Bài 53: Sự phân tích ánh sáng trắng

Kết luận: Khi chiếu một chùm ánh sáng mặt trời ánh sàng trắng qua một lăng kính chùm sáng bị tách ra thành nhiều dải mầu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím đỏ, cam, vàng, lục, lam, chàm,

Bài 53:

Phân tích ánh sáng trắng

được sau các tấm lọc màu

Kiểm tra bài cũ

Designed by Khanh Duy Tran – TH Kinh tế – Kỹ thuật Tây Ninh duyco1010@yahoo.com

lục

lam chàm

tím1.Thí nghiệm 1: Ánh sáng trắng

Lăng kính

I Phân tích ánh sáng trắng bằng lăng kính:

1 Thí nghiệm :

Sù ph©n tÝch ¸nh s¸ng tr¾ng

I Phân tích ánh sáng trắng bằng lăng kính:

Sù ph©n tÝch ¸nh s¸ng tr¾ng

I Phân tích ánh sáng trắng bằng lăng kính :

2 Kết luận:

Khi chiếu một chùm ánh sáng mặt trời (ánh sàng trắng) qua một lăng kính chùm sáng bị tách ra thành nhiều dải mầu biến thiên liên tục từ đỏ đến tím (đỏ, cam, vàng, lục, lam, chàm, tím.)

1 Thí nghiệm

Sù ph©n tÝch ¸nh s¸ng tr¾ng

2 Thớ nghiệm 2

a Thớ nghiệm 2a

* Mục đích thí nghiệm:

Thấy rõ sự tách các dải màu riêng rẽ.

* Cách làm thí nghiệm: dùng tấm lọc mầu để chắn chùm sáng (tấm lọc này có thể đặt tr ớc mắt hoặc

tr ớc khe sáng)

Hãy dự đoán hình ảnh quan sát đ ợc?

* Tiến hành thí nghiệm

Sự phân tích ánh sáng trắng

đỏ thấy vạch

đỏ.dùng tấm lọc xanh thấy vạch xanh,hai vạch này

không nằm cùng một chỗ

 Mục đích thí nghiệm: Thấy rõ sự ngăn cách giữa dải màu đỏ và dải màu xanh

 Cách làm thí nghiệm: Chắn khe sáng bằng tấm lọc nửa trên màu đỏ, nửa d ới màu xanh



b) Thớ nghiệm 2b

Hình ảnh quan sát đ ợc: Thấy hai vạch dỏ và xanh tách rời nhau

Trả lời C2:

- Khi chắn khe sáng bằng tấm lọc màu đỏ thì ta thấy vạch đỏ, bằng tấm lọc màu xanh có vạch xanh, hai vạch này không nằm cùng một chỗ

- Khi chắn khe sáng bằng tấm lọc nửa trên màu

đỏ, nửa d ới màu xanh thì thấy đồng thời cả hai vạch xanh đỏ nằm lệch nhau (tách rời nhau, truyền theo hai ph ơng khác nhau)

C2: Hóy mụ tả hỡnh ảnh quan sỏt được trong thớ nghiện a và b?

I Thí nghiệm 2: Có thể làm thí nghiệm bằng cách như sau

vàng

lục

lam chàm

tím Khoét một khe thật

hẹp tại vị trí màu

lục

Sù ph©n tÝch ¸nh s¸ng tr¾ng

C3:Em hãy dựa vào kết quả quan sát đ ợc ở trên để nhận

định sự đúng, sai của hai ý kiến sau?

+Lăng kính đã nhuộm các màu khác nhau cho chùm sáng trắng.

+ Trong chùm sáng trắng có chứa sẵn các chùm sáng màu Lăng kính chỉ có tác dụng tách các chùm sáng đó ra, cho mỗi chùm đi theo một ph ơng vào mắt.

Gi i thớch : Bản thân lăng kính là một khối chất không ải thích : Bản thân lăng kính là một khối chất không

màu nên nó không thể đóng vai trò nh tấm lọc màu đ ợc.

Nếu lăng kính có tác dụng nhuộm màu cho chùm tia sáng thì tại sao chỗ này chỉ nhuộm màu xanh, chỗ kia chỉ nhuộm màu đỏ? Trong khi đó các vùng mà tia sáng đi qua trong lăng kính có tính chất hoàn toàn nh nhau

Nh vậy chỉ có ý kiến thứ hai là đúng.

