- Hiểu quan hệ giữa điểm và đường thẳng - Biết vẽ điểm, đường thẳng - Biết đặt tên cho điểm, đường thẳng - Biết dùng các kí hiệu điểm, đường thẳng, kí hiệu ;∈ ∉ B.. Bài mới Hoạt động của
Trang 1Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
Tên bài dạy:
Chương I: ĐOẠN THẲNG
A Mục tiêu
- Học sinh hiểu điểm là gì, đường thẳng là gì
- Hiểu quan hệ giữa điểm và đường thẳng
- Biết vẽ điểm, đường thẳng
- Biết đặt tên cho điểm, đường thẳng
- Biết dùng các kí hiệu điểm, đường thẳng, kí hiệu ;∈ ∉
B Chuẩn bị
Giáo viên: Thước thẳng, mảnh bìa, hai bảng phụ
Học sinh: Thước thẳng, mảnh bìa
C Tiến trình bài giảng
I ổn định lớp
II Kiểm tra bài cũ
Câu hỏi 1: Em hãy nêu vài bề mặt được coi là phẳng
Câu hỏi 2: Chiếc thước dài các em đang kẻ có đặc điểm điểm gì ?
Vậy những ví dụ trên là hình ảnh của những khái niệm nào trong hình học ?
III Bài mới
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung ghi bảng
Hoạt động 1:
- Cho HS quan sát H1: Đọc
tên các điểm và nói cách viết
tên các điểm, cách vẽ điểm
- Quan sát bảng phụ và chỉ ra
điểm D
- Đọc tên các điểm có trong
H2
- Giới thiệu khái niệm hai
điểm trùng nhau, hai điểm
- Yêu cầu HS đọc thông tin
SGK: Hãy nêu hình ảnh của
- Đường thẳng a, p
- Dùng chữ in thường
1 Điểm
(h1)
A • C (h2)
- Hai điểm phân biệt là hai điểm không trùng nhau
- Bất cứ hình nào cũng là mộttập hợp điểm Điểm cũng làmột điểm
Trang 2Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
Hoạt động 3:
- Cho HS quan sát H4: Điểm
A, B có quan hệ gì với đường
(h3)
- Đường thẳng là một tập hợpđiểm Đường thẳng không bịgiới hạn về hai phía Vẽ đườngthẳng bằng một vạch thẳng
3 Điểm thuộc đường
d B
Yêu cầu HS làm các bài tập sau:
Bài tập 1: Cách đặt tên cho điểm
Bài tập 3: Nhận biết điểm ∈∉ , đường thẳng
Bài tập: Vẽ điểm ∈∉ , đường thẳng
V Hướng dẫn học ở nhà
- Học bài theo SGK
- Làm các bài tập 2 ; 5 ; 6 SGK, 2 ; 3
Tên bài dạy:
A Mục tiêu
- Học sinh hiểu thế nào là ba điểm thẳng hàng
- Hiểu được quan hệ giữa ba điểm thẳng hàng
- Biết vẽ ba điểm thẳng hàng
B Chuẩn bị
Giáo viên: Thước thẳng, phấn màu
Học sinh: Thước thẳng, phấn màu, ôn bài theo hướng dẫn
C Tiến trình bài giảng
I ổn định lớp
II Kiểm tra bài cũ
Yêu cầu HS làm bài tập 1, 4 SGK ; bài 5 ; bài 6 SBTKiểm tra bài tập làm ở nhà của HS
III Bài mới
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung ghi bảng
1.Thế nào là ba điểm thẳng hàng
§ 2 BA ĐIỂM THẲNG HÀNG
Trang 3Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
- Xem H.8a và cho biết:
Khi nào ta nói ba điểm A,
B, D thẳng hàng ?
