BỒI DƯỠNG VIÊN CHỨC THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ MÔN VẬT LÍ... Quản lí TBDH học môn vật lí ở trường THCS 4.1 Các bộ phận trong hệ thống BGH Nhân viên TB Giáo viên bộ môn T
Trang 1BỒI DƯỠNG VIÊN CHỨC THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM TRƯỜNG
TRUNG HỌC CƠ SỞ
MÔN VẬT LÍ
Trang 2− Nguyên tắc bảo quản một số loại TB
− Hỗ trợ GV chuẩn bị TBTN phục vụ bài lên lớp
• Kĩ năng :
− Sắp xếp thiết bị
− Chuẩn bị TBTN cho các bài dạy
− Phối hợp với các bộ phận trong nhà trường
Trang 3Lớp 6,7
L
ớp 8,9
Trang 407/17/14 06:49 4
Phần 1 CHƯƠNG TRÌNH VẬT LÍ THCS
THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
1 Chương trình vật lí
• Cách xây dựng bài dạy
Thao tác tư duy
Giác quan,
Trang 6- Điều kiện có thể biến đổi được
- Điều kiện phải được khống chế
• Quan sát/ghi nhận được các đại lượng biến đổi
• Có thể lặp lại
Trang 7Phần 1 CHƯƠNG TRÌNH VẬT LÍ THCS
THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
3 Vai trò của thí nghiệm vật lí
• Là cơ sở để xây dựng, chứng minh kiến thức vật lí
• Có tác dụng bồi dưỡng cho học sinh phương pháp
• Có tác dụng bồi dưỡng một số đức tính tốt cho học sinh
Trang 807/17/14 06:49 8
Phần 1 CHƯƠNG TRÌNH VẬT LÍ THCS
THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
4 Phân loại thí nghiệm vật lí :
• Thí nghiệm do giáo viên tiến hành tiến hành
+ Thí nghiệm mở đầuThí nghiệm mở đầu
+ Thí nghiệm nghiên cứu hiện tượng
- Thí nghiệm khảo sát
- Thí nghiệm khảo sát
- Thí nghiệm kiểm chứng + Thí nghiệm củng cố
• Thí nghiệm do học sinh thực hiện
+ HS tiến hành đồng loạt
+ TN thực hành vật lí
Trang 1007/17/14 06:49 10
Phần 2 THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM QUẢN LÍ THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
2 Phân loại thiết bị thí nghiệm
• Theo phân môn :
- cơ, nhiệt, điện, quang, năng lượng
Trang 11Phần 2 THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM QUẢN LÍ THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
3 Sử dụng, bảo quản thiết bị
3.1 Nguyên tắc chung về sử dụng và bảo quản
- An toàn : điện, thị giác, thính giác, cơ học, hóa, nhiệt
- khoa học
3.2 Bảo quản theo chủng loại
3.2.1 Thước : thẳng, panme, thước kẹp
3.2.2 Cốc và bình thủy tinh
Không đun trực tiếp trên ngọn lửa Làm sạch :
Trang 1207/17/14 06:49 12
Phần 2 THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM QUẢN LÍ THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
3 Sử dụng, bảo quản thiết bị
3.2.4 Các loại cân : Rôbecvan, quang
Luôn chỉnh thăng bằng Quả cân đặt trong hộp theo vị trí Cân vật nặng trong giới hạn cho phép
3.2.5 Các loại lực kế : lò xo vặn xoắn, lò xo lá
Không treo trọng vật khi không dùng Không nén hoặc giãn trong một thời gian dài Không tác dụng lực quá giới hạn đo
Trang 13Phần 2 THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM QUẢN LÍ THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
3 Sử dụng, bảo quản thiết bị
3.2.6 Các loại đồng hồ đo trong phần điện học
Luôn chỉnh kim về vị trí 0 Đặt đúng đứng/nằm theo quy định của nhà sản xuất
Khi dùng xong thường để đồng hồ ở thang đo lớn nhất
Tháo pin nếu để một thời gian dài không sử dụng
Trang 1407/17/14 06:49 14
Phần 2 THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM QUẢN LÍ THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
