào cũng hòa quy n trong đó c giá tr ngh thu t, th mệ ậ ệ ả ị ệ ậ ẩ

m , l n các giá tr nh n th c, t tỹ ẫ ị ậ ứ ư ưởng, đ o đ c.ạ ứ

Xét đ n cùng, ế c giá tr n i dung l n hình th c c a ngh thu t đ u ph n ánh t n t i ả ị ộ ẫ ứ ủ ệ ậ ề ả ồ ạ

hi n th c ệ ự , m t s ph n ánh mang tính đ c l p tộ ự ả ộ ậ ương đ i rõ nét, do đó, không ph i bao giố ả ờ ngh thu t cũng ph n ánh t n t i hi n th c m t cách tr c ti p và d th y C.Mác vi t: “Đ iệ ậ ả ồ ạ ệ ự ộ ự ế ễ ấ ế ố

v i ngh thu t, ngớ ệ ậ ười ta bi t r ng nh ng th i kỳ h ng th nh nh t c a nó hoàn toàn khôngế ằ ữ ờ ư ị ấ ủ

tương ng v i s phát tri n chung c a xã h i, do đó cũng không tứ ớ ự ể ủ ộ ương ng v i s phát tri nứ ớ ự ể

c a c s v t ch t c a xã h i, c s này dủ ơ ở ậ ấ ủ ộ ơ ở ường nh c u thành cái xư ấ ương s ng c a t ch cố ủ ổ ứ

xã h i”ộ 78

Ngh thu t chân chính bao gi cũng g n bó m t thi t v i đ i s ng hi n th c c a nhânệ ậ ờ ắ ậ ế ớ ờ ố ệ ự ủ dân, có tác d ng thúc đ y m nh m ti n b xã h i, đáp ng ngày càng cao nhu c u th m mụ ẩ ạ ẽ ế ộ ộ ứ ầ ẩ ỹ

c a con ngu i, c vũ nh ng hành vi đ o đ c và tính tích c c, sáng t o c a con ngủ ờ ổ ữ ạ ứ ự ạ ủ ười

Trong xã h i có giai c p, ngh thu t mang ộ ấ ệ ậ tính giai c p ấ , ch u s tác đ ng c a th gi iị ự ộ ủ ế ớ quan, t tư ưởng chính tr , đ o đ c c a giai c p này hay giai c p khác Quan ni m ngh thu tị ạ ứ ủ ấ ấ ệ ệ ậ

v ngh thu t là quan ni m xuyên t c s th t.ị ệ ậ ệ ạ ự ậ

Giai c p công nhân và chính đ ng c a nó luôn hấ ả ủ ướng ngh thu t vào cu c đ u tranh gi iệ ậ ộ ấ ả phóng người lao đ ng, các dân t c b áp b c, đ ti n t i xây d ng m t ch đ xã h i m iộ ộ ị ứ ể ế ớ ự ộ ế ộ ộ ớ

t t đ p Nguyên t c tính đ ng c ng s n đố ẹ ắ ả ộ ả ược coi là s i ch đ xuyên su t ngh thu tợ ỉ ỏ ố ệ ậ XHCN Nó không h n ch mà trái l i đòi h i và cho phép phát tri n m i tài năng sáng t oạ ế ạ ỏ ể ọ ạ

c a ngủ ười ngh sĩ Nh n m nh tính giai c p c a ngh thu t trong xã h i có giai c p, chệ ấ ạ ấ ủ ệ ậ ộ ấ ủ

78 C.Mác và Ph.Ăngghen, Toàn t p, T 2 ậ , Nxb Chính tr qu c gia, Hà N i, tr 629 ị ố ộ

Page 427 of 487

nghĩa Mác – Lênin còn đòi h i kh ng đ nh và phát huy tính năng đ ng chung đỏ ẳ ị ộ ược ph n ánhả trong ngh thu t Các giá tr c a ngh thu t ti n b và cách m ng g n li n v i giai c p nàyệ ậ ị ủ ệ ậ ế ộ ạ ắ ề ớ ấ hay giai c p khác không mâu thu n v i tính nhân lo i, mà còn làm sâu s c và phong phú cácấ ẫ ớ ạ ắ giá tr toàn nhân lo i ị ạ

Trong quá trình lãnh đ o cách m ng Vi t Nam, Đ ng ta luôn đánh giá cao vai trò c a vănạ ạ ệ ả ủ ngh , c a các văn ngh sĩ, đ ng th i cũng đòi h i văn ngh và văn ngh sĩ trách nhi mệ ủ ệ ồ ờ ỏ ở ệ ệ ệ

n ng n đ i v i s nghi p xây d ng và b o v T qu c.ặ ề ố ớ ự ệ ự ả ệ ổ ố

2 Ý th c tôn giáo ứ

Gi i thích ngu n g c và b n ch t c a tôn giáo là m t trong nh ng v n đ ph c t p c aả ồ ố ả ấ ủ ộ ữ ấ ề ứ ạ ủ tri t h c Ch nghĩa duy tâm và các tôn giáo đã và s còn gi i thích m t cách sai l m, xuyênế ọ ủ ẽ ả ộ ầ

t c v v n đ này.ạ ề ấ ề

Tôn giáo là m t hình thái ý th c xã h i ộ ứ ộ ph n ánh th gi i m t cách hoang đ ả ế ơ ộ ườ ng, h o, ư ả

th n thánh hóa b ng các tín đi u ầ ằ ề Ph.Ăngghen vi t: “B t tôn giáo nào cũng đ u là s ph nế ấ ề ự ả ánh h o vào đ u óc ngư ả ấ ười ta s c m nh bên ngoài chi ph i cu c s ng hàng ngày c a h ;ứ ạ ở ố ộ ố ủ ọ

ch là s ph n ánh mà trong đó s c m nh th gian đã mang hình th c s c m nh siêu thỉ ự ả ứ ạ ở ế ứ ứ ạ ế gian”79

