-Thấy được cái hay của nghệ thuật “nhân vật tự bộc lộ” -Thấy được thái độ của nhân dân đối với bản chất tham nhũng của quan lại địa phương và tình cảnh bi hài của người lao động lâm vào
Trang 1Đối tượng
Thói hư tật xấu trong nhân dân
TUẦN 9
NHƯNG NĨ PHẢI BẰNG HAI MÀY
Ngày:1/10/2009
I-MỤC TIÊU BÀI HỌC: Giúp HS :
-Hiểu được mâu thuẫn trái tự nhiên của nhân vật “thầy” trong truyện
-Thấy được cái hay của nghệ thuật “nhân vật tự bộc lộ”
-Thấy được thái độ của nhân dân đối với bản chất tham nhũng của quan lại địa phương và tình cảnh bi hài của người lao động lâm vào việc kiện tụng trong xã hội nông thôn Việt Nam xưa -Nắm được nghệ thuật gây cười của truyện
II-PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN
-SGK, SGV
-Thiết kế bài học
III-CÁCH THỨC TIẾN HÀNH
Tổ chức dạy học theo cách kết hợp các hình thức trao đổi, thảo luận, thực hành
IV-TIẾN HÀNH DẠY HỌC
1-Ổn định lớp:
2-Kiểm tra bài cũ:
-Vai trò của miêu tả và biểu cảm trong văn tự sự?
-Muốn miêu tả và biểu cảm thành công, người viết cẩn phải làm gì?
3-Giới thiệu bài mới:
Truyện cười có mấy loại? Mục đích của từng
loại?
Đối tượng của truyện cười?
Tam đại con gà và Nhưng nó phải bằng ahi
mày thuộc loại nào?
Gọi HS đọc văn bản có phân vai
Nhận xét cách đọc
1-Tam đại con gà:
Đặc điểm của mâu thuẫn trái tự nhiên được
nói ra ở đâu?
Nói ra ngay từ đầu câu chuyện: “Học hành
dốt nát” nhưng “Đi đâu cũng lên mặt văn hay
chữ tốt” Khẳng định bản chất dốt của anh học
I-Giới thiệu về thể loại truyện cười:
-Tam đại con gà và Nhưng nó phải bằng hai mày
thuộc truyện trào phúng
II-Đọc hiểu văn bản:
1-Tam đại con gà:
-Đối tượng: là thầy đồ dốt -Nghệ thuật gây cười: mâu thuẫn trái tự nhiên, dốt nát hay khoe chữ, cái dốt càng dấu càng hiện
ra, thủ pháp tăng tiến, nhân vật tự bộc lộ -Ý nghĩa: là một truyện châm biếm, phê phán mộ tật xấu trong nội bộ nhân dân, khuyên răn nên
Khôi hài: giải trí Truyện cười
Trào phúng: phê phán Các nhân vật thuộc tầng lớp trên
Trang 2Anh học trò đã bộc lộ bản chất của mình như
thế nào?
Bộc lộ qua các tình huống:
-Anh học trò dốt đến mức chữ tối thiểu trong
sách vở lòng cũng không biết
-Dốt nhưng lại tự cho là giỏi
-Biết mình dốt nhưng lại tìm cách chống chế
(giấu dốt)
Tiếng cười bật ra từ đâu?
Thầy đồ dấu dốt 1 cách phi lý và càng giấu thì
càng lộ cuối cùng tìm 1 lối thoát phi lý
2-Nhưng nó phải bằng hai mày:
Mâu thuẫn truyện được hình thành từ đâu?
Lý trưởng nổi tiếng xử kiện giỏi và Ngô, Cải
đều đút lót cho thầy Lý tạo tình huống xử kiện
Nhận xét ngôn ngữ của các nhân vật
Ngôn ngữ nói và ngôn ngữ động tác
+Ngôn ngữ nói: Cho tất cả mọi người nghe
+Ngôn ngữ động tác: Chỉ có người trong cuộc
mới hiểu
Em hiểu gì về “lẽ phải” ở trong chuyện
Lẽ phải = ngón tay = tiền Lẽ phải = tiền
Chia lớp thành 8 nhóm thảo luận
-Nhóm 1, 2, 3, 4 thảo luận văn bản “Tam đại con
gà”
-Nhóm 5, 6, 7, 8 thảo luận văn bản “Nhưng nó
phải bằng hai mày”
Câu hỏi thảo luận:
+Đối tượng châm biếm là ai?
+Nghệ thuật gây cười?
+Ý nghĩa của truyện?
Thảo luận ghi vào bảng phụ, cử đại diện lên
trình bày?
Gọi HS đọc phần ghi nhớ
học hỏi
2-Nhưng nó phải bằng hai mày:
-Đối tượng: quan lại tham nhũng -Nghệ thuật gây cười: có chi tiết hài hước, lối chơi chữ độc đáo
-Ý nghĩa: phê phán sự tham nhũng của quan lại, giễu cợt sự khờ khạo của người dân
III-Ghi nhớ:
1-Tam đại con gà:
Cái dốt không che đậy được, càng dấu càng lộ
ra, càng làm trò cười cho thiên hạ Nghệ thuậ gây cười của truyện được khai thác từ mâu thuẫn trái tự nhiên này
2-Nhưng nó phải bằng hai mày:
Bằng sự kết hợp lời nói với cử chỉ, lối chơi chữ độc đáo, truyện đã vạch trần lối xử kiện vì tiền của quan lại Người lao động trong trường hợp này cũng lâm vào tình cảnh bi hài, vừa đáng thương vừa đáng trách
* CỦNG CỐ:
-Gọi HS kể một truyện cười tương tự
* Dặn dò:
-Soạn bài “Ca dao than thân, yêu thương tình nghĩa”
+Đọc trước văn bản
Trang 3+Trả lời các câu hỏi trong phần hướng dẫn học bài trang 84