3 Sử dụng, bảo quản thiết bị
3.2.7 Các loại nam châm
3.2.8 Các loại thấu kính
- Dùng dung dịch rửa thủy tinh chuyên dùng để xịt
- Dùng vải sợi bông mềm lau khô (nhẹ nhàng)
- Không sử dụng cho vào hộp
Trang 15Phần 2 THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM
QUẢN LÍ THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
3 Sử dụng, bảo quản thiết bị
Trang 1607/17/14 06:49 16
Phần 2 THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM QUẢN LÍ THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
4 Quản lí TBDH học môn vật lí ở trường THCS
4.1 Các bộ phận trong hệ thống
BGH
Nhân viên TB
Giáo viên
bộ môn
Tổ chuyên môn
- XDKH :Nhân lực, tài chính
- Triển khai thực hiện
- Kiểm tra, đánh giá
Trang 17Phần 2 THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM QUẢN LÍ THIẾT BỊ THÍ NGHIỆM VẬT LÍ
4 Quản lí TBDH học môn vật lí ở trường THCS
4.2 Tăng cường tính chủ động
- Nắm vững phân phối chương trình, thời khóa biểu, báo
giảng của GV bộ môn
4.2 Tăng cường tính hiệu quả
- Hệ thống sổ sách khoa học
- ứng dụng CNTT trong công việc
- Thuộc tên TB
Trang 19MỘT SỐ TÌNH HUỐNG
1. Tình huống 1 :
Có một ĐC giáo viên nhờ bạn lên lớp
trông giúp cho tiết kiểm tra 1 tiết vì giáo viên bị mệt
Trang 2007/17/14 06:49 20
MỘT SỐ TÌNH HUỐNG
2 Tình huống 2 :
Có một ĐC giáo viên nhờ bạn lên lớp
hướng dẫn học sinh làm một tiết thực hành vì biết bạn là người có khả năng làm tốt việc này
?
Trang 21MỘT SỐ TÌNH HUỐNG
3 Tình huống 3 :
Một giáo viên yêu cầu bạn hướng dẫn
ngay cho giáo viên về cách thức sử dụng một thiết bị nào đó
?
Trang 2207/17/14 06:49 22
MỘT SỐ TÌNH HUỐNG
4 Tình huống 4 :
Một giáo viên yêu cầu bạn cho biết toàn
bộ thông tin về sử dụng TBDH của các thành viên trong tổ bộ môn
?
Trang 23MỘT SỐ TÌNH HUỐNG
5 Tình huống 5 :
Giáo viên cử học sinh xuống phòng thiết
bị để lấy đồ dùng dạy học mang lên lớp cho giáo viên dạy
Trang 2407/17/14 06:49 24
MỘT SỐ TÌNH HUỐNG
6 Tình huống 6 :
Giáo viên quên không đăng kí sử dụng
thiết bị, nhưng trước giờ lên lớp cho học sinh xuống yêu cầu đươc cung cấp thiết
bị
?
Trang 25MỘT SỐ TÌNH HUỐNG
7 Tình huống 7 :
Một tổ trưởng bộ môn gặp bạn tại phòng
thiết bị và yêu cầu điều chỉnh lại một số điểm trong quy trình giao nhận thiết bị
?
Trang 2607/17/14 06:49 26
MỘT SỐ TÌNH HUỐNG
8 Tình huống 8 :
Một số luồng dư luận trong trường cho
rằng bạn cung cấp TBDH cho giáo viên không kịp thời
?
Trang 27MỘT SỐ VIỆC CẦN LÀM
1. Đầu năm học :
- Kiểm tra danh mục thiết bị, thiết bị
- Sắp xếp lại phòng TB (có sự tham gia
của các tổ bộ môn)
- Thông báo quy trình cung cấp TB (Do
hiệu trưởng/PHT kí ban hành)
- Yêu cầu được cung cấp TKB, phân phối
Trang 2807/17/14 06:49 28
MỘT SỐ VIỆC CẦN LÀM
2 Cuối kì 1 :
- Báo cáo chi tiết về tình hinh sử dụng TB
- Báo cáo chi tiết về tình hình TBDH đề xuất
các vấn đề
- Sắp xếp lại phòng TB
Trang 29Phần 3 LẮP ĐẶT THIẾT BỊ CHO CÁC BÀI
Trang 30Lực kế treo theo phương thẳng đứng
P < giới hạn đo lớn nhất của lực kế
Trang 31Tiết 12: Thực hành đo khối lượng riêng của sỏi (tiết thực hành được quy định trong chương trình)
- MĐ : xác định khối lượng riêng của sỏi thông qua việc xác định khối lượng và thể tích của nó
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
• Khay đựng dụng cụ : 2
• Cân khối lượng/lực kế : 1
• Bình thủy tinh 250 cm3 có vạch chia : 1