Ngu n g c tôn giáo ồ ố g m có ngu n g c ồ ồ ố nh n th cậ ứ và ngu n g c ồ ố xã h i ộ , và xét đ n cùng ế

đ u g n li n v i t n t i xã h i Đó là: ề ắ ề ớ ồ ạ ộ

- S b t l c và s hãi c a con ngự ấ ự ợ ủ ười trước nh ng s c m nh c a t nhiên ch a đữ ứ ạ ủ ự ư ượ c

nh n th c và ch ng là ngu n g c nh n th c c a tôn giáo.ậ ứ ế ự ồ ố ậ ứ ủ

- S b t l c, s hãi và đau kh c a con ngự ấ ự ợ ổ ủ ười trong đi u ki n xã h i có áp l c, bóc l t làề ệ ộ ự ộ ngu n g c xã h i c a tôn giáo Trong đi u ki n y, các quy lu t xã h i bi u hi n ra nh làồ ố ộ ủ ề ệ ấ ậ ộ ể ệ ư

nh ng l c lữ ự ượng mù quáng, t phát, trói bu c con ngự ộ ười thường xuyên quy t đ nh s ph nế ị ố ậ

c a h Cho nên h cũng c m nh n các l c lủ ọ ọ ả ậ ự ượng hi n th c này c a xã h i dệ ự ủ ộ ưới hình th cứ

th n bí hóa c a l c lầ ủ ự ượng siêu nhiên Khi bàn v xã h i t s n, V.I.Lênin vi t: “S s hãi đãề ộ ư ả ế ự ợ

t o ra th n linh, s hãi trạ ầ ợ ước th l c mù quáng c a t b n, mù quáng vì qu n chúng nhânế ự ủ ư ả ầ dân không th đoán trể ước được nó, là th l c b t c lúc nào trong đ i s ng c a ngế ự ấ ứ ờ ố ủ ười vô

s n và ngả ườ ểi ti u ch , cũng đe d a đem l i cho h và đang đem l i cho h s phá s n “đ tủ ọ ạ ọ ạ ọ ự ả ộ

79 Ph.Angghen, Ch ng Đuy rinh ố , Nxb S th t, Hà N i, 1971, tr 544 ự ậ ộ

Page 429 of 487

ng t”, “b t l c”, “ng u nhiên”, làm cho h ph i di t vong, bi n h thành m t ngộ ấ ự ẫ ọ ả ệ ế ọ ộ ười ăn xin,

m t k b n cùng, m t gái đi m và d n h vào c nh ch t đói, đó chính là ngu n g c x u xaộ ẻ ầ ộ ế ồ ọ ả ế ồ ố ấ

c a tôn giáo hi n đ i mà ngủ ệ ạ ười duy v t ph i chú ý đ n trậ ả ế ước h t và trên h t, n u ngế ế ế ườ ấ i y không mu n c mãi mãi là m t ngố ứ ộ ười duy v t s đ ng”ậ ơ ẳ 80

Là môt hình thái ý th c xã h i, tôn giáoứ ộ bao g m cồ ả tâm lý tôn giáo và h t tệ ư ưởng tôn

giáo Tâm lý tôn giáo là nh ng tình c m, ni m tin, t p quán, bi u tữ ả ề ậ ể ượng tín ngưỡng, tôn

giáo H t t ệ ư ưở ng tôn giáo là h th ng giáo lý do các giáo sĩ, các nhà th n h c t o ra vàệ ố ầ ọ ạ truy n bá trong xã h i.ề ộ

B n ch t ả ấ c a ý th c tôn giáo ủ ứ được phân tích t quan đi m lý lu n và phừ ể ậ ương pháp lu nậ

Mác - Lênin chính là s phân đôi m t cách h o th gi i hi n th c v n th ng nh t thành ự ộ ư ả ế ớ ệ ự ố ố ấ hai th gi i - ế ớ th gi i tr n t c và “th gi i bên kia” M i tôn giáo đ u o tế ớ ầ ụ ế ớ ọ ề ả ưởng cho r ng,ằ

kh đau, b t h nh, ngang trái trên đ i này s đổ ấ ạ ờ ẽ ược gi i quy t m t cách tri t đ “th gi iả ế ộ ệ ể ở ế ớ bên kia”, “ki p sau” Tôn giáo đã và s còn nh hở ế ẽ ả ưởng to l n đ n đ i s ng xã h i M tớ ế ờ ố ộ ặ nhân văn c a tôn giáo là đ n bù - h o và cũng hủ ề ư ả ướng thi n cho con ngệ ười M c tiêu c cặ ự

80

8

V.I.Lênin, Toàn t p, T 17 ậ , NXB Ti n b , Mátxc va, 1970, tr 515 – 516 ế ộ ơ