- Xem H.8b và cho biết:
Khi nào ta nói ba điểm A,
Có một điểm duy nhất
- Một số nhóm trình bày kết quả
- Nhận xét và thống nhất cau trả lời
H8aKhi ba điểm A, B, D cùng nằm trên một đường thẳng ta nói, chúng thẳng hàng
B
H8b Khi ba điểm A, B, C không cùng thuộc bất cứ đường thẳng nào,ta nói chúng không thẳng hàng
2 Quan hệ giữa ba điểm thẳng hàng
(H9)
Ở H9, ta có:
- Điểm C nằm giữa điểm A và B
- Điểm A và B nằm khác phía đối với điểm C
- Điểm A và C nằm cùng phía đối với điểm B
* Nhận xét: SGK
Bài tập 11.(SGK-tr.107)
- Điểm R nằm giữa điểm M và N
- Điểm M và N nằm lhác phía đối với điểm R
- Điểm R và N nằm cùng phía đối với điểm M
Tên bài dạy:
§ 3 ĐƯỜNG THẲNG ĐI QUA HAI ĐIỂM
Trang 4Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
A Mục tiêu
- Học sinh hiểu được có một và chỉ một đường thẳng đi qua hai điểm phân biệt
- Biết vẽ đường thẳng đi qua hai điểm
- Biết vị trí tương đối giữa hai đường thẳng: cắt nhau, song song, trùng nhau
- Vẽ hình chính xác đường thẳng đi qua hai điểm
B Chuẩn bị
GV: Thước thẳng, SGK, bảng phụ, phấn màu
HS: Dụng cụ học tập đầy đủ, ôn bài như nội dung đã dặn
C Tiến trình bài giảng
I ổn định lớp (2’)
II Kiểm tra bài cũ( 7)
Yêu cầu HS trả lời miệng những câu hỏi sau:
- Thế nào là ba điểm thẳng hàng ? Nêu cách vẽ ba điểm thẳng hàng
- Trả lời miệng bài tập 11 SGK: vẽ hình 12 trên bảng
- Nói cách vẽ ba điểm không thẳng hàng Làm bài tập 13 Sgk
III Bài mới (25)
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung ghi bảng
- Cho điểm A, vẽ đường
- Dùng một chữ cái in thường, hai chữ cái in thưòng, hai chữ cái in hoa
L
c Đường thẳng song song
Trang 5Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
* Nhận xét: Hai đường thẳng phân biệt
thì cắt nhau hoặc song song
Đọc trước nội dung bài tập thực hành
Tên bài dạy:
II Kiểm tra bài cũ
- Khi nào ta nói ba điểm thẳng hàng ? Nói cách vẽ ba điểm thẳng hàng
Cắm cọc tiêu thẳng đứng ở hai điểm A và B ( dùng dây dọi kiểm tra)
Em thứ nhất đứng ở A, Em thứ hai đứng ở điểm C – là vị trí nằm giữa A và B
§ 4 THỰC HÀNH: TRỒNG CÂY THẲNG HÀNG
Trang 6Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
Em ở vị trí A ra hiệu cho em thứ 2 ở C điều chỉnh cọc tiêu sao cho che lấp hoàn toàncọc tiêu B
- Kiểm tra xem độ thẳng của các vị trí A, B, C
- Đánh giá hiệu quả công việc của các nhóm
- Ghi điểm cho các nhóm
IV Củng cố
V Hướng dẫn học ở nhà
Đọc trước nội dung bài tiếp theo
Tên bài dạy:
I Mục Tiêu:
∗Kiến thức:
- HS biết định nghĩa mô tả tia bằng các cách khác nhau
- HS biết thế nào là hai tia đối nhau, hai tia trùng nhau
∗Kỹ năng:
- HS biết vẽ tia, biết viết tên và biết đọc tên một tia
- Biết phân loại hai tia chung gốc
2 Kiểm tra bài cũ: Xen vào lúc học bài mới.
3 Nội dung bài mới:
Hoạt động 1: (8‘)
GV vẽ hình và giới thiệu thế
nào là tia cho HS
GV giới thiệu các yếu tố của
tia như đâu là gốc là ngọn GV
giới thiệu cách vẽ tia, cách đọc
tên của tia
1 Tia
Hình gồm điểm O và mộtphần đường thẳng bị chia rabởi điểm O được gọi là một
tia gốc O (hoặc nửa đường
thẳng gốc O)
VD: hình vẽ trên ta có tia Ox
§ 5 TIA
Trang 7Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
và tia Oy
2 Hai tia đối nhau
Hai tia chung gốc Ox và Oytạo thành đường thẳng xyđược gọi là hai tia đối nhau
GV giới thiệu thế nào
là hai tia trùng nhau Lưu ý là
tia AB khác với tia BA
HS suy nghĩ trả lời ?1trong SGK
HS chú ý theo dõi
HS trả lời ?2
Nhận xét: Mỗi điểm tên
đường thẳng là gốc chungcủa hai tia đối nhau
?1
3 Hai tia trùng nhau
Tia Ax còn được gọi
là tia AB Ở hình vẽ trên, tia
Ax và tia AB là hai tia trùngnhau
Về nhà học bài theo vở ghi kết hợp với SGK Làm các bài tập 24; 25; 26
Tên bài dạy:
A Mục tiêu
- Học sinh được củng cố khái niệm tia, có thể phát biểu định nghĩa tia bằng các cách khác nhau, khái niệm hai tia đối nhau
- Biết vẽ hình theo cách diễn tả bằng lời
- Biết vẽ tia đối nhau, nhận dạng sự khác nhau gữa tia và đờng thẳng
Luyện tập
Trang 8Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
II Kiểm tra bài cũ( 7’)
Yêu cầu HS trả lời miệng những câu hỏi sau:
- Vẽ đường thẳng xy Trên đó lấy điểm M Tia Mx là gì ? Đọc tên các tia đối nhautrong hình vẽ
- Cho HS làm bài tập 25: Phân biệt sự khác nhau giữa tia và đường thẳng
- Khắc sâu : hai điều kiện để
hai tia đối nhau
- Yêu cầu HS làm vào vở
- Yêu cầu HS làm vào vở
- Một HS lên bảng làm bài tập
- Vẽ hình và trả lời câu hỏi theo yêu cầu SGK
- Nhận xét và hoàn thiện vào vở
- Hoàn thiện câu trả lời
- Trả lời miệng bài tập 32
b M có thể nằm giữa A và B (H1), hoặc B nằm giữa A và M (H2)
b Điểm O nằm giữa M và NBài tập 30 SGK
Trang 9Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
IV Củng cố
- Yêu cầu HS nêu lại nội dung chính của bài học
- Dấu hiệu nhận biết hai tia đối nhau; hai tia trùng nhau
V Hướng dẫn học ở nhà(4’)
Học bài theo SGK
Làm bài tập từ 23 đến 29 SBT
Đọc trước bài đoạn thẳng
Tên bài dạy:
A Mục tiêu
- Học sinh biết định nghĩa đoạn thẳng
- Biết vẽ đoạn thẳng
- Biết nhận dạng đoạ thẳng cắt đường thẳng, đoạn thẳng, tia
- Biết mô tả hình vẽ bằng các cách diễn đạt khác nhau
- Vẽ hình cẩn thận, chính xác
B Chuẩn bị
GV: Thước thẳng, phấn màu
HS: Thước thẳng, ôn bài ở nhà như đã dặn
C Tiến trình bài giảng
I ổn định lớp (1’)
II Kiểm tra bài cũ( 7’)
Yêu cầu HS vẽ hình theo diễn đạt bằng lời:
- Vẽ đường thẳng AB
- Vẽ tia AB
- Đường thẳng AB và tia AB khác nhau thế nào ?