• Bình chứa nước : 1
• Sỏi : 1 túi
• Khăn lau
Trang 3207/17/14 06:49 32
- Tiến hành :
• Tiến hành thí nghiệm
• Cân khối lượng của một số viên sỏi
• Đổ khoảng 50 cm3 nước vào bình thủy tinh
• Cho sỏi vào bình thủy tinh và đo thể tích nước dâng lên
• Tính khối lượng riêng của sỏi theo công thức D = m/V
- Chú ý :
• Vật nhúng không thấm nước
• Kích thước của bình thủy tinh không quá lớn
• [D] = kg/m 3 phải đổi đơn vị
Trang 33Tiết 15: Mặt phẳng nghiêng
- MĐ
Tìm hiểu mối quan hệ giữa lực cần thiết để kéo vật lên mặt phẳng nghiêng so với lực khi nâng vật theo phương thẳng đứng
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
Trang 3407/17/14 06:49 34
- Chú ý
Khi tiến hành thí nghiệm này cần chú ý mặt phẳng nghiêng phải có ma sát nhỏ (nhẵn, phẳng, không dính bụi) và
thanh thép phải thẳng, cứng để không bị biến dạng khi
ta kéo vật lên mặt phẳng nghiêng
Trang 35• Ròng rọc cố định được lắp cố định trên giá đỡ có chân đế
• Ròng rọc động lắp trên một giá đỡ có chân đế
Trang 36• Treo vật nặng vào ròng rọc động, dùng lực kế móc vào đầu dây của ròng rọc, ghi nhận số chỉ của lực kế
Trang 37Bài 21 : Sự nở vì nhiệt của chất rắn
- MĐ : Nghiên cứu sự nở vì nhiệt của chất rắn
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
Trang 3807/17/14 06:49 38
- Tiến hành TN
• Cho quả cầu thép khi chưa nung nóng đi qua hình trụ thép
• Đốt đèn cồn, ngọn lửa đèn cồn nung nóng quả cầu thép
• Cho quả cầu thép qua trụ thép như bước 1
- Chú ý :
Khi làm lại TN cần làm nguội quả cầu về nhiệt độ phòng
Trang 39Bài 23 : Sự nở vì nhiệt của chất khí
- MĐ : nghiên cứu sự tăng thể tích của chất khí khi nhiệt độ tăng lên
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
• Cổ bình cũng cần sạch nhẵn không có bụi bẩn.
Trang 4007/17/14 06:49 40
Bài 22 : Sự nở vì nhiệt của chất lỏng
- MĐ : nghiên cứu sự tăng thể tích của chất lỏng khi nhiệt độ tăng lên
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
• Chân đế :1
• Thanh trụ 250 : 1
• Đèn cồn : 1
• Bình thủy tinh hình trụ có đường kính lớn : 1
• Bình thủy tinh hình cầu giống nhau có nút cao xu kín khít, nút có gắn ống thủy tinh có đường kính nhỏ và hở hai đầu : 2
• Bật lửa / diêm : 1
• Bình thủy tinh 250 cm3 chứa nước : 1
• Bình thủy tinh chứa rượu : 1
• Nhiệt kế
• Khăn lau
- Chú ý : chất lỏng để tiến hành TN có thể là nước, rượu, dầu hỏa khi dùng dầu hỏa, xăng cần chú ý an toàn cháy nổ
Trang 41Bài 26 :Thực hành đo nhiệt độ (bài thí nghiệm quy định trong chương trình)
- MĐ : dùng nhiệt kế để xác định nhiệt độ của chất
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
Trang 4207/17/14 06:49 42
Bài 28 : Sự nóng chảy và đông đặc
- MĐ : Nghiên cứu nhiệt độ của băng phiến trong quá trình nóng chảy, đông đặc
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
Trang 43- Tiến hành
• Đổ nước vào bình thủy tinh hình trụ
• Đốt đèn cồn, đun nước trong bình
• Ghi nhiệt độ của nhiệt kế 1 phút / lần
- chú ý :
khi nhiệt độ của băng phiến lỏng đến khoảng 960C thì tắt đèn cồn
Trang 4407/17/14 06:49 44
2 VẬT LÍ 7
Tiết 2: Sự truyền thẳng của ánh sáng
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
• Đế dài của bộ quang học : 1
Trang 45Tiết 3: Ứng dụng định luật truyền thẳng của ánh sáng
- MĐ : đặt vật chắn sáng trên đường truyền của ánh sáng để tạo ra vùng tối ở sau vật chắn sáng