C4: Tại sao nói thí nghiệm 1 là phân tích ánh sáng trắng?

 C4 : Tr ớc l ng kính ta chỉ có một dải sáng trắng, ăng kính ta chỉ có một dải sáng trắng, sau l ng kính ta thu đ ợc nhiều dải sáng màu Nh ăng kính ta chỉ có một dải sáng trắng, vậy l ng kính đã phân tích từ dải sáng trắng nói ăng kính ta chỉ có một dải sáng trắng, trên ra nhiều dải sáng màu nên ta nói thí nghiệm 1

là thí nghiệm phân tích ánh sáng trắng

3 Kết luận

SGK trang 140

II Phân tích một chùm sáng trắng bằng sự phản xạ ánh sáng trên đĩa CD.

Đặt mặt ghi của đĩa CD d ới ánh sáng trắng

nghiêng đĩa đi, nghiêng đĩa lại theo các ph ơng

khác nhau để tìm thấy các dải màu

Sự phân tích ánh sáng trắng

II Phân tích một chùm sáng trắng bằng sự

phản xạ trên đĩa CD

1 Thí nghiệm 3

C5 Hãy mô tả hiện tượng quan sát được.

Ta thấy nhìn theo phương này, có ánh sáng màu này, theo phương khác có ánh sáng

màu khác.

C6: - ánh sáng chiếu đến đĩa CD là ánh sáng màu gì?

- ánh sáng từ đĩa CD đến mắt ta có những màu nào?

- Tại sao có thể nói thí nghiệm 3 cũng là thí nghiệm phân tích

ánh sáng trắng?

C6: - ánh sáng chiếu đến đĩa CD là ánh sáng trắng.

- Tuỳ theo ph ơng nhìn ta có thể thấy ánh sáng từ đĩa

CD đến măt ta có màu này hay màu kia.

- Tr ớc khi đến đĩa CD, chùm sáng là chùm ánh sáng Sau khi phản xạ trên đĩa CD, ta thu đ ợc nhiều chùm sáng màu khác nhau truyền theo các ph ơng khác nhau Vậy thí nghiệm với đĩa CD cũng là thí nghiệm phân tích ánh sáng trắng

III KÕt luËn chung:

Cã thÓ cã nhiÒu c¸ch ph©n tÝch mét

chïm s¸ng tr¾ng thµnh nh ng chïm s¸ng ững chïm s¸ng mµu kh¸c nhau.

2 KÕt luËn:

Cã thÓ ph©n tÝch mét chïm s¸ng tr¾ng thµnh nh÷ng chïm s¸ng mµu b»ng c¸ch cho

C7: Chiếu chùm sáng trắng qua tấm lọc màu đỏ ta đ ợc

ánh sáng đỏ, ta có thể coi tấm lọc màu đỏ có tác dụng tách chùm sáng đỏ ra khỏi chùm sáng trắng.

Nếu thay tấm lọc màu đỏ bằng tấm lọc màu xanh thì

ta lại đ ợc ánh sáng xanh Cứ nh thế cho các tấm lọc màu khác ta sẽ biết đ ợc trong chùm sáng trắng có

nh ng ánh sáng nào ây cũng là một cách phân tích ững chùm sáng đây cũng là một cách phân tích

ánh sáng trắng.

 L u ý: Phân tích một chùm sáng trắng tức là ta tìm cách từ chùm sáng đó ra nh ng chùm sáng màu khác ững chùm sáng nhau.

IV Vận dụng.

C7 Có thể coi cách dùng tấm lọc màu nh một cách phân tích ánh sáng trắng thành các ánh sáng màu d ợc không?

Kiến thức cần nhớ:

* Trong chùm sáng trắng có chứa nhiều chùm

sáng màu khác nhau

* Phân tích chùm sáng trắng tức là tìm cách tách chùm sáng trắng đó thành nh ng chùm sáng màu ững chùm sáng màu khác nhau

* Có nhiều cách phân tích một chùm sáng trắng thành nh ng chùm sáng màu khác nhau.ững chùm sáng màu

+ Hiện t ợng khúc xạ ánh sáng trắng qua l ng ăng

kính

+ Sự phản xạ ánh sáng trên mặt ghi của đĩa CD + Dùng các tấm lọc màu v.v

Tia sáng mặt trời khi đi qua những giọt nước mưa tạo nên

cầu vồng