III Bài mới (24’)
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung ghi bảng
- Phát biểu định nghĩa đoạn thẳng
- Có thể gọi là BA
a R và S
b Hai điểm P, Q và tất cả các điểm nằm giữa P và Q
- Quan sát các trường hợp
1 Đoạn thẳng AB là gì ?
Đoạn thẳng AB là hình gồm điểm a, điểm B và tất cả các điểm nằm giữa A và B
2 Đoạn thẳng cắt đoạn thẳng,
§ 6 Đoạn thẳng
Trang 10Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
đoạn thẳng và đờng thẳng,
đoạn thẳng và tia
trong SGK H33, H34, H35 SGK
cắt tia, cắt đường thẳng
Cho học sinh quan sát các bảng phụ và mô tả các trường hợp cắt nhau trong bảng phụ sau:
A
B C
B
x O
B
A
x A
B O
x O
A
B
a B
Trang 11Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
Tên bài dạy:
A Mục tiêu
- HS biết độ dài đoạn thẳng là gì ?
- Biết sử dụng thước đo độ dài để đo đoạn thẳng
- Biết so sánh hai đoạn thẳng
- Có ý thức đo vẽ cẩn thận
B Chuẩn bị
Thước thẳng, SGK
Một số loại thước dây, thước gấp
C Tiến trình bài giảng
I ổn định lớp
II Kiểm tra bài cũ
* HS trả lời các câu hỏi sau:
- Đoạn thẳng AB là gì ?
- Làm bài tập 38 SGK
- Làm bài tập 39 SGK
III Bài mới
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dụng ghi bảng
- Đoạn thẳng và độ dài đoạn
thẳng khác nhau như thế nào
- Đọc thông tin tìm hiểu SGK
?1 AB = IK, GH = EF
EF < CD
?2 Tìm hiểu các dụng cụ đo độ dài
?3 Tìm hiểu đơn vị đo độ dài khác
IV Củng cố
T M
B
§ 7 Độ dài đoạn thẳng
Trang 12Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
Tên bài dạy:
A Mục tiêu
- HS nắm được “ Nếu M nằm giữa hai điểm A và B thì AM + MB = AB”
- Nhận biết được một điểm nằm giữa hay không nằm giữa hai điểm khác
- Bước đầu tập suy luận “ Nếu có a + b = c, và biết hai số trong ba số a, b, c thì tìm được số còn lại”
- Cẩn thận khi đo các đoạn thẳng và cộng các độ dài
Vẽ đoạn thẳng AB bất kì, lấy điểm M nằm giữa A và B Đo AM, MB, AB
Nhận xét cách đo Kết quả đo
III Bài mới (28)
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dụng ghi bảng
- Điền vào chỗ trống: “ Nếu
điểm M hai điểm A và B
- Hoàn thiện vào vở
1 Khi nào thì tổng độ dài
? 1
Trang 13Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
- Làm bái tập 46 theo cá
nhân
- Làm bài tập 47 SGK
- Biết M là điểm nằm giữa
hai điểm hai điểm A và B
Làm thế nào để đo hai lần,
mà biết độ dài của cả ba
doạn thẳng AM, MB, AB
Có mấy cách làm ?