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
Trang 4607/17/14 06:49 46
Tiết 4: Định luật phản xạ ánh sáng
- MĐ : Nghiên cứu mối quan hệ giữa góc tới và góc phản xạ
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
Trang 47Tiết 19: Nhiễm điện do cọ xát
theo một chiều
Trang 4807/17/14 06:49 48
3 VẬT LÍ 8
Tiết 13 : thí nghiệm lực đẩy Ác si mét( bài quy định trong chương trình)
nhúng trong chất lỏng, độ lớn của lực đẩy phụ thuộc vào thể tích khối chất lỏng mà vật chiếm chỗ
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
Trang 49- Tiến hành
• Treo vật nặng vào dưới bình không chứa nước
• Đo trọng lượng của vật nặng và bình không chưa nước
• Nhúng vật nặng ngập vào bình tràn (nước trong bình tràn cần cho một lượng vừa đủ để vật nặng có thể chìm hoàn toàn trong nước và không chạm đáy bình), nước bị vật nặng chiếm chỗ chảy ra ngoài, lực kế chỉ giá trị giảm
đi Nước chảy ra từ bình tràn được chứa vào một bình chứa
• Đổ nước từ bình chứa (tràn ra từ bình tràn) vào bình không chứa nước treo cùng vật nặng, lực kế lại chỉ giá trị ban đầu
- Chú ý :
• Dvật nặng > Dnước
Trang 51- Chú ý
• Loại trừ tia bức xạ truyền thẳng bằng
• Loại bỏ ảnh hưởng của các luồng gió trong phòng học
Trang 5207/17/14 06:49 52
Tiết 28 : Đối lưu
- MĐ : sát dòng không khí chuyển động
- Chuẩn bị TN : Xem thí nghiệm ảo
• Bình thủy tinh hình trụ trong suốt, không có vạch chia độ ; 1
• Nên dùng loại hương cháy cho khói đậm đặc để dẽ quan sát
• Khi làm thí nghiệm cần tiến hành nhanh
Trang 53VẬT LÍ 9
Tiết 1 : sự phụ thuộc của I vào U giữa hai đầu vật dẫn
- MĐ : Thí nghiệm nhằm tìm hiểu sự phụ thuộc của cường độ dòng điện đi qua dây dẫn vào hiệu điện thế giữa hai đầu dây
Trang 5407/17/14 06:49 54
- Chú ý : với tất cả các thí nghiệm phần điện
• Phải dự đoán được giá trị của đại lượng cần đo để có sự lựa chọn thiết bị thích hợp
• Tuân theo các quy tắc lắp TB
Trang 55-Tiết 3 : Xác định R bằng vôn kế
và ăm pe kế (Bài quy định trong chương trình)
điện thế giữa hai đầu dây và cường độ dòng điện qua dây
- Chuẩn bị TN : Xem ảnh bố trí
• Chuẩn bị dụng cụ
• Bảng thí nghiệm điện học : 1
• Nguồn điện một chiều : nguồn 1 chiều hoặc bộ pin
• Điện trở : 3 điện trở có giá trị đã biết
• Vôn kế
• Ămpe kế
• Dây nối
Trang 5607/17/14 06:49 56
Tiết 5 : Mạch điện mắc song song
-MĐ : Xác định các thông số của mạch điện mắc song thông qua hệ thống vôn kế và ăm pe kế
-Chuẩn bị TN : Xem ảnh bố trí
• Bảng thí nghiệm điện học : 1
•Nguồn điện một chiều : 1 nguồn 1 chiều hoặc bộ pin
• Điện trở : 2 điện trở có giá trị xác định đã biết
Trang 57Tiết 4 : Mạch điện mắc nối tiếp
-MĐ : Xác định các thông số của mạch điện mắc nối tiếp thông qua hệ thống vôn kế và ăm pe kế
-Chuẩn bị TN : Xem ảnh bố trí
• Bảng thí nghiệm điện học : 1
•Nguồn điện một chiều : 1 nguồn 1 chiều hoặc bộ pin
• Điện trở : 3 điện trở có giá trị xác định đã biết
Trang 63Thiết bị : Xem ảnh
Nguồn sáng
Trang 6407/17/14 06:49 64
Nguồn sáng và vật chiếu sáng
Trang 65Sự truyền thẳng của ánh sáng
Trang 6607/17/14 06:49 66
Bóng đen và nửa tối Nhật thực – nguyệt thực
Trang 67Định luật phản xạ
Thiết bị : Xem ảnh
Trang 6807/17/14 06:49 68
Hiện tượng khúc xạ
Thiết bị : Xem ảnh
Trang 69Bản mặt song song
Thiết bị : Xem ảnh
Trang 7007/17/14 06:49 70
Sáng sáng qua thấu kính
Thấu kính hội tụThấu kính phân kì