- Trình bày trên máy chiếu nội dung bài
- Hoàn thiện vào vở
- Làm trên giấy trong
- Nhận xét trên máy chiếu
- Hoàn thiện vào vở
Bài tập 47 (Sgk)
Vì M nằm giữa E và F nên
EM + MF = EFThay số, ta có 4 +MF = 8
MF = 8 – 4
MF = 4 (cm) Vậy EM = MF
Đọc các dụng cụ đo độ dài trên mặt đất
Tên bài dạy:
A Mục tiêu
- HS được củng cố “ Nếu M nằm giữa hai điểm A và B thì AM + MB = AB” và ngược lại
Luyện tập
Trang 14Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
- Nhận biết được một điểm nằm giữa hay không nằm giữa hai điểm khác
- Bước đầu tập suy luận “ Nếu có a + b = c, và biết hai số trong ba số a, b, c thì tìm được số còn lại”
- Cẩn thận khi đo các đoạn thẳng và cộng các độ dài
II Kiểm tra bài cũ(7)
* HS hai HS lên bảng làm bài tập sau( cả lớp làm vào vở):
a C nằm giữa hai điểm A và B
b B nằm giữa hai điểm A và C
c A nằm giữa hai điểm B và C
III Luyện tập
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung ghi bảng
- Giáo viên treo đề bài trên
- Hoàn thiện bài vào vở
- HS làm vào giấy trong theo nhóm
- Cử đại diện nhóm lên trình bày điền vào bảng phụ
- Nhận xét thiếu sót, sai lầm của các nhóm
- Hoàn thiện bài vào vở
có AM + MN = BN + NM Hay: AM = BN
b AM = AN + NM
BN = BM + MNTheo giả thiết AN = BM, mà NM
= MN suy ra AM = BNBài tập 48 SBT
a Ta có
AM + MB = 3,7 + 2,3 = 6(cm),
mà AB = 5 cmSuy ra AM + MB ≠AB, vậy điểm M không nằm giữa A và B
Lý luận tương tự ta có :
AB + BM ≠AM, Vậy điểm B không nằm giữa A và M
MA + AB ≠MB, vậy A không nằm giữa M và B
Trang 15Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
- Làm việc cá nhân và
hoàn thiện trên bảng phụ
- Một HS lên bảng điền
- Yêu cầu HS nhận xét và
hoàn thiện bài tập vào vở
- Làm vào giấy trong
- Đối chiếu nội dung bài làm
- Nhận xét bài làm của bạn và hoàn thiện vào vở
b Vì ba điểm A, B, M không có điểm nào nằm giữa hai điểm còn lại, vậy ba điểm A, B, M không thẳng hàng
IV Củng cố
V Hướng dẫn học ở nhà
- Xem lại các bài tập đã làm
- Làm các bài tập 52 SGK, 49, 50, 51 SBT
- Xem trước nội dung bài học tiếp
Tên bài dạy
A Mục tiêu
- HS nắm được: “ Trên tia Ox, có một và chỉ một M sao cho OM = m ( đơn vị dài) ( m > 0)
- Biết cách vẽ đoạn thẳng có độ dài cho trước
B Chuẩn bị
GV: SGK, thước thẳng, compa
C Tiến trình bài giảng
I ổn định lớp
II Kiểm tra bài cũ
III Bài mới
- Yêu cầu HS làm việc cá
nhân các công việc sau:
- Vẽ một tia Ox tuỳ ý
- Dùng thước có chia khoảng
vẽ điểm M trên tia Ox sao cho
OM = 2 cm nói cách làm
- Vẽ tia Ox
- Dùng thước chia khoảng:
Đặt thước sao cho vạch số 0trùng
1 Vẽ đoạn thẳng trên tia
Trang 16Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
- Dùng compa xác định vị trí
của điểm M trên Ox sao cho
Om = 2 cm Nói cách làm
- Yêu cầu HS làm việc cá
nhân các công việc sau:
- Vẽ một tia Ox tuỳ ý
- Dùng thước có chia khoảng
vẽ điểm Mvà N trên tia Ox
- Dùng thước chia khoảng:
Đặt thước sao cho vạch số 0trùng
- Yêu cầu làm việc cá nhân
- Nhận xét và hoàn thiện vào
vở
- Nhận xét quan hệ OM và
ON ? Từ đó suy ra điểm nào
nằm giữa trong ba điểm O, M,
? Từ đó suy ra điểm nào nằm
giữa trong ba điểm O, A, B ?
- Làm việc cá nhân vào nháp
- Một HS lên bảng vẽ và trìnhbày cách vẽ
- Hoàn thiện vào vở
3 + MN = 6
MN = 6 – 3
MN = 3 cmVậy OM = MN ( = 3 cm)Bài tập 54 SGK
x
Trang 17Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
có : 2 + AB = 5Suy ra : AB = 3 cmTương tự ta tính được
BC = 3 cmVậy AB = BC ( = 3 cm)
V Hướng dẫn học ở nhà
Học bài theo SGK Làm bài tập 55, 56,5 7 SGK Đọc trước bài học tiếp theo ở nhà
Tên bài dạy:
A Mục tiêu
- HS hiểu trung điểm của một đoạn thẳng là gì ?
- Biết vẽ trung điểm của đoạn thẳng
- Biết phân tích trung điểm của đoạn thẳng thoả mãn hai tính chất Nếu thiếu một trong hai tính chất này thì không còn là trung điểm của đoạn thẳng
- Có ý thức đo vẽ cần thận chính xác
B Chuẩn bị
Compa, thước thẳng, sợi dây, thanh gỗ
C Tiến trình bài giảng
III Bài mới.(23)
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung ghi bảng
- Quan sát H61 SGK và trả lời
câu hỏi:
- Điểm M có đặc điểm gì đặc
biệt ?
- Giới thiệu trung điểm M
- Xem H64 và trả lời các câu
hỏi
- Thuộc đoạn thẳng AB
- Chia đoạn thẳng AB thành hai phần bằng nhau
- Nằm chính giữa A và B
a Điểm C là trung điểm của
BD vì C nằm giữa B, D và cách đều B, D
1 Trung điểm của đoạn thẳng
M
Trung điểm M của đoạn thẳng
AB là điểm nằm giữa A, B và cách đều A và B
* Củng cố:
Bài tập 65 SGK
§ 10 trung điểm của đoạn thẳng
Trang 18Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
- Nhận xét và hoàn thiện câu
trả lời
- Trả lời cá nhân bài tập 60
SGK
- Để A là trung điểm của AB
thì phải thoả mãn điều kiện
c Điểm A không là trung điểm của BC vì A ∉BC.
- Trình bày miệng bài tập 60 SGK
- Nhận xét và hoàn thiện vào vở
- Nêu điều kiện của M
- Từ M là trung điểm của AB suy ra
2 Cách vẽ trung điểm của đoạn thẳng
AB
2 =
5
2 =2,5 (cm)Cách 1: Trên tia AB vẽ M sao cho AM = 2,5 cm
Cách 2 Gấp giấy (SGK)
? 3
IV Củng cố(11)
Diễn tả M là trung điểm của AB:
M là trung điểm của
Trang 19Trường THCS Nâm N’Đir Giáo án: HÌNH HỌC 6
Ôn tập kiến thức của chương theo HD ôn tập trang 126, 127
Tên bài dạy:
A Mục tiêu
- HS được hệ thống hoá các kiến thức về điểm, đường thẳng, tia, đoạn thẳng
- Sử dụng thành thạo thước thẳng, thước có chia khoảng, compa để đo, vẽ đoạn thẳng
- Bước đầu tập suy luận đơn giản
C
b
a H
m n
a) Trong ba điểm thẳng hàng điểm nằm giữa hai điểm còn lại
b) Có một và chỉ một đường thẳng đi qua
c) Mỗi điểm trên đường thẳng là của hai tia đối nhau
d) Nếu thì AM + MB = AB
Bảng 3.
Đúng ? Sai ?
a) Đoạn thẳng AB là hình gồm hai điểm nằm giữa hai điểm A và B
b) Nếu M là trung điỉem của đoạn thẳng AB thì M cách đều hai điểm A và B
c) Trung điểm của đoạn thẳng AB là điểm cách đều hai điểm A và B
d) Hai đường thẳng phân biệt thì hoặc cắt nhau hoặc song song
C Tiến trình bài giảng
I ổn định lớp(1)
II Kiểm tra bài cũ
III Ôn tập
Ôn tập chương 1